Lucas 6
Ri c'ac'ac' Testamento pa kach'ab'al (CAKSNT) vs VC
1 Chupan jun kꞌij richin uxlanien, ri Jesús y ri ru-discípulos ncaꞌkꞌax chupan jun ulief ri ticuon trigo choch. Y ri discípulos ncaꞌquichꞌup-el ruveꞌ ri trigo, y ncaꞌquibꞌir pa quikꞌaꞌ, y ncaꞌquitej.
1 Em dia de sábado, Jesus atravessava umas plantações; seus discípulos iam colhendo espigas {de trigo}, as debulhavam na mão e comiam.
2 Rumareꞌ nicꞌaj achiꞌaꞌ fariseos xquiꞌej chica ri ru-discípulos ri Jesús: ¿Karruma nquixsamaj chupan ri kꞌij richin uxlanien? Reꞌ xajan.
2 Alguns dos fariseus lhes diziam: Por que fazeis o que não é permitido no sábado?
3 Pero ri Jesús xchꞌo-apa chica y xuꞌej: ¿Man jun came bꞌay ibꞌanun leer ri tzꞌibꞌan can chirij ri xuꞌon ri David y ri i-rachꞌil chupan ri ojier can tiempo antok xnem-pa quipan?
3 Jesus respondeu: Acaso não tendes lido o que fez Davi, quando teve fome, ele e os seus companheiros;
4 Ri David xuoc pa rachuoch ri Dios y can ja ri sagrada simíta ri xiruma-pa. Jajaꞌ xucꞌux ri simíta reꞌ y xuyaꞌ jeꞌ chica ri i-bꞌanak riqꞌuin; pero man pecado ta ri xquiꞌan, mesque ri simíta reꞌ joꞌc ri sacerdotes ri ncaꞌcꞌuxu, xchaꞌ ri Jesús.
4 como entrou na casa de Deus e tomou os pães da proposição e deles comeu e deu de comer aos seus companheiros, se bem que só aos sacerdotes era permitido comê-los?
5 Y xuꞌej jeꞌ chica: Ri Xtak-pa chicaj chi xalax chiꞌicajol, Rajaf ri kꞌij richin uxlanien.
5 E ajuntou: O Filho do Homem é senhor também do sábado.
6 Chupan jun chic kꞌij richin uxlanien, ri Jesús xuoc ri pa sinagoga y ncaꞌrutijuoj ri quimaluon-quiꞌ chireꞌ. Y chiquicajol ri vinak, cꞌo jun ache chakeꞌj ri rukꞌaꞌ derecha.
6 Em outro dia de sábado, Jesus entrou na sinagoga e ensinava. Achava-se ali um homem que tinha a mão direita seca.
7 Y icꞌo achiꞌaꞌ escribas y achiꞌaꞌ fariseos niquitzꞌat-apa ri Jesús y quiyoꞌien chi xa xtuꞌon sanar ri ache, chi quireꞌ niquiꞌan acusar chi xsamaj chupan jun kꞌij richin uxlanien.
7 Ora, os escribas e os fariseus observavam Jesus para ver se ele curaria no dia de sábado. Eles teriam então pretexto para acusá-lo.
8 Pero ri Jesús rataꞌn chic ri niquiꞌan pensar ri achiꞌaꞌ reꞌ. Mareꞌ xuꞌej cha ri ache chakeꞌj ri rukꞌaꞌ: Capalaj y capiꞌieꞌ pa nicꞌaj. Y ri ache ja xpalaj-pa ri pacheꞌ cꞌo-ve y xpiꞌieꞌ.
8 Mas Jesus conhecia os pensamentos deles e disse ao homem que tinha a mão seca: Levanta-te e põe-te em pé, aqui no meio. Ele se levantou e ficou em pé.
9 Xpa ri Jesús xuꞌej chica ri vinak ri icꞌo chireꞌ: Nivajoꞌ cꞌa nicꞌutuj chiva: ¿Chica ri más otz niꞌan chupan jun kꞌij richin uxlanien, ja ri otz o ja ri man otz ta? ¿Ri nicuol jun vinak choch ri camic o niquimisas? xchaꞌ chica.
9 Disse-lhes Jesus: Pergunto-vos se no sábado é permitido fazer o bem ou o mal; salvar a vida, ou deixá-la perecer.
10 Y ri Jesús xaꞌrucaꞌyiej quinojiel ri quimaluon-quiꞌ chireꞌ, y xuꞌej cha ri ache ri chakeꞌj jun rukꞌaꞌ: Tayukuꞌ la akꞌaꞌ. Y ri ache xuyuk ri rukꞌaꞌ incheꞌl ri xꞌeꞌx cha ruma ri Jesús, y ja otz xuꞌon ri rukꞌaꞌ.
10 E relanceando os olhos sobre todos, disse ao homem: Estende tua mão. Ele a estendeu, e foi-lhe restabelecida a mão.
11 Pero ri achiꞌaꞌ escribas y ri achiꞌaꞌ fariseos ri icꞌo-apa chireꞌ xyacataj quiyoval. Y ja niquicꞌutuj chiquibꞌil-quiꞌ chi chica niquiꞌan cha ri Jesús.
11 Mas eles encheram-se de furor e indagavam uns aos outros o que fariam a Jesus.
12 Y jun kꞌij ri Jesús xꞌa paroꞌ jun juyuꞌ chi xbꞌarubꞌanaꞌ orar. Y jun akꞌaꞌ xchꞌoꞌ riqꞌuin ri Dios.
12 Naqueles dias, Jesus retirou-se a uma montanha para rezar, e passou aí toda a noite orando a Deus.
13 Y chupan ri macꞌajan ri chucaꞌn kꞌij, jajaꞌ xaꞌrayuoj ri ru-discípulos. Chiquicajol ri achiꞌaꞌ reꞌ, xaꞌruchaꞌ doce (cabꞌalajuj) y xuꞌej apóstoles chica.
13 Ao amanhecer, chamou os seus discípulos e escolheu doze dentre eles que chamou de apóstolos:
14 Ri i-doce (cabꞌalajuj) ri xaꞌruchaꞌ ri Jesús, ja ri Simón ri xuꞌej jeꞌ Pedro cha, ri Andrés ri quichakꞌ-quinimal-quiꞌ riqꞌuin ri Simón, ri Jacobo, ri Juan, ri Felipe, ri Bartolomé,
14 Simão, a quem deu o sobrenome de Pedro; André, seu irmão; Tiago, João, Filipe, Bartolomeu,
15 ri Mateo, ri Tomás, ri Jacobo ri rucꞌajuol ri Alfeo, ri Simón ri cꞌo quiqꞌuin ri achiꞌaꞌ ri niꞌeꞌx Zelotes chica,
15 Mateus, Tomé, Tiago, filho de Alfeu; Simão, chamado Zelador;
16 ri Judas ri quichakꞌ-quinimal-quiꞌ riqꞌuin ri Jacobo, y ri Judas Iscariote ri xcꞌayin richin ri Jesús.
16 Judas, irmão de Tiago; e Judas Iscariotes, aquele que foi o traidor.
17 Y antok ri Jesús y ri ru-apóstoles xaꞌka-pa paroꞌ ri juyuꞌ, y xaꞌbꞌacꞌujie-ka quiqꞌuin ri nicꞌaj chic discípulos chupan jun lugar liꞌan, chireꞌ jeꞌ iqꞌuiy vinak quimaluon-quiꞌ. Icꞌo i-patanak Jerusalén y nicꞌaj chic tanamet ri icꞌo Judea, y icꞌo i-patanak Tiro y Sidón ri icꞌo chuchiꞌ ri mar. Ri vinak reꞌ i-patanak chi nicaꞌxaj ri ruchꞌabꞌal ri Dios ri nutzijuoj ri Jesús, y chi ncaꞌan sanar riqꞌuin ri quiyabꞌil.
17 Descendo com eles, parou numa planície. Aí se achava um grande número de seus discípulos e uma grande multidão de pessoas vindas da Judéia, de Jerusalém, da região marítima, de Tiro e Sidônia, que tinham vindo para ouvi-lo e ser curadas das suas enfermidades.
18 Y xaꞌan jeꞌ sanar ri altíra niquiꞌan sufrir pa quikꞌaꞌ ri itziel tak espíritus ri icꞌo quiqꞌuin.
18 E os que eram atormentados dos espíritos imundos ficavam livres.
19 Y quinojiel ri vinak ri ncaꞌyavaj nicajoꞌ niquitzꞌom-apa ri Jesús, ruma jajaꞌ cꞌo poder riqꞌuin y ncaꞌruꞌon sanar quinojiel ri ncaꞌyavaj.
19 Todo o povo procurava tocá-lo, pois saía dele uma força que os curava a todos.
20 Y ri Jesús xaꞌrucaꞌyiej ri ru-discípulos y xuꞌej chica: Can jaꞌal quixquicuot ixreꞌ ri ix puobra, ruma can ivichin ri ru-reino ri Dios.
20 Então ele ergueu os olhos para os seus discípulos e disse: Bem-aventurados vós que sois pobres, porque vosso é o Reino de Deus!
21 Can jaꞌal quixquicuot ixreꞌ ri ntikꞌasaj viꞌjal, ruma ri Dios xtuyaꞌ nojiel chiva. Can jaꞌal quixquicuot ixreꞌ ri nquixuokꞌ vacame, ruma ri Dios xtucꞌax ri ivokꞌiej riqꞌuin tzeꞌn.
21 Bem-aventurados vós que agora tendes fome, porque sereis fartos! Bem-aventurados vós que agora chorais, porque vos alegrareis!
22 Can jaꞌal quixquicuot ixreꞌ ri itziel nquixtzꞌiet cuma ri vinak, y nquixquilasaj-pa chiquicajol, y niquiꞌan cha ri ibꞌeꞌ chi man jun rakalien ruma iniman ri nubꞌeꞌ inreꞌ, y nojiel roch itziel ri niquiꞌan chiva ruma ri Xtak-pa chicaj chi xalax chiꞌicajol.
22 Bem-aventurados sereis quando os homens vos odiarem, vos expulsarem, vos ultrajarem, e quando repelirem o vosso nome como infame por causa do Filho do Homem!
23 Y antok xtibꞌanataj nojiel reꞌ, quixtzeꞌn y quixquicuot, ruma nem ri rucꞌaxiel ri xtiyoꞌx chiva chicaj. Ruma quireꞌ ri sufrimiento ri xquikꞌasaj ri profetas ri xaꞌcꞌujieꞌ ojier can tiempo, pa quikꞌaꞌ ri cateꞌt-quimamaꞌ ri vinak ri itziel nquixquitzꞌat vacame.
23 Alegrai-vos naquele dia e exultai, porque grande é o vosso galardão no céu. Era assim que os pais deles tratavam os profetas.
24 Pero juyeꞌ ivach ixreꞌ bꞌayomaꞌ, ruma xixquicuot yan ri choch-ulief.
24 Mas ai de vós, ricos, porque tendes a vossa consolação!
25 Juyeꞌ ivach ixreꞌ ri nquixvaꞌ jaꞌal vacame, ruma xtikꞌasaj viꞌjal. Juyeꞌ ivach ixreꞌ ri jaꞌal nquixtzeꞌn vacame, ruma xquixuokꞌ ruma bꞌis.
25 Ai de vós, que estais fartos, porque vireis a ter fome! Ai de vós, que agora rides, porque gemereis e chorareis!
26 Y juyeꞌ ivach antok quinojiel ri vinak otz ncaꞌchꞌoꞌ chivij. Ruma ri cateꞌt-quimamaꞌ ijejeꞌ otz xaꞌchꞌoꞌ chiquij ri falsos profetas.
26 Ai de vós, quando vos louvarem os homens, porque assim faziam os pais deles aos falsos profetas!
27 Pero chiva ixreꞌ ri nquinivaxaj, niꞌej cꞌa: Quiꞌivajoꞌ ri iv-enemigos; tibꞌanaꞌ otz chica ri itziel nquixquitzꞌat;
27 Digo-vos a vós que me ouvis: amai os vossos inimigos, fazei bem aos que vos odeiam,
28 ticꞌutuj cha ri Dios chi caꞌrubꞌanaꞌ bendecir ri vinak ri nquixquiꞌan maldecir; y tibꞌanaꞌ orar pa qui-cuenta ri niquikꞌabꞌaj tzij chivij.
28 abençoai os que vos maldizem e orai pelos que vos injuriam.
29 Y xa cꞌo jun nuyaꞌ jutzꞌaj kꞌaꞌ cha ri akꞌoꞌtz, xa tayaꞌ chic apa ri jun chic lado choch. Y xa cꞌo jun numaj-el ri a-capa ri akꞌuꞌn, xa tayaꞌ chic can jun atziak cha.
29 Ao que te ferir numa face, oferece-lhe também a outra. E ao que te tirar a capa, não impeças de levar também a túnica.
30 Chica-na ri cꞌo nucꞌutuj chava, tayaꞌ cha ri nrajoꞌ. Y xa cꞌo jun ri cꞌo numaj-el chava, man chic cꞌa tacꞌutuj cha chi nutzoliej-pa chava.
30 Dá a todo o que te pedir; e ao que tomar o que é teu, não lho reclames.
31 Y incheꞌl ri ntivajoꞌ ixreꞌ chi ri vinak niquiꞌan chiva, quireꞌ jeꞌ tibꞌanaꞌ quiqꞌuin ijejeꞌ.
31 O que quereis que os homens vos façam, fazei-o também a eles.
32 Ruma xa ja ri ncaꞌjoꞌn ivichin, xa jareꞌ nquiꞌvajoꞌ, ¿cꞌo came rucꞌaxiel xtiyoꞌx chiva? Ruma quireꞌ jeꞌ mismo niquiꞌan ri man quiniman ta ri Dios, joꞌc ri ncaꞌjoꞌn quichin jareꞌ ri ncaꞌcajoꞌ.
32 Se amais os que vos amam, que recompensa mereceis? Também os pecadores amam aqueles que os amam.
33 Y xa joꞌc ri ncaꞌbꞌano otz chiva, joꞌc chica ijejeꞌ ntiꞌan-ve otz jeꞌ, ¿cꞌo came rucꞌaxiel xtiyoꞌx chiva? Ruma quireꞌ jeꞌ mismo niquiꞌan ri man quiniman ta ri Dios.
33 E se fazeis bem aos que vos fazem bem, que recompensa mereceis? Pois o mesmo fazem também os pecadores.
34 Xa ixreꞌ ntiyaꞌ jun kax cha jun pa kajic ruma ntivoyoꞌiej ri kajbꞌal richin, ¿cꞌo came rucꞌaxiel xtiyoꞌx chiva? Ruma ri man quiniman ta ri Dios quireꞌ jeꞌ mismo niquiꞌan, ncaꞌquiyaꞌ pa kajic ri kax chiquivach ijejeꞌ, chi quireꞌ cꞌo niquichꞌec chirij.
34 Se emprestais àqueles de quem esperais receber, que recompensa mereceis? Também os pecadores emprestam aos pecadores, para receberem outro tanto.
35 Pero ixreꞌ man tiꞌan quireꞌ. Xa quiꞌivajoꞌ ri iv-enemigos y tibꞌanaꞌ otz chica. Y antok ixreꞌ ntiyaꞌ pa kajic jun kax ivichin, man tivoyoꞌiej ri kajbꞌal richin; chi quireꞌ nem ri rucꞌaxiel ri xtiyoꞌx chiva. Y xa quireꞌ xtiꞌan ixreꞌ, can xtikꞌalajin chi ixreꞌ ix ralcꞌual ri Namalaj Dios ri cꞌo chicaj. Jajaꞌ otz runoꞌj quiqꞌuin ri man jun bꞌay niquiyaꞌ tiox bꞌaꞌ cha, y quiqꞌuin ri itziel quinoꞌj.
35 Pelo contrário, amai os vossos inimigos, fazei bem e emprestai, sem daí esperar nada. E grande será a vossa recompensa e sereis filhos do Altíssimo, porque ele é bom para com os ingratos e maus.
36 Tijoyovaj quivach ri vinak, incheꞌl ri Itataꞌ ri cꞌo chicaj; jajaꞌ can nujoyovaj kavach ojreꞌ.
36 Sede misericordiosos, como também vosso Pai é misericordioso.
37 Man quiꞌan juzgar ri vinak, y man xtiꞌan ta quireꞌ chiva ixreꞌ. Man tirayij chiquij ri vinak chi niquikꞌaj ri itziel tak kax ri ncaꞌquiꞌan, y ri Dios man xtuꞌon ta jeꞌ quireꞌ iviqꞌuin ixreꞌ. Tibꞌanaꞌ perdonar ri quichꞌoꞌj ri vinak, y ri Dios quireꞌ jeꞌ xtuꞌon chiva ixreꞌ.
37 Não julgueis, e não sereis julgados; não condeneis, e não sereis condenados; perdoai, e sereis perdoados;
38 Xa ixreꞌ riqꞌuin nojiel ivánima nquiꞌtoꞌ ri vinak riqꞌuin ri nicꞌatzin chica, ri Dios xtuyaꞌ jeꞌ rucꞌaxiel chiva. Ri rucꞌaxiel ri xtuyaꞌ chiva ri Dios, can qꞌuiy. Can xtunojsaj, can xtupitzꞌ, y xtipulin xtuyaꞌ ri Dios chiva. Y can incheꞌl ri ntiꞌan ixreꞌ, quireꞌ xtiꞌan chiva ixreꞌ.
38 dai, e dar-se-vos-á. Colocar-vos-ão no regaço medida boa, cheia, recalcada e transbordante, porque, com a mesma medida com que medirdes, sereis medidos vós também.
39 Y xuꞌej jeꞌ jun parábola (cꞌambꞌal-tzij) chica. Jajaꞌ xuꞌej: ¿Cꞌo came jun muoy ri nitiquir nuyukiej chukꞌaꞌ jun chic muoy, y man ncaꞌtzak ta came pa jul?
39 Propôs-lhes também esta comparação: Pode acaso um cego guiar outro cego? Não cairão ambos na cova?
40 Man jun discípulo cꞌo más rukꞌij choch ri ru-maestro. Xa cꞌa nratamaj-na nojiel ri nucꞌut choch, después ntiel incheꞌl ri ru-maestro.
40 O discípulo não é superior ao mestre; mas todo discípulo perfeito será como o seu mestre.
41 ¿Karruma ja ri qꞌuin ri cꞌo pa roch ri av-hermano ri natzꞌat chaꞌnin, y man nanaꞌ ta ka-aviꞌ chi atreꞌ xa jun chieꞌ kꞌapal pan avach?
41 Por que vês tu o argueiro no olho de teu irmão e não reparas na trave que está no teu olho?
42 ¿O karruma naꞌej cha ri av-hermano: Hermano, tayaꞌ chi nivalasaj-el ri qꞌuin ri kꞌapal pan avach, y man nanaꞌ ta chi atreꞌ xa jun chieꞌ kꞌapal pan avach? Atreꞌ xa caꞌyeꞌ apalaj, tavalasaj-el naꞌay ri chieꞌ pan avach atreꞌ, chi quireꞌ kꞌalaj xcatzuꞌn y xcatiquir xtavalasaj-el ri qꞌuin ri cꞌo pa roch ri av-hermano.
42 Ou como podes dizer a teu irmão: Deixa-me, irmão, tirar de teu olho o argueiro, quando tu não vês a trave no teu olho? Hipócrita, tira primeiro a trave do teu olho e depois enxergarás para tirar o argueiro do olho de teu irmão.
43 Man jun utzulaj chieꞌ xtuyaꞌ ta itziel tak roch, y man jun chieꞌ ri man otz ta, xtuyaꞌ ta utzulaj tak roch.
43 Uma árvore boa não dá frutos maus, uma árvore má não dá bom fruto.
44 Ri chieꞌ ninaꞌax riqꞌuin ri roch ri nuyaꞌ xa otz o man otz ta. Ruma ri chieꞌ ri cꞌo quiqꞌuixal man xtiquiyaꞌ ta víquix, ni ri kꞌayis ri cꞌo quiqꞌuixal man xtiquiyaꞌ ta uvas.
44 Porquanto cada árvore se conhece pelo seu fruto. Não se colhem figos dos espinheiros, nem se apanham uvas dos abrolhos.
45 Jun utzulaj ache can ja ri utzulaj kax ri nuꞌej, ruma joꞌc utzulaj tak kax cꞌo pa ránima. Pero jun ache ri man otz ta, ja ri itziel tak kax ri nuꞌej, ruma jareꞌ ri cꞌo pa ránima. Ruma jun vinak ja ri chica cꞌo pa ránima ri nuꞌej.
45 O homem bom tira coisas boas do bom tesouro do seu coração, e o homem mau tira coisas más do seu mau tesouro, porque a boca fala daquilo de que o coração está cheio.
46 ¿Y karruma ixreꞌ ntiꞌej Ajaf, Ajaf, chuva y xa man ntiꞌan ta ri niꞌej chiva?
46 Por que me chamais: Senhor, Senhor... e não fazeis o que digo?
47 Niꞌej chiva, chica choj-iqꞌuin junan-ve ri nipa viqꞌuin y nraꞌxaj ri nutzij y nuꞌon ri niꞌej cha.
47 Todo aquele que vem a mim ouve as minhas palavras e as pratica, eu vos mostrarei a quem é semelhante.
48 Can junan riqꞌuin ri ache ri xuꞌon jun rachuoch. Naꞌay xuꞌon-ka ri jul richin ri ru-cimiento ri jay, y paroꞌ abꞌaj xuya-ve ri ru-cimiento ri jay. Y antok cꞌachojnak chic ri jay, xnimar-pa ri río. Y ri río reꞌ xbꞌarilaꞌ ri jay. Pero mesque ri río altíra xnimar y altíra ruchukꞌaꞌ, man xcovin ta xusiluoj, ruma ri ru-cimiento ri jay reꞌ paroꞌ abꞌaj xyoꞌx-ve.
48 É semelhante ao homem que, edificando uma casa, cavou bem fundo e pôs os alicerces sobre a rocha. As águas transbordaram, precipitaram-se as torrentes contra aquela casa e não a puderam abalar, porque ela estava bem construída.
49 Pero ri joꞌc nraꞌxaj ri niꞌej inreꞌ y man nuꞌon ta ri niꞌej cha, junan riqꞌuin jun ache ri xuꞌon ri rachuoch choch ulief, y xa man xuyaꞌ ta ru-cimiento. Y antok ri río xnimar-pa, xbꞌarila-pa ri jay y ja xtzak y xvuluvuꞌ.
49 Mas aquele que as ouve e não as observa é semelhante ao homem que construiu a sua casa sobre a terra movediça, sem alicerces. A torrente investiu contra ela, e ela logo ruiu; e grande foi a ruína daquela casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.