Mateus 13

Ri C'ac'ac' Testamento pa Kach'abel (CAKWNT) vs BKJ

Sair da comparação
1 Chupan c'a ri k'ij ri' ri Jesús ye rachibilan ri ye rudiscípulos xel el pa jay y xbetz'uye' chuchi' ri choy.
1 No mesmo dia, saindo Jesus de casa, sentou-se junto ao mar.
2 Y sibilaj ye q'uiy winek ri xquimol apo qui' riq'ui. Rumari' Riya' xoc apo pa jun jucu' y xtz'uye' ka chiri' y nubij c'a pe ri ruch'abel ri Dios chique ri winek. Y quinojel c'a ri winek yec'o chuchi' ri choy xquic'axaj apo ri Jesús.
2 E grandes multidões se reuniram a ele, de modo que, entrando ele em um barco, assentou-se, e toda a multidão estava em pé na praia.
3 Riya' q'uiy c'a ri xubij chique, xa yac'a chi ruyon riq'ui c'ambel tak tzij. Y jun c'a chique ri c'ambel tak tzij ri xucusaj, yare': C'o c'a jun achi ri xbe pa jopin ija'tz.
3 E falou-lhes muitas coisas por parábolas, dizendo: Eis que um semeador saiu a semear;
4 Y tek ri achi c'o chic pa samaj nijopin ija'tz, c'o c'a juba' chare ri ija'tz ri' xa pa bey xka wi. Y xepe c'a ri aj xic' tak chicop ri yebe pa cak'ik' xquitij el ri ija'tz ri'.
4 e quando ele semeava, algumas sementes caíram junto ao caminho, e vieram as aves e as devoraram.
5 C'o c'a juba' chic chare ri ija'tz cojol tak abej xka wi y chiri' xa ma q'uiy ta ri ulef c'o. Y can chanin c'a xe'el pe ruma chi ma pim ta ri ulef.
5 Algumas caíram em lugares pedregosos, onde não havia muita terra; e imediatamente elas brotaram, porque não havia terra profunda.
6 Xa yac'a tek xpe ruchuk'a' ri k'ij, xemayamo' y xechaki'j ka chanin, ruma chi xa ma nej ta benak wi ka ri quic'amal.
6 E quando o sol nasceu, queimaram-se; e porque não tinham raiz, elas murcharam-se.
7 Y juba' chic chare ri ija'tz xka cojol tak k'ayis ri c'o quiq'uixal. Y tek xe'el pe, junan xeq'uiy quiq'ui ri q'uix. Y ruma chi ri q'uix sibilaj xeq'uiy, ri tico'n xejik' pa quik'a'.
7 E outras caíram entre espinhos, e os espinhos cresceram e as sufocaram.
8 Yac'a ri juba' chic chare ri ija'tz xka pa jun utzilaj ulef, jabel xeq'uiy y xewachin chuka' jabel. Ruma c'o ija'tz xquiyala' a treinta quiwech, c'o xquiyala' a sesenta quiwech y c'o ri can jojun ciento quiwech xquiyala'.
8 Mas outras caíram em boa terra, e deram fruto, algumas cem vezes, outras a sessenta vezes e outras a trinta vezes.
9 Ri c'o c'a rac'axabel, can trac'axaj c'a ri xinbij, xcha' ri Jesús.
9 Quem tem ouvidos para ouvir, ouça.
10 Y yac'ari' tek ri discípulos xebe apo riq'ui ri Jesús y xquic'utuj chare: ¿Achique ruma tek riq'ui c'ambel tak tzij yach'o wi chiquiwech ri winek? xecha' chare.
10 E vieram os discípulos, e lhe perguntaram: Por que tu falas por parábolas?
11 Xpe c'a ri Jesús xubij chique: Chiwe c'a riyix can ya'on c'a k'ij riche (rixin) chi niwetamaj chrij ri rajawaren ri Dios, ri ma k'alaj ta chiquiwech nic'aj chic winek, ruma riye' ma ya'on ta k'ij chique riche (rixin) chi niquetamaj.
11 Ele respondendo, disse-lhes: Porque a vós é dado conhecer os mistérios do reino do céu, mas a eles não lhes é dado.
12 Ruma chi ri can c'o q'uiy riq'ui, xtiya'ox (xtya') c'a más chare y queri' q'uiy ri xtic'oje' riq'ui. Yac'a ri xa juba' oc c'o riq'ui, hasta ri juba' ri' xa xtelesex chare.
12 Porque àquele que tem, para ele se dará, e terá mais em abundância; mas àquele que não tem, até aquilo que tem lhe será tirado.
13 Xa rumac'ari' tek riyin yencusaj c'ambel tak tzij riche (rixin) chi yich'o quiq'ui riche (rixin) chi queri' astape' niquitzu' y xa ma nich'obotej ta chiquiwech ri niquitzu', y riche (rixin) chi astape' niquic'axaj y xa ma nik'ax ta chiquiwech ri niquic'axaj.
13 Portanto lhes falo por parábolas; porque eles vendo, não veem; e ouvindo, não ouvem nem compreendem.
14 Can ya wi c'a re' nibanatej ri tz'ibatal ca ruma ri profeta Isaías, ri xk'alajsan ri ruch'abel ri Dios ojer ca. Y quec'are' ri rutz'iban ca riya':
14 E neles se cumpre a profecia de Isaías, que diz: Ouvindo, ouvireis, e não compreendereis, e, vendo, vereis, e não percebereis.
15 Ruma ri cánima re winek re' xa xquicowirisaj.
15 Porque o coração deste povo está endurecido, e os seus ouvidos surdos para ouvir, e eles fecharam seus olhos; para que em nenhum momento vejam com os seus olhos, e ouçam com os seus ouvidos, e compreendam com o seu coração, e se convertam, e eu os cure.
16 Yac'a riyix nudiscípulos, can jabel wi ruwa'ik'ij, ruma chi ri runak' tak iwech can yetzu'un wi jabel y ri ixquin can ye'ac'axan wi.
16 Mas, abençoados são os vossos olhos, porque eles veem, e os vossos ouvidos, porque eles ouvem.
17 Riyin can kitzij c'a nbij chiwe wacami, chi ye q'uiy chojmilaj tak winek y ri profetas ri xek'alajsan ri ruch'abel ri Dios ojer ca, sibilaj xcajo' chi xquitz'et ta ri nitz'et riyix wacami, y xa ma xquitz'et ta el. Can sibilaj chuka' xcajo' chi xquic'axaj ta ri niwac'axaj riyix re wacami, y xa ma xquic'axaj ta el.
17 Porque em verdade eu vos digo que muitos profetas e homens justos desejaram ver estas coisas que vós vedes, e não o viram; e ouvir estas coisas que vós ouvis, e não o ouviram.
18 Y ri Jesús xubij c'a chique: Tiwac'axaj c'a achique nubij ri c'ambel tzij ri nich'o chrij ri achi ri xbe pa jopin ija'tz.
18 Escutai vós, portanto, a parábola do semeador.
19 Ri juba' ija'tz ri xka pa bey, yari' ri nich'o chrij ri ch'abel riche (rixin) ri rajawaren ri Dios, ri nac'axex ruma jun winek, y xa ma nik'ax ta chuwech. Rumari' nipe ri itzel nrelesaj el ri ch'abel ri xtic pa ránima.
19 Quando alguém ouve a palavra do reino, e não a compreende, então vem o perverso, e afasta o que foi semeado no seu coração; este é o que recebeu a semente junto do caminho.
20 Ri ija'tz ri xka cojol tak abej, can nich'o wi c'a chrij ri ruch'abel ri Dios ri nac'axex ruma jun winek. Ri winek ri' can chanin c'a nuc'ul ri ruch'abel ri Dios pa ránima riq'ui quicoten.
20 Mas o que recebeu a semente em lugares pedregosos, é o que ouve a palavra, e logo a recebe com alegria;
21 Xa yac'a chi ma xbe ta ka jabel ruc'amal ri ruch'abel ri Dios pa ránima, xa can ma niyaloj ta c'a ri quicoten riq'ui. Y tek yepe c'a tijoj pokonal y netzelex ruma runiman ri ruch'abel ri Dios, chanin nitzak.
21 mas ele não tem raiz em si mesmo, apenas dura um tempo; pois quando vem tribulação ou perseguição por causa da palavra, imediatamente se esmorece.
22 Y ri ija'tz ri xka cojol tak k'ayis ri c'o quiq'uixal, can nich'o wi c'a chrij ri ruch'abel ri Dios ri nac'axex ruma jun winek. Pero ri winek ri' xa ya c'a ri nrajo' re tiempo re' ri nuben y nik'olotej c'a pa ruk'a' ri beyomel riche (rixin) re ruwach'ulef, y rumari' xa nijik' c'a ri ruch'abel ri Dios ri c'o riq'ui. Y can majun bey c'a xtiwachin ta jabel ri ruch'abel ri Dios pa ruc'aslen.
22 E também o que recebeu a semente entre espinhos é o que ouve a palavra, mas os cuidados deste mundo e o engano das riquezas, sufocam a palavra, e ela fica infrutífera.
23 Yac'a ri ija'tz ri xka pa jun utzilaj ulef, can nich'o wi c'a chrij ri ruch'abel ri Dios ri nac'axex ruma jun winek, y ri winek ri' can nik'ax c'a ri ruch'abel ri Dios chuwech y ri ruc'aslen niwachin jabel. Can niwachin wi c'a achi'el niquiben ri ija'tz. Ruma c'o ija'tz ri niquiya' a treinta quiwech, yec'o ri niquiya' a sesenta quiwech y yec'o ri can jojun ciento c'a quiwech niquiya', xcha' ri Jesús.
23 Mas o que recebeu a semente em boa terra é o que ouve a palavra e compreende-a; e também dá fruto, e um produz cem vezes, outro sessenta vezes, e outro trinta vezes.
24 Ri Jesús xutzijoj chic c'a jun c'ambel tzij chiquiwech ri winek, y xubij c'a: Ri rajawaren ri caj, junan c'a riq'ui jun achi ri xberutica' ca jun utzilaj ija'tz pa rulef.
24 Apresentou-lhes outra parábola, dizendo: O reino do céu é semelhante a um homem que semeou boa semente no seu campo.
25 Xa yac'a tek quinojel ri winek ye warnek, xpe c'a ri ruc'ulel ri rajaf ri ulef, xberutica' ca rujatzul ri itzel k'ayis chucojol ri trigo ri ticon chic ca. Y xu (xe wi) xberubana' ca ri', y xbe.
25 Mas, enquanto dormiam os homens, veio o seu inimigo, e semeou joio no meio do trigo, e seguiu o seu caminho.
26 Yac'a tek xbeq'uiy pe ri tico'n y xuchop xebe'el pe ri ruwi', c'a yac'ari' tek xk'alajin ri itzel k'ayis.
26 Mas, quando o caule cresceu e produziu fruto, apareceu também o joio.
27 Y yac'ari' tek ri ye rumozo ri rajaf ri ulef xe'apon c'a riq'ui y xquibij chare: Ri ija'tz ri xatic ka pan awulef can utz wi. Xa yac'a wacami c'o itzel k'ayis chucojol. ¿Acuchi (achique) c'a xpe wi ri ija'tz riche (rixin) ri itzel k'ayis? xecha'.
27 Assim, os servos do dono da casa vieram, e disseram a ele: Senhor, tu não semeaste boa semente no teu campo? De onde então vem esse joio?
28 Y ri achi xubij c'a chique ri ye rumozo: Re' rusamaj jun ri netzelan wuche (wixin), xcha'. Y ri ye rumozo xquibij c'a chare: ¿Nawajo' c'a chi yojbe chuc'ukic? xecha' chare.
28 E ele disse-lhes: Um inimigo é quem fez isso. E os servos lhe disseram: Queres, então, que vamos e o colhamos?
29 Yac'a ri achi xubij c'a chique ri rumozo: Mani, ma yixbe ta chuc'ukic, man xa ruma chi nic'uk ri itzel k'ayis yec'ukutej chuka' ri trigo.
29 Ele, porém, disse: Não; para que, ao colher o joio, não arranqueis também o trigo com ele.
30 Xa tiya' na c'a k'ij chare ri itzel k'ayis chi junan niq'uiy riq'ui ri trigo, c'a ya na tek xtapon ri k'ij riche (rixin) ri k'atoj. C'a ya na c'a k'ij ri' tek riyin xtinbij c'a chique ri xquebano k'atoj, chi nabey tiquimolo' ri itzel k'ayis y quequibanala' pa tak manojo riche (rixin) chi yeporox; y c'ac'ari' tiquik'ata' ri trigo riche (rixin) chi nbequiyaca' ca, xcha' ri achi. Queri' xubij ri Jesús.
30 Deixai-os crescer juntos até a colheita; e, no tempo da colheita, eu direi aos ceifeiros: Colhei juntos primeiro o joio, e amarrai-o em fardos para ser queimado, mas o trigo recolhei no meu celeiro.
31 Y ri Jesús xutzijoj chic c'a jun c'ambel tzij chiquiwech ri winek, y xubij c'a: Ri rajawaren ri caj junan riq'ui jun ti ija'tz riche (rixin) ri mostaza ri nberutica' ca jun achi pa rulef.
31 Apresentou-lhes outra parábola, dizendo: O reino do céu é semelhante a um grão de semente de mostarda, que um homem tomou, e semeou no seu campo.
32 Ruma ri ija'tz riche (rixin) ri mostaza astape' yari' ri más tak cocoj, yac'a tek niq'uiy, ya riya' ri sibilaj nim ntel que chiquiwech ri nic'aj chic ichaj. Y can achi'el jun ti alaj che' nuben. Rumari' ri aj xic' tak chicop ri yebe pa cak'ik', ye'apon chiri' y niquibanala' quisoc pa tak ruk'a', xcha' ri Jesús.
32 Que, na verdade, é o menor que todas as sementes; mas quando crescido, é o maior entre as hortaliças, e torna-se uma árvore, de modo que vêm as aves do céu, e se aninham nos seus ramos.
33 Ri Jesús xuya' chic c'a jun c'ambel tzij chiquiwech, y xubij c'a chique: Ri rajawaren ri caj junan c'a riq'ui ri ch'om (levadura) ri xberuc'ama' pe jun ixok y xuya' ca chupan oxi' pajbel harina, xuch'omirisaj c'a ronojel. Quec'ari' chuka' xtibiyin rutzijol ri ruch'abel ri Dios, xcha' ri Jesús.
33 Outra parábola lhes disse: O reino do céu é semelhante ao fermento, que uma mulher tomou e escondeu em três medidas de farinha, até ficar tudo levedado.
34 Y ronojel c'a ri xubij ri Jesús chique ri winek ri', ruyon c'ambel tak tzij yerucusaj tek nich'o quiq'ui. Can majun c'a ri xubij ta chique chi man ta xucusaj c'ambel tak tzij.
34 Todas estas coisas falou Jesus à multidão por parábolas, e sem parábolas ele não lhes falava.
35 Riche (rixin) chi queri' can nibanatej c'a ri rubin ca ri profeta ri xk'alajsan ri ruch'abel ri Dios ojer ca. Ri rusamajel ri Dios can quec'are' ri rutz'iban ca chrij ri Jesús:
35 Para que pudesse se cumprir o que fora dito pelo profeta, dizendo: Eu abrirei a minha boca em parábolas; proferirei coisas mantidas em segredo desde a fundação do mundo.
36 Y tek ri Jesús rubin chic c'a chique ri winek chi quebe chi tak cachoch, yac'ari' tek Riya' xtzolin pa jay ye rachibilan ri rudiscípulos. Y yac'ari' tek ri rudiscípulos xejel apo riq'ui y xquibij c'a chare: Riyoj nikajo' c'a chi riyit nabij ta chake achique ntel wi chi tzij ri c'ambel tzij chrij ri trigo y ri itzel k'ayis ri xetic ca pa jun ulef. Ruma can ma xk'ax ta chkawech, xecha'.
36 Então Jesus despedindo a multidão, entrou na casa. E vieram até ele os seus discípulos, dizendo: Explica-nos a parábola do joio do campo.
37 Y ri Jesús can xuk'alajsaj c'a chiquiwech ri c'ambel tzij, y xubij c'a: Ri ticonel riche (rixin) ri utzilaj ija'tz, yin c'a riyin ri C'ajolaxel ri xinalex chicojol.
37 E ele, respondendo, disse-lhes: O que semeia a boa semente é o Filho do homem;
38 Ri ulef ri xban wi ri ticoj, can ya c'a re ruwach'ulef. Ri utzilaj ija'tz yec'a ri yec'o pa rajawaren ri Dios. Y ri itzel k'ayis yec'a ri can ye riche (rixin) wi ri itzel.
38 o campo é o mundo; a boa semente são os filhos do reino; mas o joio são os filhos do perverso;
39 Y ri xbetico ca ri itzel k'ayis, ya c'a ri itzel winek. Ri k'atoj, ya c'a ri xtibanatej pa ruq'uisbel chare re tiempo re kachapon; y ri xquebano ri k'atoj yec'a ri ángeles.
39 o inimigo, que o semeou, é o diabo; a colheita é o fim do mundo; e os ceifeiros são os anjos.
40 Can achi'el c'a niban riq'ui ri itzel k'ayis chi ye'elesex el y yeporox pa k'ak', can quec'ari' chuka' xtibanatej pa ruq'uisbel chare re tiempo re kachapon.
40 Portanto, como o joio é colhido e queimado no fogo, assim acontecerá no fim deste mundo.
41 Riyin ri C'ajolaxel ri xinalex chicojol xquentek c'a ri nu'ángeles chiquimolic quinojel ri yebano etzelal y ri yebano chique ri nic'aj chic chi yetzak. Ruma ma nwajo' ta c'a chi yec'o ta ri winek ri' chiquicojol ri yec'o pa rajawaren ri Dios.
41 O Filho do Homem enviará os seus anjos, e eles colherão do seu reino tudo que escandaliza, e os que praticam a iniquidade;
42 Y quinojel c'a ri xquemol el, xquebec'ak ca chupan ri nimalaj k'ak'; y chiri' c'a xque'ok' wi y xtiquikach'ach'ej quey.
42 e lançá-los-ão na fornalha de fogo; ali haverá pranto e ranger de dentes.
43 Yec'a ri winek ri choj chic quic'aslen can xquetz'itz'an c'a achi'el ri k'ij, pa rajawaren ri Tata'ixel ri c'o chila' chicaj. Ri c'o c'a rac'axabel, can trac'axaj c'a ri xinbij, xcha' ri Jesús.
43 Então os justos brilharão como o sol no reino de seu Pai. Quem tem ouvidos para ouvir, ouça.
44 Ri rajawaren ri caj junan c'a riq'ui jun beyomel mukul ca pa jun ulef y xilitej ruma jun achi. Ri achi ri' xumuk chic c'a ca ri beyomel ri' y niquicot ránima xtzolin y xuchop c'a ruc'ayixic ronojel ri c'o riq'ui y c'ac'ari' xbe chulok'ic ri ulef ri acuchi (achique) mukul wi ri beyomel.
44 Novamente, o reino do céu é semelhante a um tesouro escondido no campo, que um homem achou e escondeu; e, por causa da sua alegria, vai, vende tudo quanto tem, e compra aquele campo.
45 Y chuka' ri rajawaren ri caj, can junan c'a riq'ui jun lok'onel y c'ayinel quiche (quixin) tak abej ri nibix perlas chique.
45 Novamente, o reino do céu é semelhante a um homem negociante, que busca boas pérolas.
46 Tek ri achi ri' nril c'a ca jun perla sibilaj jabel y nic'ayix, junanin (anibel) nitzolin y nuc'ayij ronojel ri c'o riq'ui, c'ac'ari' nibe chulok'ic ri perla ri'.
46 E, tendo encontrado uma pérola de grande preço, foi e vendeu tudo quanto tinha, e comprou-a.
47 Y chuka' ri rajawaren ri caj xa junan c'a riq'ui jun ya'l chapabel car, ri niya'ox (nya') ka pa ya' y yeberuc'ama' pe quinojel quiwech car.
47 Novamente, o reino do céu é semelhante a uma rede lançada ao mar, recolhendo de toda a espécie.
48 Y tek nojnek chic c'a ri ya'l riq'ui car, niquic'uaj c'a el c'a chuchi' ya'. Y c'ac'ari' yetz'uye' chucha'ic. Ri utzilaj tak car yequiya' c'a pa tak chaquech, yac'a ri car ri xa ma ye utz ta, xa yequelesaj c'a ca.
48 E, estando cheia, puxam para a praia; e, assentando-se, ajuntam os bons em cestos, mas lançam para longe os ruins.
49 Quec'ari' ri xtic'ulwachitej pa ruq'uisbel chare re tiempo re kachapon. Ri ángeles xquepe c'a chiquicha'ic ri winek. Juc'an xquequiya' wi ri choj chic quic'aslen, y xquequelesaj c'a ca ri ma ye utz ta.
49 Assim será no fim do mundo; os anjos virão, e separarão os perversos dentre os justos,
50 Y ri winek ri ma ye utz ta, xquebequic'aka' c'a ca chupan ri nimalaj k'ak', y chiri' c'a xque'ok' wi y xtiquikach'ach'ej quey.
50 e lançá-los-ão na fornalha de fogo; ali haverá pranto e ranger de dentes.
51 Y ri Jesús xubij c'a chique ri rudiscípulos: ¿Xk'ax chiwech ronojel re xinbij chiwe? xcha' chique. Y ri discípulos xquibij c'a: Ja' (je) Ajaf, xk'ax chkawech, xecha'.
51 E disse-lhes Jesus: Tens compreendido todas estas coisas? Disseram-lhe eles: Sim, Senhor.
52 Riya' xubij chic c'a: Can utz wi chi xk'ax chiwech, ruma xixoc yan achi'el jun aj tz'ib ri q'uiy retaman chrij ri ye tz'ibatal ojer ca, y q'uiy chuka' ntajin nretamaj chrij ri rajawaren ri Dios. Y rumari' can yix junan c'a riq'ui jun tata'aj pa jun jay ri can c'o rubeyomal ruyacon. Tek c'o nic'atzin wi, riya' yeberelesaj pe ri can c'o chic k'ij ye ruyacon y yeberelesaj pe chuka' ri xa c'a juba' quec'oje' riq'ui, xcha' ri Jesús.
52 Então ele disse-lhes: Portanto, todo o escriba que é instruído acerca do reino do céu é semelhante a um homem que é chefe da família, e tira do seu tesouro coisas novas e velhas.
53 Y tek ri Jesús xtane' c'a chubixic ri c'ambel tak tzij ri', Riya' xel c'a el chiri' y xbe, ye rachibilan el ri rudiscípulos.
53 E aconteceu que, quando Jesus havia concluído estas parábolas, partiu dali.
54 Yac'a tek xapon pa tinamit ri acuchi (achique) xq'uiy wi, Riya' xuchop c'a ruc'utic ri ruch'abel ri Dios ri chiri' pa jay ri kas nic'ut wi ri ruch'abel ri Dios. Y ruma c'a ri ch'abel ri yerubij chique, ri winek ri' can xquimey c'a y xquibij: ¿Achique c'a ruma tek re achi re' sibilaj q'uiy etamabel c'o riq'ui y nicowin yeruben milagros?
54 E, chegando à sua terra, ele ensinava-os na sinagoga deles, de modo que eles se maravilhavam, e diziam: De onde veio a este homem sabedoria, e estas obras poderosas?
55 ¿La xa ma ya ta cami re' ri ruc'ajol ri jun achi ri aj samajel chrij che'? ¿La xa ma ya ta c'a re' ral ri María y rach'alal ri Jacobo, ri José, ri Simón y ri Judas?
55 Não é este o filho do carpinteiro? E não se chama sua mãe Maria, e seus irmãos Tiago, e José, e Simão, e Judas?
56 Y ri ye rana', ¿la xa man ta c'a yec'o chkacojol? ¿Acuchi (achique) ta c'a xretamaj wi ri retaman y acuchi (achique) ta c'a petenak wi ri ruchuk'a' riche (rixin) chi yerubanala' milagros? yecha' chiquiwech.
56 E suas irmãs, não estão todas elas entre nós? De onde então tem este homem todas essas coisas?
57 Y rumari' ri winek can ma juba' xquinimaj ta ri Jesús. Y ri Jesús xubij c'a chique ri winek ri': Majun c'a jun profeta ri nik'alajsan ri ruch'abel ri Dios, ri man ta jun ruk'ij. Quinojel can c'o wi quik'ij, xa yac'a chi ma niya'ox (nya') ta quik'ij pa tak quitinamit y pa tak cachoch, xcha' chique.
57 E eles se ofendiam dele. Mas Jesus lhes disse: Não há profeta sem honra, a não ser na sua própria terra e na sua própria casa.
58 Chupan ri rutinamit, ri Jesús ma q'uiy ta c'a milagros ri xerubanala', ruma ri ruwinak ma xquinimaj ta.
58 E ele não fez ali muitas obras poderosas, por causa da incredulidade deles.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.