João 6
Ri utzilaj rutzij ri Dios pa kachʼabel (CAKNT) vs NVT
1 Y cuando xbanataj yan ronojel ri', Jesús y ri ru-discípulos xebe ri juc'an chic ruchi-ya' Galilea; ri ni'ix chuka' Tiberias che.
1 Depois disso, Jesus atravessou o mar da Galileia, conhecido também como mar de Tiberíades.
2 Can je q'uiy winak ri xetzekleben-e richi, roma ri winak ri' quitz'eton chic ri milagros ri yeru'on quiq'uin ri yawa'i'.
2 Uma grande multidão o seguia por toda parte, pois tinham visto os sinais que ele havia realizado ao curar os enfermos.
3 Ri Jesús y ri ru-discípulos xejote-e parui' jun juyu'; y raja' chiri' xch'oquie-ka chiquicojol ri ru-discípulos.
3 Então Jesus subiu a um monte e sentou-se com seus discípulos.
4 Ri k'ij ri', xa can noka yan ri pascua, ri jun chique ri quinimak'ej ri israelitas.
4 Era quase tempo da festa judaica da Páscoa.
5 Y cuando ri Jesús xutzu' chi can je q'uiy winak ri ye'apon-apo riq'uin, raja' xu'ij che ri Felipe ri jun ru-discípulo: ¿Anchi' c'a xte'kac'ama-pe wey chi yekatzuk conojel ri winak re'?
5 Jesus logo viu uma grande multidão que vinha a seu encontro. Voltando-se para Filipe, perguntou: “Onde podemos comprar pão para alimentar toda essa gente?”.
6 Jari' ri xuc'utuj ri Jesús che ri Felipe, chi quiri' nuna'ej anchique nunojij ri jun discípulo ri'; xa noka pa ruwi' chi ri Jesús ronojel nitiquier nu'on. Pero ri Jesús xa can reta'n chic anchique nu'on chi yerutzuk ri winak ri'.
6 Disse isso para pôr Filipe à prova, pois já sabia o que ia fazer.
7 Y ri Felipe xu'ij che ri Jesús: Más que xtakalok' doscientos denarios wey, can manak xquieru'on, más que xe juba' ta oc ri nakaya' chique.
7 Filipe respondeu: “Mesmo que trabalhássemos vários meses, não teríamos dinheiro suficiente para dar alimento a todos!”.
8 Y jun chique ri ru-discípulos, ri rubinan Andrés ri rach'alal ri Simón Pedro, xu'ij:
8 Então um de seus discípulos, André, irmão de Simão Pedro, falou:
9 We' c'o jun ala' c'o wo'o' wey banon che cebada y ca'i' quer ruc'amon-pe, pero ¿anchique xquieru'on re'? Xe ta oc re' ri xtakaya-apo chiquiwech conojel ri winak, man yeru'on ta, xcha' ri Andrés.
9 “Aqui está um rapaz com cinco pães de cevada e dois peixes. Mas que adianta isso para tanta gente?”.
10 C'ajari' ri Jesús xu'ij: Ti'ij chique ri winak chi quiech'oquie', xcha'.
10 Jesus respondeu: “Digam ao povo que se sente”. Todos se sentaram na grama que cobria o monte. Só os homens eram cerca de cinco mil.
11 Ri Jesús xeruli'ej ri wo'o' wey ri' y xuya' matiox che ri Dios. Y c'ajari' xujachala' chique ri ru-discípulos, y ri discípulos xbequijachala' chique ri winak ri je-ch'ocol. Y ri Jesús quiri' chuka' xu'on riq'uin ri ca'i' quer. Ri winak can xquiwil ronojel ri wey y quer ri xquijo'.
11 Então Jesus tomou os pães, agradeceu a Deus e os repartiu entre o povo. Em seguida, fez o mesmo com os peixes. E todos comeram à vontade.
12 Y cuando utz chic je-waynak ri winak ri', ri Jesús xu'ij chique ri ru-discípulos: Timolo-pe ronojel wey y quer ri man xq'uis ta, roma man ninjo' ta chi quiri' niq'uis can, xcha'.
12 Depois que todos estavam satisfeitos, Jesus disse a seus discípulos: “Agora juntem os pedaços que sobraram, para que nada se desperdice”.
13 Ri discípulos can xbequimolo-pe y xquinojisaj cablajuj chaquech riq'uin ri man xq'uis ta rutijic. Jari' ri xmolotaj can che ri wo'o' wey banon che cebada.
13 Eles juntaram o que restou e encheram doze cestos com as sobras.
14 Y cuando ri winak ri' quitz'eton chic ri milagro ri xu'on ri Jesús, ri nuk'alajij chi ja ri Dios takayon-pe richi, reje' xqui'ij: Can ketzij-wi chi ja achi re' ri nik'alajin rutzij ri Dios ri q'uiy yan tiempo yoben chi can nipe chech-ulef, xecha'.
14 Quando o povo viu Jesus fazer esse sinal, exclamou: “Sem dúvida ele é o profeta que haveria de vir ao mundo!”.
15 Ri Jesús can ruyon-wi xtzolaj parui' ri juyu', roma can xuna'ej chi ri winak niquijo' niqui'en qui-rey che, más que raja' man nrojo' ta.
15 Jesus sabia que pretendiam obrigá-lo a ser rei deles, de modo que se retirou, sozinho, para o monte.
16 Y ri ru-discípulos ri Jesús xetzolaj-ka chuchi-ya', cuando xcok'a-ka.
16 Ao entardecer, os discípulos de Jesus desceram à praia,
17 Reje' xe'oc-e pa jun canoa y xquitz'om-e bey chi xebe c'a pa tenemit Capernaum, ri c'o c'a juc'an chic ruchi-ya'. Yalan k'eku'm chic y ri Jesús xa man jani tapon quiq'uin.
17 entraram no barco e atravessaram o mar em direção a Cafarnaum. Quando escureceu, porém, Jesus ainda não tinha vindo se encontrar com eles.
18 Y ja' xbetiquier-pe jun nimalaj quiek'ik' ri yalan ruchuk'a' parui' ri ya'; y romari' ri ya' yalan xberu'ona-pe.
18 Logo, um vento forte veio sobre eles, e o mar ficou muito agitado.
19 Cuando je-benak yan jun wo'o' o waki' kilómetros parui' ri ya', ri discípulos xquitzu' ri Jesús nibin parui-ya' y chunakaj chic ri canoa c'o-wi-apo, romari' reje' yalan xquixi'j-qui'.
19 Depois de remarem cinco ou seis quilômetros, de repente viram Jesus caminhando sobre o mar, em direção ao barco. Ficaram aterrorizados,
20 Pero ri Jesús xu'ij chique: Man tixi'j-iwi'. Xa ja ren ri Jesús, xcha' raja'.
20 mas ele lhes disse: “Sou eu! Não tenham medo”.
21 Y cuando ri discípulos xquic'oxaj chi can ja-wi raja', xequicot riq'uin y xquicusaj-apo chupa ri canoa. Y can ja' xe'apon chuchi' ri ya', ri lugar ri anchi' ye'apon-wi.
21 Eles o receberam no barco e, logo em seguida, chegaram a seu destino.
22 Ruca'n k'ij ri winak ri xec'ue' can ri juc'an chic ruchi-ya' ri jun nak'ak'ij, c'a quimolon-qui'. Reje' can quieta'n-wi chi xe ri ru-discípulos ri Jesús ri xetzolaj chupa ri jun oc canoa ri c'o chiri'. Y ri Jesús xa xc'ue' can.
22 No dia seguinte, a multidão que tinha ficado do outro lado do mar viu que os discípulos haviam pegado o único barco dali e que Jesus não fora com eles.
23 Ri k'ij ri', jec'o canoas ri je-petenak pa tenemit Tiberias y xe'apon chunakaj ri anchi' xquitaj-wi quiway ri winak ri jun k'ij can; ri wey ri xuya' ri Ajaf Jesús chique, cuando xuya' matiox che ri Dios.
23 Alguns barcos de Tiberíades se aproximaram do lugar onde o povo tinha comido os pães depois que o Senhor os abençoou.
24 Y ri winak ri', roma xquitzu' chi ri Jesús xa man c'o ta chic chiri' y ri ru-discípulos xa xetzolaj yan, reje' chuka' xe'oc-e chupa ri canoas ri' y xebe pa Capernaum chucanoxic ri Jesús.
24 Quando a multidão viu que nem Jesus nem os discípulos estavam ali, todos entraram nos barcos e atravessaram para Cafarnaum, a fim de procurá-lo.
25 Cuando ri winak re' xbequila' ri Jesús ri juc'an chic ruchi-ya', xqui'ij che: ¿Jampe' xatoka we'? xecha' che.
25 Encontraram-no do outro lado do mar e lhe perguntaram: “Rabi, quando o senhor chegou aqui?”.
26 Pero ri Jesús xu'ij chique ri winak ri': Ketzij nin-ij chiwe, chi rix yinicanoj xe roma xixintzuk y can utz xinojisaj ipa, y man roma ta xitzu' ri milagros ri yek'alajin chi ren can ja-wi ri Dios ri takayon-pe wichi.
26 Jesus respondeu: “Eu lhes digo a verdade: vocês querem estar comigo não porque entenderam os sinais, mas porque lhes dei alimento.
27 Can quixsamaj, pero man richi ta nich'ec ri iway ri xa niq'uis. Xa can quixsamaj chi nich'ec ri Iway ri nuya' c'aslen chi ronojel tiempo. Y ri Wey ri' ja ren ri xquiyo'n chiwe, ren ri jin-kajinak-pe chicaj y xinalex chi'icojol, roma ja ren xirutak-pe ri Nata' Dios, chi nin-en ri samaj re', xcha'.
27 Não se preocupem tanto com coisas que se estragam, como a comida, mas usem suas energias buscando o alimento que permanece para a vida eterna, o qual o Filho do Homem pode lhes dar. Pois Deus, o Pai, colocou em mim seu selo de aprovação”.
28 Y ri winak ri' xqui'ij che ri Jesús: ¿Anchique ri nika chech ri Dios chi naka'an?
28 “Nós também queremos realizar as obras de Deus”, disseram eles. “O que devemos fazer?”
29 Y ri Jesús xu'ij chique: Ri nika chech ri Dios chi rix niben, ja ri quininimaj ren ri xitak-pe roma raja'.
29 Jesus lhes disse: “Esta é a única obra que Deus quer de vocês: creiam naquele que ele enviou”.
30 Y ri winak xqui'ij che ri Jesús: ¿Anchique ri jatiquier na'an? Tabana' c'a jun milagro, chi quiri' nakatzu' y jatkanimaj.
30 Eles responderam: “Se deseja que creiamos no senhor, mostre-nos um sinal. O que o senhor pode fazer?
31 Roma cuando ri ojer tak kati't-kamama' xec'ue' chupa ri tz'iran rech-ulef, ja ri wey xubinaj maná ri xuya' ri Moisés chique chi xquitaj. Can anche'l-wi ri nu'ij rutzij ri Dios ri tz'iban can: Wey ri petenak chicaj ri xuya' chique chi xquitaj. ¿Y xcatiquier cami ret na'an anche'l xu'on ri Moisés?
31 Afinal, nossos antepassados comeram maná no deserto! As Escrituras dizem: ‘Moisés lhes deu de comer pão do céu’”.
32 Y ri Jesús xu'ij chique: Tic'oxaj utz ri xtin-ij chiwe: Ri wey ri xpe chila' chicaj, man ja' ta ri Moisés ri xyo'n. Ja ri Nata' Dios ri xyo'n chique y cami ja nuya' ri ketzij Wey chiwe ri petenak chila' chicaj.
32 Jesus disse: “Eu lhes digo a verdade: não foi Moisés quem lhes deu pão do céu. É meu Pai quem dá o verdadeiro pão do céu a vocês.
33 Roma ri Wey ri can richi ri Dios, ja ri Jun ri petenak chicaj. Y jari' ri c'amayon-pe c'aslen chique ri winak, xcha' chique.
33 O verdadeiro pão de Deus é aquele que desce do céu e dá vida ao mundo”.
34 Cuando xquic'oxaj quiri' ri winak, xqui'ij che ri Jesús: Can siempre taya' ri Wey ri' chake, xecha'.
34 “Senhor, dê-nos desse pão todos os dias”, disseram eles.
35 Y ri Jesús xu'ij chique: Ja ren ri Wey ri niyo'n c'aslen. Ri nipe wiq'uin, man xtinum ta chic ri ránima; roma ja ren ri xquinoc Ruway chi quiri' manak chic xtinum ránima. Y chuka' ri xtuya' ránima wiq'uin, man xtichake'j ta chic ruchi' ri ránima; roma ja ren ri xquinoc Ruya' chi quiri' manak chic xtichake'j ruchi' ránima.
35 Jesus respondeu: “Eu sou o pão da vida. Quem vem a mim nunca mais terá fome. Quem crê em mim nunca mais terá sede.
36 Pero can anche'l ri nu'in chiwe, más que rix can xitzu' y xic'oxaj ri samaj xin-en iwiq'uin, man xquininimaj ta.
36 Mas vocês não creram em mim, embora me tenham visto.
37 Conojel ri xquiepe chinucanoxic, ren can xtinc'ul quiwech y man jun mej (bey) xquienxutuj-e. Roma jari' ri jeruyo'n ri Nata' Dios chue.
37 Contudo, aqueles que o Pai me dá virão a mim, e eu jamais os rejeitarei.
38 Roma ren ri xika-pe chila' chicaj, man ja' ta ri ninjo' ren nonbana-ka. Ren xika-pe chila' chicaj chi nonbana-ka ri nrojo' ri takayon-pe wichi.
38 Pois desci do céu para fazer a vontade daquele que me enviou, e não minha própria vontade.
39 Ri Nata' Dios ri takayon-pe wichi, nrojo' chi conojel ri jeruyo'n chue, can man jun chique reje' nisatz (nisach), y pa ruq'uisbel k'ij yenc'asoj-e chiquicojol ri caminaki'.
39 E esta é a vontade de Deus: que eu não perca um sequer de todos que ele me deu, mas que ressuscite todos no último dia.
40 Ri nrojo' chuka' ri Nata' ri takayon-pe wichi, ja chi conojel ri yetz'eto ri nusamaj y niquiya' cánima wiq'uin, xtic'ue' quic'aslen chi ronojel tiempo, y yenc'asoj-e chiquicojol ri caminaki' ri pa ruq'uisbel k'ij, xcha' ri Jesús.
40 Pois é a vontade de meu Pai que todo aquele que olhar para o Filho e nele crer tenha a vida eterna, e eu o ressuscitarei no último dia”.
41 Pero ri winak israelitas ri' xejasloj chirij ri Jesús, roma raja' xu'ij: Ja ren ri Wey ri kajinak-pe chicaj.
41 Então os judeus começaram a criticá-lo, pois ele havia afirmado: “Eu sou o pão que desceu do céu”.
42 Y niqui'ij: ¿Man ja' ta re' ri Jesús ri ralc'ual ri José c'a? Xa keta'n quiwech ri rute-rutata'. Y chake roj nu'ij-wi chi raja' kajinak-pe chicaj riq'uin ri Dios, yecha'.
42 Diziam: “Este não é Jesus, filho de José? Conhecemos seu pai e sua mãe. Como ele pode dizer: ‘Desci do céu?’”.
43 Pero ri Jesús xu'ij chique: Man quixtzijon-pe chuij ren.
43 Jesus, porém, respondeu: “Parem de me criticar.
44 Roma ri xquieniman wichi, can ja ri Nata' Dios ri takayon-pe wichi xsamaj yan pa tak cánima. Y ren can xquienc'asoj chiquicojol ri caminaki' pa ruq'uisbel k'ij.
44 Pois ninguém pode vir a mim se o Pai, que me enviou, não o trouxer a mim; e no último dia eu o ressuscitarei.
45 Ri achi'a' ri xek'alajin ri rutzij ri Dios ojer can, xquitz'ibaj: Conojel, can c'o ri xtic'ut chiquiwech roma ri Dios. Quiri' ri tz'iban can. Y ri yec'oxan ri nu'ij ri Nata' Dios y niquitemaj, can xquiepe chinucanoxic.
45 Como dizem as Escrituras: ‘Todos eles serão ensinados por Deus’. Todo aquele que ouve o Pai e aprende dele vem a mim.
46 Pero ren man nin-ij ta chi c'o ta jun winak ri tz'eteyon richi ri Dios, man quiri' ta. Xe ren ri jin-petenak chicaj riq'uin raja' ri jin-tz'eteyon rech ri Dios.
46 Não que alguém tenha visto o Pai; somente eu, que fui enviado por Deus, o vi.
47 Tic'oxaj na pe' utz ri xtin-ij chiwe: Ri niniman wichi, can c'o ruc'aslen chi ronojel tiempo.
47 “Eu lhes digo a verdade: quem crê tem a vida eterna.
48 Ri Wey ri can niyo'n-wi c'aslen, ja ren.
48 Sim, eu sou o pão da vida!
49 Ri wey ri ni'ix maná che, ri xquitaj ri ojer iwati't-imama' pa tz'iran rech-ulef, man xtiquier ta xuya' quic'aslen chi ronojel tiempo.
49 Seus antepassados comeram maná no deserto, mas morreram;
50 Pero ri ketzij Wey ri kajinak-pe chicaj, can nitiquier nu'on chique ri yetijo richi chi can manak xquiecom chi ronojel tiempo.
50 quem comer o pão do céu, no entanto, jamais morrerá.
51 Ja ren ri Wey ri can c'o ruc'aslen, ri xka-pe chicaj. Ri xquietijo ri Wey re', xquiec'ase' chi ronojel tiempo. Ri Wey ri xtinya' ren chique, can ja ri nuch'acul ri xtapon pa camic chi nuc'om-pe c'aslen chique ri winak ri jec'o chech-ulef.
51 Eu sou o pão vivo que desceu do céu. Quem comer deste pão viverá para sempre; e este pão, que eu oferecerei para que o mundo viva, é a minha carne”.
52 Y cuando ri winak israelitas re' xquic'oxaj ri xu'ij ri Jesús, xquic'utuj-ka chiquiwech: ¿Anchique modo ri' chi raja' nuya' ri ruch'acul chake chi nakataj? yecha'. Y can xquitz'om-ka-qui' roma man junan ta niquinojij.
52 Então os judeus começaram a discutir entre si a respeito do que ele queria dizer. “Como pode esse homem nos dar sua carne para comer?”, perguntavam.
53 Y ri Jesús xu'ij chique: Can ketzij-wi nin-ij chiwe, xa man nitaj ta ri nuch'acul y man nikum ta chuka' ri nuquiq'uiel ren ri jin-kajinak-pe chicaj y xinalex chi'icojol, manak xtic'ue' ic'aslen chi ronojel tiempo.
53 Então Jesus disse novamente: “Eu lhes digo a verdade: se vocês não comerem a carne do Filho do Homem e não beberem o seu sangue, não terão a vida em si mesmos.
54 Ri can xtiquitaj ri nuch'acul y xtiquikum chuka' ri nuquiq'uiel, can c'o-wi ri quic'aslen chi jumul. Y ren can xtin-en chique chi yec'astaj-e chiquicojol ri caminaki' pa ruq'uisbel k'ij.
54 Mas quem come minha carne e bebe meu sangue terá a vida eterna, e eu o ressuscitarei no último dia.
55 Roma ri nuch'acul ren jari' ri ketzij Wey y ri nuquiq'uiel jari' ri ketzij Ya'; ri can niquiya' c'aslen.
55 Pois minha carne é a verdadeira comida, e meu sangue é a verdadeira bebida.
56 Ri can niquitaj ri nuch'acul y niquikum chuka' ri nuquiq'uiel, xe jun xtaka'an quiq'uin. Reje' xquiec'ue' wiq'uin ren y ren quiq'uin reje'.
56 Quem come minha carne e bebe meu sangue permanece em mim, e eu nele.
57 Roma can ja ri Nata' ri takayon-pe wichi y raja' can c'o-wi ri c'aslen riq'uin, ren chuka' c'o ri c'aslen ri' wiq'uin. Y quiri' chuka' ri xquiruc'on-ka ren, can xtic'ase-wi woma ren.
57 Eu vivo por causa do Pai, que vive e me enviou; da mesma forma, quem se alimenta de mim viverá por minha causa.
58 Ri can ketzij Wey, ri kajinak-pe chicaj, can man junan ta riq'uin ri wey ri ni'ix maná che ri xquitaj ri ojer iwati't-imama', roma ri wey ri xquitaj reje' man xtiquier ta xu'on chique chi xc'ue' ta quic'aslen chi ronojel tiempo. Pero ri niquitaj ri ketzij Wey ri kajinak-pe chicaj, xtic'ue' quic'aslen ri man niq'uis ta.
58 Eu sou o verdadeiro pão que desceu do céu. Seus antepassados comeram maná e morreram; quem comer este pão não morrerá, mas viverá para sempre”.
59 Jare' ri xu'ij ri Jesús chique ri winak israelitas ri quimolon-qui' chupa ri sinagoga, ri jay anchi' nitzijos-wi rutzij ri Dios, chiri' pa tenemit Capernaum.
59 Ele disse essas coisas quando ensinava na sinagoga de Cafarnaum.
60 Y cuando ri je-tzeklebeyon ri Jesús xquic'oxaj ri xu'ij, je q'uiy chique reje' xqui'ij: Yalan cuesta ri xu'ij. Man k'alaj ta xa jec'o ri xquieniman.
60 Muitos de seus discípulos disseram: “Sua mensagem é dura. Quem é capaz de aceitá-la?”.
61 Y roma ri Jesús xutzu' ri niquinojij pa tak cánima ri je-tzeklebeyon richi, xu'ij chique: ¿Anchique roma rix man xka ta chiwech ri xin-ij?
61 Jesus, sabendo que seus discípulos reclamavam, disse: “Isso os ofende?
62 ¿Y anchique xti'ij xa ta yinitzu' ren ri jin-kajinak-pe chicaj y xinalex chi'icojol chi yitzolaj-e chila' riq'uin ri Dios ri anchi' jin-petenak-wi?
62 Então o que pensarão se virem o Filho do Homem subir ao céu, onde estava antes?
63 Ja ri espíritu niyo'n ruc'aslen ri ich'acul, ri ich'acul xa can manak rakalen. Y ri Espíritu ri niyo'n ri ketzij ic'aslen, ja ri tzij ri jenu'in chic chiwe.
63 Somente o Espírito dá vida. A natureza humana não realiza coisa alguma. E as palavras que eu lhes disse são espírito e vida.
64 Pero je q'uiy chiwe ri man niquijo' ta jinquinimaj, xcha' ri Jesús. Raja' quiri' xu'ij roma can reta'n-wi-pe anchique winak ri man xtiquinimaj ta, y ri ancu'x (anchique) xtic'ayin-e richi.
64 Mas alguns de vocês não creem em mim”. Pois Jesus sabia, desde o princípio, quem não acreditava nele e quem iria traí-lo.
65 Y ri Jesús xu'ij: Jec'o chiwe rix ri man niquijo' ta jinquinimaj, romari' ren nu'in chiwe chi ja ri winak ri je-cha'on roma ri Nata' Dios, jari' ri xquiepe wiq'uin chi jinquicanoj, xcha'.
65 E acrescentou: “Por isso eu disse que ninguém pode vir a mim a menos que o Pai o dê a mim”.
66 Roma quiri' xu'ij ri Jesús, je q'uiy chique ri can je-tzeklebeyon-wi, manak chic xquitzeklebej. Xa xetzolaj can chiquij.
66 Nesse momento, muitos de seus discípulos se afastaram dele e o abandonaram.
67 Y ri Jesús xu'ij chique ri cablajuj discípulos: ¿Rix chuka' nijo' jixbe?
67 Então Jesus se voltou para os Doze e perguntou: “Vocês também vão embora?”.
68 Y ri Simón Pedro xu'ij che ri Jesús: Ajaf, man jun chic anche'l ret, chi quiri' nakatzeklebej ta; roma ri atzij ret can nuya' c'aslen ri man niq'uis ta.
68 Simão Pedro respondeu: “Senhor, para quem iremos? O senhor tem as palavras da vida eterna.
69 Roj can kayo'n kánima awiq'uin y keta'n chi ja ret ri Cristo, ri Ralc'ual ri c'aslic Dios.
69 Nós cremos e sabemos que o senhor é o Santo de Deus”.
70 Y ri Jesús xu'ij: Ja ren ri xicha'on iwichi rix ri cablajuj, pero jun chiwe rix oconak rusamajel ri itzel.
70 Então Jesus disse: “Eu escolhi vocês doze, mas um de vocês é um diabo”.
71 Cuando ri Jesús xu'ij quiri', chirij ri Judas Iscariote xch'o'n-wi; ri Judas ri ralc'ual ri jun achi ri ni'ix Simón che. Ri Jesús xunataj ri', roma jari' ri xtic'ayin richi ri Jesús. Y raja' can jun chique ri cablajuj discípulos.
71 Ele se referia a Judas, filho de Simão Iscariotes, um dos Doze, que mais tarde o trairia.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar João 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.