Lucas 12
Yak'usda Ooghuni (CRXNTPO) vs ARA
1 'Oh da' whe lhane dune 'ilhuhozdil. Huldlai k'et lhk'unuhúdilh cha' hut'en. Mbene la yugha hodul'ehne, 'enne cho ndubulhni, “Ndunne Phariseene bules be untuldoh-i, 'i ch'a soo cho howahli. 'I dune nalh ye dúba na'udzoo'-i, 'i 'unt'oh.
1 Posto que miríades de pessoas se aglomeraram, a ponto de uns aos outros se atropelarem, passou Jesus a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos: Acautelai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 'Alha ndai la ts'iyawh whunist'i-un, ts'iyawh ts'et haóotikulh. 'Et ndai la whu'iz 'unt'oh-i, 'i cha ts'iyawh t'entidzeh.
2 Nada há encoberto que não venha a ser revelado; e oculto que não venha a ser conhecido.
3 'Et huwa ndet la tsalhgus yo ts'e yalhduk, 'et hoot'en-un hidutats'o. 'Et ndet la yoh whez ts'e 'uyoon yudze khuni in'aih daja dani'-un, 'et bun k'ut whuts'un khuniti be howu yatilhduk.
3 Porque tudo o que dissestes às escuras será ouvido em plena luz; e o que dissestes aos ouvidos no interior da casa será proclamado dos eirados.
4 “'Ink'ez sk'ekene nohdusni, mbene la nohyust'e ughanne, 'et hoonts'i 'aw 'on 'un hoonliyaz 'uhooneh ait'oh, ndunt'ohne bube noolhjut junih.
4 Digo-vos, pois, amigos meus: não temais os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 'Et hoonts'i mbe la be ntilhjut-un, 'en bunóhuntistun. Mbe la nohyust'e silhghi-un, 'et hukw'elh'az, 'en za ooba' hoont'oh whe kwuncho yo ts'e cha nohtinoh, 'en za be noolhjoot! 'Alha nohdusni, soo ts'ih'un un'a 'en be noolhjut!
5 Eu, porém, vos mostrarei a quem deveis temer: temei aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo-vos, a esse deveis temer.
6 'Alha eh 'uhoont'oh kwulai' 'uchas, 'i nanki sooneya tsuditi'-i be 'óket? 'Ink'ez ndi dut'aiyaz Yak'usda 'aw 'ilho hoonts'i yunalhodulhnoh whe' hoont'oh.
6 Não se vendem cinco pardais por dois asses? Entretanto, nenhum deles está em esquecimento diante de Deus.
7 'Ink'ez daltsuk nohtsigha' 'i hoonts'i ts'iyawh t'einínzun. 'Et huwa whenoolhjut junih! Nohni 'uchasanus dáhti' whé aht'oh!
7 Até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais! Bem mais valeis do que muitos pardais.
8 “'Ink'ez 'et cha nohdusni, mbe la dune nalh, Sizi Gri 'en ooch'e' usdli ni-un, 'en yinka dune ye' Yak'usda oolizas ubudutánelh, ndun 'en sch'e' unli whe 'unt'oh.
8 Digo-vos ainda: todo aquele que me confessar diante dos homens, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 'Et hoonts'i mbene la dune nalh sts'ooditdlaine, 'enne Yak'usda oolizas bunalh buts'oodutásdlai.
9 mas o que me negar diante dos homens será negado diante dos anjos de Deus.
10 'Ink'ez mbene la yinka dune ye' ch'az ditni be yalhdukne, daja hutni-un, soo buba 'un whutilhdulh. 'Et hoonts'i mbene la Ndoni ch'az ditni be yalhdukne, 'aw buba 'un whutookat ait'oh.
10 Todo aquele que proferir uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 'Ink'ez lizwifne lugliz, k'us nahiyilhne, k'us moodihne cha, 'enne bubut nenohonilhya de, daja dutihnelh-un, 'et huwu ni oohle' junih.
11 Quando vos levarem às sinagogas e perante os governadores e as autoridades, não vos preocupeis quanto ao modo por que respondereis, nem quanto às coisas que tiverdes de falar.
12 'Et soo 'et whudizulh-un Ndoni whunohuntilhtun daja dutihnelh-un.”
12 Porque o Espírito Santo vos ensinará, naquela mesma hora, as coisas que deveis dizer.
13 'Et 'awet dune toh 'ilhoghun dune 'utni, “Whuneoodulh'eh-un nedusneke buk'élhutizkat-i, 'i sulhutsin ndai la sch'e' unli, 'i stl'ayóolelh sba dini!”
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão lhe falou: Mestre, ordena a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 'Et Sizi 'uyulhni, “Dune, mbe usinla nohba nahiyilh-un, k'us nohba yatilhduk-un sulhtsi?”
14 Mas Jesus lhe respondeu: Homem, quem me constituiu juiz ou partidor entre vós?
15 'Ink'ez Sizi 'ubulhni, “Nohni soo cho khahdli! 'Uyoon dune ch'e' ha' noohzin junih! Dune daltsuk hoonli yut'i ndi yun k'ut, 'ohwhi 'ants'i 'únt'oh whe 'unt'oh.”
15 Então, lhes recomendou: Tende cuidado e guardai-vos de toda e qualquer avareza; porque a vida de um homem não consiste na abundância dos bens que ele possui.
16 'Ink'ez 'et khuni oogha whuts'odul'eh huwun ubulh yalhduk whe nja dutni, “'Ilhoghun dune hoonzoo 'unt'oh-un, ooyun k'ut ts'iyaitsuk soo haníyeh.
16 E lhes proferiu ainda uma parábola, dizendo: O campo de um homem rico produziu com abundância.
17 'Ink'ez didutch'oh 'uninzun, ‘Nts'en'a cha la daoosneh? Haníyeh-i bayoh whudizbun k'et. 'Aw 'on 'un cha 'uyoo dánosdzaih ait'oh.’
17 E arrazoava consigo mesmo, dizendo: Que farei, pois não tenho onde recolher os meus frutos?
18 'Ink'ez 'et dutni, ‘Nja dutísnelh lhat-un haniyeh-i yoh naná'whuduntisyus 'ink'ez 'on nus 'uhoolcho-un na'whutisdlelh. 'Ink'ez 'et la ndai la hanísyai-i 'ink'ez ndai la ust'i-i, ts'iyawh datísdlelh.
18 E disse: Farei isto: destruirei os meus celeiros, reconstruí-los-ei maiores e aí recolherei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 'Ink'ez la na'dudóstni', lhai unzoo-i mba 'ulhozkat, lhat yus k'ut whuba. 'Inka nailyis, 'in'alh, taintnai, 'ink'ez whunílhni.’
19 Então, direi à minha alma: tens em depósito muitos bens para muitos anos; descansa, come, bebe e regala-te.
20 'Et hoonts'i Yak'usda 'uyulhni, ‘Tube whusni-un inli! 'Andit 'úlhdzis nzul naitálchulh. 'Ink'ez ndai la int'i-i, mbe ts'u tíkulh?’
20 Mas Deus lhe disse: Louco, esta noite te pedirão a tua alma; e o que tens preparado, para quem será?
21 'Et whuz un'a mbe la lhai duba 'ilhozdla-un 'ink'ez Yak'usda ba hoonli lhit'i'.”
21 Assim é o que entesoura para si mesmo e não é rico para com Deus.
22 'Ink'ez yugha hodul'ehne 'ubulhni, “'Et huwa nohdúsni, yinka dúlhts'i-un, ndai la tih'ulh-i 'ink'ez be sóo nadutihneh-i, 'i ts'iyawh ooghu ni oohle' junih!
22 A seguir, dirigiu-se Jesus a seus discípulos, dizendo: Por isso, eu vos advirto: não andeis ansiosos pela vossa vida, quanto ao que haveis de comer, nem pelo vosso corpo, quanto ao que haveis de vestir.
23 Ndai la 'ut'alh-i, 'ink'ez naih cha, 'ohwhi 'ants'i unli whe 'unt'oh. Yinka sahda-un cha, 'ink'ez nohyust'e cha 'i 'on nus dízti'.
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as vestes.
24 Ndunne datsancho dahint'oh la bughu nuni nahzut. 'Aw 'alhé'hunusdle 'ink'ez 'aw halhé'hunusdle cha' hint'oh. 'Ink'ez 'aw uzdla bayoh 'ink'ez haníyeh-i yoh cha lhuhuhóot'i'. 'Et hoonts'i Yak'usda bugha 'á'aih. 'Ink'ez nohni ndi dut'ai anus dáhti' whe aht'oh.
24 Observai os corvos, os quais não semeiam, nem ceifam, não têm despensa nem celeiros; todavia, Deus os sustenta. Quanto mais valeis do que as aves!
25 Nohni nohtoh mbe 'unt'oh dalcho tileh howu ni unli? 'Aw 'et huwa 'on nus 'ulyiz oole' ait'oh.
25 Qual de vós, por ansioso que esteja, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Ndi hoontsool-unyaz hoonts'i 'oohoohleh ait'oh de, 'et di ha 'udun cha howu ni ahli?
26 Se, portanto, nada podeis fazer quanto às coisas mínimas, por que andais ansiosos pelas outras?
27 'Ink'ez 'indaiyaz unzoo-i, nts'en'a haníyeh, howu nuni nahzut. 'Aw lhe'ust'en 'ink'ez 'aw hoonliyaz hiye soo nadootnih-i cha lhe'husdle. 'Et lerwe Solomon naih dizti' 'i be soo nadut'ih te, 'et hoonts'i 'aw 'indaiyaz anus lhe'íldzoo' whe 'unt'oh.
27 Observai os lírios; eles não fiam, nem tecem. Eu, contudo, vos afirmo que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 'Et Yak'usda tl'o unzoo-i yilh'i. 'I 'andit dzin tl'o k'ut haníyeh 'ink'ez bunde 'i tsehidutilhkulh 'ink'ez duták'un. 'Et nohni dalcho-i be suba 'on nus soo nanohdooleh. Tube ustla ntsool-i be nohba 'alha hoont'oh.
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, quanto mais tratando-se de vós, homens de pequena fé!
29 Ndai la tih'ulh-i 'ink'ez tihtnelh-i cha, 'ahoolhyiz tube cho ooka daóohtni 'ink'ez ooghuni oohle' junih.
29 Não andeis, pois, a indagar o que haveis de comer ou beber e não vos entregueis a inquietações.
30 'Et ndi yun k'ut 'udun yun k'ut whut'enne 'et za hukónuta. 'Et hoonts'i Yak'usda nohBá ndai la be ndunahdzit-i ts'iyawh t'einínzun whe 'unt'oh.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas vosso Pai sabe que necessitais delas.
31 'Et hoonts'i nts'en'a Yak'usda whe lerwe unli-un, 'et za hukwaitah'en de, 'et ndi cha 'on nus nohghá' tikulh whe' hoont'oh.
31 Buscai, antes de tudo, o seu reino, e estas coisas vos serão acrescentadas.
32 Nohni se 'usbai 'ilhoh núlhas-i, 'aw noolhjut junih! Soo cho whunulh'en, nohBá nts'en'a whe lerwe unli-un, 'et hoont'i' whe nohgha óota'alh.
32 Não temais, ó pequenino rebanho; porque vosso Pai se agradou em dar-vos o seu reino.
33 Ndai la aht'i-i ts'iyawh be 'óhket 'ink'ez tel'enne, 'enne bugha yohlelh. 'Et whuz un'a 'et daht'en de, 'ants'i sooneya zus ninta lhe'ust'i-i, 'i 'udulhneh. 'Ink'ez ndai la unzoo-i 'ilhiz wheni oola toh hoolóh-i, 'i ts'iyawh be yóohlelh, 'i la yak'uz ts'e neóohlelh. 'Aw whuz undunut'ih-un daooya' ait'oh 'ink'ez 'aw yun nulh'as-i hoonts'i ninta' yolh'en ait'oh.
33 Vendei os vossos bens e dai esmola; fazei para vós outros bolsas que não desgastem, tesouro inextinguível nos céus, onde não chega o ladrão, nem a traça consome,
34 'Et ndet la oonáht'i'-i ulhoozáhla, ndet la usdla-un, nohdzi cha 'et za dutá'alh.
34 porque, onde está o vosso tesouro, aí estará também o vosso coração.
35 “Nohni nohnaih be 'áht'en-i ts'iyawh be náhdilh 'ink'ez nohtoo dizk'un-i cha dók'un
35 Cingido esteja o vosso corpo, e acesas, as vossas candeias.
36 'Et nohni nohnich'oh dune mbene la dumoodih ba sulh'ine, 'enne buk'un'a 'ooht'e'. Nts'e la dune lhghuske ts'e hanája, 'ink'ez dati dunulkw'uz de, 'aho la hiba dáha' dootan.
36 Sede vós semelhantes a homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que, quando vier e bater à porta, logo lha abram.
37 'Et ndet la ndun moodih whusanaja de, 'ink'ez be 'ulhnane hika tse hooli, 'ink'ez hika ítis'en, mbene la ndun moodih ndut'enne bunilh'en de, 'enne 'uk'enus hoonzoo-un bugha whults'ut. 'Alha nohdúsni, bumoodih soo nadutitneh ha, 'ink'ez dude 'ulhnane nátl'adulhts'ih budutánelh, 'ink'ez bubut né'tilelh.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, os encontre vigilantes; em verdade vos afirmo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 'Ink'ez moodih tuzniz at'en k'us tuzniz hukw'elh'az at'en, 'et sanatidalh 'ink'ez be 'ulhnane hika tse hooli, 'ink'ez hika ítis'en, 'et whuz un'a moodih ndut'enne bunilh'en de, 'enne 'uk'enus hoonzoo-un bugha whults'ut.
38 Quer ele venha na segunda vigília, quer na terceira, bem-aventurados serão eles, se assim os achar.
39 'Ink'ez soo cho t'eoonahzeh, mbe la yoh whumoodih nts'owhuya la whudizulh-un undunut'ih-un whusatíyalh, 'et t'ewhuninzun de, 'et soo ts'ih'un da' huwole', 'ink'ez 'aw hiyoh da'óoyis ait'oh.
39 Sabei, porém, isto: se o pai de família soubesse a que hora havia de vir o ladrão, [vigiaria e] não deixaria arrombar a sua casa.
40 'Et huwa nohni cha lhadóoht'e'. 'Alha nts'owhuya 'uhunit'o-un 'et ookatselhúwhahlih-un, 'et yinka dune ye' 'et whusanátidalh,” ni Sizi.
40 Ficai também vós apercebidos, porque, à hora em que não cuidais, o Filho do Homem virá.
41 'Ink'ez 'et Peter 'uyulhni, “NeMoodihti, ndi khuni oogha whuts'odul'eh-i be yailhduk, 'i wheni za tilah k'us ts'iyanne ba tilah 'udini?”
41 Então, Pedro perguntou: Senhor, proferes esta parábola para nós ou também para todos?
42 'Ink'ez neMoodihti 'utni, “K'us mbe ts'ih'un 'unt'oh 'ink'ez whunih-un unli whe yoh huwunli-un? 'En oomoodih duyoh whumoodih yutilhtselh. 'Et 'oh de de, soo 'et neooduzuk de, 'et de la 'onghohne hiti'ulh-i bugha ná'tit'aih. K'us mbe 'utinelh?
42 Disse o Senhor: Quem é, pois, o mordomo fiel e prudente, a quem o senhor confiará os seus conservos para dar-lhes o sustento a seu tempo?
43 'Et oomoodih whusanaja de, 'ink'ez hibe 'ulhna-un whuz un'a ndut'en yunilh'en de, 'et de ndun yoh whumoodih yulhtsi-un, 'en 'uk'enus hoonzoo-un bulh 'uwhútanelh.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 'Alha nohdusni ndun oomoodih ndai la yut'i-i, ts'iyawh k'une' yul'en-un yutl'aóoti'alh.
44 Verdadeiramente, vos digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 'Et hoonts'i ndun be 'ulhna-un dich'oh dudzi yo whe 'et duninzun de, ‘Smoodih sa' sla whusanádaih.’ 'Ink'ez 'et dune oomoodih yuba 'ut'enne 'ink'ez ts'ekoo yuba 'ut'enne cha whéboonilhtsus. 'Ink'ez whé'nin'ulh 'ink'ez tanutnai, 'ink'ez tanutnih,
45 Mas, se aquele servo disser consigo mesmo: Meu senhor tarda em vir, e passar a espancar os criados e as criadas, a comer, a beber e a embriagar-se,
46 'oh de ndet dzin 'et ndun be 'ulhna-un 'aw yuka ts'e lhúhooli 'ink'ez nts'owhuya 'uhunit'oh-un utinelh 'aw t'eoonuszun, 'et 'oh whuya 'uhunit'oh whe oomoodih whusanátidalh. Tube ye'whutilhyah, 'ants'i lhulcho k'eitat'us le'yutilelh 'ink'ez ndai la Yak'usda k'unulhe'ust'enne buts'ítikulh-i 'et didut cha whuz un'a za oogha óotat'alh.
46 virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e castigá-lo-á, lançando-lhe a sorte com os infiéis.
47 'Ink'ez mbe la 'ulhna-un 'en oomoodih ndet la yuts'u hukwa' ninzun-un, 'et ts'iyawh t'eooninzun, 'et hoonts'i 'aw wheni lhálhdit'oh 'ink'ez yuk'unulhe'ust'en, 'et huwa lhat whe ootaltsus.
47 Aquele servo, porém, que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade será punido com muitos açoites.
48 'Et hoonts'i mbe la t'eoonúszun dumoodih ndet la yuts'u hukwa' ninzun-un, 'ink'ez dude 'ut'en k'oh huwa ootaltsus huba, dzoh tsulyaz za ootaltsus, 'aw lhat iloh. 'Et mbe la dune lhai oogha nt'ai-un, 'en lhat-un yuts'u hukwa' ntizilh. 'Ink'ez mbe la lhat-un ootl'ahoolya, 'en 'on nus lhat-un yuts'u hukwa' untizilh.
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 “Ndi yun kwun ookw'ítas'alh ha whusasya. 'Uda' ncha duzk'an.
49 Eu vim para lançar fogo sobre a terra e bem quisera que já estivesse a arder.
50 'Et hoonts'i be dune too be 'ul'en-i, 'i be too be' tiznelh huba' hoont'oh. 'Et lhaoodutanelh 'et whuts'un 'et huwa tube dzoh nuszut.
50 Tenho, porém, um batismo com o qual hei de ser batizado; e quanto me angustio até que o mesmo se realize!
51 Ts'iyanne lhts'un ts'ih'un 'úhoot'e', 'et hukwa ndi yun k'ut whusasya nahzun eh? 'Awundooh! 'Et nohdusni, dune lhch'az nehúdutadulh 'et hukwa whusasya.
51 Supondes que vim para dar paz à terra? Não, eu vo-lo afirmo; antes, divisão.
52 'Et 'andit njan whuts'un kwulane 'ilhughun yoh dilhts'ine, 'enne lhch'az nehúdutadulh. Tane, 'enne nane ch'az nehudutadulh, 'ink'ez nane, 'enne tane ch'az nehúdutat'us.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois, e dois contra três.
53 Bubá duye' ch'az nédutadalh, 'ink'ez ooye' 'en dubá ch'az nedutadalh. Buloo 'en cha dutse' ch'az nedutadalh, 'ink'ez ootse' duloo ch'az nedutadalh. 'Ink'ez oobiz 'en cha duyas'at ch'az nedutadalh, 'ink'ez ooyas'at 'en cha dubiz ch'az nedutadalh.”
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora, e nora contra sogra.
54 'Et lhane 'ilhozdilne, 'et cha 'ubulhni, “'Et ndet la nooz de kw'us whúzdli' nulh'en de, 'et 'aho 'udahni', ‘Ts'oh tselyaz naootilhtelh.’ 'Ink'ez 'et nduwhút'i.
54 Disse também às multidões: Quando vedes aparecer uma nuvem no poente, logo dizeis que vem chuva, e assim acontece;
55 'Ink'ez n'az tizts'i te 'et 'udahni, ‘Tube whúntalwus whe' whut'en,’ 'ink'ez 'et nduwhút'i.
55 e, quando vedes soprar o vento sul, dizeis que haverá calor, e assim acontece.
56 Nohni dune nalh duba na'udzoo'ne aht'oh! Ndi yun k'ut 'ink'ez yat cha dawhutanelh-un, 'et t'eoonahzun. 'Et hoonts'i dáhoont'oh huwa 'andit dawhutanelh 'aw t'eoonuzáhzun?
56 Hipócritas, sabeis interpretar o aspecto da terra e do céu e, entretanto, não sabeis discernir esta época?
57 'Ink'ez nohnich'oh dahoont'oh huwa nts'en'a ts'ih'un un'a 'uhoont'oh-un, 'et 'aw t'eoonuzáhzun?
57 E por que não julgais também por vós mesmos o que é justo?
58 'Et mbe la nch'az ditni-un, 'en nahiyilh-un but nenyutalhtelh, 'et whuz ah'us whe 'et tube oots'un lhanaoodonleh hukwa' ont'en. Doo ka la nahiyilh-un but nényutalhtelh 'ink'ez nahiyilh-un neilhchuk-un tl'anyutilhtelh, 'ink'ez neilhchuk-un 'anyuti'alh.
58 Quando fores com o teu adversário ao magistrado, esforça-te para te livrares desse adversário no caminho; para que não suceda que ele te arraste ao juiz, o juiz te entregue ao meirinho e o meirinho te recolha à prisão.
59 'Et nohdusni ndi sooneya nt'um-iyaz hoonts'i, 'i ts'iyawh ookw'elha whutalhtselh, 'et whuts'un 'adutan'alh.”
59 Digo-te que não sairás dali enquanto não pagares o último centavo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.