Lucas 1
El Nayar Presidio De Los Reyes Cora NT (CRN_WBT) vs NAA
1 Muꞌiitɨ́ mú meri meꞌɨ́jna jɨ́n autéjhuii mej ráꞌusiɨɨmuaꞌan temuaꞌa naa tiꞌitɨ́j tɨ aꞌij huarɨ́j itejmi jemi, mej mi miyen titaatáꞌixaateꞌen aꞌij tɨ éeneꞌe jáꞌaraa. Aꞌii mú aꞌɨ́ɨn púꞌeen ɨ́ mej rujɨ́ꞌɨ jɨ́n raaseíj, aꞌii mú majta meꞌɨ́n púꞌeen ɨ́ mej tiuꞌutévaɨ mej huaꞌutáꞌixaateꞌen ɨ́ teɨte ɨ́ niuucari tɨ Dios jemi éꞌemeꞌecan. Aꞌɨ́ɨ mú majta meꞌuun aꞌutéꞌuucaꞌa tɨ́ꞌɨj huataseíjre aꞌɨ́jna ɨ́ Jesús tɨ́j naꞌa yú tɨ eꞌiréꞌene.
1 Visto que muitos já empreenderam uma narração coordenada dos fatos que entre nós se realizaram,
2 — ausente —
2 conforme nos transmitiram os que desde o princípio foram deles testemunhas oculares e ministros da palavra,
3 Aꞌɨ́ɨ mú majta raateájtuaa itejmi jemi meꞌɨ́jna ɨ́ niuucari. Mɨ́ neajta inee, aꞌiné nuꞌuri áꞌatee nej niyen tíꞌinemuaꞌate temuaꞌa naa neꞌɨ́jna jɨmeꞌe, ayée pu tináꞌamitɨejteꞌecaꞌa ineetzi tɨ íꞌixɨꞌepɨꞌɨn nej timuaataꞌítiꞌi yuꞌuxari jetze naíjmiꞌi tɨ́j naꞌa tiꞌitɨ́j tɨ aꞌij huarɨ́j pej pi ráamuaꞌaree, múꞌee Teófilo, mɨ pej veꞌecán jɨ́n tiꞌitéjvee, pej pi piyen tiráamuaꞌaree tɨ ayén tiꞌayajna aꞌij mej meri timuaatáꞌixaa.
3 igualmente a mim pareceu bem, depois de cuidadosa investigação de tudo desde a sua origem, dar-lhe por escrito, excelentíssimo Teófilo, uma exposição em ordem,
4 — ausente —
4 para que você tenha plena certeza das verdades em que foi instruído.
5 Tɨ́ꞌɨj aꞌɨ́ɨn Heródes auj tiꞌitéveecaꞌa rey jɨmeꞌe tɨ́j naꞌa aꞌuun tɨ huatacáꞌa u Judea, áa pu jáꞌahuaꞌa eꞌechéjmeꞌe seɨ́j tɨ tíꞌivaɨreꞌe teyujtaꞌa. Ayee pu ántehuaacaꞌa tɨjɨ́n Zacarías. Aꞌɨ́mej jetze pu ajtémeꞌecan Abiatar mej jetzen huanéj. Ajta aꞌɨ́ɨn ɨ́raꞌaraꞌan, ayée pu ántehuaacaꞌa tɨjɨ́n Elizabét. Ajta, aꞌɨ́ɨn, aꞌɨ́mej jetze pu ajtémeꞌecan Aaron mej jetzen huanéj.
5 Nos dias de Herodes, rei da Judeia, houve um sacerdote chamado Zacarias, do turno de Abias. A mulher dele era das filhas de Arão e se chamava Isabel.
6 Rɨ́ꞌɨ mú tíꞌiteteɨtestacaꞌa ɨ́ Dios jemi aꞌɨ́ɨme ɨ́ mej huaꞌapua. Nain mú jɨ́n teꞌaraúraste ɨ́ tɨ tiuꞌutaꞌaíjtacaꞌa ɨ́ tavástaraꞌa, ajta ɨ́ tɨ jɨ́n tihuaꞌíjca. Capu tiꞌitɨ́j aꞌij huáꞌaturaateꞌecaꞌa.
6 Ambos eram justos diante de Deus, vivendo de forma irrepreensível em todos os preceitos e mandamentos do Senhor.
7 Mɨ́ majta, camu seɨ́j tiyáujcaꞌa aꞌiné capu chéꞌe rɨꞌɨríistacaꞌa tɨ Elizabét tiyaúj áꞌaraꞌani, aꞌiné muꞌuri jeíhua váujsicɨraꞌicaa aꞌɨ́ɨme ɨ́ mej huaꞌapua.
7 Eles não tinham filhos, porque Isabel era estéril, e os dois já tinham idade avançada.
8 Ayee puꞌu jaꞌanáj tiráaruu aꞌɨ́jna tɨ́ꞌɨj auj veꞌecán jɨ́n tíꞌivaɨreꞌecaꞌa ɨ́ Dios jemi aꞌɨ́jna ɨ́ Zacarías, tɨ́ꞌɨj raacɨ́ꞌɨ tɨ tiuꞌutévaɨreꞌen u teyujtaꞌa seica jamuan mej tiraatámuaɨꞌɨvejteꞌen ɨ́ Dios.
8 E aconteceu que, enquanto Zacarias exercia o sacerdócio diante de Deus na ordem do seu turno, coube-lhe por sorteio,
9 Matɨ́ꞌɨj mi raꞌantíhuaꞌu meꞌɨ́jna ɨ́ Zacarías tɨ ij aꞌɨ́ɨn uteárute u teyujtaꞌa tɨ́ꞌij aꞌuun cuaaneꞌe huátaira ɨ́ tavástaraꞌa jemi aꞌij mej tíꞌijrɨꞌɨrejcaꞌa.
9 segundo o costume sacerdotal, entrar no santuário do Senhor para queimar o incenso.
10 Tɨ́ꞌɨj ari tejaꞌuréꞌene aꞌatzaj mej puaꞌa ratáꞌiraca ɨ́ cuaaneꞌe, áa mú eꞌetiúꞌuucaꞌa ɨ́ teɨte á puaꞌacɨé, meténiuusimeꞌe ɨ́ Dios jemi.
10 Durante esse tempo, toda a multidão do povo permanecia na parte de fora, orando.
11 Aj pu i seɨ́j huataseíjre ɨ́ Zacarías jemi tɨ́ꞌɨj aꞌuun teyujtaꞌa unúꞌujveecaꞌa. Aꞌuu pu rɨꞌɨríintaꞌa pújmeꞌen aꞌutéveecaꞌa aꞌɨ́jna jetze mej japuan ratáꞌiraca ɨ́ cuaaneꞌe aꞌɨ́jna ɨ́ tevi tɨ huataseíjre ɨ́ Zacarías jemi.
11 E eis que apareceu a Zacarias um anjo do Senhor, em pé, à direita do altar do incenso.
12 Tɨ́ꞌɨj raaseíj, temuaꞌa pu tiuꞌutátziɨn aꞌɨ́jna ɨ́ Zacarías. Jéꞌecan pu rátziɨɨneꞌecaꞌa.
12 Ao vê-lo, Zacarias ficou assustado, e o temor se apoderou dele.
13 Ajta aꞌɨ́ɨn tɨ huataseíjre, aꞌúu pu ta japua tíꞌivaɨreꞌecaꞌa ɨ́ tavástaraꞌa jemi. Aj puꞌi ayén tiraataꞌixaa tɨjɨ́n: ―Zacarías, capej tíꞌitziɨɨneꞌe. Dios pu ráanamuajriꞌi aꞌij pej tiuꞌutéjniuu ɨ́ jemin. Ayee pu hui téꞌeme íjii, mɨ sej naíjmiꞌi, aꞌɨ́jna ɨ́ Elizabét, aꞌɨ́ɨ pu tiyaúj aꞌame múꞌeetzi jemi. Ayee pu nuꞌu ruxeꞌeveꞌe pej nuꞌu piyen tiraatámuaꞌati tɨjɨ́n Juan.
13 O anjo, porém, lhe disse: — Não tenha medo, Zacarias, porque a sua oração foi ouvida. Isabel, sua esposa, dará à luz um filho, a quem você dará o nome de João.
14 ’Jéꞌecan rɨ́ꞌɨ timuaatáꞌasin, pajta huatáꞌatemuaꞌaveꞌesin peꞌɨ́jna jɨmeꞌe ɨ́ paꞌarɨꞌɨ. Majta ɨ́ teɨte, jeíhua mú huataújtemuaꞌaveꞌesin meꞌɨ́jna jɨmeꞌe tɨ́ꞌɨj huanúꞌihuan ɨ́ paꞌarɨꞌɨ, aꞌiné veꞌecán pu jɨ́n tiꞌitevée aꞌame ɨ́ tavástaraꞌa jemi. Chéꞌe nuꞌu caí nahuáj yeꞌe nusu tejuin. Tɨ́ꞌɨj hui huanúꞌihuan tɨ yú aucaꞌitɨ́ aꞌame, aꞌɨ́ɨn xɨéjniuꞌucareꞌaraꞌan ɨ́ Dios, aꞌɨ́ɨ pu jetzen ruꞌutéꞌaa.
14 Você ficará alegre e feliz, e muitos ficarão contentes com o nascimento dele.
15 — ausente —
15 Pois ele será grande diante do Senhor, não beberá vinho nem bebida forte, e será cheio do Espírito Santo, já desde o ventre materno.
16 Ayee pu caꞌaníjraꞌa huaꞌutáꞌasin muꞌiicáca aꞌɨ́mej ɨ́ mej Israél jetze ajtémeꞌecan mej mi majtáhuaꞌa raataxɨ́ꞌeveꞌen ɨ́ ruvástaraꞌa ɨ́ Dios ɨ́ mej mejmíꞌi mé rúurɨe.
16 Ele converterá muitos dos filhos de Israel ao Senhor, seu Deus.
17 ’Aꞌɨ́ɨ pu hui amuacaí huaméꞌe aꞌame caí ɨ́ tavástaraꞌa. Ayee pu cheꞌatá naꞌa aꞌɨ́jna jetze pu araujcaꞌanée aꞌame ɨ́ xɨéjniuꞌucareꞌaraꞌan ɨ́ Dios tɨ́j aꞌɨ́ɨn teꞌaraújcaꞌanejcaꞌa ɨ́ Elías aꞌɨ́jna tɨ ajmíꞌi tíꞌixaxaꞌataꞌa ɨ́ Dios jetze meꞌecan. Ajta ayée pu cheꞌatá naꞌa teꞌentiújmuaꞌaréere aꞌame tɨ́j teꞌentiújmuaꞌareerecaꞌa ɨ́ Elías. Aꞌɨ́ɨ pu rɨ́ꞌɨ huáꞌaruuren aꞌɨ́mej ɨ́ mej huáꞌavaujsimuaꞌa púꞌeen ɨ́ tɨꞌɨríi mej mi majtáhuaꞌa huaꞌutaxɨ́ꞌeveꞌen ɨ́ ruyaujmuaꞌa. Majta aꞌɨ́ɨme ɨ́ mej caí huáꞌatzaahuateꞌe ɨ́ ruvaújsimuaꞌa, aꞌɨ́ɨ pu rɨ́ꞌɨ huáꞌaruuren mej mi miyen rɨ́ꞌɨ mé titeumuámuaꞌaree muáꞌaraꞌani matɨ́j aꞌɨ́ɨme ɨ́ mej rɨ́ꞌɨ tíꞌiteteɨte. Ayee pu huárɨni tɨ́ꞌij rɨ́ꞌɨ huáꞌuruuren ɨ́ teɨte mej mi raꞌancuréꞌeviꞌitɨn ɨ́ tavástaraꞌa. ―Ayee puꞌu tiraataꞌixaa.
17 E irá adiante do Senhor no espírito e poder de Elias, para converter o coração dos pais aos filhos, converter os desobedientes à prudência dos justos e habilitar para o Senhor um povo preparado.
18 Aj pu i Zacarías ayén tiraataꞌíhuaꞌuriꞌi aꞌɨ́jna tɨ jemin huataseíjre tɨjɨ́n: ―Aꞌiné yeꞌí tíꞌirɨꞌɨri nej ráamuaꞌaree tɨ puaꞌa ayén tiꞌayajna nusu caí, aꞌiné nuꞌuri vástacɨraꞌi inee. Ajta, aꞌɨ́ɨn tɨ nee jamuan, puꞌuri ajta ucarij.
18 Então Zacarias perguntou ao anjo: — Como terei certeza disso? Pois eu sou velho, e a minha mulher também já tem idade avançada.
19 Aj pu i aꞌɨ́ɨn tɨ tíꞌivaɨreꞌe ɨ́ tavástaraꞌa jemi, ayée pu tiraataꞌixaa tɨjɨ́n: ―Ayee nu ántehuaa inee tɨjɨ́n Gabriel. Aꞌuu nu aꞌutéjvee Dios tɨ éꞌeseijreꞌe. Aꞌɨ́ɨ pu nejaꞌutaꞌítecaꞌa nej yetanén, nej ni timuáꞌixaateꞌen neꞌíjna jɨmeꞌe ɨ́ niuucari ɨ́ pej jɨ́n huatáꞌatemuaꞌaveꞌesin.
19 O anjo respondeu: — Eu sou Gabriel, que estou a serviço de Deus, e fui enviado para falar com você e lhe trazer esta boa notícia.
20 ’Tɨ́j íjii, ɨ́ pej caí téꞌantzaahua aꞌij nej timuaatáꞌixaa, capej chéꞌe ataniúuveꞌe puaꞌamé. Ni capu chéꞌe rɨꞌɨríista aꞌame pej tiuꞌutaxáj tɨ yú aucaꞌitɨ́ aꞌame ajta naꞌa caí huanúꞌihuan ɨ́ paꞌarɨꞌɨ. Aj pu araúrastejsin aꞌij nej timuaatáꞌixaa. ―Ayee pu tiraataꞌixaa aꞌɨ́jna ɨ́ Gabriel.
20 Todavia, você ficará mudo e não poderá falar até o dia em que estas coisas vierem a acontecer, porque você não acreditou nas minhas palavras, as quais, no devido tempo, se cumprirão.
21 Majta meꞌɨ́n ɨ́ teɨte, méjchuꞌeveꞌecaꞌa meꞌɨ́jna ɨ́ Zacarías aꞌatzaj tɨ huiráame u teyujtaꞌa. Ayee mú tíꞌiruꞌihuaꞌuracaꞌa aꞌiquí ꞌeen jɨ́n ari áꞌatee tɨ mú anúꞌujvee.
21 O povo estava esperando Zacarias e admirava-se com a demora dele no santuário.
22 Tɨꞌɨj jí xaa huirájraa. Tɨ́ꞌɨj huirájraa, capu chéꞌe rɨꞌɨríistacaꞌa tɨ tiuꞌutaxáj. Ayee puꞌu rumuájcaꞌa jɨ́n tihuáꞌaꞌixaateꞌecaꞌa aꞌiné capu chéꞌe rɨꞌɨríistacaꞌa tɨ huatániuni. Aꞌɨ́j mú jɨ́n ráamuaꞌareeriꞌi tɨ tiꞌitɨ́j huataseíjre ɨ́ jemin u teyujtaꞌa.
22 Quando Zacarias saiu, não lhes podia falar. Então entenderam que ele havia tido uma visão no santuário. E expressava-se por sinais e permanecia mudo.
23 Tɨ́ꞌɨj raꞌantipuáꞌajte tɨ raacɨ́ꞌɨ tɨ tiuꞌutévaɨreꞌen u teyujtaꞌa, tɨꞌɨquí áꞌuraa ɨ́ ruche.
23 Aconteceu que, terminados os dias do seu ministério, Zacarias voltou para casa.
24 Tɨꞌɨj jí autájucatacaꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ ɨ́raꞌaraꞌan ɨ́ Elizabét. Aj pu i huateúravaatacaꞌa aꞌujna u ruche. Ayee pu áꞌatee tɨ caí huiráayeꞌicaa ɨ́ ruchiꞌitá aꞌachú cumu anxɨ́j máxcɨraꞌi jɨmeꞌe.
24 Passados esses dias, Isabel, a mulher de Zacarias, ficou grávida. E ela não saiu de casa durante cinco meses, dizendo:
25 Ayee pu tíꞌimuaꞌajca tɨjɨ́n: ―Tavastaraꞌa pu hui ayén náaruu ineetzi. Puꞌuri ayén tiraꞌaránajchecaꞌa ayén náaruuren nej ni caí chéꞌe tíꞌiteviꞌiraꞌa ɨ́ teɨte jemi neꞌɨ́jna jɨmeꞌe nej caí tiyaúj náꞌaraꞌani.
25 — Foi isto o que o Senhor me fez, ao contemplar-me, para acabar com a minha vergonha diante das pessoas.
26 Tɨ́ꞌɨjta tejauuméꞌeca arájsevi máxcɨraꞌi, Dios pu raataꞌítecaꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ Gabriel tɨ u aꞌatanén aꞌujna Nazarét, chajtaꞌa tɨ jetzen ajtémeꞌecan aꞌúu tɨ huatacáꞌa Galilea.
26 No sexto mês, o anjo Gabriel foi enviado por Deus a uma cidade da Galileia, chamada Nazaré,
27 Raataꞌítecaꞌa tɨ u aꞌatanén áa tɨ éꞌeche aꞌɨ́jna ɨ́ María ɨ́ tɨ ari tɨ́muaꞌa huatévicheꞌesin aꞌɨ́jna jamuan ɨ́ José, aꞌɨ́j tɨ jetzen huanéj ɨ́ David teecan. Capu xɨ jaꞌatɨ jamuan huáhuii aꞌɨ́jna ɨ́ María.
27 a uma virgem que estava comprometida a casar com um homem da casa de Davi, cujo nome era José. A virgem se chamava Maria.
28 Tɨꞌɨj jí aꞌuun aꞌuteájrupi aꞌu tɨ éꞌeche. Aj pu i aꞌɨ́ɨn tɨ tíꞌivaɨreꞌe ɨ́ tavástaraꞌa jemi, ayée pu tiraatateújte tɨjɨ́n: ―Ajaꞌɨmɨ́, María, mɨ pej Dios jemi teꞌancuréꞌasin. Tavástaraꞌa pu á jemi huatéjvee.
28 E, aproximando-se dela, o anjo disse: — Salve, agraciada! O Senhor está com você.
29 Jéꞌecan pu utéevatzɨ ɨ́ tzajtaꞌan tɨ́ꞌɨj ayén tiraataꞌixaa. Jéihua pu tíꞌimuaꞌajca aꞌiquí huataújmuaꞌa ɨ́ niuucari tɨ raataxájtacaꞌa.
29 Ela, porém, ao ouvir esta palavra, perturbou-se muito e pôs-se a pensar no que poderia significar esta saudação.
30 Tɨꞌɨj jí ayén tiraataꞌixaa aꞌɨ́jna ɨ́ jaꞌatɨ tɨjɨ́n: ―Capej tíꞌitziɨɨneꞌe, María. Múꞌee pe rɨ́ꞌɨ raatáꞌa ɨ́ Dios.
30 Mas o anjo lhe disse: — Não tenha medo, Maria; porque você foi abençoada por Deus.
31 Múꞌee pe aꞌutájucata. Múꞌee pe tiyaúj puaꞌamé, teáatacan. Ayee pej raatámuaꞌati tɨjɨ́n Jesús.
31 Você ficará grávida e dará à luz um filho, a quem chamará pelo nome de Jesus.
32 Ajta, aꞌɨ́ɨ pu veꞌecán jɨ́n tiꞌitevée aꞌame. Ayee mú hui majta raatamuáꞌamuateꞌe muáꞌajuꞌun tɨjɨ́n Yaujraꞌan ɨ́ Dios tɨ nain jɨ́n antiújmuaꞌaree. Ajta, Dios tɨ taꞌivástaraꞌa, aꞌɨ́ɨ pu raatáꞌasin tɨ teꞌenteárute aꞌɨ́jna jɨmeꞌe tɨ David teecan jɨ́n tiꞌitéveecaꞌa.
32 Este será grande e será chamado Filho do Altíssimo. Deus, o Senhor, lhe dará o trono de Davi, seu pai.
33 Ajta aꞌɨ́ɨn pu tíhuaꞌutaꞌaíjteꞌesin tɨ́j naꞌa rusén jɨmeꞌe aꞌɨ́mej jemi ɨ́ mej Jacobo jetze huanéj. Ajta capu jaꞌanáj íraꞌantipuáꞌari tɨ aꞌɨ́ɨn tihuaíteꞌe aꞌame. ―Ayee puꞌu tiraataꞌixaa.
33 Ele reinará para sempre sobre a casa de Jacó, e o seu reinado não terá fim.
34 Tɨꞌɨj jí ayén tiraataꞌíhuaꞌuriꞌi aꞌɨ́jna ɨ́ María tɨjɨ́n: ―Aꞌiné tíꞌirɨꞌɨri tɨ ayén tejaꞌuréꞌenen aꞌiné canu jaꞌanáj teáataꞌa jamuan huáhuii.
34 Então Maria disse ao anjo: — Como será isto, se eu nunca tive relações com homem algum?
35 Ajta aꞌɨ́ɨn tɨ tíꞌivaɨreꞌe ɨ́ ta japua, ayée pu tiraataꞌixaa tɨjɨ́n: ―Aꞌɨ́n xɨéjniuꞌucareꞌaraꞌan ɨ́ Dios, aꞌɨ́ɨ pu á jetze rávaɨjtzi. Ajta aꞌɨ́jna jɨmeꞌe tɨ muaacánajsin, aꞌɨ́j pu jɨ́n, aꞌɨ́jna ɨ́ paꞌarɨꞌɨ tɨ nuꞌihuan, tavástaraꞌa pu huateúraꞌateꞌesin. Ayee mú majta raatamuáꞌamuateꞌe muáꞌajuꞌun tɨjɨ́n Yaujraꞌan ɨ́ Dios.
35 O anjo respondeu: — O Espírito Santo virá sobre você, e o poder do Altíssimo a envolverá com a sua sombra; por isso, também o ente santo que há de nascer será chamado Filho de Deus.
36 ’Ajta aꞌɨ́ɨn aꞌihuáaraꞌa, aꞌɨ́jna ɨ́ Elizabét, aꞌɨ́ɨ pu hui tiyaúj aꞌame tɨ́j ajta ari ucarij. Ayee pu tiuꞌutaxájtacaꞌa tɨjɨ́n yee tɨ caí chéꞌe rɨꞌɨrí tiyaúj áꞌaraꞌani. Mɨ́ ajta, puꞌuri áꞌatee arájsevi máxcɨraꞌi tɨ autájuca.
36 E Isabel, sua parenta, igualmente está grávida, apesar de sua idade avançada, sendo este já o sexto mês de gestação para aquela que diziam ser estéril.
37 ’Ayee puꞌu, aꞌiné nain pu tíꞌirɨꞌɨri ɨ́ Dios jemi. Capu méꞌe éꞌe tiꞌitɨ́j tɨ muárɨꞌeri ɨ́ jemin.
37 Porque para Deus não há nada impossível.
38 Tɨꞌɨj jí María ayée tiuꞌutaniú tɨjɨ́n: ―Nain nu jɨ́n tiraatévaɨreꞌesin ɨ́ nevástaraꞌa. Chéꞌe ayén tejaꞌuréꞌene aꞌij pej peri tinaatáꞌixaa. ―Ayee pu tiuꞌutaxájtacaꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ María. Tɨꞌɨj jí áꞌuraa aꞌɨ́jna ɨ́ tɨ tíꞌivaɨreꞌe ɨ́ ta japua.
38 Então Maria disse: — Aqui está a serva do Senhor; que aconteça comigo o que você falou. Então o anjo foi embora.
39 Aꞌájnáꞌɨmua, caꞌanacan pu áꞌume ɨ́ María jáꞌahuaꞌa chajtaꞌa jetze jɨrí tɨ eꞌevéꞌeca aꞌúu tɨ huatacáꞌa u Judea.
39 Naqueles dias, Maria se aprontou e foi depressa à região montanhosa, a uma cidade de Judá.
40 Tɨꞌɨj jí aꞌuun aꞌaráꞌa aꞌu tɨ éꞌeche aꞌɨ́jna ɨ́ Zacarías. Tɨ́ꞌɨj jí aꞌuteájrupi u chiꞌita, aj pu i raatateújte aꞌɨ́jna ɨ́ Elizabét.
40 Entrou na casa de Zacarias e saudou Isabel.
41 Ajta aꞌɨ́ɨn ɨ́ Elizabét, tɨ́ꞌɨj ráanamuajriꞌi tɨ raatateújte ɨ́ María, tɨꞌɨquí huataújruureajxɨ ɨ́ paꞌarɨꞌɨ ɨ́ jucaatzeꞌen. Tɨꞌɨj jí aꞌɨ́ɨn xɨéjniuꞌucareꞌaraꞌan ɨ́ Dios, jemin pu huateájturaa ɨ́ Elizabét jemi.
41 Quando Isabel ouviu a saudação de Maria, a criança lhe estremeceu no ventre. Então Isabel ficou cheia do Espírito Santo.
42 Tɨ́ꞌɨj ayén huarɨ́j, Elizabét pu aꞌujcaꞌanéecan jɨ́n raatáꞌixaa aꞌɨ́jna ɨ́ María. Ayen tɨjɨ́n: ―Dios pu rɨ́ꞌɨ timuaatáꞌa múꞌeetzi mecaí ɨ́ seica ɨ́ ꞌuuca. Ajta pu rɨ́ꞌɨ tiraatáꞌa ɨ́ paꞌarɨꞌɨ tɨ arájca ɨ́ muáꞌajucaatzeꞌe.
42 E exclamou em alta voz: — Bendita é você entre as mulheres, e bendito o fruto do seu ventre!
43 ’¿Aꞌiné tɨ i Dios ayén rɨ́ꞌɨ tinaatáꞌa tɨ ayén mú aꞌuvéꞌemej neetzi jemi ɨ́ náànajraꞌan ɨ́ nevástaraꞌa?
43 E que grande honra é para mim receber a visita da mãe do meu Senhor!
44 Jɨ́meꞌen nuꞌu ráanamuajriꞌi pej naatateújte, aj pu i huataújruureajxɨ ɨ́ paꞌarɨꞌɨ tɨ arájca ɨ́ nejucáatzeꞌe. Aꞌɨ́ɨ pu huataújtemuaꞌave.
44 Pois, logo que me chegou aos ouvidos a voz da saudação que você fez, a criança estremeceu de alegria dentro de mim.
45 ’Rɨ́ꞌɨ pu timuaatáꞌa aꞌiné múꞌee pe ráꞌatzaahuateꞌe tɨ ayén araúrasten aꞌij tɨ tavástaraꞌa timuaatáꞌixaa. ―Ayee pu tiraataꞌixaa aꞌɨ́jna ɨ́ Elizabét.
45 Bem-aventurada a que creu, porque serão cumpridas as palavras que lhe foram ditas da parte do Senhor.
46 Ajta aꞌɨ́ɨn ɨ́ María, ayée pu tiuꞌutaniú tɨjɨ́n:
46 Então Maria disse: “A minha alma engrandece ao Senhor,
47 — ausente —
47 e o meu espírito se alegrou em Deus, meu Salvador,
48 — ausente —
48 porque ele atentou para a humildade da sua serva. Pois, desde agora, todas as gerações me considerarão bem-aventurada,
49 — ausente —
49 porque o Poderoso me fez grandes coisas. Santo é o seu nome.
50 — ausente —
50 A sua misericórdia vai de geração em geração sobre os que o temem.
51 — ausente —
51 Agiu com o seu braço valorosamente; dispersou os que, no coração, alimentavam pensamentos soberbos.
52 — ausente —
52 Derrubou dos seus tronos os poderosos e exaltou os humildes.
53 — ausente —
53 Encheu de bens os famintos e despediu vazios os ricos.
54 — ausente —
54 Amparou Israel, seu servo, a fim de lembrar-se da sua misericórdia
55 Ayee pu tiuꞌutaxájtacaꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ María.
55 a favor de Abraão e de sua descendência, para sempre, como havia prometido aos nossos pais.”
56 Ajta, aꞌɨ́ɨn ɨ́ María, aꞌúu pu á aꞌuteájturaa aꞌachú cumu huaíca máxcɨraꞌi jamuan ɨ́ Elizabét. Tɨꞌɨj jí áꞌuraa ɨ́ ruche.
56 Maria permaneceu cerca de três meses com Isabel e voltou para casa.
57 Tɨ́ꞌɨjta tejaꞌuréꞌene tɨ tiyaúj áꞌaraꞌani ɨ́ Elizabét, teáatacan pu tiyaúj jáꞌaraa.
57 Quando chegou o tempo de Isabel dar à luz, ela teve um filho.
58 Majta ɨ́ teɨte ɨ́ mej vejliꞌi antachéejmeꞌecaa, majta ihuáamuaꞌameꞌen ɨ́ paꞌarɨꞌɨ vaújsimuaꞌa, aꞌɨ́ɨ mú curéꞌecɨjxɨ matɨ́ꞌɨj ráamuaꞌareeriꞌi tɨ ráꞌancuꞌuvajxɨ ɨ́ tavástaraꞌa. Aj mú mi huataújtemuaꞌave ɨ́ jemin.
58 Os vizinhos e parentes ouviram que o Senhor tinha usado de grande misericórdia para com Isabel e se alegraram com ela.
59 Tɨ́ꞌɨj tejauuméꞌeca aráhuaica xɨca jetze tɨ huanúꞌihuacaꞌa, aꞌɨ́ɨ mú áꞌujuꞌun mej mi raꞌantisíjche ɨ́ naviiraꞌan ɨ́ paꞌarɨꞌɨ. Majta, ayée mú raatamuáꞌamuacujcaꞌa tɨ́j ántehuaacaꞌa ɨ́ táàtajraꞌan ɨ́ paꞌarɨꞌɨ.
59 Aconteceu que, no oitavo dia, foram circuncidar o menino e queriam dar-lhe o nome de seu pai, Zacarias.
60 Ajta aꞌɨ́ɨn náànajraꞌan, ayée pu tihuaꞌutáꞌixaa tɨjɨ́n: ―Capu ayén ántehuaa aꞌame tɨjɨ́n Zacarías, ayée puꞌu ántehuaa aꞌame tɨjɨ́n Juan.
60 Mas a mãe do menino disse: — De modo nenhum! Ele será chamado João.
61 Matɨ́ꞌɨj mi miyen tiraataꞌixaa tɨjɨ́n: ―Aꞌiné tɨ i. Capu méꞌe jaꞌatɨ tɨ ayén ántehuaa tɨ ajtémeꞌecan múꞌejmi jemi.
61 Disseram-lhe: — Mas você não tem nenhum parente com esse nome!
62 Matɨ́ꞌɨj mi rumuájcaꞌa jɨ́n raataꞌíhuaꞌuriꞌi ɨ́ táàtajraꞌan mej mi ráamuaꞌaree aꞌij tɨ yeꞌí tíꞌijxeꞌeveꞌe tɨ ayén ántehuaa áꞌaraꞌani.
62 Fizeram sinais, perguntando ao pai do menino que nome queria que lhe dessem.
63 Ajta aꞌɨ́ɨn táàtajraꞌan, aꞌɨ́ɨ pu tiꞌitɨ́j taabla huaꞌutáhuaviiriꞌi tɨ jetzen raꞌuyúꞌuxan aꞌij tɨ ántehuaa aꞌame. Aj pu i ayén tiraꞌutéyuꞌuxacaꞌa tɨjɨ́n: “Ayee pu ántehuaa tɨjɨ́n Juan.” Jéꞌecan mú naa rɨ́ꞌɨ tiraꞌutaseíj ɨ́ teɨte.
63 Então, pedindo uma tabuinha, ele escreveu: — O nome dele é João. E todos se admiraram.
64 Jɨ́meꞌen puꞌu ayén tiraꞌutéyuꞌuxacaꞌa, aj pu i huatárɨꞌɨristarecaꞌa tɨ tiuꞌutaxáj. Tɨ́ꞌɨj i aꞌutéjche tɨ huatéjniuuni ɨ́ Dios jemi; rɨ́ꞌɨ pu tiraatáꞌaca.
64 Imediatamente a boca de Zacarias se abriu e a língua se soltou. Então começou a falar, louvando a Deus.
65 Tɨ́ꞌɨj ayén tiujuꞌurɨ́j, jéꞌecan pu utéevatzɨ ɨ́ huáꞌa tzajtaꞌa aꞌɨ́mej ɨ́ mej á vejliꞌi antachéejmee. Ajta nainjapua aꞌuun tɨ jɨrí aꞌucaíjmee, Judea tɨ jetzen ajtémeꞌecan, jeíhua mú tíꞌiruꞌixaateꞌecaꞌa aꞌij tɨ tiꞌitɨ́ huarɨ́j.
65 Todos os vizinhos deles ficaram possuídos de temor, e essas coisas foram divulgadas por toda a região montanhosa da Judeia.
66 Jaꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ ráamuaꞌareeriꞌi, ayée pu tíꞌihuaꞌucaꞌa tɨjɨ́n: ―¿Tiꞌitaqui puꞌéeneꞌe aꞌame aꞌɨ́jna ɨ́ paꞌarɨꞌɨ? Ayee mú tíꞌihuaꞌucaꞌa, aꞌiné tavástaraꞌa pu ravaɨreꞌecaꞌa ɨ́ paꞌarɨꞌɨ.
66 Todos os que as ouviram guardavam-nas no coração, dizendo: — O que virá a ser este menino? E a mão do Senhor estava com ele.
67 Ajta aꞌɨ́ɨn xɨéjniuꞌucareꞌaraꞌan ɨ́ Dios, Zacarías pu jemin huateájturaa, ɨ́ tɨ táàtajraꞌan púꞌeen ɨ́ paꞌarɨꞌɨ. Tɨꞌɨj jí ayén tiuꞌutaxájtacaꞌa ɨ́ Dios jetze meꞌecan.
67 Zacarias, o pai de João, cheio do Espírito Santo, profetizou, dizendo:
68 Ayen tɨjɨ́n:
68 “Bendito seja o Senhor, Deus de Israel, porque visitou e redimiu o seu povo,
69 — ausente —
69 e nos suscitou plena e poderosa salvação na casa de Davi, seu servo,
70 — ausente —
70 como havia prometido, desde a antiguidade, por boca dos seus santos profetas,
71 — ausente —
71 para nos libertar dos nossos inimigos e das mãos de todos os que nos odeiam;
72 — ausente —
72 para usar de misericórdia com os nossos pais e lembrar-se da sua santa aliança
73 — ausente —
73 e do juramento que fez a nosso pai Abraão,
74 — ausente —
74 de conceder-nos que, livres das mãos de inimigos, o adorássemos sem temor,
75 — ausente —
75 em santidade e justiça diante dele, todos os nossos dias.
76 — ausente —
76 E você, menino, será chamado profeta do Altíssimo, porque precederá o Senhor, preparando-lhe os caminhos,
77 — ausente —
77 para dar ao seu povo conhecimento da salvação, por meio da remissão dos seus pecados,
78 Ayee pu tiuꞌutaxájtacaꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ Zacarías.
78 graças à profunda misericórdia de nosso Deus, pela qual nos visitará o sol nascente das alturas,
79 — ausente —
79 para iluminar os que jazem nas trevas e na sombra da morte, e dirigir os nossos pés pelo caminho da paz.”
80 Ajta aꞌɨ́ɨn ɨ́ paꞌarɨꞌɨ, aꞌɨ́ɨ pu huavéꞌese. Ajta ru tzajtaꞌa huateújcaꞌane. Aꞌuu pu éꞌechejcaꞌa aꞌu tɨ caí méꞌe éꞌe tiꞌitɨ́j ajta naꞌa caí huataseíjreꞌen jéjreꞌe aꞌɨ́mej jemi ɨ́ mej Israél jetze ajtémeꞌecan.
80 O menino crescia e se fortalecia em espírito. E viveu nos desertos até o dia em que havia de manifestar-se a Israel.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 1, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.