Lucas 8
GT:cak:Kaqchikel (CAK) vs NAA
1 Tok k'axnak chic ca'i-oxi' k'ij tibanataj re', ri Jesús xbe pa ronojel tak tinamit y aldeas chutzijosic ri utzulaj ch'abel ri nu'ij achique ruchojmil ye'oc ri vinak pa ruk'a' ri Dios richin yeru'on gobernar, y ri doce ru-discípulos ebenak riq'uin.
1 Aconteceu, depois disso, que Jesus andava de cidade em cidade e de aldeia em aldeia, pregando e anunciando o evangelho do Reino de Deus. Iam com ele os doze discípulos,
2 (Chuka', ka) ebenak jujun ixoki' ri eruc'achojrisan y relesan itzel tak espíritu quiq'uin. Jun chique ri ixoki' ri', ja ri María ri ni'ix Magdalena che, ri achok riq'uin elesan-vi vuku' itzel tak espíritu roma ri Jesús.
2 e também algumas mulheres que haviam sido curadas de espíritos malignos e de enfermidades: Maria, chamada Madalena, da qual saíram sete demônios;
3 Jun chic ja ri Juana, rixayil jun achi rubinan Chuza, ri nisamaj riq'uin ri rey Herodes; jun chic rubinan Susana, y más chic ixoki'. Conojel ri ixoki' re' yequilij ri Jesús y ri ru-discípulos riq'uin ri quichajin.
3 Joana, mulher de Cuza, procurador de Herodes; Suzana e muitas outras, as quais, com os seus bens, ajudavam Jesus e os seus discípulos.
4 C'o jun k'ij q'uiy vinak xquimol-apu-qui' riq'uin ri Jesús; jalajoj tak tinamit ye'el-vi-pe richin yebin-apu riq'uin. Jari' tok rija' xutzijoj ri ejemplo re':
4 Quando uma grande multidão se reuniu e pessoas de todas as cidades vieram até Jesus, ele disse por parábola:
5 C'o jun ticonel xbe chuquiraxic semilla. Y tok ja nuquiraj chiri', c'o che ri semilla xeka pa bey, xepatzalo's can, y xepe ri chicop c'o quixic', xquitij-e ri semilla.
5 — Um semeador saiu a semear. E, ao semear, uma parte caiu à beira do caminho, foi pisada, e as aves do céu a comeram.
6 Ch'aka' che ri semilla xeka chiquicojol tak abaj, y tok xe'el-pe, xa xechakij-ka, roma manak ruraxal ri ulef.
6 Outra parte caiu sobre a pedra e, tendo crescido, secou por falta de umidade.
7 Ch'aka' che ri semilla xeka achique lugar ye'el-vi-pe q'uix, y ri q'uix ri junan xe'el-pe quiq'uin ri tico'n, xqui'en chi xek'aner-ka.
7 Outra caiu no meio dos espinhos; e os espinhos, ao crescerem com ela, a sufocaram.
8 Y ch'aka' che ri semilla xeka pa ruch'acul ri ulef, xe'el-pe, y xquiya' a cien quivech. Tok ri Jesús xuq'uis rubixic ri ejemplo re', riq'uin ruchuk'a' xu'ij: Ri (nik'ax, nino') chuvech ri yitajin chubixic, trelesaj no'oj chirij, xcha'.
8 Outra, enfim, caiu em boa terra; cresceu e produziu a cem por um. Dizendo isto, Jesus clamou:
9 Jac'a ri discípulos quire' xquic'utuj che ri Jesús: ¿Achique nu'ij tzij ri ejemplo re'? xecha'.
9 Então os discípulos de Jesus lhe perguntaram o que significava essa parábola.
10 Ri Jesús xu'ij chique: Chive rix yo'on lugar chi nivetemaj ri man can ta ojer ri' k'alajrisan can chirij ru-gobierno ri Dios. Jac'a chique ri vinak, xa riq'uin ejemplos yich'o-vi, richin quiri' masque niquitz'et ri najin chiquivech, pero xa achel man yetzu'un ta, y masque niquic'axaj ri ni'ix chique, pero xa man (nik'ax, nino') ta chiquivech.
10 Jesus respondeu:
11 Y ja nin-ij-apu ruchojmil ri ejemplo chive: Ri semilla ja ri ruch'abel ri Dios.
11 — Este é o significado da parábola: a semente é a palavra de Deus.
12 Ri semilla ri xeka pa bey, jari' nu'ij tzij chi ec'o vinak tok quic'axan chic ruch'abel ri Dios, ja nipe ri itzel y nrelesaj-e ri ch'abel ri' pa cánima, richin man tiquinimaj ri Dios, y man quecolotaj.
12 Os que estão à beira do caminho são os que a ouviram; depois vem o diabo e tira-lhes a palavra do coração, para não acontecer que, crendo, sejam salvos.
13 Ri semilla ri xeka chiquicojol tak abaj, nich'o pa quivi' ri ye'ac'axan ruch'abel ri Dios; can yequicot niquic'ul, pero man nuq'uen ta ka ruvech pa cánima. Romari' xa juba' oc k'ij niquiya' cánima riq'uin ri Dios, y tok yepe c'ayef pa quic'aslen, xa niquiya' can ri Dios.
13 Os que estão sobre a pedra são os que, ouvindo a palavra, a recebem com alegria. Estes não têm raiz, creem apenas por algum tempo e, na hora da provação, se desviam.
14 Y ri semilla ri xeka chiquicojol tak q'uix, jari' nu'ij tzij chi ec'o ye'ac'axan ruch'abel ri Dios, pero riq'uin benak ri tiempo, xa (nik'ayisan, nik'osmer) pe ri quic'aslen, roma ni'e cánima pa ruvi' ri achique nic'atzin chique choch'ulef, pa ruvi' beyomal, y pa ruvi' ri niquina' rije' chi nu'on chique chi yequicot. Rije' e'achel jun tico'n ri man jun ruvech nuya'.
14 A parte que caiu entre espinhos, estes são os que ouviram e, no decorrer dos dias, foram sufocados com as preocupações, as riquezas e os prazeres desta vida; os seus frutos não chegam a amadurecer.
15 Jac'a ri semilla ri xeka pa ruch'acul ri ulef, jari' nu'ij tzij chi ec'o ye'ac'axan ruch'abel ri Dios, y riq'uin jun utzulaj y chojmilaj cánima niquic'axaj y niqui'en ri nu'ij. Y riq'uin ri jumul ec'o chupan rubey ri Dios, nu'on chi c'o utz nik'alajin pa quic'aslen, achel jun tico'n ri can c'o nuya'.
15 A parte que caiu na terra boa, estes são os que, tendo ouvido de bom e reto coração, retêm a palavra; estes frutificam com perseverança.
16 Man jun vinak nutzij jun candil y nujuba' jun bojo'y pa ruvi', o nuya-apu chuxe' ch'at, xa nuya' pa (ruc'ojle'el, ru-lugar) richin quiri' sak niquitz'et ri ye'oc-apu pa jay.
16 — Ninguém, depois de acender uma lamparina, a cobre com um vaso ou a põe debaixo de uma cama; pelo contrário, coloca-a num lugar em que ilumina bem, a fim de que os que entram vejam a luz.
17 Quiri' nin-ij chive roma man jun ri evan ri man ta xtek'alajin-pe, ni man jun ri banon che'elek'el ri man ta xtetemex y xtel-pe chosakil.
17 Não há nada oculto que não venha a ser manifesto, nem escondido que não venha a ser conhecido e revelado.
18 Roma c'a ri', tiya' ixiquin y tiyaca-ka pa tak ivánima ri nin-ij chive. Roma xa achique na ri c'o ruch'abel ri Dios ruyacon pa ránima, xtiyo'ox más che. Jac'a ri man jun ruch'abel ri Dios pa ránima, ronojel ri nunojij chi c'o chic pa ránima, xa neleses-e che, xcha' ri Jesús.
18 Portanto, vejam como vocês ouvem. Porque ao que tiver, mais será dado; e ao que não tiver, até aquilo que julga ter lhe será tirado.
19 Jac'ari' xe'eka ri rute' y ri eruchak' ri Jesús ri achique lugar c'o-vi rija'. Pero man xetiquer ta xe'oc-apu riq'uin, roma eq'uiy vinak quimolon-qui' riq'uin.
19 A mãe e os irmãos de Jesus chegaram até onde ele estava, mas não podiam aproximar-se por causa da multidão.
20 Quire' c'a xbix-apu che ri Jesús: Ri ate' y ri e'achak' ec'o chojay y nicajo' yatquitz'et.
20 E lhe comunicaram: — A sua mãe e os seus irmãos estão lá fora e querem vê-lo.
21 Jac'a rija' xu'ij chique ri xeyo'on-apu rutzijol che: Ri nte' y ri enchak', ja ri ye'ac'axan y ri yebano ri nu'ij ri ruch'abel ri Dios, xcha' ri Jesús.
21 Jesus, porém, lhes respondeu:
22 Xbanataj jun k'ij chi ri Jesús y ri ru-discípulos xe'oc-e pa jun canoa, y rija' xu'ij chique: Jo-apu ri juc'an ruchi' ri lago, xcha' chique. Y can xebe na vi.
22 Aconteceu que, num daqueles dias, Jesus entrou num barco em companhia dos seus discípulos e lhes disse: E partiram.
23 Tok ebenak pa ruvi' ri ya', ri Jesús xver-ka. Jac'ari' xtiquer-pe jun nimalaj cak'ik', y romari' ri canoa ri ebenak-vi ninoj-pe riq'uin ya', y juba' ma ni'e-ka chuxe' ya'.
23 Enquanto navegavam, ele adormeceu. E sobreveio uma tempestade de vento no lago, e eles corriam perigo.
24 Xejel c'a apu ri discípulos riq'uin ri Jesús, xquic'asoj y xqui'ij che: ¡Tijonel, tijonel! ¡Kojato' vacami nkujik'! xecha' che. Xcataj c'a pe ri Jesús, cof xch'o che ri cak'ik' y ri ya' nibolko't, jac'ari' xetane-ka y li'an xu'on-ka ruvi' ri ya'.
24 Chegando-se a Jesus, os discípulos o despertaram, dizendo: — Mestre, Mestre, estamos perecendo! Levantando-se, Jesus repreendeu o vento e a fúria da água. Tudo cessou e ficou bem calmo.
25 Jac'a ri Jesús xu'ij chique: ¿Can man juba' cukul ic'u'x viq'uin? Pero rije' xa quixi'in-qui', can achique na xquina', y niquic'utula' chiquivech: ¿Achique chi achi re' chi hasta chique ri cak'ik' y ri ya' nich'o-vi y can niquinimaj rutzij? yecha'.
25 Então Jesus lhes perguntou: Eles, possuídos de temor e admiração, diziam uns aos outros: — Quem é este que até manda nos ventos e nas ondas, e lhe obedecem?
26 Juc'an apu ruchi' ri lago pa jun lugar quichin ri aj-Gadara, ri c'o-apu chuvech ri Galilea, xe'el-vi ri Jesús y ri ru-discípulos.
26 Então rumaram para a terra dos gerasenos, que fica de frente para a Galileia.
27 Jac'a tok ri Jesús xka-ka pan ulef, c'o jun achi aj pa tinamit ri xuc'ulu richin. Ri achi re' c'o chic chi tiempo quec'uje' itzel tak espíritu pa ránima. Manak rutziak nucusaj, ni man nic'uje' ta chiracho, xa pa camposanto nic'uje-vi.
27 Logo que Jesus desembarcou, veio da cidade ao seu encontro um homem possuído de demônios que, havia muito, não se vestia, nem habitava em casa alguma, porém vivia nos túmulos.
28 Xe xutz'et ri Jesús, nisiq'uin xxuque-ka chuvech y riq'uin ruchuk'a' xu'ij-apu che: Rat Jesús, ri Ruc'ajol ri nimalaj Dios pa ruvi' ronojel, ¿achique najo' chuve? Ninc'utuj quemelal chave chi man quinaya' pa k'axomal, nicha'.
28 Quando ele viu Jesus, prostrou-se diante dele, dizendo com voz forte: — O que você quer comigo, Jesus, Filho do Deus Altíssimo? Peço-lhe que não me atormente.
29 Quiri' nu'ij-pe, roma ri Jesús xu'ij che ri itzel espíritu chi tel-e riq'uin ri achi. Roma ri itzel espíritu, q'uiy (mul, paj) nuya-pe ruchuk'a' chupan ru-cuerpo ri achi, y masque nixim ruk'a-rakan riq'uin cadenas richin nichajix, yeruc'ojpij, y ri itzel espíritu nu'on che chi ni'e pa tak lugares manak vinak.
29 Porque Jesus havia ordenado ao espírito imundo que saísse do homem, pois muitas vezes se havia apoderado dele. E, embora procurassem conservá-lo preso com cadeias e correntes, despedaçava tudo e era impelido pelo demônio para o deserto.
30 Y ri Jesús xuc'utuj che: ¿Achique abi'? Legión, xcha'. Quiri' xu'ij ri achi roma q'uiy itzel tak espíritu ocunak riq'uin.
30 Jesus perguntou a ele: Ele respondeu: — Legião. Isto porque muitos demônios tinham entrado nele.
31 Y re' niquic'utula' quemelal che ri Jesús chi man querutak chupan ri nimalaj jul ri ruyon k'eku'n benak-ka rupan.
31 Estes pediram a Jesus que não os mandasse para o abismo.
32 Ec'o c'a q'uiy ak yeva' pa ruvi' jun juyu' chiri' nakaj, y ri itzel tak espíritu niquic'utula' che ri Jesús chi tuya' lugar chi ye'oc quiq'uin ri ak. Y ri Jesús xu'ij chique chi utz.
32 Ora, uma grande manada de porcos estava pastando ali no monte. E os demônios pediram a Jesus que os deixasse entrar naqueles porcos. E Jesus o permitiu.
33 Tok e'elenak chic e ri itzel tak espíritu riq'uin ri achi, xe'oc quiq'uin ri ak, y conojel ri ak niquitelela-qui' xebe chuvech jun rak'aric juyu' c'a pa ya', y chiri' xejik'-vi.
33 Tendo os demônios saído do homem, entraram nos porcos, e a manada precipitou-se despenhadeiro abaixo, para dentro do lago, e se afogou.
34 Ri yeyuk'un quichin ri ak, tok xquitz'et ri xbanataj, xe'enimaj y xbequiya' rutzijol pa tinamit y ri pa tak juyu'.
34 Vendo o que tinha acontecido, os que tratavam dos porcos fugiram e foram anunciá-lo na cidade e pelos campos.
35 Xepe c'a ri vinak chutz'etic ri xbanataj, y tok xe'uka ri c'o-vi ri Jesús, xquitz'et chi ri achi achok riq'uin xe'el-vi-e ri itzel tak espíritu, tz'uyul chirakan ri Jesús. Rucusan rutziak, y man nich'ujyej ta chic achel ri rubanon-pe, y romari' xa xquixi'ij-qui'.
35 Então o povo saiu para ver o que tinha acontecido. Aproximando-se de Jesus, encontraram o homem de quem tinham saído os demônios, vestido, em perfeito juízo, sentado aos pés de Jesus; e temeram.
36 Ri xetz'eto ri achique xbanataj richin xcolotaj ri achi pa quik'a' ri itzel tak espíritu, xquitzijoj ronojel chique ri xequimolo-qui' chiri'.
36 E algumas pessoas que tinham presenciado os fatos contaram-lhes também como o endemoniado tinha sido salvo.
37 Jac'ari' conojel ri vinak erichin ri lugar Gadara, xquic'utuj favor che ri Jesús chi tel-e chiri', roma quixi'in-qui'. Jari' xoc chic e ri Jesús pa canoa y xtzolij.
37 Todo o povo da terra dos gerasenos pediu a Jesus que se retirasse, pois ficaram com muito medo. E Jesus, entrando de novo no barco, voltou.
38 Jac'a ri achi ri xe'el-e itzel tak espíritu riq'uin, nuc'utula' quemelal che ri Jesús chi tuya' lugar che chi ni'e chirij. Pero ri Jesús quire' xu'ij can che:
38 O homem de quem tinham saído os demônios lhe pediu que o deixasse estar com ele. Jesus, porém, o despediu, dizendo:
39 Catzolij chi'avacho, tatzijoj ri nimalaj favor ri xu'on ri Dios aviq'uin, xcha'. Xtzolij c'a ri achi, y chi jun tinamit xutzijoj-vi ronojel ri nimalaj favor ri xu'on ri Jesús riq'uin.
39 — Volte para a sua casa e conte tudo o que Deus fez por você. Então ele foi, proclamando por toda a cidade o que Jesus lhe tinha feito.
40 Tok ri Jesús y ri ru-discípulos xetzolij chic jun bey ri juc'an apu ruchi' ri lago, jani na q'uiy vinak yequicot xquic'ul ruvech, roma conojel ja rija' coyo'en.
40 Quando Jesus voltou, a multidão o recebeu com alegria, porque todos o estavam esperando.
41 Jac'ari' tok xjel-apu riq'uin ri Jesús jun achi c'o ruk'ij pa sinagoga rubinan Jairo. Ri achi re' xxuque-ka chuvech ri Jesús y riq'uin quemelal nuc'utuj che chi ti'e chirij chiracho,
41 Eis que veio um homem chamado Jairo, que era chefe da sinagoga, e, prostrando-se aos pés de Jesus, suplicou-lhe que fosse até a sua casa.
42 roma (nicom yan, mayaj chic) ri juney rumi'al, jun xten ri c'o cami doce rujuna'. Jac'a tok ri Jesús benak chiracho ri Jairo, ri vinak niquipitz'ila' ebenak.
42 Pois tinha uma filha única de uns doze anos, que estava morrendo. Enquanto Jesus caminhava, as multidões o apertavam.
43 Y c'o c'a jun ixok ri ja doce juna' nibin ruquiq'uel roma jun yabil. Rija' ronojel ri ruchajin ruq'uison chiquivech aj-k'omanela', pero nis-ta jun aj-k'omanel xtiquer xbano che chi xc'achoj riq'uin ri ruyabil.
43 Certa mulher que, havia doze anos, vinha sofrendo de uma hemorragia e que havia gastado todos os seus bens com os médicos, sem que ninguém a pudesse curar,
44 Ri ixok re' xjel-apu chirij ri Jesús, (xutz'om, xuchop) apu ruchi' ri rutziak, y jari' xtane' chi nibin ri ruquiq'uel.
44 veio por trás de Jesus e tocou na borda da capa dele. E logo a hemorragia dela estancou.
45 Jac'ari' xuc'utuj ri Jesús: ¿(Achique, acu'x) c'a ri xuya-pe ruk'a' chuvij?
45 Mas Jesus perguntou: Como todos negassem, Pedro disse: — Mestre, é a multidão que o rodeia e aperta!
46 Jac'a ri Jesús xu'ij: C'o jun xuya-pe ruk'a' chuvij, roma yin xinna' chi c'o uchuk'a' xel-e viq'uin, xcha'.
46 Mas Jesus insistiu:
47 Tok ri ixok xutz'et chi xna'ex ri xu'on, nibarbot xbexuque' chuvech ri Jesús, y chiquivech conojel xu'ij-vi che ri Jesús ri achique roma (xutz'om, xuchop) apu ruchi' ri rutziak, y chi can jari' xc'achoj xuna' rija'.
47 A mulher, vendo que não podia passar despercebida, aproximou-se trêmula e, prostrando-se diante de Jesus, declarou, à vista de todo o povo, o motivo por que havia tocado nele e como imediatamente tinha sido curada.
48 Ri Jesús xu'ij che: Numi'al, roma ronojel avánima xape viq'uin, romari' xacolotaj chuvech ri ayabil. Vacami catzolij, ri avánima xril uxlanen.
48 Então Jesus lhe disse:
49 C'a nich'o na ri Jesús riq'uin ri ixok, tok (xapon, xebos) jun ri elenak-pe chiracho ri achi c'o ruk'ij pa sinagoga, y quire' xu'ij che ri Jairo: Ri ami'al ja (xcom, xquen) ka. Man chic tanak ri Tijonel, xcha' che.
49 Enquanto Jesus ainda falava, veio uma pessoa da casa do chefe da sinagoga, dizendo: — A sua filha já morreu; não incomode mais o Mestre.
50 Tok ri Jesús xrac'axaj ri xbix che ri Jairo, rija' xu'ij che: Man taxi'ij-avi', xaxe tanimaj pan avánima, y ri ami'al can xtic'achoj-vi, xcha'.
50 Mas Jesus, ouvindo isto, lhe disse:
51 Tok ja ntoc-apu chiracho ri Jairo, ri Jesús man jun achok che xuya' lugar chi xoc-apu ri pa jay; xaxe ri Pedro, ri Jacobo, ri Juan y ri rute-rutata' ri xten ri xe'oc-apu.
51 Tendo chegado à casa, Jesus não permitiu que ninguém entrasse com ele, a não ser Pedro, João e Tiago, além do pai e da mãe da menina.
52 Conojel nicok'ej y niquibisoj ri xten. Pero ri Jesús xu'ij chique: Man chic quixok', rija' man caminak ta, xa niver, xcha'.
52 E todos choravam e a pranteavam. Mas Jesus disse:
53 Pero rije' xa xetze'en chirij ri Jesús, roma queteman chi ri xten kitzij chi caminak chic.
53 E riam-se dele, porque sabiam que ela estava morta.
54 Jac'a ri Jesús (xutz'om, xuchop) apu ruk'a' ri ámna, y xu'ij che: Nóya, cacataj.
54 Mas Jesus, tomando-a pela mão, disse em voz alta:
55 Jac'ari' xtzolij-pe ránima ri xten, y xcataj-pe. Y ri Jesús xu'ij chi titzuk.
55 Voltou-lhe o espírito, ela imediatamente se levantou, e Jesus mandou que lhe dessem de comer.
56 Ri te'ej-tata'aj xa satznak quic'u'x, jac'a ri Jesús xu'ij chique chi man tiquitzijoj ri xbanataj chiri'.
56 Seus pais ficaram maravilhados, mas ele lhes advertiu que a ninguém contassem o que havia acontecido.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 8, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.