Atos 19
Ri C'ac'a Trato ri Xuben ri Dios Quiq'uin ri Vinek (CAKCNT) vs NVT
1 Y jac'a tok ri Apolos c'o ri pa tinamit Corinto, jari' tok ri Pablo ruchapon c'a bey, y xbek'ax-pe ri pa tak tinamit ri ec'o-el chuvi-juyu' ri pa ruvach'ulef Galacia y Frigia. Y c'ari' xapon ri pa tinamit Éfeso, y xeberila' ch'aka' chic kach'alal ri chiri'.
1 Enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo viajou pelas regiões do interior até chegar a Éfeso, no litoral, onde encontrou alguns discípulos.
2 Romari' rija' xuc'utuj c'a chique: Tok xinimaj, ¿xka' c'a pe ri Lok'olej Espíritu ri pan ivi'? xcha'.
2 Ele lhes perguntou: “Vocês receberam o Espírito Santo quando creram?”. “Não”, responderam eles. “Nem sequer ouvimos que existe o Espírito Santo.”
3 Y jari' tok ri Pablo xuc'utuj chic chique: ¿Achique c'a chi bautismo ri xban chive? xcha'.
3 “Então que batismo vocês receberam?”, perguntou ele. “O batismo de João”, responderam.
4 Y ri Pablo xubij chique: Ri bautismo ri xuben ri Juan, retal chi ri vinek xtzolin-pe quic'u'x riq'uin ri Dios. Pero xubij c'a chuka' chi c'o Jun ri xtipe, y jari' ri tiquinimaj. Y ri' ja ri Jesús, roma ja rija' ri Cristo, xcha' ri Pablo.
4 Paulo disse: “João batizava com o batismo de arrependimento, dizendo ao povo que cresse naquele que viria depois, isto é, em Jesus”.
5 Y tok rije' xcac'axaj c'a ri queri', xcajo' chi xeban bautizar pa rubi' ri Ajaf Jesús.
5 Assim que ouviram isso, foram batizados em nome do Senhor Jesus.
6 Y can xka' c'a pe ri Lok'olej Espíritu pa quivi', tok ri Pablo xuya' ruk'a' pa quivi'. Y xech'on c'a pa ch'aka' chic ch'abel ri man e quetamalon ta, y xquik'alajirisala' ri xbix chique roma ri Dios.
6 Paulo lhes impôs as mãos e o Espírito Santo veio sobre eles, e falaram em línguas e profetizaram.
7 Y ec'o la'ek jun cablajuj achi'a' chiconojel.
7 Eram ao todo uns doze homens.
8 Ri Pablo oxi' ic' ri can xapoviyaj ri chiri' chupan ri jay ri can richin nitzijox ri ruch'abel ri Dios. Can man c'a nuxibij ta ri' nutzijoj ri ruch'abel ri Jesucristo chique ri vinek. Niquich'ob rij ri ch'abel ri nich'on chirij tok ri vinek ye'oc pa rajavaren o pa ruk'a' ri Dios. Rija' can nutej c'a ruk'ij quiq'uin.
8 Em seguida, Paulo foi à sinagoga e ali pregou corajosamente durante três meses, argumentando de modo convincente sobre o reino de Deus.
9 Pero ec'o c'a ch'aka' ri xquicovirisaj ri cánima, y man xeniman ta. Xa pa ruq'uexel xeniman ta, xa xquichop itzel yech'on chiquivech ri vinek chirij ri Ajaf Jesús, ri utzilej Bey. Romari' ri Pablo xuch'er-el-ri' quiq'uin, y xeruc'uaj c'a chuka' el ri can e nimanela' chic. Y pa jun jay richin tijonic ri richin ri achin rubini'an Tiranno niquimol-vi-qui', richin niquich'ob rij ruch'abel ri Dios ronojel k'ij.
9 Mas alguns deles se mostraram endurecidos, rejeitaram a mensagem e falaram publicamente contra o Caminho. Paulo, então, deixou a sinagoga e levou consigo os discípulos, passando a realizar discussões diárias na escola de Tirano.
10 Y ca'i' juna' ri xuben queri' ri Pablo. Romari' tok can conojel xe'ac'axan ri ruch'abel ri Ajaf Jesús ri chiri' pa ruvach'ulef rubini'an Asia. Chi israelitas y man israelitas ta ri xe'ac'axan.
10 Isso continuou durante os dois anos seguintes, e gente de toda a província da Ásia, tanto judeus como gregos, ouviu a palavra do Senhor.
11 Y ri Dios xrucusaj c'a ri Pablo richin xerubanala' nima'k tak milagros.
11 Deus concedeu a Paulo o poder de realizar milagres extraordinários.
12 Romari' hasta ri tziek ri nuya' chuva-ruc'u'x rija' tok nisamej y chuka' ri rusu't ri xe'uc'uex quiq'uin yava'i', ri yava'i' ri' can xec'achoj. Chuka' ri vinek ec'o itzel tak espíritu quiq'uin, ri itzel tak espíritu can xe'el-vi-el, riq'uin xe'uc'uex chuka' ri tziek quiq'uin.
12 Quando lenços ou aventais usados por ele eram colocados sobre enfermos, estes eram curados de suas doenças e deles saíam espíritos malignos.
13 Y ec'o c'a achi'a' israelitas ri yebiyaj, ri can e elesey vi itzel tak espíritu. Ch'aka' c'a chique rije' can nicajo' c'a niquicusaj ri rubi' ri Ajaf Jesús richin chi niquiben queri'. Romari' rije' niquibij c'a chique ri itzel tak espíritu: Pa rubi' ri Ajaf Jesús ri nutzijoj ri Pablo nikabij c'a chive chi quixel-el, yecha' c'a chique.
13 Alguns judeus viajavam pelas cidades expulsando espíritos malignos. Tentavam usar o nome do Senhor Jesus, dizendo: “Ordeno que saia em nome de Jesus, a quem Paulo anuncia!”.
14 Y can que c'a chuka' ri' nicajo' niquiben ri e vuku' ruc'ajol ri achin rubini'an Esceva, ri quitata'al ri sacerdotes.
14 Os homens que faziam isso eram os sete filhos de Ceva, um dos principais sacerdotes.
15 Pero jun bey tok rije' xquicusaj ri rubi' ri Jesús richin niquelesaj ri itzel espíritu c'o riq'uin jun achin, ri espíritu ri' xch'on-pe y xubij: Yin vetaman achique ri Jesús y chuka' vetaman achique chi achin ri Pablo. Jac'a rix, ¿yixtiquir cami nibij chuve ix achique? xcha' chique.
15 Certa ocasião, o espírito maligno respondeu: “Eu conheço Jesus e conheço Paulo, mas quem são vocês?”.
16 Y ri achin ri c'o ri itzel espíritu riq'uin, xuq'uek c'a ri' chiquij ri achi'a' ri', y man jun chic c'a ri yetiquir niquiben pa ruk'a', xa can xch'acon-vi chiquij. Xuretz c'a ri quitziak chiquij y e socotajinek xe'anmej-el chupan ri jay ri'.
16 O homem possuído pelo espírito maligno saltou em cima deles e os atacou com tanta violência que fugiram da casa, despidos e feridos.
17 Y re xbanatej xetamex c'a coma conojel. Can xetamex c'a coma ri israelitas y ri man e israelitas ta ri ec'o chupan ri tinamit Éfeso. Rije' can janíla c'a xibinri'il xpe chique roma ri xbanatej. Y ri Ajaf Jesús xuc'ul c'a ruk'ij-ruc'ojlen.
17 A notícia do ocorrido se espalhou rapidamente por toda a cidade de Éfeso, tanto entre judeus como entre gregos, e sobre eles veio um temor reverente, e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Y e q'uiy c'a chique ri vinek ri can quiniman chic, ye'oka' chuk'alajirisaxic ri itzel tak quibanobal.
18 Muitos dos que creram confessaram suas obras pecaminosas.
19 E q'uiy c'a ri quiniman chic ri Ajaf Jesús, e aj-itza' ri rubanon can. Romari' xequicanola-pe ri quivuj richin itz, y can ja ri chiquivech ri vinek xequiporoj-vi ri quivuj ri'. Y ri rajel ri janipe' vuj richin itz ri xporox, c'o la'ek jun lajuj mil quetzales.
19 Vários deles, que haviam praticado feitiçaria, trouxeram seus livros de encantamentos e os queimaram publicamente. O valor dos livros totalizou cinquenta mil moedas de prata.
20 Y roma c'a ri xbanatej, xk'alajin ri ruchuk'a' ri ruch'abel ri Ajaf Dios; y e janíla vinek ri yeniman.
20 Assim, a mensagem a respeito do Senhor se espalhou amplamente e teve efeito poderoso.
21 Y ri Pablo xpe c'a pa ránima chi nibe c'a pa Macedonia y pan Acaya chiquitz'etic ri kach'alal. Y chuka' xpe pa ránima chi nibe c'a pa Jerusalem, y c'ari' c'o chi nibe pa Roma.
21 Depois disso, Paulo se sentiu impelido pelo Espírito a passar pela Macedônia e a Acaia antes de ir a Jerusalém. “E, de lá, devo prosseguir para Roma!”, disse ele.
22 Romari' xerutek c'a el ri Timoteo y ri Erasto, ri yeto'on richin, c'a pa Macedonia. Y rija' c'a xc'oje' na chic can juba' ri pa ruvach'ulef Asia.
22 Então, enviou adiante dele à Macedônia dois assistentes, Timóteo e Erasto, e permaneceu um pouco mais na província da Ásia.
23 Y ri pa tinamit Éfeso ri tiempo ri', ri vinek janíla c'a coyoval y xeyacatej c'a chirij ri kitzij bey.
23 Por essa época, houve enorme tumulto em Éfeso por causa do Caminho.
24 Y ja ri jun achin samajiy-sakipuek ri rubini'an Demetrio, ri xetakchi'in ri vinek. Roma ri chiri' pan Éfeso, can c'o rachoch jun ruvachibel ixok ri nibix Diana chire, y jac'a ri ruvachibel ri jay ri' ri yerubanala' rija' riq'uin ri sakipuek, y yeruc'ayij. Y ri achin ri', e rachibilan ri samajela' janíla c'a yech'acon chiquij ri tak ruvachibel jay ri'.
24 Começou com Demétrio, ourives que fabricava modelos de prata do templo da deusa grega Ártemis e que empregava muitos artífices.
25 Romari' ri achin ri' xeroyoj ri samajela', y xerumol chuka' ri ch'aka' chic banoy ruvachibel ri jay richin ri Diana, y xubij chique: Rix ivetaman c'a chi re jun samaj kachapon, can c'o-vi ch'acoj chirij.
25 Ele os reuniu a outros que trabalhavam em ofícios semelhantes e disse: “Senhores, vocês sabem que nossa prosperidade vem deste empreendimento.
26 Pero rix itz'eton y chuka' ivac'axan chic chi ri achin ri nibix Pablo chire, nubij c'a chique ri vinek chi ri vachibel e banalon coma achi'a' man e dios ta. Y can e q'uiy ri rujalon chic quich'obonic y quiniman chic, man xe ta re vave' pan Éfeso, xa can jubama pa ronojel re ruvach'ulef Asia.
26 Mas, como vocês viram e ouviram, esse sujeito, Paulo, convenceu muita gente de que deuses feitos por mãos humanas não são deuses de verdade. Fez isso não apenas aqui em Éfeso, mas em toda a província.
27 Y man xe ta chire ri kach'acoj ri c'ayef nuben, xa can c'ayef chuka' nuben chire ri rachoch ri ka-dios Diana, roma man jun ruk'ij niban can chire. Y vi queri' niban chire, netzelex c'a can ri nimalej ka-dios, y jun dios ri can niquiya' chuka' ruk'ij ri vinek ri ec'o pa ronojel tinamit richin re Asia y ri e richin ch'aka' chic ruvach'ulef, xcha'.
27 Claro que não me refiro apenas à perda do respeito público por nossa atividade. Também me preocupa que o templo da grande deusa Ártemis perca sua influência e que esta deusa magnífica, adorada em toda a província da Ásia e ao redor do mundo, seja destituída de seu grande prestígio!”.
28 Tok xcac'axaj ri xubij ri Demetrio chique, ri achi'a' ri' xyacatej coyoval. Y can junan c'a tok xech'on riq'uin ronojel uchuk'a', y xquibij: ¡Nim ri Diana ri ka-dios roj aj-Éfeso! xecha' c'a.
28 Ao ouvir isso, ficaram furiosos e começaram a gritar: “Grande é Ártemis dos efésios!”.
29 Y can conojel c'a ri vinek richin ri tinamit Éfeso xebeyacatej-pe, stape' man quetaman ta achique roma. Rije' xa jac'a ri ca'i' achi'a' ri yepe pa Macedonia, ri e rachibil ri Pablo ri xequichop. Ri ca'i' achi'a' ri' quibini'an Gaio y Aristarco. Y xequic'uaj-el ri acuchi niquimol-vi-qui' ri vinek ri'.
29 Em pouco tempo, a cidade toda estava uma confusão. O povo correu para o anfiteatro, arrastando os macedônios Gaio e Aristarco, companheiros de viagem de Paulo.
30 Y ri Pablo can xrajo' c'a xapon chupan ri lugar ri', y xoc ta apo richin nich'on chiquivech ri vinek, pero ri kach'alal man xquiya' ta k'ij chire.
30 Ele também quis entrar, mas os discípulos não permitiram.
31 Chuka' ec'o c'a principal-i' richin ri ruvach'ulef Asia ri ec'o chiri' pan Éfeso, ri xquitek rubixic chire ri Pablo chi man tapon ri acuchi quimolon-vi-qui' ri vinek. Xquiben c'a queri' ri achi'a' ri', roma can cachibil qui' riq'uin ri Pablo.
31 Alguns amigos de Paulo, oficiais da província, também lhe enviaram um recado no qual suplicaram que não arriscasse a vida entrando no anfiteatro.
32 Jac'a ri najin-vi ri molojri'il, ri vinek janíla pa quichi' niquiben. Ec'o jun vi c'a ri niquibij. Y ri ch'aka' jun vi chic ri niquibila'. Y ri más e q'uiy ni man quetaman ta achique roma tok quimolon-apo-qui' quiq'uin. Can sachinek c'a quic'u'x ri vinek ri quimolon-qui'.
32 Lá dentro, em polvorosa, o povo todo gritava, e cada um dizia uma coisa. Na verdade, a maioria nem sabia por que estava ali.
33 Y chiquicojol c'a ri vinek ri quimolon-qui' chiri', ec'o c'a vinek israelitas ri can chiri' pa tinamit ec'o-vi, y rije' richin chi niquito-qui' y man jun ta nipe chiquij, romari' xquiya' runa'oj jun achin ri can quivinak, ri rubini'an Alejandro y xquiben chire chi tich'on-pe chiquivech ri vinek. Y tok ri Alejandro c'o chic chiquivech ri vinek, richin niquicol ta qui', xuben c'a retal riq'uin ri ruk'a' chi quetane-ka.
33 Entre a multidão, os judeus empurraram Alexandre para a frente e ordenaram que explicasse a situação. Ele fez sinal pedindo silêncio e tentou falar.
34 Pero ri vinek ri' xa itzel niquina' chique ri israelitas. Romari', tok xquitz'et ri Alejandro y xquinabej chi israelita, jun la'ek ca'i' horas ri xquibij: ¡Nim ri Diana ri ka-dios roj aj-Éfeso! Can riq'uin c'a ronojel cuchuk'a' yech'on, y junan c'a tok yech'on.
34 No entanto, quando a multidão percebeu que ele era judeu, começou a gritar novamente e continuou por cerca de duas horas: “Grande é Ártemis dos efésios!”.
35 Y tok ri aj-tz'ib richin ri tinamit ri' xtiquir xerutanaba-ka ri vinek, xubij c'a chique: Vinek richin re tinamit Éfeso, ¿can c'o ta cami jun vinek ri man ta etamayon chi ri aj vave' pan Éfeso can e chajinela' vi richin ri rachoch ri Diana y que chuka' ri' richin ri ruvachibel ri nimalej dios Diana ri kajinek-pe chila' riq'uin ri dios Júpiter?
35 Por fim, o escrivão da cidade conseguiu acalmar a multidão e disse: “Cidadãos de Éfeso, todos sabem que Éfeso é a guardiã do templo da grande Ártemis, cuja imagem caiu do céu para nós.
36 Y man jun c'a xtibanon chi man ta queri'. Xa tich'uch'u' c'a ka ri ivánima, man tiben ri xa man ruc'amon ta.
36 Portanto, sendo este um fato inegável, acalmem-se e não façam nada precipitadamente.
37 Roma re achi'a' re e ic'amon-pe, man jun itzel quibanon o quibin ta chirij ri Diana, ri i-dios.
37 Vocês trouxeram estes homens aqui, mas eles não roubaram nada do templo nem disseram coisa alguma contra nossa deusa.
38 Y vi ri Demetrio y ri samajela' ri e rachibil c'o nicajo' niquich'ojij chirij jun, romari' ec'o k'atoy tak tzij, ec'o k'atbel tak tzij, ri acuchi ruc'amon niquichojmirisaj-vi-qui'.
38 “Se Demétrio e seus artífices têm alguma queixa contra eles, os tribunais estão abertos e há oficiais disponíveis para ouvir o caso. Que façam acusações formais.
39 Y vi xa jun chic ruchojmirisaxic ri nivajo' rix, tikacha' c'a can jun k'ij tok xtikamol-ki' konojel y nikachojmirisaj, achi'el ri nubij ri ka-ley.
39 E, se há outras queixas que desejam apresentar, elas podem ser resolvidas em assembleia, conforme a lei.
40 Roma xa choj queri' kamolon-pe-ki'. Y vi ta nic'utux chike chi achique roma tok kamolon-ki' y achique roma tok e yacatajinek-pe ri vinek, man jun xtikabij. Y riq'uin juba' ri k'atoy tak tzij niquich'ob chi nikaben re molojri'il re' richin yojyacatej chiquij. Y ri' c'ayef chike roj.
40 Corremos o perigo de ser acusados de provocar desordem, pois não há motivo para este tumulto. E, se exigirem de nós uma explicação, não teremos o que dizer”.
41 Y ri aj-tz'ib can xe c'a xubij ri ch'abel ri', xubij chi ri molojri'il ri' titane' can.
41 Então os despediu, e a multidão se dispersou.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.