Mateus 13
Kaqchikel Sur de Sacatepequez NT (CAK_SDS) vs NVI
1 Chupa ri k'ij ri' ri Jesús y ri ru-discípulos xe'el-e pa jay y ri Jesús xbech'oquie' chuchi-ya'.
1 Naquele mesmo dia Jesus saiu de casa e assentou-se à beira-mar.
2 Y can q'uiy winak xquimol-apo-qui' riq'uin. Romari' raja' xoc-apo pa jun canoa y xch'oquie-ka chupa y nutzijoj-pe rutzij ri Dios chique; y reje' xec'ue' can chuchi-ya' niquic'oxaj-apo ri Jesús.
2 Reuniu-se ao seu redor uma multidão tão grande que ele teve que entrar num barco e assentar-se nele, enquanto todo o povo ficou na praia.
3 Raja' q'uiy ex nuc'ut chiquiwech riq'uin ejemplos. Y quiere' nu'ij chique: C'o jun achi ri xbetico.
3 Então lhes falou muitas coisas por parábolas, dizendo: "O semeador saiu a semear.
4 Y cuando ri achi nutic ri ija'tz', juba' che ri ija'tz' pa bey xeka-wi. Y xepe ri chicop ri c'o quixic' ri yebe chicaj, xquitaj-e ri ija'tz' ri'.
4 Enquanto lançava a semente, parte dela caiu à beira do caminho, e as aves vieram e a comeram.
5 Juba' chic che ri ija'tz' chiquicojol abaj xeka-wi y chiri' xa man q'uiy ta ri ulef c'o, romari' can ch'anin xe'el-pe roma man pim ta ri ulef.
5 Parte dela caiu em terreno pedregoso, onde não havia muita terra; e logo brotou, porque a terra não era profunda.
6 Pero cuando xpe ruchuk'a' ri k'ij, xemayamo'. Y roma xa man naj ta benak-ka quic'amal (quixe'), xechaki'j-ka jumul.
6 Mas quando saiu o sol, as plantas se queimaram e secaram, porque não tinham raiz.
7 Y juba' chic ija'tz' chiquicojol k'ayis ri c'o quiq'uixal xeka-wi. Y cuando xe'el-pe, xejik' chiquicojol ri q'uix, roma ri q'uix ch'anin xeq'uiy.
7 Outra parte caiu entre espinhos, que cresceram e sufocaram as plantas.
8 Pero ri ch'aka chic ija'tz' xeka pa jun utzilaj ulef, y ri tico'n jabel xeq'uiy y jabel xewachin. Roma jec'o ri xquiya' a treinta quiwech, jec'o xquiya' a sesenta y jec'o ri xquiya' a cien quiwech.
8 Outra ainda caiu em boa terra, deu boa colheita, a cem, sessenta e trinta por um.
9 Ri c'o ruxiquin, can tuc'oxaj ri xin-ij, xcha' ri Jesús.
9 Aquele que tem ouvidos para ouvir, ouça! "
10 Y ri discípulos xebe-apo riq'uin ri Jesús y xqui'ij che: ¿Anchique roma riq'uin ejemplos xach'o'n-wi chiquiwech ri winak?
10 Os discípulos aproximaram-se dele e perguntaram: "Por que falas ao povo por parábolas? "
11 Y ri Jesús xu'ij chique: Man jun mej (bey) can ta k'alajin utz anchique modo nu'on gobernar ri Dios, pero chiwe rix can yo'n-wi lugar chi nina'ej ronojel ri'. Pero ri winak ri man jinquinimaj ta, riq'uin ejemplos yich'o'n-wi chique, roma chiquiwech reje' can manak-wi xtik'alajix.
11 Ele respondeu: "A vocês foi dado o conhecimento dos mistérios do Reino dos céus, mas a eles não.
12 Roma ri can c'o ruyacon pa ránima, can xtiyo'x más che y can q'uiy xtic'ue' riq'uin. Pero ri xa man q'uiy ta c'o riq'uin, can xtimaj che ri juba' oc ri c'o riq'uin.
12 A quem tem será dado, e este terá em grande quantidade. De quem não tem, até o que tem lhe será tirado.
13 Romari' ren yencusaj ejemplos cuando yich'o'n chique. Roma can man niquijo' ta niqui'en entender, más que can niquitzu' y niquic'oxaj.
13 Por essa razão eu lhes falo por parábolas: ‘Porque vendo, eles não vêem e, ouvindo, não ouvem nem entendem’.
14 Quiere' nibanataj ri tz'iban can roma ri Isaías, ri jun achi ri xuk'alajij rutzij ri Dios ojer can. Y quiere' rutz'iban can raja':
14 Neles se cumpre a profecia de Isaías: ‘Ainda que estejam sempre ouvindo, vocês nunca entenderão; ainda que estejam sempre vendo, jamais perceberão.
15 — ausente —
15 Pois o coração deste povo se tornou insensível; de má vontade ouviram com os seus ouvidos, e fecharam os seus olhos. Se assim não fosse, poderiam ver com os olhos, ouvir com os ouvidos, entender com o coração e converter-se, e eu os curaria’.
16 Pero rix nu-discípulos, can jabel quixquicot, roma rix can jixtiquier jixtzu'n jabel. Chuka' can jixc'oxan-wi jabel.
16 Mas, felizes são os olhos de vocês, porque vêem; e os ouvidos de vocês, porque ouvem.
17 Roma can nin-ij chiwe, chi je q'uiy achi'a' ri xquik'alajij rutzij ri Dios y utzilaj tak winak xec'ue' ojer can, ri yalan xquirayij xquitzu' ri nitzu' rix cami, pero manak xquitzu'. Y chuka' yalan xquijo' xquic'oxaj ri nic'oxaj rix cami, pero man xquic'oxaj ta.
17 Pois eu lhes digo a verdade: Muitos profetas e justos desejaram ver o que vocês estão vendo, mas não viram, e ouvir o que vocês estão ouvindo, mas não ouviram.
18 Y ri Jesús xu'ij chique: Tic'oxaj anchique nu'ij ri ejemplo ri nich'o'n chirij ri xberutica' ija'tz'.
18 "Portanto, ouçam o que significa a parábola do semeador:
19 Ri ija'tz' ri xeka can pa bey, jari' rutzij ri Dios ri nic'oxex coma ri winak y nich'o'n chirij ri ru-gobierno ri Dios. Pero ri winak ri' man niquijo' ta niquic'on-ka ri tzij ri' pa cánima. Romari' ri itzel noka y norulesaj ri tzij ri xtic-ka.
19 Quando alguém ouve a mensagem do Reino e não a entende, o Maligno vem e lhe arranca o que foi semeado em seu coração. Este é o que foi semeado à beira do caminho.
20 Ri ija'tz' ri xeka can chiquicojol tak abaj, jari' ri rutzij ri Dios ri nic'oxex coma ri winak. Ri winak ri' can yalan yequicot cuando niquic'on-ka rutzij ri Dios pa cánima.
20 Quanto ao que foi semeado em terreno pedregoso, este é aquele que ouve a palavra e logo a recebe com alegria.
21 Pero roma can man naj ta nika-ka ruc'amal (ruxe') rutzij ri Dios pa cánima, can man yelayoj ta yequicot riq'uin, xa jun jani' oc k'ij utz yec'ue' riq'uin ri Dios. Pero cuando yepe sufrimientos y itzel yetz'et roma quiniman rutzij ri Dios, yetzak ch'anin.
21 Todavia, visto que não tem raiz em si mesmo, permanece por pouco tempo. Quando surge alguma tribulação ou perseguição por causa da palavra, logo a abandona.
22 Y ri ija'tz' ri xeka chiquicojol k'ayis ri c'o quiq'uixal, can nich'o'n-wi chirij rutzij ri Dios ri nic'oxex coma ri winak. Pero ri winak ri' xa ja ri nic'atzin chique k'ij-k'ij chech-ulef, xe ri' niquinataj; jec'o ch'aka chic ye'an engañar roma ri beyomel. Romari' rutzij ri Dios nijik' pa cánima. Ri winak ri' can manak xtiwachin utz rutzij ri Dios pa quic'aslen.
22 Quanto ao que foi semeado entre os espinhos, este é aquele que ouve a palavra, mas a preocupação desta vida e o engano das riquezas a sufocam, tornando-a infrutífera.
23 Pero ri ija'tz' ri xeka pa utzilaj ulef, can nich'o'n-wi chirij rutzij ri Dios ri nic'oxex coma ri winak. Ri winak ri' can niquic'on-wi-ka rutzij ri Dios y quic'aslen can niwachin-wi jabel, anche'l niqui'en ri tico'n. Roma c'o ija'tz' niquiya' a treinta quiwech, jec'o niquiya' a sesenta quiwech y jec'o can a cien quiwech niquiya'. Can quiri' nu'on quic'aslen ri winak ri niquic'on-ka rutzij ri Dios pa cánima, xcha' ri Jesús.
23 E, finalmente, o que foi semeado em boa terra: este é aquele que ouve a palavra e a entende, e dá uma colheita de cem, sessenta e trinta por um".
24 Y ri Jesús xutzijoj jun chic ejemplo chiquiwech, y xu'ij: Ri ru-gobierno ri Dios can junan riq'uin ri xbanataj riq'uin jun achi ri xutic jun utzilaj ija'tz' pa rulef.
24 Jesus lhes contou outra parábola, dizendo: "O Reino dos céus é como um homem que semeou boa semente em seu campo.
25 Pero chak'a' cuando conojel winak yewer, xoka ru-enemigo ri rajaf ulef, xberutica' can rija'tz' jun k'ayis rubinan cizaña parui' ri trigo ri xtic yan can. Y xe xberu'ona' can ri', xbe.
25 Mas enquanto todos dormiam, veio o seu inimigo e semeou o joio no meio do trigo e se foi.
26 Pero cuando xebeq'uiy-pe ri tico'n y xuya-pe rech, c'ajari' xk'alajin-pe ri cizaña.
26 Quando o trigo brotou e formou espigas, o joio também apareceu.
27 Y ri rusamajel ri rajaf ri ulef xe'apon riq'uin y xbequi'ij che: Ri ija'tz' ri xatic pa awulef can ja ri utz. Pero cami c'o cizaña chucojol. ¿Anchi' c'a xpe-wi ri ija'tz' chi ri cizaña? xecha'.
27 "Os servos do dono do campo dirigiram-se a ele e disseram: ‘O senhor não semeou boa semente em seu campo? Então, de onde veio o joio? ’
28 Y ri achi xu'ij chique ri rusamajel: Ri xbano quiere' chue, jun ri can itzel nitz'eto wichi. Y ri rusamajel xqui'ij che: ¿Najo' chi ne'kac'uku' ri cizaña? xecha' che.
28 " ‘Um inimigo fez isso’, respondeu ele. "Os servos lhe perguntaram: ‘O senhor quer que vamos tirá-lo? ’
29 Pero ri achi xu'ij chique ri rusamajel: Ni, manak modo nic'uk ri cizaña, roma man ninjo' ta chi yec'ukutaj chuka' ri trigo.
29 "Ele respondeu: ‘Não, porque, ao tirar o joio, vocês poderão arrancar com ele o trigo.
30 Tiya' na lugar che ri cizaña chi junan niq'uiy-pe riq'uin ri trigo, c'a xtapon na ri k'ij chi nic'ol ri trigo, roma cuando xtapon ri k'ij ri', ren xtin-ij chique ri samajel chi tiquimolo' na'ey ri cizaña y chi tak manojo tiquibana' che chi yeporox; c'ajari' tiquik'ata' ri trigo y tiquiyaca', xcha' ri achi. Quiri' xu'ij ri Jesús.
30 Deixem que cresçam juntos até à colheita. Então direi aos encarregados da colheita: Juntem primeiro o joio e amarrem-no em feixes para ser queimado; depois juntem o trigo e guardem-no no meu celeiro’ ".
31 Y ri Jesús xutzijoj jun chic ejemplo chiquiwech, y xu'ij: Ri ru-gobierno ri Dios can junan riq'uin ri ija'tz' chi mostaza ri nerutica' jun achi pa rulef.
31 E contou-lhes outra parábola: "O Reino dos céus é como um grão de mostarda que um homem plantou em seu campo.
32 Roma más que ja ri ija'tz' chi ri mostaza ri más co'l oc, pero cuando niq'uiy, jari' ri más nim ntel chiquiwech ri ch'aka chic tico'n. Ri mostaza xa can anche'l jun che' titzu'n cuando niq'uiy. Romari' ri chicop ri c'o quixic' ri yebe chicaj ye'apon chiri' y niqui'en quisoc chuk'a', xcha' ri Jesús.
32 Embora seja a menor dentre todas as sementes, quando cresce torna-se a maior das hortaliças e se transforma numa árvore, de modo que as aves do céu vêm fazer os seus ninhos em seus ramos".
33 Ri Jesús xutzijoj jun chic ejemplo chiquiwech, y xu'ij chique: Ri ru-gobierno ri Dios can junan riq'uin ri levadura ri neruc'ama-pe jun ixok y nuya' chupa oxi' paj harina y ri levadura nuquiraj-ri' chupa ronojel, y quiri' chuka' xtu'on rutzij ri Dios, can xtuquiraj-ri'.
33 E contou-lhes ainda outra parábola: "O Reino dos céus é como o fermento que uma mulher tomou e misturou com uma grande quantidade de farinha, e toda a massa ficou fermentada".
34 Y jare' ri xu'ij ri Jesús chique ri winak xe quiq'uin ejemplos. Can ronojel ri xuc'ut chiquiwech ri winak ri', xe riq'uin ejemplos.
34 Jesus falou todas estas coisas à multidão por parábolas. Nada lhes dizia sem usar alguma parábola,
35 Chi quiri' can nibanataj ri ru'in can jun achi ri xutzijoj rutzij ri Dios ojer can. Ri rusamajel ri Dios can quiere' rutz'iban can:
35 cumprindo-se, assim, o que fora dito pelo profeta: "Abrirei minha boca em parábolas, Proclamarei coisas ocultas Desde a criação do mundo".
36 Y cuando ri Jesús xeru'on-e despedir ri winak, raja' xtzolaj pa jay y ri ru-discípulos xebe-apo riq'uin y xqui'ij che: Roj nakajo' chi ret nak'alajij chakawech anchique ntel chi tzij ri ejemplo chirij ri trigo y ri cizaña.
36 Então ele deixou a multidão e foi para casa. Seus discípulos aproximaram-se dele e disseram: "Explica-nos a parábola do joio no campo".
37 Y ri Jesús xuk'alajij ri ejemplo chiquiwech y xu'ij: Ri achi ri nutic ri utzilaj ija'tz', ja ren ri jin-kajinak-pe chicaj y xinalex chi'icojol.
37 Ele respondeu: "Aquele que semeou a boa semente é o Filho do homem.
38 Ri ulef anchi' xtic ri ija'tz', ja ri rech-ulef. Ri utzilaj ija'tz', ja ri je-banon gobernar roma ri Dios. Y ri cizaña, ja ri can je richi-wi ri itzel.
38 O campo é o mundo, e a boa semente são os filhos do Reino. O joio são os filhos do Maligno,
39 Y ri jun ri xberutica' ri cizaña roma itzel nitz'eto, ja ri itzel. Ri k'ij cuando xtik'at ri trigo, jari' ri ruq'uisbel chi ri tiempo re', y ri yek'ato ri trigo ja ri ángeles.
39 e o inimigo que o semeia é o diabo. A colheita é o fim desta era, e os encarregados da colheita são anjos.
40 Y can anche'l ni'an riq'uin ri cizaña ye'leses-e y yeyo'x pa k'ak' chi yeporox, can quiri' chuka' xtibanataj pa ruq'uisbel chi ri tiempo re'.
40 "Assim como o joio é colhido e queimado no fogo, assim também acontecerá no fim desta era.
41 Ren ri jin-kajinak-pe chicaj y xinalex chi'icojol, xquientak ri nu-ángeles chi yequimol conojel ri yebano itzel tak ex y ri niqui'en chique ch'aka chic chi yetzak pa mac. Roma ren man yenjo' ta ri winak ri' chiquicojol ri jec'o pa nu-gobierno.
41 O Filho do homem enviará os seus anjos, e eles tirarão do seu Reino tudo o que faz tropeçar e todos os que praticam o mal.
42 Y conojel ri xquiemol-e, xquiebeq'uiak can chupa ri nimalaj k'ak'; y c'a chiri' xquie'ok' y xtiquijach'ach'ej quey.
42 Eles os lançarão na fornalha ardente, onde haverá choro e ranger de dentes.
43 Y ri winak ri can choj-wi rubanon quic'aslen chech ri Dios, can yalan quisakil xtiqui'en; can anche'l ri k'ij. Can xtik'alajin chi pa ru-gobierno ri Quitata' Dios jec'o-wi. Ri c'o ruxiquin can tuc'oxaj ri xin-ij.
43 Então os justos brilharão como o sol no Reino do seu Pai. Aquele que tem ouvidos, ouça".
44 Ri ru-gobierno ri Dios can junan riq'uin jun beyomel ri mukun can pa jun ulef, y xbewil-pe roma jun achi. Ri achi ri' xumuk chic can y yalan niquicot xtzolaj chirocho, xuc'ayij ronojel ex ri c'o riq'uin, c'ajari' xulok' ri ulef ri anchi' mukun-wi can ri beyomel ri'.
44 "O Reino dos céus é como um tesouro escondido num campo. Certo homem, tendo-o encontrado, escondeu-o de novo e, então, cheio de alegria, foi, vendeu tudo o que tinha e comprou aquele campo.
45 Ri ru-gobierno ri Dios can junan riq'uin ri nu'on jun achi ri yerulok' y yeruc'ayij abaj ri ni'ix perlas chique.
45 "O Reino dos céus também é como um negociante que procura pérolas preciosas.
46 Cuando ri achi ri' nril jun perla ri yalan rajil ri nic'ayix, ch'anin nitzolaj chirocho y nuc'ayij ronojel ex ri c'o riq'uin, c'ajari' nibe y nulok' ri perla ri'.
46 Encontrando uma pérola de grande valor, foi, vendeu tudo o que tinha e a comprou".
47 Ri ru-gobierno ri Dios can junan riq'uin jun ya'l ri niyo'x-ka chupa ri mar y yerulesaj-pe ronojel quiwech quer.
47 "O Reino dos céus é ainda como uma rede que é lançada ao mar e apanha toda sorte de peixes.
48 Y cuando ri ya'l nojinak chic quiq'uin ri quer, ja niquic'uaj chuchi-ya', y yech'oquie-ka chi yequicha'. Ri quer je utz yequic'on can pa tak chaquech, pero ri man je utz ta xa yetorix-e.
48 Quando está cheia, os pescadores a puxam para a praia. Então se assentam e juntam os peixes bons em cestos, mas jogam fora os ruins.
49 Quiri' ri xtibanataj pa ruq'uisbel che ri tiempo anchi' jojc'o-wi cami. Xquiepe ri ángeles y xquiequicha' ri winak ri man utz ta rubanon quic'aslen chiquicojol ri can choj rubanon quic'aslen chech ri Dios.
49 Assim acontecerá no fim desta era. Os anjos virão, separarão os perversos dos justos
50 Y ri winak ri man utz ta quic'aslen xquieq'uiak chupa ri nimalaj k'ak' coma ri ángeles y c'a chiri' xquie'ok' y xtiquijach'ach'ej quey.
50 e lançarão aqueles na fornalha ardente, onde haverá choro e ranger de dentes".
51 C'ajari' ri Jesús xu'ij chique ri ru-discípulos: ¿Xiben entender re'? xcha' chique. Y ri discípulos xqui'ij: Ja' Ajaf, xka'an entender, xecha-apo reje'.
51 Então perguntou Jesus: "Vocês entenderam todas essas coisas? " "Sim", responderam eles.
52 Y raja' xu'ij chique: Yalan utz chi cami xiben entender, roma rix can c'o yan iweta'n chirij ri ru-gobierno ri Dios, y chuka' iweta'n ri je-tz'iban can chupa rutzij ri Dios. Romari' rix can jix junan riq'uin jun rajaf-jay ri yeberulesaj-pe rubeyomal, ri can c'o yan tiempo je-yaquel y chuka' ri c'a juba' tiempo jec'o riq'uin, xcha' ri Jesús.
52 Ele lhes disse: "Por isso, todo mestre da lei instruído quanto ao Reino dos céus é como o dono de uma casa que tira do seu tesouro coisas novas e coisas velhas".
53 Y cuando ri Jesús xu'ij yan ri ejemplos re', xuya' can ri lugar ri' y junan xbe quiq'uin ri ru-discípulos.
53 Tendo terminado de contar estas parábolas, Jesus saiu dali.
54 Y xapon chupa ri tenemit anchi' xq'uiy-wi-pe raja' y xuc'ut rutzij ri Dios chiri' pa sinagoga, ri jay anchi' niquimol-wi-qui' ri winak ri aj-chiri', chi niquic'oxaj rutzij ri Dios. Y roma ri tzij ri yeru'ij, ri winak ri' can xsatz quino'j (xsach quic'u'x) y xqui'ij: ¿Anchique roma ri achi re' yalan runo'j (runa'oj), y nitiquier yeru'on milagros?
54 Chegando à sua cidade, começou a ensinar o povo na sinagoga. Todos ficaram admirados e perguntavam: "De onde lhe vêm esta sabedoria e estes poderes miraculosos?
55 La' xa ja ralc'ual ri jun achi carpintero, y ri rute' xa ja ri jun ixok rubinan María, y ri rach'alal ja ri Jacobo, ri José, ri Simón y ri Judas.
55 Não é este o filho do carpinteiro? O nome de sua mãe não é Maria, e não são seus irmãos Tiago, José, Simão e Judas?
56 Y ri rana' chikacojol roj jec'o-wi. ¿Anchi' c'a xulesaj ronojel re'? yecha-ka chiquiwech.
56 Não estão conosco todas as suas irmãs? De onde, pois, ele obteve todas essas coisas? "
57 Y romari' ri winak can man xquinimaj ta ri Jesús. Pero raja' xu'ij chique: Jun ri nuk'alajij ri ni'ix che roma ri Dios, xe ri winak pa rutenemit y ri jec'o pa rocho ri can man jun ruk'ij niqui'en che, xcha' chique.
57 E ficavam escandalizados por causa dele. Mas Jesus lhes disse: "Só em sua própria terra e em sua própria casa é que um profeta não tem honra".
58 Ri Jesús man q'uiy ta milagros xeru'on pa rutenemit, roma ri ruwinak xa man xquinimaj ta.
58 E não realizou muitos milagres ali, por causa da incredulidade deles.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.