Mateus 5
Ri utzilaj rutzij ri Dios pa kachʼabel (CAKNT) vs NAA
1 Y cuando ri Jesús xerutzu' chi je q'uiy winak quimolon-qui', raja' xbe-e parui' ri juyu', y xch'oquie-ka. Y ri ru-discípulos xquimol-qui' riq'uin.
1 Ao ver as multidões, Jesus subiu ao monte. Ele se assentou e os seus discípulos se aproximaram dele.
2 Y ri Jesús yerutijoj ri winak, y nu'ij:
2 Então ele passou a ensiná-los. Jesus disse:
3 Can quiequicot ri niquina' chi c'o necesidad pa cánima chech ri Dios, roma can quichi-wi reje' ri ru-gobierno raja'.
3 — Bem-aventurados
4 Can quiequicot ri ntok' cánima chech ri Dios, roma ri Dios can xtujal ri cok'ej y xtu'on chique chi yequicot.
4 — Bem-aventurados
5 Can quiequicot ri can manak oc quik'ij niquina' pa cánima, roma can c'o ri xtiyo'x chique chupa ri rech-ulef ri can richi-wi ri Dios.
5 — Bem-aventurados os mansos,
6 Can quiequicot ri can ninum y nichake'j ruchi' cánima chi niquic'uaj jun chojmilaj c'aslen chech ri Dios, roma ri Dios can xtuya' ronojel chique chi quiri' manak chic xtinum ni xtichake'j ruchi' cánima.
6 — Bem-aventurados
7 Can quiequicot ri can niquijoyowaj quiwech ch'aka chic winak, roma ri Dios can xtujoyowaj chuka' quiwech reje'.
7 — Bem-aventurados
8 Can quiequicot ri winak ch'ajch'oj cánima, roma reje' can xtiquitzu-wi rech ri Dios.
8 — Bem-aventurados
9 Can quiequicot ri man niquiya' ta lugar chi c'o ayowal yebanataj, roma reje' xti'ix chique chi je ralc'ual ri Dios.
9 — Bem-aventurados
10 Can quiequicot ri quic'uan jun chojmilaj c'aslen y romari' niquik'axaj sufrimiento pa quik'a' ch'aka chic; can quiequicot roma quichi chic reje' ri ru-gobierno ri Dios.
10 — Bem-aventurados
11 Y can quixquicot rix ri itzel jixtz'et y ni'ix itzel tak tzij chiwe, y chuka' can nitz'uc tzij chiwij roma nubi' ren.
11 — Bem-aventurados são vocês quando, por minha causa, os insultarem e os perseguirem, e, mentindo, disserem todo mal contra vocês.
12 Romari' siempre quixquicot pa iwánima y quixquicot yalan, roma nim ri ruq'uiexel ri xtiyo'x chiwe chicaj. Roma can anche'l ri sufrimiento nik'axaj rix cami, can quiri' chuka' xquik'axaj ri achi'a' ri xek'alajin rutzij ri Dios ojer can, ri achi'a' ri xec'ue' na'ey que chiwech rix.
12 Alegrem-se e exultem, porque é grande a sua recompensa nos céus; pois assim perseguiram os profetas que viveram antes de vocês.
13 Ja rix ri anche'l atz'am chi quic'aslen ri winak ri jec'o chech-ulef. Y xa ri atz'am re' niq'uis ri ratz'amil, ¿anchique ta chic xtaka'an che chi nitzolaj chic pe ri ratz'amil? Xa can man nic'atzin ta chic, romari' nitorix-e chi niquixak' can ri winak.
13 — Vocês são o sal da terra; ora, se o sal vier a ser insípido, como lhe restaurar o sabor? Para nada mais presta senão para, lançado fora, ser pisado pelos homens.
14 Rix can jix sakil chi quic'aslen ri winak ri jec'o chech-ulef y jabel jixk'alajin, anche'l nik'alajin-pe jun tenemit ri c'o parui' jun juyu' y manak modo nrewaj-ri'.
14 — Vocês são a luz do mundo. Não se pode esconder uma cidade situada no alto de um monte.
15 Rix nitzaj jun luz, pero man niya' ta chuxe' jun cajón; cuando nitzaj jun luz, nicanoj jun lugar chicaj anchi' niya-wi chi nuya' sakil chique conojel ri jec'o pa jay.
15 Nem se acende uma lamparina para colocá-la debaixo de um cesto, mas num lugar adequado onde ilumina bem todos os que estão na casa.
16 Quiri' chuka' tibana' rix chiquiwech ri winak; can tiya' sakil anche'l jun luz chi quiri' cuando ri winak niquitzu' chi rix xe ri utz ye'iben, can xtiquiya' ruk'ij ri Itata' c'o chicaj.
16 Assim brilhe também a luz de vocês diante dos outros, para que vejam as boas obras que vocês fazem e glorifiquem o Pai de vocês, que está nos céus.
17 Man tinojij chi ren xipe chi nin-en anche'l man jun rakalen ri ley chi ri Moisés, y chuka' man tinojij chi ren xipe chi quiri' mismo nin-en chique ri tz'iban can coma ri achi'a' ri xek'alajin ri x-ix chique roma ri Dios ojer can; man roma ta ri' xipe. Ren xipe chi can nin-en-wi ri niqui'ij.
17 — Não pensem que vim revogar a Lei ou os Profetas; não vim para revogar, mas para cumprir.
18 Roma can ketzij nin-ij chiwe chi ronojel ri tz'iban chupa ri ley, can xquiebanataj-wi. Ri rech-ulef y ri rocaj can xquieq'uis. Pero ri je-tz'iban chupa ri ley can xquiebanataj-wi; can man jun ri xe choj quiri' xtic'ue' ta can.
18 Porque em verdade lhes digo: até que o céu e a terra passem, nem um i ou um til jamais passará da Lei, até que tudo se cumpra.
19 Xabachique (Xama'anchique) winak ri man nrojo' ta nu'on ri nu'ij chupa ri ley, más que jun tzij ri xa anche'l can man jun rakalen, y chuka' nu'ij chique ch'aka chic winak chi can man tiqui'en ri nu'ij ri tzij ri', ri nibano quiri', man jun ruk'ij xtic'ue' chiquicojol ri ye'an gobernar roma ri Dios. Pero ri nibano ronojel ri nu'ij chupa ri ley y chuka' nu'ij chique ri ch'aka chic winak chi tiquibana' ri nu'ij ri ley, can xtic'ue' ruk'ij chiquicojol ri ye'an gobernar roma ri Dios.
19 Aquele, pois, que desrespeitar um destes mandamentos, ainda que dos menores, e ensinar os outros a fazer o mesmo, será considerado mínimo no Reino dos Céus; aquele, porém, que os observar e ensinar, esse será considerado grande no Reino dos Céus.
20 Y xa rix nijo' chi can ja ri Dios nibano gobernar iwichi, nic'atzin chi can más choj ta ic'aslen, chech quic'aslen ri maestros chi ri ley y ri achi'a' fariseos. Roma reje' niquinojij chi can choj quic'aslen, y xa man quiri' ta.
20 Porque eu afirmo que, se a justiça de vocês não exceder em muito a dos escribas e fariseus, jamais entrarão no Reino dos Céus.
21 Y rix can ic'oxan ri x-ix chique ri winak ojer can, que man tiquicamisaj jun winak; roma xabachique (xama'anchique) winak ri nicamisan, can ti'an juzgar.
21 — Vocês ouviram o que foi dito aos antigos: “Não mate.” E ainda: “Quem matar estará sujeito a julgamento.”
22 Pero ren nin-ij: Más que xe ta ruyowal nipe chirij jun winak, can mac-wi ri nu'on, y can ti'an juzgar. Chuka' ri nu'ij che jun chic: ¡Anchi' jac'atzin-wi ret!; ri ni'in quiri', can tic'uax chiquiwech ri autoridades chi ri tenemit chi ti'an juzgar. Y chuka' ri nu'ij nacanic che jun winak, ri nibano quiri' can yoben chic roma ri k'ak'.
22 Eu, porém, lhes digo que todo aquele que se irar contra o seu irmão estará sujeito a julgamento; e quem insultar o seu irmão estará sujeito a julgamento do tribunal; e quem o chamar de tolo estará sujeito ao inferno de fogo.
23 Romari' xa ret can jatc'o chic apo chech ri altar, roma c'o anchique najo' naya' che ri Dios y ja noka pa awi' chi ret c'o jun ex itzel abanon che jun winak;
23 Portanto, se você estiver trazendo a sua oferta ao altar e lá se lembrar que o seu irmão tem alguma coisa contra você,
24 taya' can ri ac'uan chiri' pa altar y tacanoj ri jun ri', y tabana' arreglar awi' riq'uin chi quiri' manak ayowal chi'icojol. Y c'ajari' catzolaj y tajacha' che ri Dios ri najo' naya' can che.
24 deixe diante do altar a sua oferta e vá primeiro reconciliar-se com o seu irmão; e então volte e faça a sua oferta.
25 Y cuando c'o jun ri jatrusujuj y jatruc'uaj pa juzgado, can tabana' arreglar awi' riq'uin cuando c'a man jani quixapon pa juzgado. Roma xa man na'an ta quiri', ri jun ri jatrusujuj xcatruya' pa ruk'a' ri juez, y raja' xcatrujach-e pa ruk'a' ri achi ri nuchajij ri cárcel chi jatrutz'apij can chiri'.
25 — Entre em acordo sem demora com o seu adversário, enquanto você está com ele a caminho, para que o adversário não entregue você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça, e você seja jogado na prisão.
26 Y can ketzij nin-ij, chi jun ri nuc'ulumaj quiri', manak xtel-pe pa cárcel, c'a tutojo' na hasta ri ruq'uisbel centavo che ri jun anchok riq'uin rubanon-wi ruc'as.
26 Em verdade lhe digo que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.
27 Chuka' ic'oxan ri tzij ri x-ix ojer can. Ri tzij ri' nu'ij: Jun achi c'ulan, man tuc'uaj-ri' riq'uin jun chic ixok. Y chuka' ri ixok man tuc'uaj-ri' riq'uin jun chic achi.
27 — Vocês ouviram o que foi dito: “Não cometa adultério.”
28 Pero ren nin-ij chi ri achi ri nutzu' jun ixok y nurayij rech; xe romari' can xu'on yan mac riq'uin ri ixok pa ránima.
28 Eu, porém, lhes digo: todo o que olhar para uma mulher com intenção impura, já cometeu adultério com ela no seu coração.
29 Romari' xa ja ri awech ri c'o pa derecha nibano chawe chi na'an mac, más ta utz nalesaj y natorij-e. Roma más utz chi xe jun awech nalesaj-e y mani chi can ronojel ach'acul nibe chupa ri k'ak' chi ronojel tiempo.
29 — Se o seu olho direito leva você a tropeçar, arranque-o e jogue-o fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que ter o corpo inteiro lançado no inferno.
30 Chuka' xa ja ri ak'a' derecha nibano chawe chi na'an mac, más ta utz chi nakupij y natorij-e. Roma más utz chi xe jun chique ri ak'a' nalesaj-e y mani chi can ronojel ach'acul nibe pa k'ak'.
30 E, se a sua mão direita leva você a tropeçar, corte-a e jogue-a fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que o corpo inteiro ir para o inferno.
31 Y chuka' keta'n chi ojer can, x-ix: Ri achi ri man nrojo' ta chic raxayil y nujach-ri' riq'uin, tu'ona' jun carta ri nu'ij chi can nujach-ri' riq'uin, y tuya' che ri raxayil.
31 — Também foi dito: “Aquele que repudiar a sua mulher deve dar-lhe uma carta de divórcio.”
32 Pero ren nin-ij chiwe: Ri achi ri nujach-ri' riq'uin ri raxayil pero man roma ta ri ixok ruc'uan-ri' riq'uin jun chic achi; ri achi ri' can nu'on che ri raxayil chi nu'on mac xa nibe riq'uin jun chic achi, y ri achi chuka' mac ri nu'on, y quiri' chuka' ri achi ri nic'ule' riq'uin ri ixok, can nu'on mac chuka', roma ri ixok ri' c'a c'o ri na'ey rachijil.
32 Eu, porém, lhes digo: quem repudiar a sua mulher, exceto em caso de relações sexuais ilícitas, a expõe a se tornar adúltera; e aquele que casar com a repudiada comete adultério.
33 Y chuka' ic'oxan ri x-ix chique ri kawinak ojer can; man tiquijal quitzij, xa can tiquibana' ri xqui'ij roma can chech ri Ajaf Dios xqui'en-wi jurar chi can niqui'en-wi.
33 — Vocês também ouviram o que foi dito aos antigos: “Não faça juramento falso, mas cumpra rigorosamente para com o Senhor o que você jurou.”
34 Pero ren nin-ij chiwe: Man jun mej (bey) tiben jurar; man tisiq'uij ri rocaj chi niben jurar, roma ja chicaj c'o-wi ri Dios.
34 Eu, porém, lhes digo: não jurem de modo nenhum; nem pelo céu, por ser o trono de Deus;
35 Chuka' man tisiq'uij ri rech-ulef chi niben jurar, roma chiri' nuya-wi rakan ri Dios. Man tisiq'uij chuka' rubi' ri tenemit Jerusalem, roma ri tenemit ri' chi ri Nimalaj Rey.
35 nem pela terra, por ser estrado de seus pés; nem por Jerusalém, por ser a cidade do grande Rei.
36 Y chuka' man tisiq'uij ri ijolon chi niben jurar; roma xe ri Dios nitiquier nujal rusmal-iwi', roma nu'on xak o sak che, y rix man jixtiquier ta niben ri'.
36 Não jure pela sua cabeça, porque você não pode fazer com que um só cabelo fique branco ou preto.
37 Can man tiben jurar. Ronojel ri ni'ij, xe ti'ij ja' o ti'ij ni; roma xa niben jurar, man utz ta, roma ronojel ri' xa riq'uin ri itzel nipe-wi.
37 Que a palavra de vocês seja: Sim, sim; não, não. O que passar disto vem do Maligno.
38 Y rix can ic'oxan ri x-ix chique ri kawinak ojer can, chi xa c'o jun nulesaj ruwech jun chic winak, quiri' chuka' ti'an che raja'. Y ri nuk'aj rey jun winak, can quiri' chuka' ti'an che ri xbano quiri'.
38 — Vocês ouviram o que foi dito: “Olho por olho, dente por dente.”
39 Pero ren nin-ij chiwe: Man titzolej ruq'uiexel che ri nibano jun ex itzel chiwe. Xa c'o jun jixruch'ey, man tiya' ruq'uiexel che, xa tiya' chic iwi' pa ruk'a'.
39 Eu, porém, lhes digo: Não resistam ao perverso. Se alguém lhe der um tapa na face direita, ofereça-lhe também a face esquerda.
40 Y xa c'o jun ri jixruc'uaj pa juzgado roma nrojo' numaj jun itziak, can tiya' lugar che chi nuc'uaj, y can tiya' can chuka' ri tziak ri ik'u'n-e che.
40 Se alguém quer processar você e tirar-lhe a túnica, deixe que leve também a capa.
41 O xa c'o jun naj nibe-wi y nu'on chiwe chi nic'uaj reka'n (raka'n) c'a pa jun kilómetro, xa can tic'uaj ri eka'n (aka'n) jun chic kilómetro más.
41 Se alguém obrigar você a andar uma milha, vá com ele duas.
42 Y xa c'o jun chiwe rix ri c'o nic'utux che roma jun winak, can tuya-e che ri nic'utux che. Y xa c'o jun ri nuc'utuj jun ex pa kajic chiwe, man tiq'uieq'uiej che.
42 Dê a quem lhe pede e não volte as costas ao que quer lhe pedir emprestado.
43 Chuka' rix can ic'oxan ri x-ix ojer can. Ri tzij ri' nu'ij: Can quie'ajo' ri jatquijo' ret. Pero ri itzel jatquitzu', can itzel quie'atzu' chuka'.
43 — Vocês ouviram o que foi dito: “Ame o seu próximo e odeie o seu inimigo.”
44 Pero ren nin-ij chiwe: Can quie'ijo' ri itzel yetz'eto iwichi; quie'ibana' bendecir ri winak ri jixqui'en maldecir; can utz tibana' quiq'uin ri man jixquijo' ta; tibana' orar che ri Dios pa quiwi' ri xe itzel tak ex niqui'en chiwe y xe itzel tak tzij niqui'ij chiwe.
44 Eu, porém, lhes digo: amem os seus inimigos e orem pelos que perseguem vocês,
45 Chi quiri' k'alaj chi jix ralc'ual ri Dios ri c'o chicaj. Roma raja' can utz quiq'uin conojel. Raja' nuya-pe rusakil ri k'ij pa quiwi' utzilaj tak winak y pa quiwi' ri winak itzel quic'aslen, y chuka' nuya-pe ri job pa quiwi' chojmilaj tak winak, y pa quiwi' ri man choj ta quic'aslen chech ri Dios.
45 para demonstrarem que são filhos do Pai de vocês, que está nos céus. Porque ele faz o seu sol nascer sobre maus e bons e vir chuvas sobre justos e injustos.
46 Roma xa rix xe ri winak ri jixquijo', xe reje' ye'ijo', man jun ruq'uiexel xtiwil romari'. Roma hasta ri winak ri itzel quic'aslen niqui'en quiri'.
46 Porque, se vocês amam aqueles que os amam, que recompensa terão? Os publicanos também não fazem o mesmo?
47 Y xa rix xe quiq'uin ri iwach'alal jabel niben saludar-iwi', ¿anchique ta niben? Man jun. Roma hasta ri winak ri man quieta'n ta rech ri Dios niqui'en quiri'.
47 E, se saudarem somente os seus irmãos, o que é que estão fazendo de mais? Os gentios também não fazem o mesmo?
48 Rix, can choj ic'aslen tibana' riq'uin ronojel ri niben, anche'l ri Itata' c'o chicaj; roma raja' can choj-wi ruc'aslen riq'uin ronojel ri nu'on.
48 Portanto, sejam perfeitos como é perfeito o Pai de vocês, que está no céu.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.