Mateus 13
Yak'usda Ooghuni (CRXNTPO) vs ARA
1 'Et dzin za Sizi yoh teninya whe bun bá natl'adida'.
1 Naquele mesmo dia, saindo Jesus de casa, assentou-se à beira-mar;
2 'Et 'awet dune lhane higha oozdil 'inka ts'i beinya, 'ink'ez ts'i bet natl'adida'. 'Et ts'iyawh taba 'et nódilhya.
2 e grandes multidões se reuniram perto dele, de modo que entrou num barco e se assentou; e toda a multidão estava em pé na praia.
3 Ndai la khuni be whuts'odul'eh-i 'et whe lhelhdun huwa bubulh yalhduk whe ndúbulhni, “Soo zulhts'ai, 'ilhoghun 'a'nule-un 'a'ntilelh ts'u whinya.
3 E de muitas coisas lhes falou por parábolas e dizia: Eis que o semeador saiu a semear.
4 'Et 'a'nule whe ooloh ti nanánkat. 'I dut'aiyaz whusahándil 'ink'ez ts'iyawh hinildil.
4 E, ao semear, uma parte caiu à beira do caminho, e, vindo as aves, a comeram.
5 'Et ooloh tse toh nanánkat, 'et huwa 'i 'aho hánuski, 'ankw'us yun hooloh huwa.
5 Outra parte caiu em solo rochoso, onde a terra era pouca, e logo nasceu, visto não ser profunda a terra.
6 Ooghih hooloh 'et huwa hasain'ai whe ts'iyawh yanúdizgi 'ink'ez gak suli'.
6 Saindo, porém, o sol, a queimou; e, porque não tinha raiz, secou-se.
7 'Et ooloh cha whus toh nanánkat. 'I cha whus cho whutoh bulh dúduninyai 'ink'ez bulh lhéwhultloh.
7 Outra caiu entre os espinhos, e os espinhos cresceram e a sufocaram.
8 'Et 'onghoh-i yun unzoo-i k'ut nanánkat whe soo hananyai. Oomai whulukhi whunizyat whunizyai (100) oomai' suli', whulukhi lhk'utat whunizyai (60) oomai' suli', 'ink'ez whulukhi tat whunizyai (30) oomai' suli'.
8 Outra, enfim, caiu em boa terra e deu fruto: a cem, a sessenta e a trinta por um.
9 Mbene la budzo hoonline, 'enne soo cho huyoozólhts'ai' huba' hoont'oh.”
9 Quem tem ouvidos [para ouvir], ouça.
10 'Et 'awet yugha hodul'ehne highu nindil, 'et huyoodulhkut, 'ink'ez 'uhuyúlhni, “Di ha ndi khuni be whuts'odul'eh-i be za bubulh yaílhduk?”
10 Então, se aproximaram os discípulos e lhe perguntaram: Por que lhes falas por parábolas?
11 'Et ndúbulhni, “Yak'uz be k'úne' whul'en-un be whe hoont'oh hooyoh-i, daja ni-un, nohni za nohghá whunt'ai. 'Et 'onghohne 'aw bugha lhúhoolts'ulh. 'Et huwa whuz un'a za bubulh yasduk.
11 Ao que respondeu: Porque a vós outros é dado conhecer os mistérios do reino dos céus, mas àqueles não lhes é isso concedido.
12 'Et huwa ndiz un'a nja duhoont'oh, mbene la hoontsool-unyaz t'ehonínzunne, 'enne 'on nus lhat-un t'ehonínzun-un, 'et bugha whútalts'ulh. 'Et mbene la hoonli t'ewhunúszunne, hoontsool-unyaz, hodits'o ndai la 'aw 'í huyut'i-i, 'i hoonts'i bughu nayitálchulh.
12 Pois ao que tem se lhe dará, e terá em abundância; mas, ao que não tem, até o que tem lhe será tirado.
13 'Et huwa ndi khuni be whuts'odul'eh-i, 'i be za bubulh yasduk.
13 Por isso, lhes falo por parábolas; porque, vendo, não veem; e, ouvindo, não ouvem, nem entendem.
14 'Et Isaiah nus hon'en whe daja ni 'enne bughun ts'iyawh lhaóodulya 'oh da' za. Ndiz un'a njan dutni,
14 De sorte que neles se cumpre a profecia de Isaías:
15 Ndunne dune budzi 'ants'i buba' hoont'oh suli'ne 'et huwa,
15 Porque o coração deste povo está endurecido, de mau grado ouviram com os ouvidos e fecharam os olhos; para não suceder que vejam com os olhos, ouçam com os ouvidos, entendam com o coração, se convertam e sejam por mim curados.
16 'Et hoonts'i nohni ndai la nohna be whunulh'en-un, ts'ih'un un'a whunulh'en. 'Ink'ez nohdzeh whe soo whúdahts'o, 'et huwa 'uk'enus hoonzoo-un nohghá whults'ut.
16 Bem-aventurados, porém, os vossos olhos, porque veem; e os vossos ouvidos, porque ouvem.
17 Ts'ih'un 'unohdusni, 'oh da' lhane nus hoo'enne 'ink'ez ts'ih'un 'unt'ohne, ndai la nulh'en-i, 'i huyuntilh'elh hukwa' huninzun, 'et hoonts'i 'aw lhuhuyí'el! Ndet la whudahts'o-un, 'et soo ts'ih'un hodutats'o hukwa' huninzun, 'et hoonts'i 'aw lhuhodíts'il.
17 Pois em verdade vos digo que muitos profetas e justos desejaram ver o que vedes e não viram; e ouvir o que ouvis e não ouviram.
18 “'Et huwa ndi khuni be whuts'odul'eh-i be 'a'nulih-un, 'en ghun, ndiz un'a nja dutni whe 'utni,
18 Atendei vós, pois, à parábola do semeador.
19 mbene la yak'uz nts'en'a 'uhuhoolhdzun-un whulh 'úhudits'o ndi khuni daja ni whe 'utni 'et hoonts'i dudeni be 'aw t'ehonuszun. Ndai la dune dudzi bez 'ahinanla-i, mbe la ntsi'-un whusayaih 'ink'ez budzi be hanaídan'ai! Ndi 'i 'unt'oh ti 'anilya-i, 'i 'unt'oh.
19 A todos os que ouvem a palavra do reino e não a compreendem, vem o maligno e arrebata o que lhes foi semeado no coração. Este é o que foi semeado à beira do caminho.
20 Ndi ndai da' tse toh 'anilya-i, ndunne 'i k'un'a za 'uhint'oh. Ndi khuni hidits'o te, 'ink'ez soo 'aho huhóont'i' whe huyilhchuk.
20 O que foi semeado em solo rochoso, esse é o que ouve a palavra e a recebe logo, com alegria;
21 'Et hoonts'i didutch'oh 'aw bughih hooloh le'hint'oh. 'Et huwa 'atsulyaz za buba 'alha' hoont'oh. 'Ink'ez ndi khuni 'i gha dzoh nuhudeh 'ink'ez 'onghohne buch'az huditni. 'Et huwa 'aho whulahudutnih.
21 mas não tem raiz em si mesmo, sendo, antes, de pouca duração; em lhe chegando a angústia ou a perseguição por causa da palavra, logo se escandaliza.
22 Ndai la whus toh 'anankat-i le'unt'ohne, 'enne ndiz un'a 'uhint'oh. 'Enne khuni hidits'o, 'et hoonts'i ndi yun k'ut huwu ni ts'inli-un, ndi yun k'ut hoonzoo' hoont'oh-un, 'et 'i ts'iyawh whus cho 'i be bulh lheyúllhuk dult'oh. 'Et huwa 'aw lhadúlyane hoole' ait'oh.
22 O que foi semeado entre os espinhos é o que ouve a palavra, porém os cuidados do mundo e a fascinação das riquezas sufocam a palavra, e fica infrutífera.
23 'Et hoonts'i ndet la yun unzoo-i k'éninkat-i le'unt'ohne, 'enne ndiz un'a nja duhint'oh. Ndi Yak'usda ooghuni hidits'o-i, t'ehinuzih te daja ni whe 'utni. 'Et huwa bumai' lhai lhih le'hint'oh. Whulukhun whunizyat whunizyai (100) suli'. 'Et doo cha whulukhun lhk'utat whunizyai (60) suli'. 'Et doo cha whulukhun tat whunizyai (30) suli'.”
23 Mas o que foi semeado em boa terra é o que ouve a palavra e a compreende; este frutifica e produz a cem, a sessenta e a trinta por um.
24 Doo cha 'uyoo khuni be nawhutnuk-i be whuts'odul'eh-i, 'i be bubulh yalhduk 'et whe nja dúbulhni, “Nts'en'a la yak'uz lerwe 'uhuhoolhdzun-un, 'et diz un'a nja duhoont'oh. Dune ndi yun ookw'ut 'a'nukat. 'Uzoo'-i 'anukat-i 'ananla.
24 Outra parábola lhes propôs, dizendo: O reino dos céus é semelhante a um homem que semeou boa semente no seu campo;
25 'Awhuz huztez whe dune yuch'az ditni-un whusainya. 'Et ndi 'ainanla-i 'uzoo'-i toh, ndi 'anukat-i, 'ut'antsi' ts'utni, 'i yutoh 'ananla, 'ink'ez whenaja.
25 mas, enquanto os homens dormiam, veio o inimigo dele, semeou o joio no meio do trigo e retirou-se.
26 'Et ts'iyawh hanányai whe ndi 'ut'antsi', 'i cha bulh hainanyai.
26 E, quando a erva cresceu e produziu fruto, apareceu também o joio.
27 'Et yoh whumoodih be 'ulhnane highu nindil 'ink'ez 'uhuyulhni, ‘Hadih nemoodih di whe inla ndi unzoo-i hunuyeh ootoh 'ainanla? Di whe 'unt'oh ndi 'ut'antsi' dult'oh?’
27 Então, vindo os servos do dono da casa, lhe disseram: Senhor, não semeaste boa semente no teu campo? Donde vem, pois, o joio?
28 'Et ubulhni, ‘Sch'az ditni-un la 'uja.’ 'Et be 'ulhnane huyulhni, ‘Ndi 'ut'an untsi'-i ootoh hananyai-i, 'i hats'úntilelh hukwa' ninzun eh?’
28 Ele, porém, lhes respondeu: Um inimigo fez isso. Mas os servos lhe perguntaram: Queres que vamos e arranquemos o joio?
29 'Et ubulhni, ‘'Awúndooh! Whute 'unt'oh doo ka la ndi unzoo-i cha bulh 'óohneh.
29 Não! Replicou ele, para que, ao separar o joio, não arranqueis também com ele o trigo.
30 Whute 'et ndulhdzun ha' úntikulh whuts'un. 'Et 'awet ha' nukat-un neooninzut de, ha' untilelhne, 'enne si budósni', 'udechoo 'ut'antsi' hanálhle 'ink'ez ulhghel duták'un huba. 'Ink'ez ndai la unzoo-i ts'iyawh hanáhle 'ink'ez haníyeh-i ba yoh whuz danáhle.’”
30 Deixai-os crescer juntos até à colheita, e, no tempo da colheita, direi aos ceifeiros: ajuntai primeiro o joio, atai-o em feixes para ser queimado; mas o trigo, recolhei-o no meu celeiro.
31 Doo cha 'uyoo khuni be nawhutnuk-i be whuts'odul'eh-i, 'i be bubulh yalhduk 'et whe nja dúbulhni, “Nts'en'a la yak'uz lerwe 'uhuhoolhdzun-un, 'et ndiz un'a nja duhoont'oh. Ndi mai, mustard huyulhni, 'i k'un'a 'unt'oh. 'I dune yílhchoot 'ink'ez duhanuyeh k'et 'ainanla.
31 Outra parábola lhes propôs, dizendo: O reino dos céus é semelhante a um grão de mostarda, que um homem tomou e plantou no seu campo;
32 Ndi mai soo 'uk'enus nint'um-i, 'i hanányai 'ink'ez oochun 'uk'enus dincha suli'. Ndi mustard huyulhni oochun, mai chun 'i ts'iyawh ba ndo idilyiz suli'. 'Et 'i dut'aiyaz 'i duchun dut'aiyaz yuzischum toh t'o nenínla. 'Et whuz un'a yak'uz lerwe 'uhuhoolhdzun-un 'on nus hooncha tileh.”
32 o qual é, na verdade, a menor de todas as sementes, e, crescida, é maior do que as hortaliças, e se faz árvore, de modo que as aves do céu vêm aninhar-se nos seus ramos.
33 Doo cha 'uyoo khuni be nawhutnuk-i be whuts'odul'eh-i, 'i be bubulh yalhduk 'et whe nja dúbulhni, “Nts'en'a la yak'uz lerwe 'uhuhoolhdzun-un, 'et ndiz un'a nja duhoont'oh, lhes ntuldoh-i dult'oh. Ndai la ts'eke yílhchoot 'ink'ez lhes nudzaih-i, 'i ta tsetsai be únde'ooldzih-i dizbun. 'I ntuldoh-i bulh 'ilho be yándzai, 'ink'ez yunilhtlus. 'Et hukw'elh'az 'udun neíninkai whe untílhdo. Ts'iyawh ntuldoh lhih.”
33 Disse-lhes outra parábola: O reino dos céus é semelhante ao fermento que uma mulher tomou e escondeu em três medidas de farinha, até ficar tudo levedado.
34 Ndi ts'iya-i khuni be nawhutnuk-i be whuts'odul'eh-i, 'et whuz un'a za Sizi 'ilhunaoodulhne bubulh yailhduk. 'Aw 'uts'un un'a lhe'budínel. 'Et diz un'a za budáni'.
34 Todas estas coisas disse Jesus às multidões por parábolas e sem parábolas nada lhes dizia;
35 'Et whuz un'a nyoon nus hoo'en-un daja dani' la, 'et ts'iyawh lhaóoduja whe nja dutni,
35 para que se cumprisse o que foi dito por intermédio do profeta: Abrirei em parábolas a minha boca; publicarei coisas ocultas desde a criação [do mundo].
36 'Et Sizi 'ilhozdilne, 'enne ts'iyawh whenábalh'a' 'ink'ez yoh danínya. 'Et yugha hodul'ehne highu nindil 'ink'ez huyúlhni, “Ndi khuni be nawhutnuk-i be whuts'odul'eh-i, ts'ih'un un'a nedini ndi haniyeh-i unzoo-i toh 'ut'antsi' hanányai-i, 'et daja ni whe 'utni?”
36 Então, despedindo as multidões, foi Jesus para casa. E, chegando-se a ele os seus discípulos, disseram: Explica-nos a parábola do joio do campo.
37 'Et ndúbulhni, “Ndai unzoo-i hanányai oomai' 'i, mbe la 'ainanla-un, 'en yinka dune ye' 'en 'unt'oh.
37 E ele respondeu: O que semeia a boa semente é o Filho do Homem;
38 Haniyeh k'et, 'et ndi yun k'ut whunduwhult'oh whe' hoont'oh. Ndi mai unzoo-i, 'i yak'uz whulerwe buzkehne, 'enne duhúlt'oh. 'Et hoonts'i ndi 'ut'antsi', 'i ntsi'-un buzkeh duhúlt'oh.
38 o campo é o mundo; a boa semente são os filhos do reino; o joio são os filhos do maligno;
39 'Ink'ez mbe la yuch'az ditni-un, ndi 'ut'antsi' 'ainanla-un, 'en netsudule. Ha'nukat-un 'et 'andit ndóya whudizulh-un 'et whulatoh. Mbene la ha' úntilelhne, 'enne lizas duhult'oh.
39 o inimigo que o semeou é o diabo; a ceifa é a consumação do século, e os ceifeiros são os anjos.
40 'Et huwa nts'en'a la ndi 'ut'antsi' nahidulhdzooh 'ink'ez hidilhk'un, whuz un'a za njan 'andit whudizulh-un whulatoh de cha, nduwhutanelh.
40 Pois, assim como o joio é colhido e lançado ao fogo, assim será na consumação do século.
41 'Ink'ez yinka dune ye', 'en oolizas whunilhchoh ts'e whutl'abutilelh. Nts'e la whulerwe unli-un, mbene hukwaya hooni tune' 'úst'enne, 'enne 'ink'ez yuk'unulhe'ust'enne, 'enne ts'iyawh 'ilhunabotálelh.
41 Mandará o Filho do Homem os seus anjos, que ajuntarão do seu reino todos os escândalos e os que praticam a iniquidade
42 Nts'e la kwun dizk'un huba' hoont'oh-un, 'et whuz hubotilhdulh. 'Ink'ez tso yahutilhduk 'ink'ez dughoo lhuhidutik'us.
42 e os lançarão na fornalha acesa; ali haverá choro e ranger de dentes.
43 'Et dzin nts'en'a la sa hadánat, mbene la ts'ih'un un'a 'unt'ohne, nts'e la buBá lerwe unli-un, 'enne cha whuz un'a za sa k'un'a buts'u haítiduz whe' hoont'oh. Mbene la budzo hoonline, 'enne soo cho huyoozólhts'ai' huba' hoont'oh.
43 Então, os justos resplandecerão como o sol, no reino de seu Pai. Quem tem ouvidos [para ouvir], ouça.
44 “Doo cha za nohdusni, yak'uz k'úne' whul'en-un, dáwhudizti' la 'et diz un'a nja dúhoont'oh. Ndun dune njan yun k'ut hoonzoo-un, 'et 'oh ho nunúta whe hoonliyaz dizti'-i, 'i la nayin'ai. 'Ink'ez 'on yo nayuntilh'i. 'Et hoont'i' k'et ndun dune ndai hoonli yut'i-i, 'i ts'iyawh ye 'ónket 'ink'ez ndi yun yuk'ut nayin'ai-i, 'i yun ndulcho whe yonket.
44 O reino dos céus é semelhante a um tesouro oculto no campo, o qual certo homem, tendo-o achado, escondeu. E, transbordante de alegria, vai, vende tudo o que tem e compra aquele campo.
45 “Doo cha za nohdusni, yak'uz k'úne' whul'en-un, dáwhudizti' la 'et ndiz un'a nja duhoont'oh. 'Et doo cha 'uyoon dune, 'en hoonliyaz 'i ts'iyawh yooket. 'Et 'on 'un doo cha ye ná'ooket. 'En kw'usul k'us dunizti'-i, 'i hunúta.
45 O reino dos céus é também semelhante a um que negocia e procura boas pérolas;
46 'En 'ilho kw'usul k'us dunizti'-i, 'i la nainin'ai. Ndun dune ndai hoonli yut'i-i, 'i ts'iyawh ye 'ónket whe ndi kw'usul k'us dunizti'-i, 'i yoonanket.
46 e, tendo achado uma pérola de grande valor, vende tudo o que possui e a compra.
47 “'Et doo cha za nohdusni, yak'uz k'úne' whul'en-un, 'et ndiz un'a nja dúhoont'oh. Ndiz un'a 'uhut'en, lhembilh tahúyalhdil 'ink'ez nonáhuyigus lhawh didowh-i huzdlooh.
47 O reino dos céus é ainda semelhante a uma rede que, lançada ao mar, recolhe peixes de toda espécie.
48 'Et nohúyigus whe ts'iyawh lhtahaháyule. Ndai la lho 'utsi'-i, 'i ts'iyawh tanáhuyulhdilh. 'Ink'ez ndai la unzoo-i ts'iyawh nts'e 'uhitilh'elh ts'ú whehuyulhdilh.
48 E, quando já está cheia, os pescadores arrastam-na para a praia e, assentados, escolhem os bons para os cestos e os ruins deitam fora.
49 'Et 'awet nts'oya hoozulh whe buba neóonin'ai-un, 'et buba whusahóolts'ut de, 'et hukw'un'a za 'uwhutánelh. Lizas whusahutidulh, 'enne ts'iyawh unzoone dune 'ink'ez ntsi'ne dune lhtahábotilelh.
49 Assim será na consumação do século: sairão os anjos, e separarão os maus dentre os justos,
50 Ntsi'ne, 'enne nts'e la kwun dizk'un huba' hoont'oh-un, 'et whuz hubotilhdulh. 'Ink'ez tso yahutilhduk 'ink'ez dughoo lhuhidutik'us.”
50 e os lançarão na fornalha acesa; ali haverá choro e ranger de dentes.
51 'Et 'awet Sizi ubúlhni, “Njan ndunóhdusni-un, 'et ts'iyawh eh t'eoonáhzun?” 'Et 'uhuyulhni, “A, neMoodihti, ts'iyawh t'ets'oninzun.”
51 Entendestes todas estas coisas? Responderam-lhe: Sim!
52 'Et 'ubulhni, “'Et huwa mbe la Yak'usda ooghuni 'uk'eguz-i 'ink'ez yak'uz k'une' whul'en-un 'et huwun wheyodalh'e', ndun dune 'en yoh whumoodih-un, 'en dult'oh. 'Ink'ez ndai la yut'i-i toh ts'iyawh ts'et hayúle, 'andidi-i 'ink'ez 'uda'-i cha. 'Et whuz un'a dune hodulh'eh.”
52 Então, lhes disse: Por isso, todo escriba versado no reino dos céus é semelhante a um pai de família que tira do seu depósito coisas novas e coisas velhas.
53 'Et ndi khuni be nawhutnuk-i be whuts'odul'eh-i, 'et 'awet Sizi ts'iyantsuk lhaoodinla whe nyo usda-un whuch'a nasja.
53 Tendo Jesus proferido estas parábolas, retirou-se dali.
54 'Ink'ez dich'oh dukeyoh ts'e naoosja whe Lizwif bulugliz 'et whewhúbondunilh'e'. 'Et whe ts'iyanne buba hooncha suli', 'ink'ez 'et 'ulhodutni, “Ndun dune nts'ez de hahón'ai ndi khuni whutnih-i be yalhduk? 'Ink'ez hooncha tune' 'ut'en nts'en'a dat'en whe 'ut'en?
54 E, chegando à sua terra, ensinava-os na sinagoga, de tal sorte que se maravilhavam e diziam: Donde lhe vêm esta sabedoria e estes poderes miraculosos?
55 'Alha iloh lakw yoh 'uwhulh'en-un, 'en ooye' 'unt'oh? 'Ink'ez 'en iloh lakw ooloo Mary? K'us bulhutsinke iloh lakw 'enne James, Joses, Simon, 'ink'ez Judas?
55 Não é este o filho do carpinteiro? Não se chama sua mãe Maria, e seus irmãos, Tiago, José, Simão e Judas?
56 'Et bulhtuske 'aw lakw ts'iyawh nebulh lhe'hit'oh? 'Et ndun dune ndi ts'iyawh nts'ez de hahónla whe 'utni?”
56 Não vivem entre nós todas as suas irmãs? Donde lhe vem, pois, tudo isto?
57 'Et huwa ts'iyawh hits'u disnih. 'Et Sizi ndúbulhni, “Mbe la nus hoo'en unli-un, 'en ts'iyanne yudilhti'. 'Et hoonts'i dich'oh ookeyoh whut'enne 'ink'ez dich'oh ooyoh, 'enne cha 'aw lhuhidílhti'.”
57 E escandalizavam-se nele. Jesus, porém, lhes disse: Não há profeta sem honra, senão na sua terra e na sua casa.
58 'Et Sizi 'en 'aw buba 'alha lhe'yit'oh. 'Et huwa dich'oh dukeyoh 'aw lhat-un hooncha tunulhé'it'el.
58 E não fez ali muitos milagres, por causa da incredulidade deles.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.