Gênesis 37
Apanlli Kuku (CBUNT) vs NAA
1 Itaru, Akoparini Kanaanapsha tsap taarangiya yuwash sirútama waparin Isaakarini taarangu anshutamta.
1 Jacó habitou na terra das peregrinações de seu pai, na terra de Canaã.
2 Watacha Akoparini zitaminchich maachirita.
2 Esta é a história de Jacó. Quando José tinha dezessete anos, apascentava os rebanhos com os seus irmãos. Sendo ainda jovem, acompanhava os filhos de Bila e os filhos de Zilpa, mulheres de seu pai; e trazia más notícias deles a seu pai.
3 Itaru, Akoparinsha Osiyarinee kizpur chinarangiya, watam kizpur wachinachu anush Osiyaa iparinaranguwa. Akoparini Osiyaa kapung chinaku, wamareem kizpur wanasirimash yáyaru, túmartarangiya.
3 Ora, Israel amava mais José do que todos os seus outros filhos, porque era filho da sua velhice; e mandou fazer para ele uma túnica talar de mangas compridas.
4 Yuwamand ashku anumand zoonllshitisin Osiyaa kapung natsataranaya. Izuuru niyrtaranaya.
4 Quando os seus irmãos viram que o pai o amava mais do que todos os outros filhos, odiaram-no e já não podiam falar com ele de forma pacífica.
5 Ashkusin, anush Osiysha kizpur maarangu wanasirimash pamazurangiya. Yuwaa pamazurangu anoo zoonllee kamanirangu, zoonllshitisin aranginasha natsaranganaya.
5 José teve um sonho e o contou aos seus irmãos; por isso, o odiaram ainda mais.
6 Mazinantsa. Nuw maaranguri, anush pamasarangina. Iyshat mzatsish shanee ashiranganiya.
6 Ele lhes disse: — Peço que ouçam o sonho que tive.
7 Tirikoo yáyaruni, kamuriyaruni, nuwshat tirikuri kamurimari apusunand chiyzata sheeru, pshkuyarangiya. Itaru, siysat tirikuris nuwaa tirikuri turipingaru, timuchataranll ashirangiya, kamanku zoonllee tárangiya.
7 Sonhei que estávamos amarrando feixes no campo, e eis que o meu feixe se levantou e ficou em pé, enquanto os feixes de vocês o rodeavam e se inclinavam diante do meu.
8 Zoonllshitisin anoo mazinayarusin, kizpur tsiyantaranganaya. ¿Tamashta iyshat shiyaa kurakareemani ínachinee? ¿Tamashtaja shiyshat nllurshitish iyaatsshat kasiyarush kurakaam kinachish? tárangusin, tsiyantaranganaya. Tsiyantayarusin, Átish anoo ksaja mazinakani. Wapa tamundaksha. Zamangi, táranganaya.
8 Então os irmãos lhe disseram: — Você pensa que vai mesmo reinar sobre nós? Pensa que realmente dominará sobre nós? E com isso o odiavam ainda mais, por causa dos seus sonhos e de suas palavras.
9 Anumunshat, yusur Osiyarini maarangu anush pamasarangiya. Anootssha, yusur zoonllee kamanirangtamta. Pamaskuri, nuwaanaatsi zaritam, tsupitam, anumunsha tsangach 11 turipingarangandanaya. Aship an nuwaa turipingayarusin, timuchartaranganaya, kamanku ántar ashirangiya.
9 José teve ainda outro sonho, que ele contou aos seus irmãos, dizendo: — Sonhei também que o sol, a lua e onze estrelas se inclinavam diante de mim.
10 Ashiriya, waparsha anoo mazinarangu, Osiyaa waneerangiya. ¿Tamashtaja iyshat aneerish, nuwatam, zoonlltamtish ashiruni shiyaa turipungayaruni, tsapumun tunduchtayaruni, muchini timuchta ashtachini? tárangiya.
10 Quando José contou esse sonho ao pai e aos seus irmãos, o pai o repreendeu, dizendo: — Que sonho é esse que você teve? Você está querendo dizer que eu, a sua mãe e os seus irmãos iremos e nos inclinaremos até o chão diante de você?
11 Ashirucha, zoonllshitisin anumand kapung tsiyantarangusin, aranginasha Osiyaa natsaranganaya. Itaru, waparsha mangush chinaku, ¿Mayaamaja nuw ipari pamazuku ashik? ántar ashirangiya.
11 Os irmãos tinham inveja dele; o pai, no entanto, guardou aquilo no coração.
12 Minushsha zar Osiy zoonll Sekemap tsap pastungaz nachungakatu, opeejarini ishinpani atusin, naataranganaya. Watam wapar opeejarini zapan chinuranguwa.
12 Como os irmãos foram apascentar o rebanho do pai, em Siquém,
13 Ashirucha, waparsha Israel wipaa Osiyaa tárangiya. Mazinangcha. Zuwanllish Sekemap tsap opeejarini ksutkusin taakanaya. Nuw shiyaa amb zanganimaam zandkina, tárangiya. Osiysha: Apaa, zuraktishcha. Átish anoo tuminchima, tárangiya.
13 Israel perguntou a José: — Os seus irmãos não estão apascentando o rebanho em Siquém? Venha, pois vou mandar você até eles. José respondeu: — Eis-me aqui.
14 Israelsha: Kaapa wanasir napangcha. ¿Tamakazinllinaja taarana? ¿Opeejatam tamareeja taar? Napam iwatsparamchush, ningitam kanapungcha. Kanapeechush, nuwaatssha yuw pakeeshinish anoo kamaningandama, tárangiya. Táyaru, Osiysha anuritam naatarangiya.
14 Israel continuou: — Vá, agora, e veja se está tudo bem com os seus irmãos e com o rebanho; e traga-me notícias. Assim, o enviou do vale de Hebrom, e ele foi a Siquém.
15 Piyamsha nachungtaat ashirangu, tputsee chamayangarangiya. Tputssha Osiyaa: ¿Shiy tamakshitish nish xitat ashiksha? ¿Mayangaz nachungaksha? tárangu,
15 E um homem encontrou José, que andava errante pelo campo, e lhe perguntou: — O que você está procurando?
16 Osiysha: Zuwanllingazi nachungakina. ¿Shiy zuwanlleetsi paktaatish? Yasakinaareesha, nuwaa kamaningandama. ¿Yapeeja chin ksutku taak? tárangiya.
16 Ele respondeu: — Estou procurando os meus irmãos. Por favor, pode me dizer onde eles estão apascentando o rebanho?
17 Tputssha: Nishunaa tsap shitungarangiya. Itaru, nuw pakich mazinarangina, yuwaa tsiyatstangat ashirangana anootsi. Pzaa. Ndutanap tsap, naayani, ántangat ashiranganaya, tárangiya.
17 O homem respondeu: — Foram embora daqui. Ouvi quando disseram: “Vamos a Dotã.” Então José seguiu atrás dos irmãos e os encontrou em Dotã.
18 Uwshtisin zoonll shaneersin, napataranllsin, arap Osiyaa iriptaranllu anoo paranganaya. Pakeersin, ndaturi kusaru anush tsiyataranganaya. Pzaya. Pachayaruni kasayani, tárangusin,
18 De longe eles o viram e, antes que chegasse, conspiraram contra ele para o matar.
19 zamangarangusin, Napangi; ¿chakamasa? Yuwamanda iyaa pamazumpa kasimaam zandku anumanda.
19 Disseram uns aos outros: — Lá vem o grande sonhador!
20 Waani kusap. Pachayaruni, pososhsha wachush wantsush kapeeteeruni kasayani. Tumuzpari manginshuch zayaru, katungarangiya, táyani. Pachakchuni, ¿ashim tputs pamazumarini tamatareeja yasamaama? táranganaya.
20 Venham, pois, agora, vamos matá-lo e jogar o corpo numa destas cisternas. Diremos que um animal selvagem o devorou. Vejamos em que vão dar os sonhos dele.
21 Ruben yuwaa ántarana anoo mazinarangiya. Uwshat, ¿Mayaama zuwanlleetsini natsachini? Watsta.
21 Mas Rúben, ouvindo isso, livrou-o das mãos deles e disse: — Não lhe tiremos a vida.
22 ¿Mayaama ursiree tsapumun tuchumchich? Wandaya nda anoo zandkus, posshuna wachush wantsush kapeeteerinaaris, ksangints. Itaru, pachamanaa pcharintspa. Ngutis pososh kpitangtsa, zoonllee naynirangu, tárangiya. Tapachindapi átu, wapitam waparip yusur wayapi átu tárangiya.
22 Rúben disse mais: — Não derramem sangue. Joguem o rapaz naquela cisterna que está no deserto, e não lhe façam mal. Rúben disse isto para o livrar deles, a fim de levá-lo de volta ao pai.
23 Osiyarinsha zoonllish shaneerana anush kusarangiya. Zoonllshitisin tsiyantarangusin, putayarusin, wamaree wanasirimashee itutsiranganaya.
23 Mas, logo que José chegou a seus irmãos, despiram-no da túnica, a túnica talar de mangas compridas que trazia,
24 Putayashtisin, pososh pshtarangana. Itaru, anushsha pososh kung ndunarimuna.
24 e o jogaram na cisterna. A cisterna estava vazia, sem água.
25 Sheersin, anshurisha kuxineersin katungaranganaya. Katungkusin, anush nap ashkusin, arap tputs shurangarsin, naantssin paranganaya. Zapan tputs shurangakatan ashiranganaya. Ismaelchich tputsi kusataranganaya. Yakat Galaadamand káyashinusin, kameechumun maachi zapan yushindarangana. Balsamoatstam, mirraatstam, kzammasheetstam payuranganaya Ijiptop naakchusina.
25 Depois sentaram-se para comer. Levantando os olhos, viram que uma caravana de ismaelitas vinha de Gileade. Seus camelos traziam especiarias, bálsamo e mirra, que levavam para o Egito.
26 Ashiriya, Utaásha zoonllee tárangiya: ¿Zuwanlleetsini mayaamaja pachachini? ¿Pachakuni, mayaja anush istach? ¿Tamareeja anoo kamapshichich?
26 Então Judá disse aos irmãos: — O que vamos ganhar se matarmos o nosso irmão e depois escondermos a sua morte?
27 ¿Ndusha putayaruch, tupaxanxanda át? ambinaapa sheeruch, kurikee putachchi. Watam yaantari zuwanlliniwa, tárangu, zoonllshitisin piyartach anuritam chinaranganaya.
27 Venham, vamos vendê-lo aos ismaelitas. Não lhe façamos mal, pois é nosso irmão, é do nosso sangue. Seus irmãos concordaram.
28 Ashirucha, Madiyanshuchsha tputs amb naakchusin, anoomsha zoonllee pososh yusheersin, kurik mbamash 20 anpa tupaxanxaranganaya. Madiyanshuchsha Osiyaa Ijiptop tsap machtaranganaya.
28 E, quando os mercadores midianitas passaram, os irmãos de José o tiraram da cisterna e o venderam aos ismaelitas por vinte moedas de prata. E os ismaelitas levaram José para o Egito.
29 — ausente —
29 Quando Rúben voltou à cisterna, eis que José não estava nela; então rasgou as suas roupas.
30 — ausente —
30 E, voltando aos seus irmãos, disse: — O rapaz não está mais lá! E agora, o que eu vou fazer?
31 zoonllshitisin opeejaa karupan pachayarusin, ursir tuchumeersin, anush wamaree tazuriptaranganaya.
31 Então pegaram a túnica de José, mataram um bode e molharam a túnica no sangue.
32 Anumunshat, wapareemsha yámandamaam muchchurish uw zanganiranganaya. Waparishsha kuseeru, kamazee yushindayaru, wapareem panakamchu, ¿Chaka wamar ashtar? ¿Ndushat shiy iparish wamar? táranganaya.
32 E enviaram a túnica de mangas compridas ao pai com este recado: — Achamos isto. Veja se é ou não a túnica de seu filho.
33 Akoparinsha yuwaa ashirangana anoo nda yasarangiya. Ashirucha, Zuraktishcha. Nuwcha ipari Osiy wamari. Natstaktana. ¿Ndushat maachit manginshuch zarang? Zayaru, katungarangparee, tárangiya.
33 Ele a reconheceu e disse: — É a túnica de meu filho. Um animal selvagem o devorou. Certamente José foi despedaçado.
34 Kapung mangu mantsarangu, waanaatsi wamaree putayaru, izichirangiya. Sheeru, kustarsha kamartarangiya. Kamartayaru, wipangaz tanuku, kiyung kachiyarangiya. Kapung mang' mantsaku taarangiya.
34 Então Jacó rasgou as suas roupas, vestiu-se de pano de saco e lamentou o filho durante muitos dias.
35 Itaru, wipshitisin, kizatam, kamuztamsin waparee tuwizpurtamaam zandarangsin, itaru waparsha: ¿Antaati nuw siyaa tuwizpurtangasinda ateezi? Nuw nuwaanitari zansimun tsipachima. Yuwashuri tsipakchi anshuri iparineetsi pangchina, tanutantaru anush tárangiya.
35 Todos os seus filhos e todas as suas filhas vieram, para o consolar; ele, porém, recusou ser consolado e disse: — Chorando, descerei à sepultura para junto do meu filho. E continuou a chorar pelo filho.
36 Itaru, Ismaelchich tputs Osiyaa Ijiptop tsap machiranganaya. Anush Madiyanshuchsha tputs Osiyaa muchchureem paxanxarangiya, kurak sur Potifara. Potifara kurakamuntamta. Parawarineemi sundar ksutkana anoom urkar taarangiya.
36 Enquanto isso, no Egito, os midianitas venderam José a Potifar, oficial de Faraó, comandante da guarda.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 37, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.