Atos 19
Ri c'ac'ac' Testamento pa kach'ab'al (CAKSNT) vs NVI
1 Y antok ri Apolos cꞌo pa tanamet Corinto, ri Pablo xakꞌax pa tak tanamet ri icꞌo paroꞌ juyuꞌ. Y cꞌajareꞌ xalka pa tanamet Efeso, y chireꞌ xaꞌbꞌarilaꞌ nicꞌaj discípulos.
1 Enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo, atravessando as regiões altas, chegou a Éfeso. Ali encontrou alguns discípulos
2 Y jajaꞌ xucꞌutuj chica: ¿Xka-pa ri Espíritu Santo pan iveꞌ antok xinimaj? xchaꞌ chica. Y ijejeꞌ xquiꞌej cha: Nixta kaxan chi cꞌo Espíritu Santo, xaꞌchaꞌ cha.
2 e lhes perguntou: "Vocês receberam o Espírito Santo quando creram? " Eles responderam: "Não, nem sequer ouvimos que existe o Espírito Santo".
3 Y ri Pablo xucꞌutuj chica: ¿Chica bautismo ri xꞌan chiva? xchaꞌ chica. Y ijejeꞌ xquiꞌej: Ojreꞌ ja ri bautismo ri rucꞌutun can ri Juan el Bautista ri xꞌan chika, xaꞌchaꞌ.
3 "Então, que batismo vocês receberam? ", perguntou Paulo. "O batismo de João", responderam eles.
4 Y ri Pablo xuꞌej chica: Ri bautismo ri xuꞌon ri Juan, xucꞌut chi ri vinak nitzalaj-pa cánima riqꞌuin ri Dios y niquiꞌan ri nrajoꞌ jajaꞌ. Pero ri Juan xuꞌej jeꞌ chi cꞌo Jun ri xtipa, y jareꞌ tiquinimaj. Y reꞌ ja ri Jesús, ri Cristo.
4 Disse Paulo: "O batismo de João foi um batismo de arrependimento. Ele dizia ao povo que cresse naquele que viria depois dele, isto é, em Jesus".
5 Y antok caxan chic ri xꞌeꞌx chiquivach, ja xaꞌan bautizar pa rubꞌeꞌ ri Ajaf Jesús.
5 Ouvindo isso, eles foram batizados no nome do Senhor Jesus.
6 Y antok ri Pablo xuyaꞌ rukꞌaꞌ pa quiveꞌ, xka-pa ri Espíritu Santo pa quiveꞌ, y ja xaꞌchꞌoꞌ nicꞌaj chic chꞌabꞌal ri xuyaꞌ ri Espíritu Santo chica, y niquiꞌej ri xꞌeꞌx chica ruma ri Dios.
6 Quando Paulo lhes impôs as mãos, veio sobre eles o Espírito Santo, e começaram a falar em línguas e a profetizar.
7 Y icꞌo laꞌk doce (cabꞌalajuj) achiꞌaꞌ chiquinojiel.
7 Eram ao todo uns doze homens.
8 Ri Pablo oxeꞌ icꞌ xbꞌaka chupan ri sinagoga. Man nuxiꞌij ta riꞌ nutzijuoj ri ruchꞌabꞌal ri Jesucristo chica ri vinak, y ncaꞌtzijuon chirij ri ru-reino ri Dios. Jajaꞌ can nutej rukꞌij chi nucꞌut ri ruchꞌabꞌal ri Dios chiquivach.
8 Paulo entrou na sinagoga e ali falou com liberdade durante três meses, argumentando convincentemente acerca do Reino de Deus.
9 Pero icꞌo nicꞌaj ri can cof xquiꞌan cha ri cánima, y man xquinimaj ta. Xa itziel ncaꞌchꞌoꞌ chiquivach ri vinak, chirij ri Utzulaj Bꞌay. Rumareꞌ ri Pablo xaꞌruyaꞌ can, y xaꞌrucꞌuaj ri ru-discípulos ri Ajaf. Y chupan jun xcuela richin ri ache rubꞌinan Tiranno xquimol-ve-quiꞌ, y can kꞌij-kꞌij xaꞌtzijuon chirij ri ruchꞌabꞌal ri Dios.
9 Mas alguns deles se endureceram e se recusaram a crer, e começaram a falar mal do Caminho diante da multidão. Paulo, então, afastou-se deles. Tomando consigo os discípulos, passou a ensinar diariamente na escola de Tirano.
10 Y caꞌyeꞌ junaꞌ ri quireꞌ xuꞌon ri Pablo. Rumareꞌ quinojiel ri israelitas y man israelitas ta chireꞌ chupan ri lugar rubꞌinan Asia, xcaꞌxaj ri ruchꞌabꞌal ri Ajaf Jesús.
10 Isso continuou por dois anos, de forma que todos os judeus e os gregos que viviam na província da Ásia ouviram a palavra do Senhor.
11 Y ri Dios xucusaj ri Pablo chi xaꞌruꞌon nimaꞌk tak milagros.
11 Deus fazia milagres extraordinários por meio de Paulo,
12 Rumareꞌ hasta ri ru-pañuelos y ri ru-gavacha xaꞌcꞌuax quiqꞌuin ri ncaꞌyavaj y can xaꞌan sanar riqꞌuin ri tziak reꞌ. Y ri icꞌo itziel tak espíritus quiqꞌuin, can xaꞌiel-el.
12 de modo que até lenços e aventais que Paulo usava eram levados e colocados sobre os enfermos. Estes eram curados de suas doenças, e os espíritos malignos saíam deles.
13 Y icꞌo achiꞌaꞌ israelitas ri ncaꞌbꞌiej, ri can ncaꞌquilasaj itziel tak espíritus. Nicꞌaj cꞌa chiquivach ijejeꞌ can nicajoꞌ niquicusaj ri rubꞌeꞌ ri Ajaf Jesús chi ncaꞌquilasaj itziel tak espíritus. Rumareꞌ ijejeꞌ niquiꞌej chica ri itziel tak espíritus: Pa rubꞌeꞌ ri Jesús ri nutzijuoj ri Pablo nakaꞌej chiva chi quixiel-el, ncaꞌchaꞌ chica.
13 Alguns judeus que andavam expulsando espíritos malignos tentaram invocar o nome do Senhor Jesus sobre os endemoninhados, dizendo: "Em nome de Jesus, a quem Paulo prega, eu lhes ordeno que saiam! "
14 Y quireꞌ jeꞌ niquiꞌan ri i-siete (ivukuꞌ) rucꞌajuol ri ache israelita Esceva rubꞌeꞌ, ri qui-jefe ri sacerdotes.
14 Os que estavam fazendo isso eram os sete filhos de Ceva, um dos chefes dos sacerdotes dos judeus.
15 Pero jun bꞌay antok ijejeꞌ quireꞌ niquiꞌan, jun itziel espíritu ri cꞌo riqꞌuin jun ache xchꞌo-pa y xuꞌej: Inreꞌ vataꞌn roch ri Jesús y vataꞌn jeꞌ roch ri Pablo. Pero ixreꞌ, ¿ix chica? xchaꞌ chica.
15 Um dia, o espírito maligno lhes respondeu: "Jesus, eu conheço, Paulo, eu sei quem é; mas vocês, quem são? "
16 Y ri ache ri cꞌo ri itziel espíritu riqꞌuin, xirucꞌaka-pa-riꞌ chiquij ri achiꞌaꞌ reꞌ, y man xaꞌtiquir ta pa rukꞌaꞌ, xa xcovin chiquij. Mareꞌ xaꞌnumaj chupan ri jay reꞌ, man jun quitziak chiquij y i-socotajnak-el.
16 Então o endemoninhado saltou sobre eles e os dominou, espancando-os com tamanha violência que eles fugiram da casa nus e feridos.
17 Y ri xbꞌanataj xnaꞌax cuma quinojiel. Can xnaꞌax cuma ri israelitas y ri man israelitas ta ri icꞌo chupan ri tanamet Efeso. Y xquixiꞌij-quiꞌ quinojiel ijejeꞌ ruma ri xbꞌanataj. Y xyoꞌx cꞌa rukꞌij ri Ajaf Jesús.
17 Quando isso se tornou conhecido de todos os judeus e os gregos que viviam em Éfeso, todos eles foram tomados de temor; e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Y iqꞌuiy ri quiniman chic ri Ajaf Jesús, ncaꞌlka y niquichol ri itziel tak kax ri quibꞌanun-pa.
18 Muitos dos que creram vinham, e confessavam e declaravam abertamente suas más obras.
19 Y iqꞌuiy chiquivach ijejeꞌ, i-aj-itz ri quibꞌanun-pa y xaꞌquicꞌam-pa ri qui-libros y can chiquivach ri vinak xaꞌquiparuoj. Y ri rajal nojiel ri libros ri xaꞌparox, cincuenta mil monedas de plata.
19 Grande número dos que tinham praticado ocultismo reuniram seus livros e os queimaram publicamente. Calculado o valor total, este chegou a cinqüenta mil dracmas.
20 Y ruma ri xbꞌanataj, xkꞌalajin ri ru-poder ri ruchꞌabꞌal ri Ajaf Dios, y iqꞌuiy vinak niquinimaj.
20 Dessa maneira a palavra do Senhor muito se difundia e se fortalecia.
21 Y ri Pablo xpa pa ránima chi niꞌa y nicꞌujieꞌ Jerusalén, después antok kꞌaxnak chic Macedonia y Acaya. Y tiene que niꞌa cꞌa Roma, antok ntiel Jerusalén.
21 Depois dessas coisas, Paulo decidiu no espírito ir a Jerusalém, passando pela Macedônia e pela Acaia. Ele dizia: "Depois de haver estado ali, é necessário também que eu vá visitar Roma".
22 Rumareꞌ xaꞌrutak-el Macedonia ri Timoteo y ri Erasto ri ncaꞌtoꞌn richin, y jajaꞌ xcꞌujieꞌ chic can bꞌaꞌ chupan ri Asia.
22 Então enviou à Macedônia dois dos seus auxiliares, Timóteo e Erasto, e permaneceu mais um pouco na província da Ásia.
23 Y pa tanamet Efeso ri tiempo reꞌ, ri vinak can altíra xpa quiyoval, y xaꞌpalaj chirij ri Utzulaj Bꞌay.
23 Naquele tempo houve um grande tumulto por causa do Caminho.
24 Y ja ri jun ache rubꞌinan Demetrio ri nisamaj cha plata, ri xaꞌtakcheꞌn quichin ri vinak. Jajaꞌ ncaꞌruꞌon cha plata chꞌitak templos richin ri dios ri niꞌeꞌx Diana cha, y ncaꞌrucꞌayij. Ri ache reꞌ y ri i-rusamajiel, can qꞌuiy miera niquichꞌec chirij ri chꞌitak templos ri ncaꞌquiꞌan.
24 Um ourives chamado Demétrio, que fazia miniaturas de prata do templo de Ártemis e que dava muito lucro aos artífices,
25 Rumareꞌ ri ache reꞌ xaꞌrayuoj ri rusamajiel, y xaꞌrumol jeꞌ ri nicꞌaj chic ri ncaꞌbꞌano ri chꞌitak templos richin ri Diana, y xuꞌej chica: Ixreꞌ ivataꞌn chi ri jun samaj reꞌ can qꞌuiy nakachꞌec chirij.
25 reuniu-os juntamente com os trabalhadores dessa profissão e disse: "Senhores, vocês sabem que temos uma boa fonte de lucro nesta atividade
26 Pero ixreꞌ itzꞌatuon y ivaxan chic jeꞌ chi ri ache ri niꞌeꞌx Pablo cha, nuꞌej chica ri vinak chi ri dioses i-bꞌanun cuma achiꞌaꞌ man i-dios ta. Y can iqꞌuiy ri rucꞌaxuon yan quinoꞌj y quiniman chic, man joꞌc ta vaveꞌ Efeso, xa jubꞌaꞌ ma nojiel Asia.
26 e estão vendo e ouvindo como este indivíduo, Paulo, está convencendo e desviando grande número de pessoas aqui em Éfeso e em quase toda a província da Ásia. Diz ele que deuses feitos por mãos humanas não são deuses.
27 Y man joꞌc ta cha ri ka-negocio ri man otz ta xtuꞌon, xa can man otz ta jeꞌ xtuꞌon cha ri ru-templo ri ka-dios Diana, ruma man jun rukꞌij xtiꞌan can cha. Y xa quireꞌ xtiꞌan cha, can man jun rakalien jeꞌ xtiꞌan cha ri namalaj ka-dios, jun dios ri can niquiyaꞌ rukꞌij ri vinak ri icꞌo nojiel tanamet richin ri Asia y nojiel roch-ulief, xchaꞌ.
27 Não somente há o perigo de nossa profissão perder sua reputação, mas também de o templo da grande deusa Ártemis cair em descrédito e de a própria deusa, adorada em toda a província da Ásia e em todo o mundo, ser destituída de sua majestade divina".
28 Antok xcaꞌxaj ri xuꞌej ri Demetrio chica, ri achiꞌaꞌ reꞌ xpa quiyoval. Y can junan xaꞌchꞌoꞌ riqꞌuin nojiel quichukꞌaꞌ y xquiꞌej: ¡Nem ri Diana ri ka-dios ojreꞌ aj-Efeso! xaꞌchaꞌ.
28 Ao ouvirem isso, eles ficaram furiosos e começaram a gritar: "Grande é a Ártemis dos efésios! "
29 Y can quinojiel ri vinak richin ri tanamet Efeso xaꞌbꞌapalaj-pa, mesque man cataꞌn ta karruma. Ijejeꞌ xa ja ri icaꞌyeꞌ achiꞌaꞌ ri aj-Macedonia ri xaꞌquitzꞌom, ri i-patanak riqꞌuin ri Pablo. Ri icaꞌyeꞌ achiꞌaꞌ reꞌ quibꞌinan Gayo y Aristarco. Y xaꞌquicꞌuaj ri pacheꞌ niquimol-ve-quiꞌ ri vinak.
29 Em pouco tempo a cidade toda estava em tumulto. O povo foi às pressas para o teatro, arrastando os companheiros de viagem de Paulo, os macedônios Gaio e Aristarco.
30 Y ri Pablo can xrajoꞌ xuoc pacheꞌ quimaluon-ve-quiꞌ chi nichꞌoꞌ chiquivach ri vinak, pero ri discípulos man xquiyaꞌ ta lugar cha chi xuoc.
30 Paulo queria apresentar-se à multidão, mas os discípulos não o permitiram.
31 Icꞌo jeꞌ nicꞌaj achiꞌaꞌ ri autoridades richin ri Asia ri icꞌo chireꞌ Efeso, ri xquitak rubꞌixic cha ri Pablo chi man tuoc ri pacheꞌ quimaluon-ve-quiꞌ ri vinak. Xquiꞌan quireꞌ ri achiꞌaꞌ reꞌ, ruma iru-amigos ri Pablo.
31 Alguns amigos de Paulo dentre as autoridades da província chegaram a mandar-lhe um recado, pedindo-lhe que não se arriscasse a ir ao teatro.
32 Y pacheꞌ quimaluon-ve-quiꞌ, ri vinak can altíra pa quichiꞌ niquiꞌan. Icꞌo nicꞌaj jun-ve ri niquiꞌej, y nicꞌaj chic jun-ve chic niquiꞌej. Y iqꞌuiy ri man cataꞌn ta karruma quimaluon-apa-quiꞌ quiqꞌuin. Can sachnak cꞌa quinoꞌj ri vinak ri quimaluon-quiꞌ.
32 A assembléia estava em confusão: uns gritavam uma coisa, outros gritavam outra. A maior parte do povo nem sabia por que estava ali.
33 Y chiquicajol ri vinak ri quimaluon-quiꞌ chireꞌ, icꞌo israelitas, chi niquiꞌan defender-quiꞌ chi quireꞌ man jun chica nipa chiquij, xquinem-apa jun ache ri quivanakil, ri Alejandro rubꞌeꞌ, y can xquiꞌan cha chi tichꞌo-pa chiquivach ri vinak. Y antok ri Alejandro cꞌo chiquivach ri vinak, xuꞌon seña cha ri rukꞌaꞌ chi caꞌtanie-ka.
33 Alguns da multidão julgaram que Alexandre era a causa do tumulto, quando os judeus o empurraram para frente. Ele fez sinal pedindo silêncio, com a intenção de fazer sua defesa diante do povo.
34 Pero antok xquitzꞌat ri Alejandro y xquinaꞌiej chi israelita, jun laꞌk caꞌyeꞌ huora quinojiel junan niquirak quichiꞌ xquiꞌej: ¡Nem ri Diana ri ka-dios ojreꞌ aj-Efeso! xaꞌchaꞌ.
34 Mas quando ficaram sabendo que ele era judeu, todos gritaram a uma só voz durante cerca de duas horas: "Grande é a Ártemis dos efésios! "
35 Y ri secretario richin ri tanamet, xtiquir xaꞌrutanabꞌa-ka ri vinak; jajaꞌ xuꞌej chica: Achiꞌaꞌ richin ri tanamet Efeso, ¿cꞌo came jun vinak ri man rataꞌn ta chi ixreꞌ aj-Efeso ix chajiniel richin ri ru-templo ri Diana y ri ru-imagen ri namalaj dios Diana ri kajnak-pa chila chicaj riqꞌuin ri dios Júpiter?
35 O escrivão da cidade acalmou a multidão e disse: "Efésios, quem não sabe que a cidade de Éfeso é a guardiã do templo da grande Ártemis e da sua imagem que caiu do céu?
36 Y man jun xtiꞌeꞌn chi man ta quireꞌ. Rumareꞌ quixtanie-ka y man tiꞌan ri man otz ta.
36 Portanto, visto que estes fatos são inegáveis, acalmem-se e não façam nada precipitadamente.
37 Ruma ri achiꞌaꞌ ri icꞌamun-pa, man jun kax itziel quibꞌanun o quiꞌeꞌn ta chirij ri Diana, ri i-dios.
37 Vocês trouxeram estes homens aqui, embora eles não tenham roubado templos nem blasfemado contra a nossa deusa.
38 Y xa ri Demetrio y ri i-rachꞌil cꞌo nicajoꞌ niquichꞌojij, mareꞌ icꞌo achiꞌaꞌ chi niquiꞌan juzgar, icꞌo tribunales ri pacheꞌ ncaꞌan arreglar y chireꞌ cꞌa tibꞌanaꞌ acusar-iviꞌ.
38 Se Demétrio e seus companheiros de profissão têm alguma queixa contra alguém, os tribunais estão abertos, e há procônsules. Eles que apresentem suas queixas ali.
39 Y xa cꞌo jun chic kax ntivajoꞌ ntiꞌej, kachaꞌ jun kꞌij chi nakamol-kiꞌ konojiel y nakaꞌan arreglar, incheꞌl ri nuꞌej ri ka-ley.
39 Se há mais alguma coisa que vocês desejam apresentar, isso será decidido em assembléia, conforme a lei.
40 Ruma vacame xa choj quireꞌ kamaluon-kiꞌ; y xa ta nicꞌutux chika karruma kamaluon-kiꞌ y karruma i-palajnak-pa ri vinak, man jun chica xtakaꞌej. Y xa xtiꞌeꞌx-ka chikij chi kamaluon-kiꞌ chi nkupalaj chirij ri gobierno, man otz ta.
40 Da maneira como está, corremos o perigo de sermos acusados de perturbar a ordem pública por causa dos acontecimentos de hoje. Nesse caso, não seríamos capazes de justificar este tumulto, visto que não há razão para tal".
41 Y ri secretario richin ri tanamet, antok ruꞌeꞌn chic ri tzij reꞌ, xuꞌej chica ri vinak ri quimaluon-quiꞌ chi otz ncaꞌa chicachuoch.
41 E, tendo dito isso, encerrou a assembléia.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.