Lucas 6
Yak'usda Ooghuni (CRXNTPO) vs ARA
1 'Andit whulhnat dune nalyis dzin. 'Udechoo-un 'et hukw'elh'az 'uhoont'oh. Sizi 'ink'ez higha hodul'ehne, 'enne bulh tl'o k'ut 'oh whuya hidulh whe, tl'o mai' huhoonuyin. 'Ink'ez dula k'et hinulhguk 'ink'ez huya'alh.
1 Aconteceu que, num sábado, passando Jesus pelas searas, os seus discípulos colhiam e comiam espigas, debulhando-as com as mãos.
2 'Et whulohne Phariseene hubuhútni, “Daht'en whe aht'en? 'Andit dzin nats'ulyis-un dzin 'uhoont'oh! 'Aw 'et nduhóot'en huba lhe'hoot'oh!”
2 E alguns dos fariseus lhes disseram: Por que fazeis o que não é lícito aos sábados?
3 Sizi 'ubúlhni, “Lerwe David daja-un 'aw lawk hukw'u yalhuzulhduk. 'Et 'oh da' David 'ink'ez yulh 'ut'enne buye'ílts'ul.
3 Respondeu-lhes Jesus: Nem ao menos tendes lido o que fez Davi, quando teve fome, ele e seus companheiros?
4 'Et 'úja, Yak'usda ooyoh daninya. Lhes 'i Yak'usda oogha yut'aih-i, ndi lhes lubretne 'aw 'enne za huyoo'alh huba' hoont'oh. 'Ink'ez 'i yilhchoot 'ink'ez yan'al. 'Ink'ez dulh 'ut'enne, 'enne cha yuloh bugha nín'ai.”
4 Como entrou na casa de Deus, tomou, e comeu os pães da proposição, e os deu aos que com ele estavam, pães que não lhes era lícito comer, mas exclusivamente aos sacerdotes?
5 'Ink'ez Sizi 'ubulhni, “Yinka dune ye', 'en njan nats'ulyis dzin, 'et cha huMoodihti unli whe 'unt'oh.”
5 E acrescentou-lhes: O Filho do Homem é senhor do sábado.
6 'Et hukw'elh'az 'on 'at nats'ulyis dzin Lizwif lugliz daninya 'ink'ez whubodulh'eh. 'Et 'ilhoghun dune 'en cha 'et usda. Ndun oola nailhni ts'e 'aw yé nulhe'ust'en.
6 Sucedeu que, em outro sábado, entrou ele na sinagoga e ensinava. Ora, achava-se ali um homem cuja mão direita estava ressequida.
7 Mbene la Moses be 'udustl'us 'uk'ununáguzne 'ink'ez Phariseene cha soo cho highunli 'ink'ez hinilh'en daoonelh suba. 'Et dune nalyis-un dzin 'et tilah soo na'yooleh. 'Et whe hoonliyaz highu nahootá'alh hukwa' hut'en.
7 Os escribas e os fariseus observavam-no, procurando ver se ele faria uma cura no sábado, a fim de acharem de que o acusar.
8 'Et daja huninzun t'eooninzun. 'Et dune oola yunulhe'ust'en-un 'uyulhni, “Dudinyaih 'ink'ez taniz sinyin.” 'Inka dudinya 'ink'ez buniz suyin.
8 Mas ele, conhecendo-lhes os pensamentos, disse ao homem da mão ressequida: Levanta-te e vem para o meio; e ele, levantando-se, permaneceu de pé.
9 'Ink'ez Sizi 'ubulhni, “Hoonli-unyaz hukwa nohoodutaskut. 'Et nats'ulyis-un dzin, nts'en'a netl'ahóolts'ut, 'et ts'ih'un un'a uztinelh, k'us hoontsi' k'un'a uztinelh? Dune ye khuna-i uztilhyih k'us daztilhtsa?”
9 Então, disse Jesus a eles: Que vos parece? É lícito, no sábado, fazer o bem ou o mal? Salvar a vida ou deixá-la perecer?
10 'Ink'ez 'et ts'iyawh bunilh'en. 'Et ndun dune 'uyulhni, “Nla lhts'eh nadíntsih!” 'Et ndúja 'ink'ez oola kw'uz ts'e dalhit'oh, 'et whuz un'a za ndunája.
10 E, fitando todos ao redor, disse ao homem: Estende a mão. Ele assim o fez, e a mão lhe foi restaurada.
11 'Et 'onghohne tube soo ts'ih'un howunílch'e, 'ink'ez didutch'oh howu yahalhduk Sizi dahítileh-un 'et huwun.
11 Mas eles se encheram de furor e discutiam entre si quanto ao que fariam a Jesus.
12 'Oh da' 'et dzin nja dúhooja, Sizi shus k'ut tenadutidli ha whuz whinya. 'Ulhdzis nduwhulyiz Yak'usda ts'un tenadudli.
12 Naqueles dias, retirou-se para o monte, a fim de orar, e passou a noite orando a Deus.
13 'Et yulhkai-un higha hodul'ehne, 'anih ubulhni. 'Et butoh whunizyanne 'on 'at nane, 'enne 'utahábanla. 'Enne whel'a'ne buboozi' súlhtsi.
13 E, quando amanheceu, chamou a si os seus discípulos e escolheu doze dentre eles, aos quais deu também o nome de apóstolos:
14 Simon, 'en ndi oozi' Peter, 'i cha yugha ídin'ai. 'Ink'ez bulhutsin Andrew, James 'ink'ez John, Philip 'ink'ez Bartholomew.
14 Simão, a quem acrescentou o nome de Pedro, e André, seu irmão; Tiago e João; Filipe e Bartolomeu;
15 Matthew 'ink'ez Thomas. James Alphaeus ooye', 'ink'ez Simon 'en huwu daóodit'oh-un huyulhni.
15 Mateus e Tomé; Tiago, filho de Alfeu, e Simão, chamado Zelote;
16 Judas James ooye', 'ink'ez cha Judas Iscariot, 'en 'utinelh whu'iz buch'az nedutadalh.
16 Judas, filho de Tiago, e Judas Iscariotes, que se tornou traidor.
17 'Et whududlun-un ndus de yugha hodul'ehne bubulh hainya 'ink'ez lhts'e oodiz'a-un nenáhundil. Yun k'ut Judea whut'enne, Jerusalem whut'enne cha, 'ink'ez yatoo ba keyoh Tyre 'ink'ez Sidon whut'enne, 'enne cha huldlai k'et 'aw uzdooni' ait'oh. Hiyootuzálhts'ilh 'ink'ez soo na'butilh'elh, 'et hukwa 'ilhuhozdil.
17 E, descendo com eles, parou numa planura onde se encontravam muitos discípulos seus e grande multidão do povo, de toda a Judeia, de Jerusalém e do litoral de Tiro e de Sidom,
18 'Ink'ez mbene la ntsi'-i nududeh-i be dzoh nudehne, 'enne cha 'et hudilhts'i, 'ink'ez soo na'balh'en.
18 que vieram para o ouvirem e serem curados de suas enfermidades; também os atormentados por espíritos imundos eram curados.
19 Ts'iyanne hit'aoonalh hukwa' hut'en. Ye ulhtus-i oots'u haidults'uk, 'i be ts'iyawh budada' 'et whe soo na'binla.
19 E todos da multidão procuravam tocá-lo, porque dele saía poder; e curava todos.
20 Sizi 'et yugha hodul'ehne, 'enne ts'iyawh butunuyú'en whe njan dúbulhni,
20 Então, olhando ele para os seus discípulos, disse-lhes:
21 Nohni mbene la ooye'últs'ilhne,
21 Bem-aventurados vós, os que agora tendes fome, porque sereis fartos.
22 'Oh de dune nohts'o dutitni 'ink'ez 'aw bubulh óoht'e' ait'oh nohohulhtsi.
22 Bem-aventurados sois quando os homens vos odiarem e quando vos expulsarem da sua companhia, vos injuriarem e rejeitarem o vosso nome como indigno, por causa do Filho do Homem.
23 'Et dzin ndóohooja de, 'et hootaht'i' 'ink'ez hoonaht'i' k'et do tóolhuk. 'Alha 'uhoont'oh ndo yak'uz hooncha whe nohba k'elha whutaleh. 'Oh de whusawhutilts'ulh mbene la whuz un'a za ndunohotilh'elh, 'et ndunt'ohne butsoda'ne, 'enne cha niz dak'ez nus hoo'en inle'ne, whuz un'a za ndubuhalh'en 'et huwa.
23 Regozijai-vos naquele dia e exultai, porque grande é o vosso galardão no céu; pois dessa forma procederam seus pais com os profetas.
24 “'Et hoonts'i nohni hoonzoo' 'unt'ohne soo cho howahli!
24 Mas ai de vós, os ricos! Porque tendes a vossa consolação.
25 Nohni mbene la soo a'alhne,
25 Ai de vós, os que estais agora fartos! Porque vireis a ter fome.
26 'Et huwahli mbene la sóo nohghu yalhdukne.
26 Ai de vós, quando todos vos louvarem! Porque assim procederam seus pais com os falsos profetas.
27 “'Et hoonts'i ndiz un'a nohdusni, nohch'az ditnine buk'ehtsi'. Mbene la nohka lhe'nizunne, 'enne cha sóo ne'bulh'en.
27 Digo-vos, porém, a vós outros que me ouvis: amai os vossos inimigos, fazei o bem aos que vos odeiam;
28 Mbene la nohk'ehuyihne, Yak'usda buts'un óozoo' ha buba tenadoohdli. 'Et mbene la dzoh ne'nohulh'enne, 'enne cha buba tenadoohdli.
28 bendizei aos que vos maldizem, orai pelos que vos caluniam.
29 Mbene la nohnimbus k'ut nohnizkukne, buba 'awh nandunaht'ah 'ink'ez ookw'uz ts'u cha 'unohuhooleh. Mbe la ndzoot nghu halchooz-un, ndzoozt'an cha ooch'a yóntun junih.
29 Ao que te bate numa face, oferece-lhe também a outra; e, ao que tirar a tua capa, deixa-o levar também a túnica;
30 Ts'iyanne hoonliyaz ha nohts'u ka 'utni de, bugha íyohlelh. Ndai la nohch'e' 'uyoonne yílhchoot de, buts'o kwana' doohni' junih.
30 dá a todo o que te pede; e, se alguém levar o que é teu, não entres em demanda.
31 Nts'en'a hukwa' nahzun dune danohotilh'elh-un, 'et whuz un'a za nohni cha 'et né'boolh'en.
31 Como quereis que os homens vos façam, assim fazei-o vós também a eles.
32 Mbene la nohk'entsi'ne, 'enne za buk'ehtsi' de, whuz un'a hoonzoo nahzun eh? 'Awundooh! Lubeshi 'ulh'enne, 'enne hoonts'i mbene la buk'entsi'ne, ts'iyawh buk'ehintsi'.
32 Se amais os que vos amam, qual é a vossa recompensa? Porque até os pecadores amam aos que os amam.
33 Mbene la soo ne'nohulh'enne, 'enne za soo ne'bulh'en de, whuz un'a hoonzoo nahzun eh? 'Awundooh! 'Et lubeshi 'ulh'enne cha whuz un'a za 'et duhút'en.
33 Se fizerdes o bem aos que vos fazem o bem, qual é a vossa recompensa? Até os pecadores fazem isso.
34 'Et mbene la nohtl'anáti'alh nahzun de, 'enne za bughe zulh'ai, whuz un'a hoonzoo nahzun eh? 'Awundooh! 'Et lubeshi 'ulh'enne, 'enne hoonts'i lubeshi 'ulh'enne ghe' hulh'ai 'ink'ez 'et 'ultsuk za butl'anáha'aih.
34 E, se emprestais àqueles de quem esperais receber, qual é a vossa recompensa? Também os pecadores emprestam aos pecadores, para receberem outro tanto.
35 'Et hoonts'i nohch'az ditnine buk'eoohtsi', 'ink'ez soo ne'boolh'en. Bughe 'oolhla' 'ink'ez hoonliyaz nohtl'unátilts'ulh hukwa tse hólhle' junih. 'Et whuz un'a ndaht'en de, hooncha whe nohba k'elha whutaleh. 'Et la mbe la yak'uz soo 'udedo 'unt'oh-un, 'en k'un'a tihleh. 'Alha mbene la musi lhdusnine 'ink'ez ntsi'ne cha, ts'iyawh buts'un unzoo.
35 Amai, porém, os vossos inimigos, fazei o bem e emprestai, sem esperar nenhuma paga; será grande o vosso galardão, e sereis filhos do Altíssimo. Pois ele é benigno até para com os ingratos e maus.
36 'Inka nohBá nts'en'a la te'ninzun, nohni cha whuz un'a za te'noohzin.
36 Sede misericordiosos, como também é misericordioso vosso Pai.
37 “'Uyoonne ba nahoohyeh junih, doo ka si 'aw nohba nahoodeh ait'oh. 'Uyoonne k'ehoh'alh junih, 'et de 'aw nohk'eholts'it ait'oh. 'Uyoonne ba whunaoodolnoh, 'et de nohni cha nohba whunaoodutitnoh.
37 Não julgueis e não sereis julgados; não condeneis e não sereis condenados; perdoai e sereis perdoados;
38 'Uyoonne gha náh'a-i, 'i nohtl'anátikulh whe 'unt'oh. Lht'usúkat 'ink'ez lhai cho tileh. 'Et la nudúl'us whe bé haitikat. 'Et 'ultsuk whe nohbut nehítakalh. Daltsuk oogha náh'a-i 'et 'ultsuk za nohtl'anátikulh 'et huwa.”
38 dai, e dar-se-vos-á; boa medida, recalcada, sacudida, transbordante, generosamente vos darão; porque com a medida com que tiverdes medido vos medirão também.
39 Be nawhutnuk-i be whúts'odul'eh-i, 'i be bubulh yailhduk, “Soo eh hoos̱'en-un 'uyoon hoos̱'en-un nutíguz? 'Alha nahúlt'oh la ha hóokai-un 'ahoolts'it!
39 Propôs-lhes também uma parábola: Pode, porventura, um cego guiar a outro cego? Não cairão ambos no barranco?
40 Hodul'eh-un 'ink'ez whuyodulh'eh-un, 'en 'aw yando lhe'ít'oh. 'Et hoonts'i mbene la soo ts'ih'un un'a hodul'ehne, 'et la hubodulh'e'-un 'en k'un'a 'uhutit'elh.
40 O discípulo não está acima do seu mestre; todo aquele, porém, que for bem-instruído será como o seu mestre.
41 'Et di ha nyulhutsin lhusyaz oona k'et diztan, 'i nilh'en, 'et hoonts'i 'aw t'eoonuzinzun nyunch'oh duchun cho nyuna k'et diztan?
41 Por que vês tu o argueiro no olho de teu irmão, porém não reparas na trave que está no teu próprio?
42 Nts'en'a nyulhutsin 'udutanelh, ‘Sulhutsin nyo lhusyaz nyuna k'ehanádoostan.’ 'Et hoonts'i nyunch'oh duchun cho nyuna k'et diztan-i 'aw lhuzan'en. Nyunch'oh duba naindzoo! 'Udechoo duchun cho nyuna k'ehanadintih. 'Et de la soo hón'en whe nyulhutsin nyoo lhusyaz 'i oona k'éhanaidontan.
42 Como poderás dizer a teu irmão: Deixa, irmão, que eu tire o argueiro do teu olho, não vendo tu mesmo a trave que está no teu? Hipócrita, tira primeiro a trave do teu olho e, então, verás claramente para tirar o argueiro que está no olho de teu irmão.
43 “'Et la duchun dinzoo-i 'aw mai 'utsi'-i ooghu noot'ai ait'oh. 'Et whuz un'a za duchun dintsi'-i mai unzoo-i ooghu noot'ai ait'oh.
43 Não há árvore boa que dê mau fruto; nem tampouco árvore má que dê bom fruto.
44 'Et whuz un'a za oomai' gha duchun dant'oh-i 'unt'oh t'enudzun. 'Et whuz un'a za ndi mai unzoo-i, figs huyulhni, 'aw whus chun ghun huyoonoyin ait'oh. 'Ink'ez whuz un'a za whuscho chun, 'aw duje do 'ut'en-i ooghu oononyin ait'oh.
44 Porquanto cada árvore é conhecida pelo seu próprio fruto. Porque não se colhem figos de espinheiros, nem dos abrolhos se vindimam uvas.
45 'Et whuz un'a za dune unzoo-un, ndai unzoo-i dudzi yo hoonli-i, 'i gha khuni unzoo-i be yalhduk. 'Ink'ez dune untsi'-un, ndai untsi'-i oodzi yo hoonli-i, 'i be khuni untsi'-i be yalhduk. Ndiz un'a nja duwhutni, dune di la oodzi yo be whudizbun, 'i be yatilhduk.
45 O homem bom do bom tesouro do coração tira o bem, e o mau do mau tesouro tira o mal; porque a boca fala do que está cheio o coração.
46 “'Ink'ez di ha ‘SMoodihti, sMoodihti,’ sudahni, 'ink'ez daja nohdusni la, 'aw húkw'u nulhe'zaht'en?
46 Por que me chamais Senhor, Senhor, e não fazeis o que vos mando?
47 Mbene la sts'un túyaih 'ink'ez soo zilhts'ai 'ink'ez hukw'ú ne'ut'enne, 'et mbene 'uhint'oh 'enne bunóhuntistun.
47 Todo aquele que vem a mim, e ouve as minhas palavras, e as pratica, eu vos mostrarei a quem é semelhante.
48 Ndiz whuz un'a 'et duhint'oh. Dune yoh 'uwhutilelh whe, soo yoo yo cho hahónkai 'ink'ez yoh ook'uwhuz'ai-i 'et tse k'ut newhúta'alh. 'Et ndet la too tilht'o de, 'et ninli ulhtus-i yoh whut'aiznai, 'et hoonts'i yoh 'aw dalhuhoonel. Tse k'ut neoonin'ai 'et huwa.
48 É semelhante a um homem que, edificando uma casa, cavou, abriu profunda vala e lançou o alicerce sobre a rocha; e, vindo a enchente, arrojou-se o rio contra aquela casa e não a pôde abalar, por ter sido bem-construída.
49 'Et hoonts'i mbene la sghuni yoozilhts'aine 'ink'ez 'aw hik'unulhe'ust'en de, 'et diz un'a nja duhint'oh. Dune yun k'ut yoh 'uhoonla. 'Ink'ez yoh ook'uwhuz'ai-i 'aw lhe'ílel. 'Et ninli ulhtus-i yoh whut'aiznai whe 'aho naóonit'ai. Tube wheóonujut whe musai whuzdli'.”
49 Mas o que ouve e não pratica é semelhante a um homem que edificou uma casa sobre a terra sem alicerces, e, arrojando-se o rio contra ela, logo desabou; e aconteceu que foi grande a ruína daquela casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.