Atos 7
GT:cak:Kaqchikel (CAK) vs NVT
1 Ri nimalaj sacerdote xuc'utuj che ri Esteban: ¿Kitzij ri niqui'ij chavij? xcha'.
1 Então o sumo sacerdote lhe perguntou: “Estas acusações são verdadeiras?”.
2 Jac'ari' xu'ij ri Esteban: Nuvinak israelitas ri rix tata'aj, y ri rix principal chupan ri katinamit, tivac'axaj na c'a ri nin-ij chive: Ojer can, quila' chupan ri roch'ulef Mesopotamia, ri Dios ri c'o nimalaj ruk'ij, xuc'ut-ri' chuvech ri katata' Abraham, tok ri Abraham c'a man jani tec'uje' pa tinamit Harán,
2 Estêvão respondeu: “Irmãos e pais, ouçam-me! O Deus glorioso apareceu a nosso antepassado Abraão na Mesopotâmia, antes de ele se estabelecer em Harã,
3 y xu'ij che: Catel-e vave' pan aroch'ulef y chiquicojol ri (avalpachel, avaj-c'uaxel), y cabin chupan ri roch'ulef ri xtinc'ut chavech. Quiri' xbix che ri Abraham.
3 e lhe disse: ‘Deixe sua terra natal e seus parentes e vá para a terra que eu lhe mostrarei’.
4 Jac'ari' xel-pe chiri' chupan ri quiroch'ulef ri ruvinak ri ni'ix caldeos chique, y xbec'uje' pa tinamit Harán. Tok caminak chic rutata' ri Abraham chiri', ri Dios xuq'uen-pe ri Abraham chupan ri roch'ulef Canaán ri rixc'o-vi vacami.
4 Então Abraão saiu da terra dos caldeus e morou em Harã até seu pai morrer. Depois, Deus o trouxe aqui para a terra onde vocês agora vivem.
5 Y man jun juyu' xuya' che vave', nis-ta richin nuya-vi ri rakan. Pero xu'ij che chi c'o na jun k'ij xtuya' ri roch'ulef re' che y chique ri riy-rumam ri xque'ec'uje' chirij can rija', masque ri Abraham man jun ralc'ua'l chiri'.
5 “Mas Deus não lhe deu herança alguma aqui, nem mesmo o espaço de um pé. Contudo, prometeu que a terra toda pertenceria a Abraão e a seus descendentes, embora ele ainda não tivesse filhos.
6 Quire' c'a xu'ij ri Dios che: Ri aviy-amam xque'ec'uje' pa jun chic roch'ulef, ri man quiroch'ulef ta, y xti'an lok'on tak samajela' chique, y xti'an chique chi niquik'asaj k'axomal (caji', quiji') ciento juna'.
6 Disse-lhe também que seus descendentes viveriam numa terra estrangeira, onde seriam escravizados e oprimidos por quatrocentos anos.
7 Jac'a ri vinak ri xquebano lok'on tak samajela' chique ri aviy-amam, yin xquenya' pa k'axomal. C'ajari' xque'el-pe ri aviy-amam chiri' y xque'oc nusamajela' yin chupan ri lugar re', xcha' ri Dios che ri Abraham.
7 Mas Deus disse: ‘Eu castigarei a nação que os escravizar, e, por fim, sairão dali e me adorarão neste lugar’.
8 Y ri Dios xuya' rutzij che ri Abraham chi can nu'on na vi ronojel re xu'ij, y richin retal chi quiri' xecanaj chiquivech, xu'ij che ri Abraham chi tiquibana' circuncidar qui' rija' y conojel ri alabo ri xque'alex riq'uin. Romari', tok ri Abraham xalex ri ruc'ajol Isaac, vakxaki' ruk'ij chiri' xu'on circuncidar. Quiri' mismo xu'on ri Isaac che ri ruc'ajol rubinan Jacob, y quiri' mismo xu'on ri Jacob chique ri doce ruc'ajol ri xe'oc tata'aj richin ri tinamit Israel.
8 “Naquele tempo, Deus deu a Abraão a aliança da circuncisão. Assim, quando seu filho Isaque nasceu, ele o circuncidou no oitavo dia. Essa prática continuou quando nasceu Jacó, filho de Isaque, e quando nasceram os doze filhos de Jacó, os patriarcas de Israel.
9 Ri eruc'ajol ri Jacob, c'o jun k'ij itzel niquina' che ri José ri quichak', xecataj chirij, y xquic'ayij-e richin xc'amer-e pa roch'ulef Egipto. Jac'a ri Dios man jun bey xuya' can ri José.
9 “Os patriarcas tiveram inveja de seu irmão José e o venderam como escravo para o Egito. Mas Deus estava com ele
10 Xucol chupan ronojel k'axomal ri nuk'asaj. Xuya' utzulaj no'oj che y xu'on chi utz xtz'et roma ri Faraón ri rey pan Egipto. Ri rey xuya' ri José chi gobernador pa ruvi' ri Egipto, y xujach rupan ri racho pa ruk'a' richin nuchajij.
10 e o livrou de todas as suas dificuldades. Deus concedeu a José favor e sabedoria diante do faraó, rei do Egito, e o faraó o nomeou governador de todo o Egito e administrador de seu palácio.
11 Ja tiempo ri', xpe vayijal y nimalaj k'axomal chiri' pan Egipto y pa roch'ulef Canaán. Y ri kati't-kamama' man niquil ta chic achique niquitij.
11 “Então veio uma fome sobre o Egito e sobre Canaã. Houve grande aflição, e nossos antepassados ficaram sem comida.
12 Tok ri Jacob xrac'axaj chi pa roch'ulef Egipto c'o trigo, xerutak-e ri ruc'ajol ri ekati't-kamama' roj chulok'ic juba' ri trigo ri'. Jari' ri na'ey (mul, paj) xerutak-e.
12 Jacó soube que ainda havia cereal no Egito e enviou seus filhos, nossos antepassados, para comprarem alimento.
13 Jac'a tok xerutak chic e jun bey, jari' tok ri José xuk'alajrisaj-pe-ri' chiquivech ri ruchak'-runimal. C'ajari' tok ri Faraón xretemaj quivech ri (ralpachel, raj-c'uaxel) ri José.
13 Da segunda vez que foram, José revelou sua identidade a seus irmãos e os apresentou ao faraó.
14 Ri José xu'ij c'a chi tec'amer ri Jacob ri rutata', junan quiq'uin conojel ri (ralpachel, raj-c'uaxel). E-setenta y cinco chiconojel.
14 Depois, José mandou trazer para o Egito seu pai, Jacó, e todos os seus parentes, 75 pessoas ao todo.
15 Quiri' xbanataj tok ri Jacob xxule-ka pa roch'ulef Egipto, y chiri' pan Egipto (xcom, xquen) vi rija' y ri eruc'ajol, ri ekati't-kamama' can roj israelitas.
15 Assim, Jacó foi para o Egito e ali morreu, bem como nossos antepassados.
16 Y xe'uc'uax c'a pa tinamit Siquem, y xemuk pa jun lugar ri rulok'on can ri Abraham chique ralc'ua'l jun achi xubinaj Hamor chiri' pa Siquem.
16 Seus corpos foram levados para Siquém e sepultados no túmulo que Abraão havia comprado por um certo preço dos filhos de Hamor.
17 Jac'a tok nijel-pe ri tiempo chi nibanataj ri rusujun ri Dios che ri Abraham, ri achok che ruyo'on-vi rutzij chi can nu'on-vi ri rusujun, ri rutinamit ri Dios jani na yeq'uiyer chiri' pan Egipto,
17 “Aproximando-se o tempo em que Deus cumpriria sua promessa a Abraão, nosso povo se multiplicou grandemente no Egito.
18 c'a ja tok xoc chic jun rey chiri' pan Egipto ri man xretemaj ta e ruvech ri José.
18 Então subiu ao trono do Egito um novo rei, que nada sabia a respeito de José.
19 Ri rey re' xno' (chubanic, cho'onic) chi itzel runo'oj xu'on chique ri kati't-kamama', roma xu'on chique chi xequipoc'a' can quiyon ri calc'ua'l ri c'a ja ye'alex, richin chi ri ac'ola' ri' (quecom, quequen), roma man xrojo' ta chi xeq'uiyer más.
19 Esse rei explorou e oprimiu nosso povo, forçando os pais a abandonarem seus filhos recém-nascidos, para que morressem.
20 Ja chupan tak ri k'ij ri' xalex ri Moisés, jun ac'ual jabel oc chuvech ri Dios, y oxi' ic' xilix pa racho ri rutata'.
20 “Por essa época, nasceu Moisés, um bebê especial aos olhos de Deus. Seus pais cuidaram dele em casa por três meses.
21 Pero c'o jun k'ij ja jun ri Moisés xpoq'uex can pa ruk'a' ri camic, pero xa ja ri rumi'al ri rey Faraón xilo richin, y achel ral xu'on che chi xuq'uiytisaj.
21 Quando tiveram de abandoná-lo, a filha do faraó o adotou e o criou como seu próprio filho.
22 Romari' ri Moisés xtijox riq'uin ronojel ruvech estudio quichin ri aj pa roch'ulef Egipto, y tok nich'o, ri rutzij can c'o ruchuk'a' navac'axaj, y quiri' ronojel ri yerubanala'.
22 Moisés foi educado em toda a sabedoria dos egípcios e era poderoso em palavras e ações.
23 Jac'a tok ri Moisés cuarenta chic rujuna', xpe pa ránima chi xc'atzin nutz'et ri achique quibanon ri ruvinak israelitas.
23 “Certo dia, estando Moisés com quarenta anos, resolveu visitar seus parentes, o povo de Israel.
24 Y xutz'et c'a chi jun aj chiri' pan Egipto nik'ax ruvi' ri pokon nu'on che jun israelita, y ri Moisés richin nuto' ri ruvinak, xu'on ruq'uexel che ri aj-Egipto, xa xucamisaj.
24 Ao ver um egípcio maltratando um israelita, defendeu o israelita e o vingou, matando o egípcio.
25 Rija' xunojij chi ri israelitas (xtik'ax, xtino') chiquivech chi ja rija' ri xtucusaj ri Dios richin yerucol-e pa quik'a' ri aj-Egipto, pero ri israelitas man quiri' ta xquinojij.
25 Imaginou que seus irmãos israelitas entenderiam que ele havia sido enviado por Deus para resgatá-los, mas isso não aconteceu.
26 Chuca'n k'ij, ri Moisés xe'erila' ca'i' israelitas niqui'en oyoval chiquivech. Rija' xrojo' xerubochi'ij chi eca'i' y quire' xu'ij chique: Nuvinak, rix xa ichak'-inimal ivi'; ¿achique roma ni'en oyoval chivech? xcha'.
26 “No dia seguinte, visitou-os novamente e viu dois homens de Israel brigando. Tentando agir como pacificador, disse a eles: ‘Homens, vocês são irmãos; por que brigam um com o outro?’.
27 Pero ri nibano pokon che ri jun chic ruvinak, xunim-e ri Moisés, y xu'ij che: ¿Achique ni'in chave chi rat uc'uay kabey y rat (c'ojoy, juez) kichin?
27 “Mas o homem que era culpado empurrou Moisés e disse: ‘Quem o nomeou líder e juiz sobre nós?
28 ¿O xa najo' yinacamisaj achel xa'an che ri jun aj-Egipto ivir? xcha'.
28 Vai me matar como matou o egípcio ontem?’.
29 Tok ri Moisés xrac'axaj quiri', xenimaj-e, xc'uje' pa jun roch'ulef rubinan Madián chiquicojol vinak man israelitas ta, y chiri' rija' xec'uje' ca'i' ruc'ajol.
29 Quando Moisés ouviu isso, fugiu e foi viver como estrangeiro na terra de Midiã. Ali nasceram seus dois filhos.
30 Cuarenta juna' tic'uje' ri Moisés chiri' pa Madián, tok xuc'ut-ri' jun ángel chuvech chupan jun mata (xulu-quiej, zarza) nijino pa k'ak' chiri' chupan ri chakijlaj tz'iran ulef ri c'o-vi ri juyu' Sinaí.
30 “Quarenta anos depois, no deserto próximo ao monte Sinai, um anjo apareceu a Moisés nas chamas de um arbusto que queimava.
31 Tok ri Moisés xutz'et ri k'ak' nic'at, achique na xuna', y richin nutz'et utz-utz, xjel-apu más riq'uin, y jari' xch'o-pe ri Ajaf che, y xu'ij:
31 Quando Moisés viu aquilo, ficou admirado. Aproximando-se para observar melhor, ouviu a voz do Senhor, que disse:
32 Ja yin ru-Dios ri Abraham, ru-Dios ri Isaac y ru-Dios ri Jacob ri ojer tak avati't-amama', xcha'. Y ri Moisés nibarbot man xu'on ta chic ámna xtzu'un-apu.
32 ‘Eu sou o Deus de seus antepassados, o Deus de Abraão, de Isaque e de Jacó’. Moisés tremia de medo e não tinha coragem de olhar.
33 Jac'a ri Ajaf xu'ij-pe che: Tavelesaj la axajab chi'avakan, roma lok'olaj rubanon ri ulef ri rat pa'el-vi.
33 “Então o Senhor lhe disse: ‘Tire as sandálias, pois você está pisando em terra santa.
34 Yin nutz'eton ri k'axomal ri niquik'asaj ri nutinamit pa roch'ulef Egipto, y ninvac'axaj ri cok'ej. Roma c'a ri', xika-pe richin yencol. Vacami tabana' abanic richin yatintak-e pan Egipto, xcha' che ri Moisés.
34 Por certo, tenho visto a aflição do meu povo no Egito. Tenho ouvido seus gemidos e desci para libertá-los. Agora vá, pois eu o envio de volta ao Egito’.
35 Ja Moisés re' ri man jun rakale'n xqui'en ri kavinak, tok xqui'ij che: ¿Achique ni'in chave chi rat uc'uay bey y rat juez? xecha' che. Pero ja rija' ri xutak ri Dios richin nuc'uan quibey y yerucol-e pa quik'a' ri aj-Egipto riq'uin ruk'a' ri ángel ri xuc'ut-ri' chuvech chupan ri (xulu-quiej, zarza).
35 “Era esse o mesmo Moisés que o povo havia rejeitado quando lhe perguntaram: ‘Quem o nomeou líder e juiz?’. Por meio do anjo que apareceu a Moisés no arbusto em chamas, Deus o enviou para ser líder e libertador.
36 Ja Moisés re' xelesan-pe quichin ri kati't-kamama' pa roch'ulef Egipto ri xerubanala-vi ri man jun bey etz'eton y retal ruchuk'a' ri Dios. Quiri' mismo xerubanala' pa Mar Rojo, y pa chakijlaj tz'iran ulef chupan cuarenta juna'.
36 Assim, com muitas maravilhas e sinais, ele os conduziu para fora do Egito, pelo mar Vermelho e pelo deserto, durante quarenta anos.
37 Ja mismo ri Moisés ri quire' x-in chique ri kavinak ri tiempo ri': Ri Kajaf Dios xtuyec chic jun profeta chi'icojol rix mismo achel xu'on chuve yin, y rix xtiya' ixiquin riq'uin ronojel ri xtu'ij chive. Quiri' ru'in can ri Moisés.
37 “Esse mesmo Moisés disse ao povo de Israel: ‘Deus levantará para vocês um profeta como eu do meio de seu povo’.
38 Y ja Moisés re' ri xc'uje' chiquicojol ri rutinamit ri Dios pa chakijlaj tz'iran ulef. Che rija' xbix-vi roma ri ángel pa ruvi' ri juyu' Sinaí chi tuk'asaj ri ch'abel chique ri kati't-kamama', y che rija' mismo xjach-vi ch'abel richin c'aslen richin tuya' chike.
38 Moisés estava com nossos antepassados, a congregação do povo de Deus no deserto, quando o anjo lhe falou no monte Sinai, e ali Moisés recebeu palavras que dão vida, para transmiti-las a nós.
39 Jac'a ri kati't-kamama' man xcajo' ta xquinimaj ri xu'ij ri Moisés, xa xquiya-e juc'an, y ri cánima xa xtzolij chic pa roch'ulef Egipto.
39 “Mas nossos antepassados se recusaram a obedecer a Moisés. Eles o rejeitaram e, em seu íntimo, voltaram ao Egito.
40 Roma c'a ri', quire' xqui'ij che ri Aarón: Que'abana' ka-dios richin jari' ye'uc'uan kichin. Roma ri Moisés ri xojelesan-pe pan Egipto, achique na xbanataj riq'uin, xecha'.
40 Disseram a Arão: ‘Faça para nós deuses que nos guiem, pois não sabemos o que aconteceu com esse Moisés que nos tirou do Egito’.
41 Chupan tak ri k'ij ri', xqui'en ruvachibel jun alaj váquix, y xequicamisaj chicop chuvech richin niquiya' ruk'ij. Can xel cánima chirij ri xa ja rije' xebano-ka.
41 Logo, fizeram um ídolo em forma de bezerro, ofereceram-lhe sacrifícios e começaram a celebrar o objeto que haviam criado.
42 Jac'a ri Dios xeruya' can, xerosk'opij richin xquiya' quik'ij ronojel ri yetz'etetaj chuvech ri rocaj, achel ri ch'umila', ri ic' y ri k'ij. Achel nu'ij chupan ri vuj ri quitz'iban can ri profetas, tok ri Dios quire' xu'ij:
42 Então Deus se afastou deles e os entregou para servirem as estrelas do céu como deuses, conforme está escrito no livro dos profetas: ‘Foi a mim que vocês trouxeram sacrifícios e ofertas durante aqueles quarenta anos no deserto, povo de Israel?
43 Pa ruq'uexel chi xiya' nuk'ij, xa xitelelej racho ri dios Moloc,
43 Não, vocês carregaram o santuário de Moloque, a estrela de seu deus Renfã, e as imagens que fizeram para adorá-los. Por isso eu os enviarei para o exílio, para além da Babilônia’.
44 Ri ojer tak kati't-kamama', tok xebin pa chakijlaj tz'iran ulef, quic'uan ri racho ri Dios ri banon che tz'un ri achok chupan yaquel-vi ri tz'ajtz'ak tak abaj ri tz'iban-vi ri ru-ley ri Dios. Ri jay ri', tzak ja achel xuc'ut ri Dios chuvech ri Moisés, quiri' banon che.
44 “Nossos antepassados levaram com eles pelo deserto o tabernáculo, construído de acordo com o modelo que Deus havia mostrado a Moisés.
45 Ri jay ri' pa quik'a' ri jun chic solaj kavinak xyo'ox-vi can. Rije' xquiq'uen-pe chupan re roch'ulef quichin man israelitas ta, tok ja ri Josué uc'uayon-pe quibey. Pero ja mismo ri Dios xe'elesan ri man israelitas ta pa quibey, y ri racho ri Dios ri quic'amon-pe tok xe'uka, c'a xcuses na pa ru-tiempo ri rey David
45 Anos depois, quando Josué comandou nossos antepassados nas batalhas contra as nações que Deus expulsou desta terra, foi levado com eles para seu novo território e ali ficou até o tempo do rei Davi.
46 ri xc'ulu ru-favor ri Dios pa ruc'aslen y xuc'utuj che chi nrojo' nu'on jun jay richin ri Dios ri ru-Dios ri Jacob.
46 “Davi encontrou favor diante de Deus e pediu para construir um templo permanente para o Deus de Jacó,
47 Pero xa c'a ja ri Salomón xbano ri racho ri Dios.
47 mas foi Salomão quem o construiu.
48 Masque ri nimalaj Dios ri c'o pa ruvi' ronojel, man nic'uje' ta chupan jay banon coma aj-roch'ulef, achel nu'ij chupan ruch'abel ri Dios ri rutz'iban can ri profeta ri nu'ij:
48 O Altíssimo, porém, não habita em templos feitos por mãos humanas. Como diz o profeta:
49 Ja ri caj ri nutz'uyubal,
49 ‘O céu é meu trono, e a terra é o suporte de meus pés. Acaso construiriam para mim um templo assim tão bom?’, diz o Senhor. ‘Que lugar de descanso me poderiam fazer?
50 Tuka chi'ic'u'x chi ja yin ri yin banayon ronojel.
50 Acaso não foram minhas mãos que criaram o céu e a terra?’.
51 Jac'a rix xa cof rij-ivi' richin niya' ruk'ij ri Dios, man ijakon ta ri ivánima chuvech, achel xa tz'apel ri ixiquin, man jun bey nika chivech, ni man niya' ta lugar chi ja ri Lok'olaj Espíritu nuc'uan ivichin, xa rix junan quiq'uin ri ojer tak ivati't-imama'.
51 “Povo teimoso! Vocês têm o coração incircuncidado e são surdos para a verdade. Resistirão para sempre ao Espírito Santo? Foi o que seus antepassados fizeram, e vocês também o fazem!
52 Roma rije' man jun chique ri profetas ri man ta xequiya' pa k'axomal, y xequicamisaj ri xeyo'on rutzijol chi xtipe na Jun ri can choj. Y vacami ri xuka ri Jun ri', xa ja rix xixjacho-e pa quik'a' ri itzel yetz'eto richin, y xic'utuj chi ticamises.
52 Que profeta seus antepassados não perseguiram? Mataram até aqueles que predisseram a vinda do Justo, a quem vocês traíram e assassinaram!
53 Chive rix xyo'ox-vi ri ley ri quic'amon-pe ri ángeles, pero rix man xinimaj ta, xcha' ri Esteban.
53 Vocês desobedeceram à lei de Deus, embora a tenham recebido das mãos de anjos”.
54 Jac'a tok xquic'axaj ri tzij re', man juba' ta oc coyoval xcataj, y niquijach'ach'ela' (roquey, quey) chirij.
54 Os líderes judeus se enfureceram com a acusação de Estêvão e rangiam os dentes contra ele.
55 Jac'a ri Esteban nojnak ri Lok'olaj Espíritu pa ránima, xtzu'un c'a e chicaj, y xtiquer xutz'et ri lugar c'o-vi ri Dios, y xutz'et chi pa ru-derecha ri Dios pa'el-vi ri Jesús.
55 Mas Estêvão, cheio do Espírito Santo, olhou firmemente para o céu e viu a glória de Deus, e viu Jesus em pé no lugar de honra, à direita de Deus.
56 Y xu'ij c'a: Yin nintz'et chi la caj jakal y nintz'et ri Jesús ri xu'alex-ka chikacojol chi pa'el-apu pa ru-derecha ri Dios, xcha'.
56 “Olhem!”, disse ele. “Vejo os céus abertos e o Filho do Homem em pé no lugar de honra, à direita de Deus!”
57 Jac'a richin man niquic'axaj más ri nu'ij ri Esteban, xquitz'apila' quixiquin, yesiq'uin junan xebe chirij.
57 Eles taparam os ouvidos e, aos gritos, lançaram-se contra ele.
58 Xquelesaj-e chuchi' ri tinamit, y chiri' (xquitz'om, xquichop) ruc'akic che abaj. Ri xetz'ucun tzij chirij ri Esteban xquich'ilila-e jujun quitziak chiquij y xquisovila' can chirakan jun ala' rubinan Saulo.
58 Arrastaram-no para fora da cidade e começaram a apedrejá-lo. Seus acusadores tiraram os mantos e os deixaram aos pés de um jovem chamado Saulo.
59 Tok yetajin chuc'akic che abaj, ri Esteban xusiq'uij ri Ajaf y xu'ij: Ajaf Jesús, tac'ulu' ri vánima, xcha'.
59 Enquanto atiravam as pedras, Estêvão orou: “Senhor Jesus, recebe o meu espírito”.
60 Xxuque' c'a ka, y riq'uin ruchuk'a' xu'ij: Vajaf, man ta'an chi nika rajil ri mac re' pa quivi', xcha'. Tok ru'in chic quiri', (xcom, xquen).
60 Então caiu de joelhos e gritou: “Senhor, não os culpes por este pecado!”. E, com isso, adormeceu.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 7, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.