Lucas 2
Jú¹ chú³² quioh²¹ Jesús tsá² lɨn³ Cristo (CSONT) vs VC
1 Jmɨ́¹jáun², Augusto *tsá² cuá¹lɨ́n³ mɨ³chí¹ cuá³ juú² Roma ca³jmú³ héih³² hi³ la³jɨ́n³² tsá² zian² la³ cun³ hué³² ñí¹ hu²¹ cuo² tsú² tónh³² ñí¹ sí² quioh²¹ dí².
1 Naqueles tempos apareceu um decreto de César Augusto, ordenando o recenseamento de toda a terra.
2 La³ñí¹ jéin³² hi³ ca³tónh³² bíh¹ tsú² tsáu² sí² jmɨ́¹jáun², jmáɨ¹ hi³ jmɨ́¹ cuá¹lɨ́n³ jáun² Cirenio ta²¹ hué³² Siria.
2 Este recenseamento foi feito antes do governo de Quirino, na Síria.
3 La³jɨ́n³² tsáu² ca³lɨ³ hniáuh³² tsa³tánh¹ juú² ñí¹ ca³lɨ³zian² tsá²haun³² dí¹hio³ ñú¹deh³, hi³ tsa³tiónh³² sí².
3 Todos iam alistar-se, cada um na sua cidade.
4 Hi³ jáun² bíh¹ cua³han³ Sé³² já¹ juú² Nazaret, juú² hɨ́n¹³ tɨ³ Galilea, hi³ ngau³ tɨ³ juú² jmáɨ² Belén, juú² hɨ́n¹³ tɨ³ Judea, ñí¹ ca³lɨ³zian² hla¹ re²¹ Dá²vi²¹, quí¹ Sé³² lɨ́n³ jan² tsá² ñí¹ má²cú¹ má²ñeh¹ jón²zɨ́h¹ jón²cho¹ hla¹ Dá²vi²¹ hí³.
4 Também José subiu da Galiléia, da cidade de Nazaré, à Judéia, à Cidade de Davi, chamada Belém, porque era da casa e família de Davi,
5 Hi³ jáun² ñéi¹ tsú² juú² Belén, hi³ ca³ñí¹tiónh²¹ sí² cu³tsa³² quionh³ Má²réi³, tsá² jmɨ́¹ má²ná¹lɨ́³ hí³ jáɨ¹³ hi³ jéinh³² tsú² cuo² quionh³. Jmɨ́¹jáun² jmɨ́¹ má²quian² bíh¹ Má²réi³ jon².
5 para se alistar com a sua esposa Maria, que estava grávida.
6 Jáun² tá¹la³ tiáunh¹ tsú² jáun² já¹ juú² Belén bíh¹, ca³chó³² jmáɨ¹ hi³ lɨ³zian² jon² Má²réi³.
6 Estando eles ali, completaram-se os dias dela.
7 Hi³ jáun² ca³lɨ³zian² dún² tsá² ñí¹ jon² tsú², jáun² ca³tsáɨnh³² tsú² tsɨ́¹há², hi³ jáun² ca³tanh² tsú² siáh³ tɨ³ ñeh² hñu³ hmá²mu² pa²¹ rón³² ñéih³ hñú¹³ jáh³, quí¹ tiá² jmɨ́¹ zia³² yáh³ hñú³ ñí¹ jmɨ́¹ lɨ³ jnioh¹³ tsú².
7 E deu à luz seu filho primogênito, e, envolvendo-o em faixas, reclinou-o num presépio; porque não havia lugar para eles na hospedaria.
8 Hi³ jáun² né³, ñí¹ náɨ² ñí¹ má²janh² juú² Belén jáun² jmɨ́¹ tiáunh¹ tsá² ná¹jmu² hua³hí¹³ já¹ziáh² joh¹ ta³ já¹niéi².
8 Havia nos arredores uns pastores, que vigiavam e guardavam seu rebanho nos campos durante as vigílias da noite.
9 Jáun² cu³diá²jan² ca³jnia³ jan² tsá²cuú² tsá²ta³ Dió³² Juo¹³ dí², hi³ jáun² ca³táɨ³ joh¹ quioh²¹ Dió³² cu³ jéin³ ñí¹ tionh¹ jáun² tsá² hí³; hi³ jáun² né³, tsá² hí³ ca³juénh² lɨ́n³² bíh¹.
9 Um anjo do Senhor apareceu-lhes e a glória do Senhor refulgiu ao redor deles, e tiveram grande temor.
10 Tɨ³la³ tsá² ca³jnia³ hí³ ca³juáh³:
10 O anjo disse-lhes: Não temais, eis que vos anuncio uma boa nova que será alegria para todo o povo:
11 Quí¹ né³² ca³lɨ³zian² jan² dáɨn² juú²co¹ hla¹ re²¹ Dá²vi²¹, jan² Tsá² liáu³² hnoh², Tsá² lɨ́n³ Cristo Juo¹³ dí².
11 hoje vos nasceu na Cidade de Davi um Salvador, que é o Cristo Senhor.
12 Juanh²¹ jná¹³ ha³ lánh³ rón³² lɨ³ cuóun³² hnoh² dáɨn² hí³: Dáɨn² hí³ chanh²¹ náh² hi³ rá¹tsaɨnh³² tsɨ́¹há², hi³ rá²hún¹ tɨ³ ñeh² hñu³ hmá²mu² quioh²¹ jáh³.
12 Isto vos servirá de sinal: achareis um recém-nascido envolto em faixas e posto numa manjedoura.
13 Hi³ jáun² cu³diá²jan² jmɨ́¹ cá¹jnia³ juóun³² lɨ́n³² tsá²cuú² tsá²ta³ Dió³² tsá² já²taunh²¹ hñu³mɨ³cuú², can³² ñí¹ jmɨ́¹ zenh¹ jáun² tsá² jan² hí³, hi³ má²ná¹má²tsú² má²jónh³² Dió³², hi³ má²ná¹juáh²³:
13 E subitamente ao anjo se juntou uma multidão do exército celeste, que louvava a Deus e dizia:
14 “¡Tsá² tionh² hñu³mɨ³cuú² cuɨ́¹ má¹quien² Dió³²,
14 Glória a Deus no mais alto dos céus e na terra paz aos homens, objetos da benevolência {divina}.
15 Jmɨ́¹ já¹tanh²¹ jáun² tsá² hí³ hñu³mɨ³cuú² né³, jáun² tsá² jmu² hí³ hua³hí¹³ já¹ziáh² ca³juu³ ca³hlénh³ la³ lá²:
15 Depois que os anjos os deixaram e voltaram para o céu, falaram os pastores uns com os outros: Vamos até Belém e vejamos o que se realizou e o que o Senhor nos manifestou.
16 Jáun² ja³taunh²¹ tsú² cú²hé². Jmɨ́¹ ca³cha³táunh¹ tsú² jáun², ca³chanh²¹ tsú² Má²réi³ quionh³ Sé³² jɨ³ dáɨn² siáh³, hi³ rá²hún¹ tɨ³ ñeh² cáun² hñu³ hmá²mu² quioh²¹ jáh³.
16 Foram com grande pressa e acharam Maria e José, e o menino deitado na manjedoura.
17 Jmɨ́¹ má²lɨ́²jɨ́en³² tsú² jáun² dáɨn² né³, ca³chá³ tsú² la³ cun³ hi³ má²lɨ́²juáh³ jáun² tsá²cuú² tsá²ta³ Dió³² hi³ ca³tɨn¹ dáɨn².
17 Vendo-o, contaram o que se lhes havia dito a respeito deste menino.
18 Jáun² la³jɨ́n³² tsá² jmɨ́¹ ná¹náɨ³² ca³ja³cáun² tsɨ́³ la³ cun³ jáɨ¹³ hi³ ca³juáh³ jáun² tsá² hí³.
18 Todos os que os ouviam admiravam-se das coisas que lhes contavam os pastores.
19 Tɨ³la³ Má²réi³ má¹ná¹, ca³hmá³ bíh¹ la³jɨ́³² jáɨ¹³ jáun² hñu³ tsɨ́³, hi³ ca³hnauh² tsú² tsɨ́³ ca³tɨ²¹ hi³ jáun².
19 Maria conservava todas estas palavras, meditando-as no seu coração.
20 Hi³ jáun² tsá² jmu² hí³ hua³hí¹³ já¹ziáh² ja³tanh²¹, hi³ má²hí¹má²tsú² má²jónh³² Dió³², hi³ má²hí¹má²quien² tsú² Dió³², quí¹hliá² má²lɨ́²niéi³² tsú² jɨ³ hi³ má²lɨ́²jɨ́e³ tsú² la³ cun³ jáɨ¹³ hi³ má²lɨ́²juáh³ jáun² tsá²cuú² tsá²ta³ Dió³².
20 Voltaram os pastores, glorificando e louvando a Deus por tudo o que tinham ouvido e visto, e que estava de acordo com o que lhes fora dito.
21 Jmɨ́¹ la³ má²jña³ jmáɨ¹ hi³ ca³lɨ³zian² jáun² dáɨn² *ca³tiú³ tsú² chí² láu² hná¹³ ñí¹ zian²; jmɨ́¹jáun² ca³jmú³ tsú² hi³ lɨ³ jmáɨ² dáɨn² Jesús, la³ cun³ hi³ ca³juáh³ jáun² tsá²cuú² tsá²ta³ Dió³² ñí¹con² Má²réi³ la³ cun³ jmɨ́¹ ñeh² bíh¹ hi³ can³ tsú² dáɨn².
21 Completados que foram os oito dias para ser circuncidado o menino, foi-lhe posto o nome de Jesus, como lhe tinha chamado o anjo, antes de ser concebido no seio materno.
22 Jmɨ́¹ ca³tsɨ́n¹³ jáun² jmáɨ¹ hi³ má²lɨ́¹³ lɨ³ jɨn² mí¹ziú¹³ Jesús quionh³ Sé³² ñí¹con² Dió³² la³ cun³ hi³ rá¹juáh³ ñí¹ liei²¹ quioh²¹ hla¹ Moisés, jáun² ca³ñí¹jan² tsú² dáɨn² hí³ já¹ juú² Jerusalén, hi³ ca³ñí¹ma³jnia² tsú² dáɨn² hí³ ñí¹con² Dió³² Juo¹³ dí².
22 Concluídos os dias da sua purificação segundo a Lei de Moisés, levaram-no a Jerusalém para o apresentar ao Senhor,
23 La³ jáun² ca³jmú³ tsú² quí¹hliá² liei²¹ quioh²¹ Dió³² Juo¹³ dí² rá¹juáh³ la³ lá²: “Ca³la³ jɨ́n³² tsá²ñuh², tsá² lɨ³zian² la³ñí¹ ca³tɨn¹ ná¹chan¹ ñí¹con² Dió³² Juo¹³ dí²”.
23 conforme o que está escrito na lei do Senhor: Todo primogênito do sexo masculino será consagrado ao Senhor {Ex 13,2};
24 Hi³ jáun² bíh¹ ca³ñí¹táunh¹ tsú² ñí¹ jáun² hi³ ca³ñí¹cuen¹³ tsú² jáh³ ñí¹con² Dió³² hi³ ca³tɨn¹ dáɨn² jon², quí¹hliá² liei²¹ quioh²¹ Dió³² Juo¹³ yáh³ dí² rá¹juáh³ hi³ hniáuh³² cuen³ tsú² gon³ jú²pe³² míh¹ ho³lá²dá² gon³ jáɨ² tiáun².
24 e para oferecerem o sacrifício prescrito pela lei do Senhor, um par de rolas ou dois pombinhos.
25 Jmɨ́¹jáun² jmɨ́¹ zian² jan² tsá²ñuh² jmáɨ² Sɨ³ñóh³ já¹ juú² Jerusalén. Tsá² hí³ jmɨ́¹ lɨ́n³ jan² tsá² chun¹, hi³ jmɨ́¹ má²tsú² má²jónh³² Dió³², hi³ jmɨ́¹ jan³² tsú² hi³ liáun³ tsá² *Israel. Jmɨ́¹ quionh³ tsú² Jmɨ́²chí³ Chun¹,
25 Ora, havia em Jerusalém um homem chamado Simeão. Este homem, justo e piedoso, esperava a consolação de Israel, e o Espírito Santo estava nele.
26 hi³ jáun² Jmɨ́²chí³ Chun¹ hí³ né³ ca³jmú³ lin¹ ñí¹con² tsú² hi³ tiá² má²jún³ yáh³ tsú² ta³ tiá² má²lɨ́²jɨ́en³² Tsá² lɨ́n¹³ Cristo, Tsá² zen³ hí³ Dió³² Juo¹³ dí².
26 Fora-lhe revelado pelo Espírito Santo que não morreria sem primeiro ver o Cristo do Senhor.
27 Jáun² Jmɨ́²chí³ Chun¹ hí³ ca³ze³ tsú² tɨ³ hñu³ cuáh³² chín¹; jmɨ́¹jáun² ca³ñí¹jau² jméi² mí¹ziú¹³ dáɨn² Jesús hñu³ cuáh³² chín¹, hi³ tsa³ma³tí³² tsú² la³ cun³ hi³ rá¹juáh³ jáun² liei²¹.
27 Impelido pelo Espírito Santo, foi ao templo. E tendo os pais apresentado o menino Jesus, para cumprirem a respeito dele os preceitos da lei,
28 Jmɨ́¹jáun² ca³zanh³ Sɨ³ñóh³ dáɨn² hí³, hi³ ca³ma³tsú² ma³jónh³² Dió³², hi³ ca³juáh³ la³ lá²:
28 tomou-o em seus braços e louvou a Deus nestes termos:
29 “Hnú² Juóu³² jná¹³, ta³né³² má²lɨ́¹³ bíh¹ jún³ jná¹³ cáun² hi³ re² hi³ tɨn²,
29 Agora, Senhor, deixai o vosso servo ir em paz, segundo a vossa palavra.
30 quí¹ má²lɨ́²jɨen¹ bíh¹ jná¹³ cun³quionh³ mɨ́¹ñi³² huen² Tsá² liáu³² jnoh¹,
30 Porque os meus olhos viram a vossa salvação
31 Tsá² ca³cuen²¹ hnú² lá² hi³ ca³tɨn¹ la³jɨ́n³² tsáu².
31 que preparastes diante de todos os povos,
32 Tsá² lá² bíh¹ lɨ́n¹³ joh¹ hi³ taɨ²¹ ñí¹con² *tsá²cá²jo²¹,
32 como luz para iluminar as nações, e para a glória de vosso povo de Israel.
33 Lɨ́¹ ca³ja³cáun² bíh¹ tsɨ́³ jméi² mí¹ziú¹³ Jesús jmɨ́¹ ca³náɨ³² la³jɨ́³² jáɨ¹³ hi³ ca³juáh³ jáun² Sɨ³ñóh³ ca³tɨn¹ dáɨn² hí³.
33 Seu pai e sua mãe estavam admirados das coisas que dele se diziam.
34 Hi³ jáun² Sɨ³ñóh³ ca³ma³mieh² tsá² hí³, hi³ ca³záɨh³ dí² Má²réi³ mí¹ziú¹³ Jesús:
34 Simeão abençoou-os e disse a Maria, sua mãe: Eis que este menino está destinado a ser uma causa de queda e de soerguimento para muitos homens em Israel, e a ser um sinal que provocará contradições,
35 la³ jáun² bí¹ lɨ́¹³ hi³ lɨ³ lin¹ la³ cun³ hi³ ná¹tioh³ hñu³ tsɨ́³ tsáu² ma³ quin³² ma³ jan³². Hi³ ca³tɨn¹ huen² hnú² siáh³, chau²¹ jmáɨ¹ hi³ lɨ́¹³ honh² hnú² la³jmɨ́¹ lɨ́³ hi³ ja³hɨ́nh¹ nú² quionh³ cáun² mí¹jla².
35 a fim de serem revelados os pensamentos de muitos corações. E uma espada transpassará a tua alma.
36 Ja³bí¹ ñí¹ jáun² siáh³ jmɨ́¹ zenh¹ jan² tsá²mɨ³ tsá² jmɨ́¹ lɨ́n³ *tɨ³² jë¹ Dió³², tsá² jmɨ́¹ jmáɨ² mɨ́¹ Hán¹, jon² hla¹ Fanuel, tsá² jón²zɨ́h¹ jón²cho¹ hla¹ Aser. Tsá² hí³ má²lieih²¹ lɨ́n²¹ bíh¹. Tsá¹míh¹ bí¹ tsú² jmɨ́¹ ca³jenh² cuo², hi³ jáun² ca³cuá³ tsú² quiau³ mii² quionh³ ñí²cuo²;
36 Havia também uma profetisa chamada Ana, filha de Fanuel, da tribo de Aser; era de idade avançada.
37 jmɨ́¹ lɨ²¹ jáun² né³, ca³lɨ³ hnáɨ³ bíh¹ tsú². Tiá² jmɨ́¹ cuá²haɨn³² yáh³ tsú² hñu³ cuáh³² chín¹ jáun², hi³ jmɨ́¹ cuá¹má²tsú² má²jónh³² Dió³² Juo¹³ dí² la³ huá² la³ jma², hi³ cuá¹má²hɨen²¹ hi³ cuá¹liéinh³² siáh³ Dió³²; hi³ jáun² jmɨ́¹jáun² jmɨ́¹ má²hún¹ tsú² quiéinh³ nio² quiú³ tsɨ²¹ quiún³ mii².
37 Depois de ter vivido sete anos com seu marido desde a sua virgindade, ficara viúva, e agora com oitenta e quatro anos não se apartava do templo, servindo a Deus noite e dia em jejuns e orações.
38 Jáun² né³, mɨ́¹ Hán¹ hí³ ca³chó³² ñí¹ jmɨ́¹ tionh¹ tsú² jáun², hi³ jáun² ca³ma³tsú² má²jónh³² Dió³²; jmɨ́¹ lɨ²¹ jáun² ca³hléh³ tsú² hi³ ca³tɨn¹ dáɨn² Jesús hí³ ñí¹con² tsá² Israel tionh² ñí¹ jáun², tsá² ná¹jan³² hí³ hi³ liáu³ juú² Jerusalén [ñí¹con² tsá² *romanos].
38 Chegando ela à mesma hora, louvava a Deus e falava de Jesus a todos aqueles que em Jerusalém esperavam a libertação.
39 Hi³ jáun² jmɨ́¹ má²lɨ́²ma³tí³² tsú² jáun² la³ cun³ hi³ rá¹juáh³ jáun² ñí¹ liei²¹ quioh²¹ Dió³² Juo¹³ dí², ja³tanh²¹ tsú² siáh³ tɨ³ juú²co¹, juú² Nazaret, juú² hɨ́n¹³ tɨ³ Galilea.
39 Após terem observado tudo segundo a lei do Senhor, voltaram para a Galiléia, à sua cidade de Nazaré.
40 Hi³ jáun² ca³cuon³ bíh¹ ñú²míh¹ hí³, hi³ tɨ³ lɨ³mí¹ tsá²lɨ³pin³, jɨ³ hi³ tɨ³ lɨ³mí¹ lɨ́²jnia² siáh³ jmɨ́¹ tsɨ́³, hi³ ca³ma³hé² ma³mieh² lɨ́n³² siáh³ Dió³². 2
40 O menino ia crescendo e se fortificava: estava cheio de sabedoria, e a graça de Deus repousava nele.
41 Hi³ jáun² né³, cú² jéin² cú² mii² jmɨ́¹ tɨ³² *Jmɨ́¹hɨ́en¹ bíh¹, tɨ́² tsá²táunh¹ jméi² mí¹ziú¹³ Jesús tɨ³ já¹ juú² Jerusalén.
41 Seus pais iam todos os anos a Jerusalém para a festa da Páscoa.
42 Jáun² né³, jmɨ́¹ ca³tsɨ́n¹³ jáun² quia³tún³ mieh² Jesús, ca³ñí¹jan² tsú² siáh³ já¹ juú² Jerusalén, la³ cun³ qui³ ná¹ngɨ²³ tsú² hi³ tsá²táunh¹ jmáɨ¹ jáun².
42 Tendo ele atingido doze anos, subiram a Jerusalém, segundo o costume da festa.
43 Jmɨ́¹ ca³tu³² jáun² jmáɨ¹ né³, ja³tanh²¹ bíh¹ tsú² tɨ³ juú²co¹; tɨ³la³ Jesús má¹ná¹, ca³ta³cua¹³ bíh¹ Jerusalén ta³ tiá² ñi³² jméi² mí¹ziú¹³.
43 Acabados os dias da festa, quando voltavam, ficou o menino Jesus em Jerusalém, sem que os seus pais o percebessem.
44 Jmɨ́¹ hí¹lɨ́n²³ tsú² hi³ cáun² cuá¹jáunh²³ bíh¹ Jesús ja¹ tsáu², hi³ tá¹la³ jáun² né³ ca³jmú³ tsú² cú² jmáɨ¹ juɨ³²; tɨ³la³ jmɨ́¹ ca³hnah² tsú² ñú²míh¹ Jesús ja¹ tsá² jún¹ tsá² raɨnh²¹ jɨ³ ja¹ tsá² má²cuóun³ quionh³ tsú² nɨ́² siáh³,
44 Pensando que ele estivesse com os seus companheiros de comitiva, andaram caminho de um dia e o buscaram entre os parentes e conhecidos.
45 tiá² ca³chanh²¹ yáh³ tsú². Hi³ jáun² já¹taunh²¹ tsú² siáh³ tɨ³ Jerusalén, hi³ ja³hniah² ñú²míh¹ ñí¹ jáun².
45 Mas não o encontrando, voltaram a Jerusalém, à procura dele.
46 Jmɨ́¹ la³ má²hnɨ³² jmáɨ¹ jáun² máh³, ca³chanh²¹ tsú² ñú²míh¹ hñu³ cuáh³² chín¹, hi³ cuá¹tón²¹ ja¹ quioh²¹ tɨ³² liei²¹, hi³ cuá¹náɨ³² jáɨ¹³ quioh²¹ tsá² hí³, jɨ³ hi³ cuá¹nga² siáh³.
46 Três dias depois o acharam no templo, sentado no meio dos doutores, ouvindo-os e interrogando-os.
47 Hi³ jáun² ca³la³ jɨ́n³² tsá² jmɨ́¹ ná¹náɨ³² hí³ jë¹ ñú²míh¹, jmɨ́¹ ná¹tsá²cáun² tsɨ́³ cun³ñí¹ hi³ jlánh¹ re² jmɨ́¹ cuá¹nga² ñú²míh¹ hí³, jɨ³ ca³tɨ²¹ la³jɨ́³² hi³ jmɨ́¹ má²ñi³² nɨ́² siáh³.
47 Todos os que o ouviam estavam maravilhados da sabedoria de suas respostas.
48 Jáun² lɨ́¹ ca³lɨn³ bíh¹ jméi² mí¹ziú¹³ jmɨ́¹ ca³jɨ́e³; hi³ jáun² ca³juáh³ mí¹ziú¹³:
48 Quando eles o viram, ficaram admirados. E sua mãe disse-lhe: Meu filho, que nos fizeste?! Eis que teu pai e eu andávamos à tua procura, cheios de aflição.
49 Hi³ jáun² Jesús ca³juáh³:
49 Respondeu-lhes ele: Por que me procuráveis? Não sabíeis que devo ocupar-me das coisas de meu Pai?
50 Tɨ³la³ jméi² mí¹ziú¹³ tsú² tiá² ca³ngɨ¹³ yáh³ hi³ ca³juáh³ jáun² jon².
50 Eles, porém, não compreenderam o que ele lhes dissera.
51 Hi³ jáun² ja³tanh²¹ bíh¹ tsú² quionh³ ñú²míh¹ juú² Nazaret. Hi³ jáun² ñú²míh¹ hí³ jmɨ́¹ tanh² ta²¹ jméi² mí¹ziú¹³; hi³ mí¹ziú¹³ tsú² né³, ca³hmá³ hñu³ tsɨ́³ la³jɨ́³² hi³ má²lɨ³² jáun².
51 Em seguida, desceu com eles a Nazaré e lhes era submisso. Sua mãe guardava todas estas coisas no seu coração.
52 Tá¹la³ ca³cuon³ jáun² Jesús, tɨ³ lɨ³mí¹ re² jmɨ́¹ cháunh²³ bíh¹ tsɨ́³, hi³ Dió³² ca³lɨ³ hiún² siáh³ tsɨ́³ ca³tɨn¹ tsú², hi³ ca³lɨ³ hiún² siáh³ tsɨ́³ la³jɨ́n³² tsáu².
52 E Jesus crescia em estatura, em sabedoria e graça, diante de Deus e dos homens.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 2, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.