Mateus 26
Chiquitano NT (CAX_SBB) vs ARIB
1 Nauquiche tanaiña urapoiti Jesús arrüna sane, nanti ümo bama ñanunecasarrti:
1 E havendo Jesus concluído todas estas palavras, disse aos seus discípulos:
2 —Arraño tusio aume que pürücü ba torrü naneneca iñatai pierrta parrcua. Au na pierrta tiene que aitorrimianamañü mecu bama rromanorrü nauqui aiñanamañü apü curusürrü.
2 Sabeis que de hoje a dois dias celebrar-se-á a páscoa, e o Filho do homem será entregue para ser crucificado.
3 Au manu tiemporrü ito tücañe, arrübama üriatu sacerdoterrü y arrübama mamayoreca israelitarrü iyoberabaramacü au manu nusuara niporrti Caifás, maniqui yarusürürrü sacerdoterrü.
3 Depois se reuniram os principais sacerdotes e os anciãos do povo no pátio da casa do sumo sacerdote, chamado Caifás;
4 Acamanu bapacheroma niquiubuma causane nauqui puerurrü aiñenomati Jesús aübu nencañacarrüma, nauqui aitabairomati.
4 e deliberaram prender a Jesus à traição e tirar-lhe a vida.
5 Namatü: —Tapü uisamute ümo arrüna pierrta. Itopiqui arrtü sane osoi, uirrtopünatatai nitübori bama macrirrtianuca.
5 Mas diziam: Durante a festa, não; para que não haja tumulto entre o povo.
6 Arrti Jesús anancati au Betania au niporrti Simón naqui maunrrocono tücañe, ui manu nürirri lepra. Basoma icu mensarrü.
6 Estando Jesus em Betânia, em casa de Simão, o leproso,
7 Auqui iñatai manu taman paürrü acamanu esati aübu taman boteyama canrrü alabastro, ataso ui perfume arrüna chiyaupü nicuarrü. Auqui iyarapata itati Jesús.
7 chegou-se a ele uma mulher que trazia um vaso de alabastro com precioso perfume, e lho derramou sobre a cabeça, quando ele estava à mesa.
8 Nauquiche arrtaimia arrüna sane arrübama ñanunecasarrti, ünantü ümoma, namatü: —¡Ensoratai ui manu paürrü arrüna tarucu nicuarrü!
8 Vendo isto, seus discípulos indignaram-se e disseram:
9 Abu puerurrüpü aye chama monirri itobo, nauqui atorri ümo bama pobrerrü.
9 Para que este desperdício? Pois o perfume podia ser vendido por muito dinheiro, e ser este dado aos pobres.
10 Arrti Jesús oncoiti nurarrüma, nanti ümoma: —¡Tapü abasiquia icuata! Arrüna isamute, urria.
10 Mas Jesus, percebendo isto, disse-lhes: Por que molestais essa mulher? ela me fez uma boa obra.
11 Itopiqui arrübama pobrerrü nantarü au nantai abarrüpecu nacarrüma, pero arrüñü chüpuerurrüpü nauqui yasiquia auna abarrüpecu.
11 Pois os pobres sempre os tendes convosco, mas a mim nem sempre me tendes;
12 Arrüna paürrü iyarapata arrüna perfume ichañü ümo ñana arrtü iñanamañü cütu.
12 derramando ela este perfume sobre o meu corpo, fê-lo para a minha sepultura.
13 Ñemanuncurratoe sucanañü aume: Ñana arrübama manitana nomirria isucarü macrirrtianuca icu na cürrü, tiene que uraboimia ito arrüna isamute iñemo arrüna paürrü nauqui aquionomacü iyo.
13 Em verdade vos digo que onde quer que for pregado em todo o mundo este Evangelho, será também contado para memória sua o que ela fez.
14 Auqui tamanti uturuqui manuma ñanunecasarrti nürirrti Judas Iscariote, yebotitü apariti aübu bama üriatu sacerdoterrü.
14 Então um dos doze, chamado Judas Iscariotes, foi ter com os principais sacerdotes,
15 Nanti ümoma: —¿Mantucubo monirri apapacaca iñemo, arrtü itorrimiacati Jesús amemecu? Arrüma bapacarama ümoti treinta moniquia.
15 e lhes disse: Que me quereis dar e eu vo-lo entregarei? Eles lhe pesaram trinta moedas de prata.
16 Auquimanu arrti Judas bapacheroti causane niquiubuti, nauqui atorriti Jesús uiti ümoma.
16 Desde então Judas buscava oportunidade para o entregar.
17 Arrübama israelitarrü tücañe basoma pan champü levadura eana ñome siete naneneca ümo manu pierrta. Au manu primer nanenese arrübama ñanunecasarrti Jesús süromatü esati anquirioma pünanaquiti: —¿Cauta arrianca supapema nauqui uba ümo na pierrta parrcua?
17 Ora, no primeiro dia dos pães ázimos, vieram os discípulos a Jesus, e perguntaram: Onde queres que façamos os preparativos para comeres a páscoa?
18 Nanti Jesús ümoma: —Amecosi au pueblurrü, au niporrti maniqui taman ñoñünrrü y amucanaño ümoti: “Arrti Maestro nanti: Tüsaimia nisonco. Au na napo irranca irra arrüna cena pascual aübu bama nirranunecasa”.
18 Respondeu-lhes: Ide à cidade ter com certo homem, e dizei-lhe que o Mestre diz: O meu tempo está próximo; em tua casa celebrarei a páscoa com meus discípulos.
19 Arrümanuma ñanunecasarrti isamutema isiu arrüna yacüpucurrti. Süromatü apemama.
19 Eles fizeram como Jesus lhes havia ordenado, e prepararam a páscoa.
20 Nauquiche tütobiquia arrti Jesús tümonsoti esa mensarrü aübu bama ñanunecasarrti.
20 À tarde estava ele sentado à mesa com os doze discípulos.
21 Nauquiche amoncoma basoma, nanti Jesús ümoma: —Ñemanauncurratoe sucanañü aume: Tamanti abuturuqui tiene que aitorrimianatiñü mecu bama tüboricomantai iñemo.
21 Enquanto comiam, declarou Jesus: Em verdade vos digo que um de vós me trairá.
22 Auqui caüma tarucu nisuchequirrimia, taiquianati taman ñanquitioma pünanaquiti Jesús: —¿Taqui arrüñü, Señor?
22 Eles, muitíssimo contristados, começaram um por um a perguntar-lhe: Porventura sou eu, Senhor?
23 Aiñumuti: —Arrti naqui baso ichepeñü auqui na taman praturrü, tonenti naqui uiche aipiaventecanatiñü.
23 Ele respondeu: O que põe comigo a mão no prato, esse é o que me trairá.
24 Arrüñü Ñemanauncurratoe Ñoñünrrü tiene que acoco sobi arrüna nantü icu Nicororrü. ¡Pero taquisürütiatai naqui uiche aipiaventecanatiñü! Manrrüpü uirria arrtü chanatipü icu cürrü tücañe.
24 O Filho do homem vai-se, segundo está escrito a seu respeito, mas ai daquele por quem o Filho do homem é traído! melhor fora para esse homem se não houvesse nascido.
25 Auqui manitanati Judas, naqui uiche aipiaventecanatiti Jesús, nanti ümoti: —Maestro, ¿taqui arrüñü? Aiñumuti Jesús: —Arrücü te.
25 Judas, que o traiu, perguntou: Porventura sou eu, Mestre? Respondeu-lhe Jesus: Tu o disseste.
26 Nauquiche amoncoma basoma, arrti Jesús iquiatati mecuti manu pan, machampiencanati ümoti Tuparrü. Auqui chepesüro uiti y itorrimiatati ümo bama ñanunecasarrti, nanti sane: —Auba, tone nisütüpü.
26 Enquanto comiam, Jesus tomou o pão e, abençoando-o, o partiu e o deu aos discípulos, dizendo: Tomai, comei; isto é o meu corpo.
27 Auqui iquiatatito mecuti taman coparrü aübu vinorrü niyü uva. Machampiencanati ümoti Tuparrü, auqui itorrimiatatito ümo bama ñanunecasarrti, nanti sane: —Aucha namanaiña año auqui na coparrü,
27 Tomando o cálice, rendeu graças e deu-lho, dizendo: Bebei dele todos;
28 itopiqui tone niñoto arapara autopiqui icu na cürrü, nauqui amorrimiaca tato nanaiña nomünantü ui macrirrtianuca. Ui arrüna niñoto urriante nuevurrü tratorrü uiti Tuparrü aupu.
28 porque este é o meu sangue, o sangue da aliança, que é derramado por muitos para remissão de pecados.
29 Sucanañü aume, chanantopü icha arrüna niyü uva, cheperrtü yaca auchepe esati Uyaü auna cauta ane nüriacarrti. Auqui caüma ichaca tatito.
29 Mas digo-vos que desta hora em diante não beberei deste fruto da videira, até aquele dia em que o hei de beber novo convosco no reino de meu Pai.
30 Iyaü ñacantacarrüma süromatü auqui pueblurrü onü manu yiriturrü nürirri Olivos.
30 E tendo cantado um hino, saíram para o Monte das Oliveiras.
31 Acamanu nanti Jesús ümoma: —Arraño caüma arrüna tobirri apiñococañü ui tarucu naupirrucu, itopiqui nantü sane icu Nicororrü: “Omiñarrio nobirraca arrtü coiñoti naqui bacuirara yutacu”.
31 Então Jesus lhes disse: Todos vós esta noite vos escandalizareis de mim; pois está escrito: Ferirei o pastor, e as ovelhas do rebanho se dispersarão.
32 Pero arrtü isüboriquia tato, isusürüca yerotü au Galilea amopünanaqui.
32 Todavia, depois que eu ressurgir, irei adiante de vós para a Galiléia.
33 Auqui nanti Pedro: —Arrtü maquiataca iñoconomacü ui nirrucurrüma, pero arrüñü chiñococüpü.
33 Mas Pedro, respondendo, disse-lhe: Ainda que todos se escandalizem de ti, eu nunca me escandalizarei.
34 Auqui nanti Jesús ümoti: —Ñemanauncurratoe sucanañü aemo: Caüma arrüna tobirri, arrtü chüpuruiquipü pohorrü, ucanu trerrü veserrü, que chasuputacapüñü.
34 Disse-lhe Jesus: Em verdade te digo que esta noite, antes que o galo cante três vezes me negarás.
35 Nanti Pedro ümoti: —Chüpuerurrüpü. Arrtü rranrrüma aitabairomañü achepecü, pero arrüñü chüpuerurrüpü sucanañü sane. Sane ito nura bama maquiataca ñanunecasarrti.
35 Respondeu-lhe Pedro: Ainda que me seja necessário morrer contigo, de modo algum te negarei. E o mesmo disseram todos os discípulos.
36 Iñataimia au manu nürirri Getsemaní. Arrti Jesús nanti ümoma: —Autümo auna, yecatü baeta manrrü taha rrapari aübuti Iyaü.
36 Então foi Jesus com eles a um lugar chamado Getsêmani, e disse aos discípulos: Sentai-vos aqui, enquanto eu vou ali orar.
37 Auqui tasuruti Pedro uiti Jesús ichepe manuma torrü, arrti Jacobo y arrti Juan. Sürotitü aübuma. Nauquiche tücunauntaiñamantai manuma cuatro, arrti Jesús onquisioti yarusürürrü nisuchequirrti y nirrucurrti.
37 E levando consigo Pedro e os dois filhos de Zebedeu, começou a entristecer-se e a angustiar-se.
38 Auqui nanti ümoma: —Ñonquisio nurria caüma yarusürürrü nisuchequi niyausüpü. Abasiquia auna, tapü aumpanuca. Tari amarrtaiquiatü ichepeñü arrüna tobirri.
38 Então lhes disse: A minha alma está triste até a morte; ficai aqui e vigiai comigo.
39 Auqui sürotitü manrrü tahiqui pario. Bachesoiyoti, mataconoconoti, iñatai nurria nisurrti acü, meaboti ümoti Bae Tuparrü, nanti sane: —Iyaü, arrtü puerurrü, tapü cuatü iñemo manu yarusürürrü taquisürücürrü, pero tapü aiñata isiu nirranca, aiña isiu narrianca.
39 E adiantando-se um pouco, prostrou-se com o rosto em terra e orou, dizendo: Meu Pai, se é possível, passa de mim este cálice; todavia, não seja como eu quero, mas como tu queres.
40 Nauquiche tüchauqui neancarrti ümoti Tuparrü süroti tato esa manuma ñanunecasarrti, tabücoma uiti manumuma. Nanti ümoti Pedro: —¿Chüpuerurrüpü pario amarrtaiquiatü ichepeñü ümo taman horarrü?
40 Voltando para os discípulos, achou-os dormindo; e disse a Pedro: Assim nem uma hora pudestes vigiar comigo?
41 Tari amarrtaiquiatü aübu napeanca ümoti Tuparrü, tapü apatacheca, arrtü cuatü macocotorrü aume. Ñemanauncurratoe sucanañü aume: Nabausüpü rranrrtaipü aüro au nomirria, pero arrüna cürrü naucütüpü ta chütonempü nirrantümo, chücusüurupatai.
41 Vigiai e orai, para que não entreis em tentação; o espírito, na verdade, está pronto, mas a carne é fraca.
42 Auqui süroti tatito eanti ümoti Tuparrü, nanti sane: —Iyaü, arrtü chüpuerurrüpü aiquiaübu rropünanaquiñü arrücuatü nichaquisürücü itacu macrirrtianuca, aiña te isiu narrianca.
42 Retirando-se mais uma vez, orou, dizendo: Pai meu, se este cálice não pode passar sem que eu o beba, faça-se a tua vontade.
43 Numo tiñataiti tatito esa bama ñanunecasarrti, tabücoma tatito uiti manumuma, itopiqui tarucapae nirrancarrüma anuma.
43 E, voltando outra vez, achou-os dormindo, porque seus olhos estavam carregados.
44 Auqui onconoma tatito uiti, süroti tato eanti ümoti Tuparrü. Isiatai tatito nurarrti tacana arrüna primero.
44 Deixando-os novamente, foi orar terceira vez, repetindo as mesmas palavras.
45 Auqui süroti tato esa bama ñanunecasarrti y nanti ümoma: —¡Causane apacansacaiqui y aumpanucaiqui! Chauqui tiñatai horarrü nauqui aitorrimianamañü mecu bama tarucu nomünantü uimia.
45 Então voltou para os discípulos e disse-lhes: Dormi agora e descansai. Eis que é chegada a hora, e o Filho do homem está sendo entregue nas mãos dos pecadores.
46 ¡Apatüsai, curi, itopiqui tücuati naqui uiche aipiaventecanatiñü!
46 Levantai-vos, vamo-nos; eis que é chegado aquele que me trai.
47 Nauquiche anancatiqui baparioti aübuma, asaratitü cümenuti Judas naqui eanaqui manuma doce ñanunecasarrti. Cuamatü isiuti sürümanama mañoñünca aübu sueca y cüseca, yacüpucu bama üriatu bama sacerdoterrü y arrübama mamayoreca.
47 E estando ele ainda a falar, eis que veio Judas, um dos doze, e com ele grande multidão com espadas e varapaus, vinda da parte dos principais sacerdotes e dos anciãos do povo.
48 Arrti Judas turapoiti tücañe nesarrti señarrü isucarü manuma icumpañeruturrti, nanti sane: —Arrti naqui yacheca caüma besorrü ümoti, tonenti Jesús, apiñensorrti.
48 Ora, o que o traía lhes havia dado um sinal, dizendo: Aquele que eu beijar, esse é: prendei-o.
49 Auqui arrti Judas besüro uiti esati Jesús. Bacheboti besorrü ümoti. Manquiotito nurria ümoti, nanti: ¡Chamurraume, maestro!
49 E logo, aproximando-se de Jesus disse: Salve, Rabi. E o beijou.
50 Arrti Jesús nanti ümoti: —¿Ümo ayetü, saruqui? Auqui arrümanuma maquiataca cuamatü nauqui aiñenomati Jesús.
50 Jesus, porém, lhe disse: Amigo, a que vieste? Nisto, aproximando-se eles, lançaram mão de Jesus, e o prenderam.
51 Auqui arrti maniqui taman ñanunecasarrti Jesús iquiaübutati nicüserrti. Bacheboti uirri ümoti maniqui taman imostoti yarusürürrü sacerdoterrü. Tüsüro numasurrti uiti.
51 E eis que um dos que estavam com Jesus, estendendo a mão, puxou da espada e, ferindo o servo do sumo sacerdote, cortou-lhe uma orelha.
52 Auqui nanti Jesús ümoti maniqui ñanunecasarrti: —Aiñahübu tato manu nacüse, itopiqui arrübama bahiyoma ui cüsese, ui cüsese ito tiene que acoma.
52 Então Jesus lhe disse: Mete a tua espada no seu lugar; porque todos os que lançarem mão da espada, à espada morrerão.
53 ¿Chütusiopü aemo que arrüñü puerurrüpüñü rranqui pünanaquiti Iyaü nauqui acüputi sürümana mil angelerrü y auritarrüpatai tütaboma auna nauqui ocümama ichacuñü?
53 Ou pensas tu que eu não poderia rogar a meu Pai, e que ele não me mandaria agora mesmo mais de doze legiões de anjos?
54 Pero arrtü isamute arrüna sane, quiubupü acoco arrüna nantü au Nicororrü tiene que apasa arrüna sane.
54 Como, pois, se cumpririam as Escrituras, que dizem que assim convém que aconteça?
55 Auqui nanti Jesús ümo bama cuamatü iyoti: —Abecatü yupu cüseca y sueca, na apiñenoñü, tacanarrtü cusüpürrüñü, abu naneneca nantarrü amasacañü au niporrti Tuparrü ichümoca aübu nirranunecaca. ¿Causanempü chapiñencapüñü acamanu?
55 Disse Jesus à multidão naquela hora: Saístes com espadas e varapaus para me prender, como a um salteador? Todos os dias estava eu sentado no templo ensinando, e não me prendestes.
56 Pero nanaiña arrüna sane pasabo iñemo, nauqui acoco nura bama profetarrü ane icu Nicororrü. Auqui namanaiña bama ñanunecasarrti Jesús besüburuma. Onconoti uimia.
56 Mas tudo isso aconteceu para que se cumprissem as Escrituras dos profetas. Então todos os discípulos, deixando-o fugiram.
57 Arrübama uiche aiñenomati Jesús iquianamati esati yarusürürrü sacerdoterrü, nürirrti Caifás. Acamanu chauqui toberabarama bama mamayoreca ichepe bama manunecana nüriacarrü.
57 Aqueles que prenderam a Jesus levaram-no à presença do sumo sacerdote Caifás, onde os escribas e os anciãos estavam reunidos.
58 Arrti Pedro sürotitü isiuti Jesús auqui icheatai. Iñataiti au manu nusuara esa niporrti maniqui yarusürürrü sacerdoterrü. Acamanu tümonsoti esa bama policiarrü na atusi ümoti isane pasabobo ümoti Jesús.
58 E Pedro o seguia de longe até o pátio do sumo sacerdote; e entrando, sentou-se entre os guardas, para ver o fim.
59 Arrümanuma üriatu sacerdoterrü ichepe manuma mamayoreca y namanaiña manuma mayüriabuca israelitarrü, bapacheroma niquiubuma causane nauqui urabomati Jesús aübu ñapanturrüma, nauqui aitabairomati.
59 Ora, os principais sacerdotes e todo o sinédrio buscavam falso testemunho contra Jesus, para poderem entregá-lo à morte;
60 Pero chütabücopü uimia, panacapü sürümanama amoncoma acamanu aübu ñapanturrüma icütüpüti. Au nitacürurrü torrüma mañoñünca,
60 e não achavam, apesar de se apresentarem muitas testemunhas falsas. Mas por fim compareceram duas,
61 namatü: —Arrti naqui ñoñünrrü nanti tücañe sane: “Arrüñü puerurrüñü iñarrimiaca niporrti Tuparrü y au trerrü naneneca atürai tato sobi”.
61 e disseram: Este disse: Posso destruir o santuário de Deus, e reedificá-lo em três dias.
62 Auqui arrti maniqui yarusürürrü sacerdoterrü atüraiti, nanti ümoti Jesús: —¿Causane chaiñumutapü nurarrüma? ¿Ñemanauntu nurarrüma aemo?
62 Levantou-se então o sumo sacerdote e perguntou-lhe: Nada respondes? Que é que estes depõem contra ti?
63 Arrti Jesús chiñumutatipü. Auqui arrti maniqui yarusürürrü sacerdoterrü nanti tatito ümoti: —Au nürirrti Tuparrü naqui süborico, sucanañü aemo, urasoi suisucarü: ¿Ñemanauntu arrücü Cristo, naqui Aütorrti Tuparrü?
63 Jesus, porém, guardava silêncio. E o sumo sacerdote disse-lhe: Conjuro-te pelo Deus vivo que nos digas se tu és o Cristo, o Filho do Deus.
64 Auqui arrti Jesús iñumutati: —Ñemanauntu te arrüñü Cristoñü, tacana arrüna ucanü. Suraboira ito ausucarü, tiene que amasarañü ñana ichümoca au nepanauncurrti Tuparrü naqui chiyaupü nüriacarrti. Amasacañü ito ñana nisequi tato auqui napese omeanaqui cüsaüboca.
64 Respondeu-lhe Jesus: É como disseste; contudo vos digo que vereis em breve o Filho do homem assentado à direita do Poder, e vindo sobre as nuvens do céu.
65 Auqui arrti maniqui yarusürürrü sacerdoterrü iquiopünatati naibirrtiatoe, na atusi que ünantü ümoti, nanti sane: —Arrti naqui ñoñünrrü ane nipünatenti ui arrüna isamunutiyü tacana Tuparrü. Champü ümochetiqui terrticurrü osoi. Arraño bien tamoncoi arrüna isamunutiyü tacana Tuparrü.
65 Então o sumo sacerdote rasgou as suas vestes, dizendo: Blasfemou; para que precisamos ainda de testemunhas? Eis que agora acabais de ouvir a sua blasfêmia.
66 ¿Causane napapensaca? Arrüma iñumutama: —Ane nipünatenti, sane nauquiche tiene que aconti.
66 Que vos parece? Responderam eles: É réu de morte.
67 Auqui arrümanuma aboma esati utureuruma isuti, ipubairomati. Maquiataca iñompebairomati.
67 Então uns lhe cuspiram no rosto e lhe deram socos;
68 Namatü ümoti: —Arrtü ñemanauntu arrücü Cristo, ¡adivinabocü ñacuti naqui ocüsio aemo!
68 e outros o esbofetearam, dizendo: Profetiza-nos, ó Cristo, quem foi que te bateu?
69 Tapü arrti Pedro anancati türüpo tümonsoti au nusuara. Auqui cuatü taman cumanacarrü esati, nantü ümoti: —Arrücü ito saon anancü ichepe manu Jesús auqui Galilea.
69 Ora, Pedro estava sentado fora, no pátio; e aproximou-se dele uma criada, que disse: Tu também estavas com Jesus, o galileu.
70 Arrti Pedro iñumutati nurarrü isucarü namanaiña manuma amoncoma acamanu: —Chütusiopü iñemo isane arrüna nurapoi. Chisuputacatipü.
70 Mas ele negou diante de todos, dizendo: Não sei o que dizes.
71 Auqui sürotitü abeu tururrü. Acamanu ito taman paürrü asaratü ümoti, nantü ümo manuma amoncoma acamanu: —Arrüna noñünrrü ananca ito amenco aucutanu ichepe manu Jesús auqui Nazaret.
71 E saindo ele para o vestíbulo, outra criada o viu, e disse aos que ali estavam: Este também estava com Jesus, o nazareno.
72 Acamanu mapañati tatito Pedro, itusiancatati nurria curusürrü, nanti sane: —¡Chisupatacatipü maniqui ñoñünrrü!
72 E ele negou outra vez, e com juramento: Não conheço tal homem.
73 Tücoboi pario cuamatü esati Pedro manuma amoncoma acamanu, namatü ümoti: —Ñemanauntu te, arrücü ito anancü aucutanu ichepeti maniqui ñoñünrrü, itopiqui chanecanapatai arrüna nanitaca.
73 E daí a pouco, aproximando-se os que ali estavam, disseram a Pedro: Certamente tu também és um deles pois a tua fala te denuncia.
74 Auqui ipiaurramanatiyü Pedro y nanti sane: —¡Chisuputacatipü maniqui ñoñünrrü! Au manu rratorrü puru pohorrü.
74 Então começou ele a praguejar e a jurar, dizendo: Não conheço esse homem. E imediatamente o galo cantou.
75 Auqui aquionotiyü iyo arrümanu nurarrti Jesús tücañe ümoti sane: “Ñemanauncurratoe sucanañü aemo, caüma arrüna tobirri chüpuruiquipü pohorrü ucanü trerrü vecerrü que chasuputacapüñü”. Auqui arrti Pedro sürotitü türüpo, orronene nurria ümoti y areoroti.
75 E Pedro lembrou-se do que dissera Jesus: Antes que o galo cante, três vezes me negarás. E, saindo dali, chorou amargamente.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 26, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.