Mateus 13
Yakʼusda bughunek: k’andit khunek neba lhaidinla (CAFNT) vs NTLH
1 'Et dzin Sizi koo tininya, 'ink'ez bun taba natl'adeda.
1 Naquele mesmo dia Jesus saiu de casa, foi para a beira do lago da Galileia, sentou-se ali e começou a ensinar.
2 'Aw 'et dune lhanah higha wézdel 'et ts'i beinya, 'ink'ez ts'i bet natl'adeda. 'Et ts'iyawh taba 'et nahudelhúya.
2 A multidão que se ajuntou em volta dele era tão grande, que ele entrou num barco e sentou-se; e o povo ficou em pé na praia.
3 Ndai khunek be whuts'odul'eh, 'i 'et lhelhdun huwa hubulh yalhtuk hoh ndo búlhni, “Sih soo zélhts'ai, 'ilhunuh 'a'nule, 'en 'a'ntelelh ts'ih whinya.
3 Jesus usou parábolas para ensinar muitas coisas. Ele disse:
4 'Et 'a'nule bulah ti nanánkat. 'I dut'aiyaz whusahándel 'ink'ez ts'iyawh hineldel.
4 Quando estava espalhando as sementes, algumas caíram na beira do caminho, e os passarinhos comeram tudo.
5 'Et bulah tse tah nanánkat, 'et huwa 'i 'ahoh hanusdúki, 'ankw'us yun hoolah huwa.
5 Outra parte das sementes caiu num lugar onde havia muitas pedras e pouca terra. As sementes brotaram logo porque a terra não era funda.
6 Bughih hoolah 'et huwa hasain'ai hoh ts'iyawh yanúdezgi 'ink'ez hoolah suli.
6 Mas, quando o sol apareceu, queimou as plantas, e elas secaram porque não tinham raízes.
7 'Et bulah chah whus tah nanánkat. 'I chah whus cho whutah bulh tanenyi 'ink'ez bulh lhéwhuntlah.
7 Outras sementes caíram no meio de espinhos, que cresceram e sufocaram as plantas.
8 'Et 'onghoh, 'i yun unzoo, 'i k'ut nanánkat hoh soo hananyi. Bumai buluh lanezi lanezi (100) bumai suli, buluh lhk'utat lanezi (60) bumai suli, 'ink'ez buluh tat lanezi (30) bumai suli.
8 Mas as sementes que caíram em terra boa produziram na base de cem, de sessenta e de trinta grãos por um.
9 Ndan budzo hoonli, 'en soo cho hiyoozólhts'a huba' hoont'ah.”
9 E Jesus terminou, dizendo:
10 'Aw 'et yugha hoodul'eh highu nindel, 'et hiyoodulhkut, 'ink'ez 'uhiyúlhni, “Di ka ndi khunek be whuts'odul'eh, 'i be zeh hubulh yaílhtuk?”
10 Então os discípulos chegaram perto de Jesus e perguntaram: — Por que é que o senhor usa
11 'Et ndo búlhni, “Yak'uz be k'úne' whul'en 'aw be whe' hoont'ah hooyah, 'i daja ni, nuhwheni zeh nuhghá whunt'ai. 'Et 'onghun 'aw hubugha chahóolts'ulh. 'Et huwa whuz na'a zeh hubulh yalhtuk.
11 Jesus respondeu:
12 'Et huwa njan duhoont'ah, ndunnah hoontsoolyaz t'ehonínzun, 'en 'o nus lhat t'ehonínzun, 'et hubugha whútelts'ulh. 'Et ndunnah hoonli t'ehonízun, hoontsoolyaz, hodits'o ndai 'aw 'i hiyit'i, 'i whunts'ih bughu nayitélchulh.
12 Pois quem tem receberá mais, para que tenha mais ainda. Mas quem não tem, até o pouco que tem lhe será tirado.
13 'Et huwa ndi khunek be whuts'odul'eh, 'i be zeh hubulh yalhtuk.
13 É por isso que eu uso parábolas para falar com essas pessoas. Porque elas olham e não enxergam; escutam e não ouvem, nem entendem.
14 'Et Isaiah nus ho'en daja ni 'en bugha ts'iyawh lhaóodulya. Njan ndutni,
14 E assim acontece com essas pessoas o que disse o
15 Ndunnah dune budzi 'ants'ih buba' hoont'ah suli 'et huwa,
15 Pois a mente deste povo está fechada:
16 'Et whunts'ih nuhwheni ndai nuhna be whunulh'en, ts'ah'un na'a whunulh'en. 'Ink'ez nuhdzeh hoh soo whúdahts'o, 'et huwa degha nus hoonzoo nuhghá whults'ut.
16 Jesus continuou, dizendo:
17 Ts'ah'un 'un whúdusni, hoh da lhanah nus whunilh'en 'ink'ez ndunnah ts'ah'un 'uhint'ah, ndai nulh'en, 'i hiyuntelh'ilh hukwa' huninzun, 'et whunts'ih 'aw chahiyí'il! Ndet whudahts'o, 'et soo ts'ah'un hodutéts'o hukwa' huninzun, 'et whunts'ih 'aw chahodíts'il.
17 Eu afirmo a vocês que isto é verdade: muitos profetas e muitas outras pessoas do povo de Deus gostariam de ver o que vocês estão vendo, mas não puderam; e gostariam de ouvir o que vocês estão ouvindo, mas não ouviram.
18 “'Et huwa ndi khunek be whuts'odul'eh, 'i be 'a'nulih, 'en bugha, njan ndutni,
18 — Então escutem e aprendam o que a
19 ndunnah yak'uz nts'e na'a 'uhuhoolhdzun whulh 'úhudits'o ndi khunek daja ni hoh 'utni 'et whunts'ih bubeni be 'aw t'ehonuszun. Ndai dune budzi tuz 'ahinanla, 'i ndun ntsi' whusayih 'ink'ez budzi be hanaída'aih! Ndi 'i 'int'ah, ti 'anélya, 'i 'int'ah.
19 As pessoas que ouvem a mensagem do vem e tira o que foi semeado no coração delas.
20 Ndi ndai da tse tah 'anilya, 'i ndunnah 'i k'una'a 'uhint'ah. Ndi khunek hidits'o t'eh, 'ink'ez soo 'ahoh huhóont'i hoh hiyilhchukw.
20 As sementes que foram semeadas onde havia muitas pedras são as pessoas que ouvem a mensagem e a aceitam logo com alegria,
21 'Et whunts'ih dich'oh 'aw bughih hoolah li'hint'ah. 'Et huwa 'astl'iyaz zeh huba 'alha' hoont'ah. 'Ink'ez ndi khunek 'i bugha dzuh nuhudeh 'ink'ez 'onghunnah buch'a hudetni. 'Et huwa 'ahoh whulahudutnih.
21 mas duram pouco porque não têm raiz. E, quando por causa da mensagem chegam os sofrimentos e as perseguições, elas logo abandonam a sua fé.
22 Ndai whus tah 'anankat, 'i li'int'ah, 'en ndez na'a 'uhint'ah. 'En khunek hidits'o, 'et whunts'ih ndi yun k'ut huwu ni ts'inli, ndi yun k'ut soo uzde'a 'uhoont'ah, 'et 'i ts'iyawh whus cho 'i be bulh lheyúllhuk ndult'ah. 'Et huwa 'aw lhahúdulya hoole ghaít'ah.
22 Outras pessoas são parecidas com as sementes que foram semeadas no meio dos espinhos. Elas ouvem a mensagem, mas as preocupações deste mundo e a ilusão das riquezas sufocam a mensagem, e essas pessoas não produzem frutos.
23 'Et whunts'ih ndet yun unzoo, 'i k'éninkat, 'i li'ínt'ah, 'en ndez na'a njan ndúhint'ah. Ndi Yak'usda bughunek hidits'o, 'i t'ehinuzih teh daja ni hoh 'utni. 'Et huwa bumai lhai lhih li'hint'ah. Bulah lanezi lanezi (100) suli. 'Et doo chah bulah lhk'utat lanezi (60) suli. 'Et doo chah bulah tat lanezi (30) suli.”
23 E as sementes que foram semeadas em terra boa são aquelas pessoas que ouvem, e entendem a mensagem, e produzem uma grande colheita: umas, cem; outras, sessenta; e ainda outras, trinta vezes mais do que foi semeado.
24 Doo chah 'uyoo khunek be nawhutnuk, 'i be whuts'odul'eh, 'i be hubulh yalhtuk 'et njan ndo búlhni, “Nts'e na'a yak'uz hubudayi cho 'uhuhoolhdzun, 'et dez na'a njan nduhoont'ah. Dune ndi yun buk'ut 'a'nukat. Unzoo, 'i 'anukat, 'i 'ainanla.
24 Jesus contou outra parábola . Ele disse ao povo:
25 'Awhuz huztez hoh dune yuch'a detni whusainya. 'Et ndi 'ainanla, 'i unzoo, 'i tah, ndi 'anukat, 'i 'ut'antsi' ts'utni, 'i yutah 'ainanla, 'ink'ez whenaja.
25 Certa noite, quando todos estavam dormindo, veio um inimigo, semeou no meio do trigo uma erva ruim, chamada joio, e depois foi embora.
26 'Et ts'iyawh hanányi hoh ndi 'ut'antsi', 'i chah bulh hainanyi.
26 Quando as plantas cresceram, e se formaram as espigas, o joio apareceu.
27 'Et bukoo whumoodih be 'ulhna highu nindel 'ink'ez 'uhiyulhni, ‘Dahooja nemoodih, di hoh inla ndi unzoo, 'i hanuyeh butah 'anánla? Di ho' 'int'ah ndi 'ut'antsi' ndult'ah?’
27 Aí os empregados do dono das terras chegaram e disseram: “Patrão, o senhor semeou sementes boas nas suas terras. De onde será que veio este joio?”
28 'Et ndo búlhni, ‘Sch'a detni 'uja.’ 'Et be 'ulhna hiyulhni, ‘Ndi 'ut'an untsi', 'i butah hananyi, 'i hats'úntelelh hukwa' ninzun ih?’
28 — “Foi algum inimigo que fez isso!”, respondeu ele.
29 'Et ndo búlhni, ‘'Awundooh! Whute 'int'ah doo ka sih ndi unzoo, 'i chah bulh 'óohneh.
29 — “Não”, respondeu ele, “porque, quando vocês forem tirar o joio, poderão arrancar também o trigo.
30 Whute ndulhdzun ha' untekulh whuts'un. 'Aw 'et ha' nukat neooninzut t'eh, ha' untelelh, 'en si budóosni, 'udechoo 'ut'antsi' hanáhle 'ink'ez ulhghel duték'un huba. 'Ink'ez ndai unzoo, 'i ts'iyawh hanáhle 'ink'ez haníyeh, 'i ba bukoo whuz danáhle.’ ”
30 Deixem o trigo e o joio crescerem juntos até o tempo da colheita. Então eu direi aos trabalhadores que vão fazer a colheita: ‘Arranquem primeiro o joio e amarrem em feixes para ser queimado. Depois colham o trigo e ponham no meu depósito.’ ”
31 Doo chah 'uyoo khunek be nawhutnuk, 'i be whuts'odul'eh, 'i be hubulh yalhtuk 'et njan ndo búlhni, “Nts'e na'a yak'uz hubudayi cho 'uhuhoolhdzun, 'et ndez na'a njan nduhoont'ah. Ndi mai, mustard hiyulhni, 'i k'una'a 'int'ah. 'I dune yílhchoot 'ink'ez ha'nulhyeh k'et wheyínanla.
31 Jesus contou outra parábola . Ele disse ao povo:
32 Ndi mai soo degha nus ninsol, 'i hanányi 'ink'ez buchun degha nus dincha suli. Ndi mustard hiyulhni buchun, 'i ndai mai chun ts'iyawh 'ut'an hanúlhyeh bugha ndoh suli. 'Et 'i dut'aiyaz buyooschun tah 'ut'o ninínla.”
32 Ela é a menor de todas as sementes; mas, quando cresce, torna-se a maior de todas as plantas. Ela até chega a ser uma árvore, de modo que os passarinhos vêm e fazem ninhos nos seus ramos.
33 Doo chah 'uyoo khunek be nawhutnuk, 'i be whuts'odul'eh, 'i be hubulh yalhtuk 'et njan ndo búlhni, “Nts'e na'a yak'uz hubudayi cho 'uhuhoolhdzun, 'et ndez na'a njan nduhoont'ah, lhes ntuldoh, 'i ndult'ah. Ts'eke yílhchoot 'ink'ez lhes nudzaih, 'i tat tests'ai be lhtayudzih, 'i dezbun. 'Et yunélhus, 'ink'ez 'udun ninínkai hoh untéldoh.”
33 Jesus contou mais esta parábola para o povo:
34 Ndi ts'iyai, 'i khunek be nawhutnuk, 'i be whuts'odul'eh, 'i 'et whuz na'a zeh Sizi 'ilhunahuwúdulh hubulh yailhtuk. 'Aw 'uts'un na'a cha'budínil. 'Et ndez na'a zeh hubudáni.
34 Jesus usava parábolas para dizer tudo isso ao povo. Ele não dizia nada a eles sem ser por meio de parábolas.
35 'Et whuz na'a ndun nus whunilh'en daja dani, 'et ts'iyawh lhaóoduja hoh njan ndutni,
35 Isso aconteceu para se cumprir o que o profeta tinha dito: “Usarei parábolas quando falar com esse povo e explicarei coisas desconhecidas desde a criação do mundo.”
36 'Et Sizi 'ilhohuwezdel, 'en ts'iyawh whenábalh'a 'ink'ez koo danínya. 'Et yugha hoodul'eh highu nindel 'ink'ez 'uhiyúlhni, “Ndi khunek be nawhutnuk, 'i be whuts'odul'eh, 'i ts'ah'un na'a nedini ndi haniyeh, 'i unzoo, 'i tah 'ut'an ntsi' hananyi, 'i 'et daja ni hoh 'utni?”
36 Então Jesus deixou a multidão e voltou para casa. Os discípulos chegaram perto dele e perguntaram: — Conte para nós o que quer dizer a
37 'Et ndo búlhni, “Ndai unzoo, 'i hanányi bumai 'i, ndun 'ainanla, 'en yinkak dune ye' 'en 'int'ah.
37 Jesus respondeu:
38 Haniyeh k'et, 'et ndi yun k'ut nduwhúlt'ah ho' hoont'ah. Ndi mai unzoo, 'i yak'uz hubudayi cho buzkeh, 'en nduhúlt'ah. 'Et whunts'ih ndi 'ut'an ntsi', 'i ntsi' buzkeh nduhúlt'ah.
38 O terreno é o mundo. As sementes boas são as pessoas que pertencem ao .
39 'Ink'ez ndun yuch'a detni, ndi 'ut'an ntsi' 'ainanla, 'en netsudule. Njan ha'nukat 'et ndóh yun k'ut ts'udelhts'i whulatah 'et 'uhóont'ah. Ndunnah ha' úntelelh, 'en lizas nduhult'ah.
39 O inimigo que semeia o joio é o próprio Diabo. A colheita é o fim dos tempos, e os que fazem a colheita são os anjos.
40 'Et huwa nts'e na'a ndi 'ut'an ntsi' nahidulhdzooh 'ink'ez hidelhk'un, whuz na'a zeh njan k'an ndoh whudezulh whulatah t'eh chah, nduwhutenilh.
40 Assim como o joio é ajuntado e jogado no fogo, assim também será no fim dos tempos.
41 'Ink'ez yinkak dune ye', 'en bulizas nduhóolcho ts'ih whutl'abutelelh. Nts'e hubudayi cho unli, ndunnah hukwaya hoonli tune' 'úst'en, 'en 'ink'ez yuk'unucha'ust'en, 'en ts'iyawh 'ilhunaoobotélelh.
41 O Filho do Homem mandará os seus anjos, e eles ajuntarão e tirarão do seu Reino todos os que fazem com que os outros pequem e também todos os que praticam o mal.
42 Nts'e kwun dezk'un huba' hoont'ah, 'et whuz hubatelhdulh. 'Ink'ez tso yahutelhtuk 'ink'ez hubughoo lhuhidutek'us.
42 Depois os anjos jogarão essas pessoas na fornalha de fogo, onde vão chorar e ranger os dentes de desespero.
43 'Et dzin nts'e na'a sa hadánat, ndunnah ts'ah'un na'a 'int'ah, nts'e be'aBá hubudayi cho unli, 'en chah whuz na'a zeh sa k'una'a buts'u haíteduz ho' hoont'ah. Ndunnah budzo hoonli, 'en soo cho hiyoozólhts'a huba' hoont'ah.
43 Então o povo de Deus brilhará como o sol no Reino do seu Pai. Se vocês têm ouvidos para ouvir, então ouçam.
44 “Doo chah zeh 'ún whudusni, yak'uz k'úne' whul'en, daóodelti, 'et ndez na'a njan ndúhoont'ah. Ndun dune njan yun k'ut hoonzoo, 'et nunúta hoonliyaz dezti, i nayí'ai. 'Ink'ez 'onghoh nayuntelh'i. 'Et hoont'i k'et ndun dune ndai hoonli yit'i, 'i ts'iyawh ye 'ónket 'ink'ez ndi yun yuk'ut nayi'ai, 'i yun ndulhcho whe yonket.
44 — O
45 “Doo chah zeh 'ún whudusni, yak'uz k'úne' whul'en, daoodelti, 'et ndez na'a njan nduhoont'ah. 'Et doo chah 'uyoon dune, 'en hoonliyaz 'i ts'iyawh yooket. 'Et 'o 'un doo chah ye ná'oonket. 'En kw'usul k'us dunezti, 'i hikunuta.
45 — O
46 'En 'ilho kw'usul k'us dunezti, 'i naini'ai. Ndun dune ndai hoonli yit'i, 'i ts'iyawh ye 'ónket hoh ndi kw'usul k'us dunezti, 'i yoonanket.
46 Quando encontra uma pérola que é mesmo de grande valor, ele vai, vende tudo o que tem e compra a pérola.
47 “'Et doo chah zeh 'ún whudusni, yak'uz k'úne' whul'en, 'et ndez na'a njan ndúhoont'ah. Ndez na'a 'uhut'en, lhoombilh tahíyalhdel 'ink'ez yanáhiyigus lhawh dédowh 'i hiyuzdlooh.
47 — O
48 'Et yahíyuzguz ts'iyawh lhtahahíyule. Ndai lhook untsi', 'i ts'iyawh 'un whehíyulhdelh. 'Ink'ez ndai unzoo, 'i ts'iyawh nts'e 'uhitelh'ilh ts'ú whehiyulhdelh.
48 E, quando está cheia, os pescadores a arrastam para a praia e sentam para separar os peixes: os que prestam são postos dentro dos cestos, e os que não prestam são jogados fora.
49 'Aw 'et nts'oh whúdezulh hoh huba neóoni'ai, 'et huba whusawhélts'ut t'eh, 'et hukw'un'a zeh 'uwhuténilh. Lizas whusahutedulh, 'en ts'iyawh dune hinzoo 'ink'ez dune hintsi' lhtahábotelelh.
49 No fim dos tempos também será assim: os anjos sairão, e separarão as pessoas más das boas,
50 Ndunnah hintsi', 'en nts'e kwun dezk'un huba' hoont'ah, 'et whuz hubotelhdulh. 'Ink'ez tso yahutelhtuk 'ink'ez hubughoo lhuhidutek'us.”
50 e jogarão as pessoas más na fornalha de fogo. E ali elas vão chorar e ranger os dentes de desespero.
51 'Aw 'et Sizi ndo búlhni, “Njan ndun whudusni, 'et ts'iyawh ih t'eoonáhzun?” 'Et 'uhiyúlhni, “A, neMoodihti, ts'iyawh t'ets'oninzun.”
51 Então Jesus perguntou aos discípulos: — Sim! — responderam eles.
52 'Et ndo búlhni, “'Et huwa ndan Yak'usda bughunek 'uk'e'eduguz, 'i 'ink'ez yak'uz k'une' whul'en 'et hubugha wheyodalh'i, ndun dune 'en bukoo whumoodih, 'en ndult'ah. 'Ink'ez ndai yit'i, 'i tah ts'iyawh ts'et hayúle, k'an, 'i 'ink'ez 'uda, 'i chah. 'Et whuz na'a dune hoodulh'eh.”
52 Jesus disse:
53 'Et ndi khunek be nawhutnuk, 'i be whuts'odul'eh, 'i 'aw 'et Sizi ts'iyaintsuk lhaoodinla hoh njan usda 'et whuch'a nanja.
53 Quando Jesus acabou de contar essas parábolas , saiu dali
54 'Ink'ez dich'oh bukeyah ts'ih whénaja hoh Lizwif hubuluglez 'et wheóobudunilh'i. Et ts'iyannah huba hooncha suli, 'ink'ez 'ulhódutni, “Ndun dune nts'ez de hahó'ai ndi khunek whunih, 'i be yalhtuk? 'Ink'ez hooncha tune' 'ut'en nts'e na'a dat'en hoh 'ut'en?
54 e voltou para a cidade de Nazaré, onde ele tinha morado. Ele ensinava na sinagoga , e os que o ouviam ficavam admirados e perguntavam: — De onde vêm a sabedoria dele e o poder que ele tem para fazer milagres?
55 'Alha ilah bukoo 'uwhulh'en, 'en buye' 'int'ah? 'Ink'ez 'en ilah be'ama Mary? K'us bulhutsinkah 'en James, Joses, Simon, 'ink'ez Judas?
55 Por acaso ele não é o filho do carpinteiro? A sua mãe não é Maria? Ele não é irmão de Tiago, José, Simão e Judas?
56 'Et bulhtuskah 'aw ts'iyawh nelh cha'hit'ah? 'Et ndun dune ndi ts'iyawh nts'ez de hahónla hoh 'utni?”
56 Todas as suas irmãs não moram aqui? De onde é que ele consegue tudo isso?
57 'Et huwa ts'iyawh hits'u desnih. 'Et Sizi ndo búlhni, “Ndun nus whunilh'en unli, 'en ts'iyannah yudelhti. 'Et whunts'ih dich'oh bukeyah whut'en 'ink'ez dich'oh bukoo, 'en chah 'aw chahidílhti.”
57 Por isso ficaram desiludidos com ele. Mas Jesus disse:
58 'Et Sizi 'en 'aw buba 'alha' cha'yít'ah. 'Et huwa dich'oh bukeyah 'aw lhat hooncha tunucha'ít'il.
58 Jesus não pôde fazer muitos milagres ali porque eles não tinham fé.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.