Marcos 12
Ɨ niuucari tɨ jejcua, tɨ ajta jɨme'en ra'axa a'ɨjna ɨ tavastara'a, ɨ Cɨriistu'u tɨ ji'i Jesús tɨ̀ tu'irájtuaa (CRNNT) vs NAA
1 Ajta áꞌiyen aꞌutéjche ɨ́ Jesús tɨ tihuaꞌutáꞌixaateꞌen seɨj jɨmeꞌe ɨ́ niuucari. Ayee pu tihuaꞌutáꞌixaa tɨjɨ́n:
1 Depois Jesus começou a falar-lhes por parábola:
2 ’Tɨ́ꞌɨj nuꞌu aꞌájna tejaꞌuréꞌene jaꞌanáj mej puaꞌa rajuꞌuraca aꞌɨ́jna ɨ́ uuva, seɨj pu huataꞌáitecaꞌa tɨ i huaꞌutáhuavii aꞌachú tɨ racɨ́ꞌɨcɨpua aꞌɨ́jna ɨ́ jaꞌatɨ.
2 No tempo da colheita, mandou um servo para que recebesse dos lavradores a sua parte dos frutos da vinha.
3 Majta meꞌɨ́n ɨ́ mej tíꞌimɨjhuaca, aꞌɨ́ɨ mú yeehui rajvíꞌi aꞌɨ́jna tɨ tiuꞌutaꞌaíjtiꞌire. Temuaꞌa mú tiraatéevajxɨ. Ayee muꞌu tiraataꞌítecaꞌa. Camu tiꞌitɨ́ raatáꞌa.
3 Mas os lavradores o agarraram, espancaram e o despacharam de mãos vazias.
4 ’Ajta aꞌɨ́ɨn tɨ áꞌareꞌaraꞌan púꞌeen ɨ́ chuej, ajtahuaꞌa pu seɨj huataꞌáitecaꞌa. Majta mú meꞌɨ́n huateátuꞌasixɨ tetej jɨmeꞌe. Matɨ́ꞌɨj mi temuaꞌa tiraꞌaváꞌatuꞌa ɨ́ muꞌúuraꞌan jetze. Majta temuaꞌa aꞌij puaꞌa tiraꞌajteáꞌajxɨ.
4 De novo, enviou-lhes outro servo, e eles bateram na cabeça dele e o insultaram.
5 Ajtahuaꞌa nuꞌu seɨj huataꞌáitecaꞌa. Majta mú amɨ́n temuaꞌa tiuꞌujéꞌica. Aꞌatzu ayée teuuméꞌeca. Ajtahuaꞌa seica huataꞌáitecaꞌa. Seica mú huatéevajxɨ, majta seica huácuii. Ayee mú huáꞌuruu aꞌɨ́ɨme ɨ́ mej tíꞌimɨjhuaca.
5 Mandou ainda outro servo, e a este mataram. Muitos outros lhes enviou, dos quais espancaram uns e mataram outros.
6 ’Aúcheꞌe pu yeehui seɨ́j turaacaꞌa. Yaujraꞌan nuꞌu aꞌɨ́jna ɨ́ jaꞌatɨ. Jeíhua pu huápɨꞌɨ raxɨ́ꞌeveꞌecaꞌa. Ayee pu tíꞌimuaꞌatzejcaꞌa ayén tɨjɨ́n: “Ayej neꞌase yeehui meráꞌantzaahuateꞌesin, meꞌɨ́jna.” Tɨ́ꞌɨj jí aꞌɨ́ɨn huataꞌítecaꞌa.
6 — Restava-lhe ainda um: o seu filho amado. Por fim, mandou o filho, pensando: “O meu filho eles respeitarão.”
7 ’Mɨ́ ajta, capu ayén teꞌirájraa. Ayee mú tiꞌihuaúꞌixaa aꞌɨ́ɨme ɨ́ mej tíꞌimɨjhuaca. Miyen tɨjɨ́n: “Aꞌi pu aꞌɨ́ɨn púꞌeen ɨ́ tɨ nain tíꞌijcɨꞌɨti. Cheꞌeré, tichéꞌe yeehui raajéꞌica, tɨ́ꞌij téjmi taꞌáa áꞌaraꞌani.” Ayee mú tiuꞌutaxájtacaꞌa.
7 Mas os tais lavradores disseram entre si: “Este é o herdeiro; venham, vamos matá-lo, e a herança será nossa.”
8 Aj mú mi rajvíꞌi aꞌɨ́jna ɨ́ yaujraꞌan. Matɨ́ꞌɨj mi raajéꞌica. Aj mú mi ruꞌirájrɨe á puaꞌacɨé aꞌɨ́jna ɨ́ mej raajéꞌica. Yee pu tihuáꞌuruu. Antipuáꞌarecaꞌa icu.
8 E, agarrando o filho, mataram-no e o lançaram fora da vinha.
9 Aj pu i Jesús ayén tihuaꞌutaꞌíhuaꞌuriꞌi aꞌíjna i niuucarijraꞌa jetze tɨjɨ́n:
9 — Que fará, pois, o dono da vinha? Virá, exterminará aqueles lavradores e entregará a vinha a outros.
10 ’¿Ni secaí jaꞌanáj raꞌujíjve ɨ́ yuꞌuxari jetze seꞌíjna i niuucari tɨ ayén aꞌɨ́jna jɨ́n ráꞌaxa? Ayen tɨjɨ́n:
10 Vocês ainda não leram este trecho da Escritura:
11 Ayee pu ráaruu ɨ́ tavástaraꞌa,
11 Isto procede do Senhor
12 Majta meꞌɨ́n ɨ́ teɨte ɨ́ mej teꞌáijta u teyujtaꞌa, majta ɨ́ seica, aꞌij pu puaꞌa huáꞌuruu aꞌij tɨ tiuꞌutaxájtacaꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ Jesús tɨ ayén huaꞌaj jɨmeꞌe tiuꞌutaxájtacaꞌa aꞌɨ́jna jɨmeꞌe ɨ́ niuucari. Aj mú mi raatatése mej raatéeviꞌi, mej mi raꞌiteáanan. Mɨ́ majta, camu miyen ráaruu. Mehuáꞌatziɨɨneꞌecaꞌa ɨ́ teɨte. Aꞌɨ́j mú jɨ́n raatátuaa. Matɨ́ꞌɨj mi aꞌucɨ́j.
12 E procuravam prender Jesus, porque entenderam que ele havia contado essa parábola contra eles; mas temiam o povo. Então eles o deixaram e foram embora.
13 Matɨ́ꞌɨj mi seica huataꞌáitecaꞌa mej mi tiuꞌuxáj jamuan aꞌɨ́jna ɨ́ Jesús. Fariseo mú pɨ́rɨcɨ, majta seica ɨ́ mej jetzen ajtémeꞌecan aꞌɨ́jna ɨ́ Heródes. Aꞌɨ́ mú raatatése mej caꞌaníjraꞌa raatáꞌan tɨ́ꞌij aꞌɨ́ɨn autéꞌɨtzen niuucari jɨmeꞌe tɨ tiuꞌutaxáj, mej mi raatéehuaꞌita.
13 E enviaram a Jesus alguns dos fariseus e dos herodianos, para que o apanhassem em alguma palavra.
14 Matɨ́ꞌɨj mi eꞌiréꞌene, miyen tiraataꞌixaa tɨjɨ́n:
14 Chegando, disseram-lhe: — Mestre, sabemos que o senhor é verdadeiro e não se importa com a opinião dos outros, porque não olha a aparência das pessoas, mas, segundo a verdade, ensina o caminho de Deus; é lícito pagar imposto a César ou não? Devemos ou não devemos pagar?
15 Mɨ́ ajta, aꞌɨ́jna ɨ́ Jesús, aꞌɨ́ɨ pu ramuaꞌareerecaꞌa mej caí jéꞌiyecan jɨ́n tíꞌiraꞌihuaꞌuracaꞌa. Aꞌɨ́j pu jɨ́n ayén tihuaꞌutáꞌixaa tɨjɨ́n:
15 Mas Jesus, percebendo a hipocrisia deles, respondeu:
16 Matɨ́ꞌɨj mi yeꞌeveꞌɨ́ꞌite. Tɨ́ꞌɨj raꞌuseíj, tɨ́ꞌɨj jí ayén tiuꞌutaxájtacaꞌa tɨjɨ́n:
16 Eles trouxeram. E Jesus lhes perguntou: Eles responderam: — De César.
17 Aj pu i Jesús ayén tihuaꞌutáꞌixaa tɨjɨ́n:
17 Então Jesus disse: E muito se admiraram dele.
18 Matɨ́ꞌɨj mi seica á eꞌiréꞌene ɨ́ mej miyen ánteꞌarua tɨjɨ́n Saduceo. Aꞌii mú miyen tíꞌixaxaꞌa mej nuꞌu caí chéꞌe huatarújsin ɨ́ mej meri huácuii. Seɨj mú jɨ́n niuucari tiraataꞌíhuaꞌuriꞌi meꞌɨ́jna ɨ́ Jesus.
18 Então alguns saduceus, que dizem não haver ressurreição, aproximaram-se de Jesus e lhe perguntaram:
19 Miyen tɨjɨ́n:
19 — Mestre, Moisés nos deixou escrito que, se um homem morrer e deixar mulher sem filhos, o irmão desse homem deve casar com a viúva e gerar descendentes para o falecido.
20 ’Ayee puꞌu nuꞌu tiujuꞌurɨ́j. Muaꞌaráhuaꞌapua mú aráꞌasecaꞌa aꞌɨ́ɨme ɨ́ mej ruꞌihuaamuaꞌa. Tɨ́ꞌɨj jí aꞌɨ́ɨn tɨ vástaꞌa huaténeꞌɨchecaꞌa. Capúu xɨ títɨꞌɨríjmuaꞌa huamɨ́ꞌɨ aꞌɨ́jna tɨ iꞌivastaꞌa.
20 Havia sete irmãos. O primeiro casou e morreu sem deixar filhos;
21 Tɨ́ꞌɨj jí aꞌɨ́ɨn tɨ raꞌitéꞌase, aꞌɨ́ɨ pu raꞌancuréꞌeviꞌitɨ aꞌɨ́jna tɨ ratéviꞌitɨ́néꞌe aꞌɨ́jna tɨ huamɨ́ꞌɨ. Ajta aꞌɨ́jna juutzeájraꞌan ajta pu huamɨ́ꞌɨ. Capu ajta títɨꞌɨríjmuaꞌa jáꞌaraa. Ajtahuaꞌa seɨ́j juutzeájraꞌan raꞌancuréꞌeviꞌitɨ aꞌɨ́jna ɨ́ ꞌɨ́itaꞌa. Ayee pu cheꞌatá naꞌa huarɨ́j. Ajta pu huamɨ́ꞌɨ. Capu ajta títɨꞌɨríjmuaꞌa jáꞌaraa.
21 o segundo casou com a viúva e morreu, também sem deixar descendência; e o terceiro, da mesma forma.
22 ’Ayee pu cheꞌatá naꞌa tihuáꞌuruu naíjmiꞌica ɨ́ mej aráhuaꞌapua aráꞌasecaꞌa ɨ́ ruꞌihuaamuaꞌa. Capu jaꞌatɨ́ títɨꞌɨríjmuaꞌa jáꞌaraa. Tɨ́ꞌɨjtaꞌi nuꞌu huamɨ́ꞌɨ ɨ́ ꞌɨ́itaꞌa.
22 E, assim, os sete não deixaram descendência. Por fim, depois de todos, morreu também a mulher.
23 ¿Aꞌiquí téꞌeme matɨ́ꞌɨj aꞌitácɨɨne aꞌu mej eꞌevéꞌenamiꞌi ɨ́ mej huácuii? Naíjmiꞌi mú huácuii ɨ́ mej ratéviꞌitɨneꞌe. ¿Aꞌataani ɨ́raꞌaraꞌan puꞌéeneꞌe aꞌame aꞌɨ́jna xɨcájraꞌa jetze matɨ́ꞌɨj huatarún?
23 Na ressurreição, quando eles ressuscitarem, de qual deles ela será a esposa? Porque os sete casaram com ela.
24 Aj pu i Jesús ayén tihuaꞌutáꞌixaa tɨjɨ́n:
24 Jesus respondeu:
25 ’Ayee nu tejáꞌamuaꞌixaateꞌe. Matɨ́ꞌɨj huatarún ɨ́ mej huácuii, camu chéꞌe néjneꞌɨche muáꞌajuꞌun. Majta ɨ́ ꞌuuca, camu majta viɨ́che muáꞌajuꞌu. Ayee muꞌu éeneꞌe muáꞌajuꞌu matɨ́j eꞌen ɨ́ xɨéjniuꞌucari ɨ́ mej tíꞌivaɨreꞌe aꞌujna ta japua.
25 Pois, quando ressuscitarem dentre os mortos, nem casarão, nem se darão em casamento, mas serão como os anjos nos céus.
26 ’Aꞌɨ́jna jetze ɨ́ xɨcájraꞌa mej jetzen aꞌitajúꞌun ɨ́ mej huácuii, ayée nu aꞌatzu tejáꞌamuaꞌixaateꞌe. ¿Ni secaí jaꞌanáj raꞌujíjve aꞌɨ́jna yuꞌuxari jetze tɨ raꞌuyúꞌuxacaꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ Moisés teecan aꞌij tɨ téꞌaxa ɨ́ niuucari tɨ́ꞌɨj aꞌɨ́ɨn Moisés tuꞌupi huaseíj tɨ vivéj, tɨ ajta teátaasimeꞌe? Aꞌɨ́ pu jetzen Dios raatajé. Ayen tɨjɨ́n: “Nee nu naúcheꞌe huáꞌa Dios púꞌeen ɨ́ mej áꞌamuayaaxustemuaꞌa, aꞌɨ́jna ɨ́ Abraham, ajta aꞌɨ́jna ɨ́ Isaac, ajta aꞌɨ́jna ɨ́ Jacobo.”
26 Quanto aos mortos, que eles de fato ressuscitam, vocês nunca leram no Livro de Moisés, no trecho referente à sarça, como Deus lhe falou: “Eu sou o Deus de Abraão, o Deus de Isaque e o Deus de Jacó”?
27 ’Ayee nu tejáꞌamuaꞌixaateꞌe. Ayee pu tiuꞌutaxájtacaꞌa ɨ́ Dios aꞌɨ́mej jɨmeꞌe ɨ́ mej meri huácuii. Tihuaúꞌixaa cumu mej mauj ruuri. Tɨ́ puaꞌa mecaí chéꞌe rúuricajcheꞌe jemin ɨ́ Dios, capu huáꞌa Dios áꞌameꞌencheꞌe. ―Ayee pu Jesús tihuaꞌutáꞌixaa.
27 Ele não é Deus de mortos, e sim de vivos. Vocês estão completamente enganados.
28 Seɨ́j pu ajta aꞌaráꞌa ɨ́ tɨ téꞌeyuꞌuxaca yuꞌuxari jetze. Huaꞌunamuajriꞌi aꞌij mej yeꞌí tíꞌiruixaateꞌecaꞌa. Raꞌaranájchecaꞌa aꞌij tɨ yeꞌí tiuꞌuxájtacaꞌa ɨ́ Jesús. Aj pu i ayén tiraataꞌíhuaꞌuriꞌi tɨjɨ́n:
28 Chegando um dos escribas, que ouviu a discussão entre eles e viu que Jesus tinha dado uma boa resposta, perguntou-lhe: — Qual é o principal de todos os mandamentos?
29 Aj pu i Jesús ayén tiraataꞌixaa tɨjɨ́n:
29 Jesus respondeu:
30 Ayee pu nuꞌu tiúꞌujxeꞌeveꞌe pej rɨ́ꞌɨ tiraateájtuaani aꞌatzajtaꞌa ɨ́ Dios jemi, nain pej jɨ́n rɨ́ꞌɨ tiraateájtuaani, áꞌaxeꞌeviꞌiraꞌa jɨmeꞌe, pajta áꞌamuaꞌareereꞌe jɨmeꞌe, pajta nain ɨ́ aꞌacaꞌaníjraꞌa, pajta ɨ́ áꞌaxɨejniuꞌuca jɨmeꞌe.” Aꞌii pu aꞌɨ́ɨn púꞌeen ɨ́ niuucari tɨ jaítzeꞌe ruxeꞌeveꞌe.
30 Ame o Senhor, seu Deus, de todo o seu coração, de toda a sua alma, de todo o seu entendimento e com toda a sua força.”
31 Ajta ɨ́ niuucari tɨ raꞌitéꞌase, ayej cheꞌatá naꞌa tɨ́n een. Aꞌii pu aꞌɨ́ɨn pɨ́rɨcɨ tɨ jɨ́meꞌen raxa yee: “Patáꞌaj piyen cheꞌatá penaꞌa rɨ́ꞌɨ tirájchaꞌɨ́ɨ ɨ́ axɨ́ꞌej tevi patɨ́j aseɨ́j.” Capu méèj niuucari tɨ ayén jaítzeꞌe tiúꞌujxeꞌeveꞌe caí aꞌíjna i niuucari ɨ́ tɨ tíꞌihuaꞌapua.
31 O segundo é: “Ame o seu próximo como você ama a si mesmo.” Não há outro mandamento maior do que estes.
32 Aj pu i aꞌɨ́ɨn ɨ́ tɨ téꞌeyuꞌuxaca ayén tiraataꞌixaa tɨjɨ́n:
32 Então o escriba disse: — Muito bem, Mestre! E com verdade o senhor disse que ele é o único, e não há outro além dele,
33 Ajta pu tíꞌivaɨreꞌe tɨ puaꞌa rɨ́ꞌɨ petiraateájtuaani ɨ́ Dios jemi nain jɨmeꞌe ɨ́ aꞌatzajtaꞌa, pajta ɨ́ áꞌaxeꞌeviꞌiraꞌa jɨmeꞌe, pajta áꞌamuaꞌareereꞌe jɨ́meꞌen.
33 e que amar a Deus de todo o coração e de todo o entendimento e com todas as forças e amar o próximo como a si mesmo é mais do que todos os holocaustos e sacrifícios.
34 Tɨ́ꞌɨj Jesús ráamuaꞌareeriꞌi aꞌij tɨ yeꞌí tiuꞌutaniú aꞌɨ́jna ɨ́ tɨ téꞌeyuꞌuxaca, aꞌij tɨ aꞌɨ́ɨn tiuꞌutaxájtacaꞌa ehuauritɨ́éecan jɨmeꞌe, aj pu i ayén tiraataꞌixaa tɨjɨ́n:
34 Vendo Jesus que o escriba havia respondido sabiamente, declarou-lhe: E ninguém mais ousava fazer perguntas a Jesus.
35 Ajtahuaꞌa pu aꞌaꞌuteájrupi ɨ́ Jesús aꞌujna teyujtaꞌa. Tihuaꞌuhuamuáꞌate. Ayen tɨjɨ́n:
35 Jesus, ensinando no templo, perguntou:
36 Mɨ́ ajta, aꞌɨ́ɨn Xɨéjniuꞌucareꞌaraꞌan ɨ́ Dios, aꞌɨ́ɨ pu caꞌaníjraꞌa raatáꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ David teecan tɨ ayén tiuꞌutaxáj tɨjɨ́n:
36 O próprio Davi falou, pelo Espírito Santo:
37 ’Aꞌijna ɨ́ mej miyen ratamuáꞌamua tɨjɨ́n Cɨríistuꞌu, aꞌii pu aꞌɨ́ɨn púꞌeen tɨ aváꞌujyaꞌupuateꞌecaꞌa ɨ́ David teecan ayén tɨjɨ́n: “Nevástaraꞌa.” Huaꞌapua pu jɨ́n raatámuaꞌatzi David teecan aꞌɨ́jna ɨ́ Cɨríistuꞌu. Aꞌɨ́j nu jɨ́n niyen tejáꞌamuaꞌihuaꞌu, ¿aꞌiquí tɨ ayén huaꞌapuaca jɨ́n raatamuáꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ David teecan? ¿Aꞌiquí huataújmuaꞌa tɨ aꞌɨ́ɨn Cɨríistuꞌu tɨ jetzen airáane aꞌɨ́jna ɨ́ David teecan, ayée pu ajta tijíꞌivastareꞌaraꞌan?
37 — O próprio Davi chama o Cristo de Senhor; então como ele pode ser filho de Davi? E a grande multidão o ouvia com prazer.
38 Ajta Jesús ayén tihuaꞌutáꞌixaa tɨjɨ́n:
38 E, ao ensinar, Jesus dizia:
39 ’Majta meꞌɨ́jna ɨ́ mej téꞌeyuꞌuxaca, matɨ́ꞌɨj teyujtaꞌa uteáruꞌipicheꞌe, aj mú mi rahuau aꞌu mej jeꞌecáaraꞌase ɨ́ mej veꞌecán jɨ́n títetateí. Naꞌari tɨ puaꞌa metíꞌiyeste jáꞌahuaꞌa chiꞌita, aꞌɨ́ɨ mú rahuauni aꞌu tɨ aꞌɨ́ɨn aꞌujcáꞌa ɨ́ tɨ tihuáꞌamicua mej mi tiúꞌucuaꞌani meesa japua á vejliꞌi jemin.
39 buscam as primeiras cadeiras nas sinagogas e os primeiros lugares nos banquetes;
40 ’Aꞌɨ́ mú hui majta tihuáꞌariꞌiracareꞌe nain aꞌachú mej caj tíꞌijchaꞌɨɨ ɨ́ mej antiujseɨ́jtacareꞌe ɨ́ ucarijse. Ayee mú meꞌɨ́jna jɨ́n huárɨni, majta meꞌuun aꞌuteáruꞌipicheꞌe u teyujtaꞌa. Majta áꞌateeren mej téniuusimeꞌe muáꞌajuꞌun ɨ́ Dios jemi. Ayee mú tiúꞌujseijrata mej caí tiꞌitɨ́j jɨ́n autéꞌɨtzen. Ayee nu tejáꞌamuaꞌixaateꞌe, jaítzeꞌe mú rajpuaíjtzi muáꞌajuꞌu aꞌɨ́ɨme ɨ́ mej téꞌeyuꞌuxaca caí méèj jaꞌatɨ́. ―Ayee pu tiuꞌutaxájtacaꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ Jesús.
40 devoram as casas das viúvas e, para o justificar, fazem longas orações. Estes sofrerão juízo muito mais severo.
41 Ajtahuaꞌa, Jesús pu aꞌuun aꞌutéveecaꞌa teyujtaꞌa, aꞌájna vejliꞌi cajun jetze aꞌu mej tumin tzajtaꞌan aucájhuaꞌanaa muáꞌayeꞌi. Jesús pu huáꞌaseijracaꞌa ɨ́ teɨte mej ruꞌucáhuaꞌanaa ɨ́ tumin ɨ́ cajun jetze. Majta meꞌɨ́n chíjteaani mej muꞌiicáa, jeíhua mú tumin ucahuaꞌanáa.
41 Sentado diante da caixa de ofertas, Jesus observava como o povo lançava ali o dinheiro. Ora, muitos ricos depositavam grandes quantias.
42 Matɨ́ꞌɨj tumin ucahuaꞌanáa, aj puꞌi ucarij eꞌiréꞌene tɨ ruseɨ́jtacaꞌa. Tɨ́ꞌɨj jí aꞌíin huaꞌapuaca ucáahuaꞌaxɨ ɨ́ tumin tɨ cɨ́j arástɨme.
42 Vindo, porém, uma viúva pobre, lançou duas pequenas moedas correspondentes a um quadrante.
43 Tɨ́ꞌɨj raaseíj ɨ́ Jesús, aꞌɨ́ɨ pu huaꞌutajé aꞌɨ́mej ɨ́ mej jamuan áꞌujujhuaꞌaneꞌe. Ayee pu tihuaꞌutáꞌixaa tɨjɨ́n:
43 E, chamando os seus discípulos, Jesus disse:
44 ’Amɨ́me chíjteaani, aꞌɨ́ɨ muꞌu uꞌucájhuaꞌanáa ɨ́ tumin tɨ huaꞌavéꞌeturaate. Mɨ́ ajta amɨ́jna mɨ ucarij, ayée pu caj éeneꞌe tɨ caí aꞌij tíꞌijviicuaꞌi, nain pu caj teꞌucáahuaꞌaxɨ tɨ́j naꞌa tɨ caj tíꞌituaaveꞌecaꞌa.
44 Porque todos eles deram daquilo que lhes sobrava; ela, porém, da sua pobreza deu tudo o que possuía, todo o seu sustento.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Marcos 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.