Atos 17
Yakʼusda bughunek: k’andit khunek neba lhaidinla (CAFNT) vs NTLH
1 'Et hedulh whuzeh keyah Amphipolis 'ink'ez Apolonia whutah lhuhúz'az, 'et keyah Thessalonica ts'ih huni'az. 'Et Lizwif hubuluglez whuz'ai.
1 Paulo e Silas passaram pelas cidades de Anfípolis e Apolônia e chegaram a Tessalônica, onde havia uma sinagoga .
2 'Et whutsuh da ne'út'en huwa Paul njan Lizwif hubuluglez ts'ih ninya. 'Et tat nats'ulyis dzin whutah 'et ndi Yak'usda bughunek 'uk'une'úsduguz, 'i bugha wheoobunoolhtun hukwa' utni.
2 Conforme o seu costume, Paulo foi lá e nos três sábados seguintes falou sobre as Escrituras Sagradas com as pessoas que estavam ali na sinagoga.
3 'Et huba hukw'ú nuhúlhye Christ 'en 'utenilh dzuh nutezut, datétsah, 'ink'ez nakhutétnalh. 'Et ts'ah'un 'uhoont'ah huba hoolh'i, “Ndun Sizi k'an bugha nohwhulh yálhtuk, 'en Christ, 'en 'int'ah,” ni, Paul.
3 Paulo lhes explicava e provava que o Messias precisava sofrer e que, depois de morrer, tinha de ressuscitar. Ele dizia: — Este Jesus que estou anunciando a vocês é o Messias.
4 'Et bulunah huba 'alha' hooja hoh Paul, Silas bulh hubuts'un nihudendel 'ink'ez lhanah Greek whut'en, 'en Yak'usda huba 'alha' 'int'ah 'ink'ez ts'ekoo hincha chah ts'iyawh hubuts'un nihudendel.
4 Paulo e Silas conseguiram convencer disso algumas daquelas pessoas, as quais se juntaram a eles. Um grande número de não judeus convertidos ao Judaísmo e muitas senhoras da alta sociedade também se juntaram ao grupo.
5 'Et whunts'ih Lizwif huwe' hoolnih 'et kaldus ti núdelh, 'en nabahálhdzoo 'ink'ez lhts'un nébodinla keyah ndulhcho hoh whudutni buch'a yáhalhtuk, 'i be 'ilhunuh dune, Jason hiyúlhni, 'en chah bukoo tinta' honílh'en, Paul, Silas bulh nabuhóolhtelh hukwa' hut'en 'ink'ez 'az dune ts'uns tíbotelhtelh 'et wheni.
5 Mas os judeus ficaram com inveja. Eles foram buscar alguns homens maus entre os malandros das ruas e formaram um grupo de desordeiros. Estes fizeram muita confusão na cidade e atacaram a casa de Jasão, procurando Paulo e Silas a fim de os levar para o meio do povo.
6 'Et whunts'ih 'aw nachabuhílhtel hoh Jason 'ink'ez bulunah huba 'alha' hoont'ah 'en chah whúske bulh keyah whumoodih 'en ts'un haoobuhanguz 'ink'ez hudultul hoh njan nduhútni, “Ndunnah dune ndi yun k'ut ndulhcho hoh tinta' huwhulh'ih 'ink'ez 'aw 'et njan nekeyah chah 'et ndótet'ilh wheni whusahándel,
6 Mas, como não os encontraram, levaram à força Jasão e alguns outros irmãos até a presença das autoridades da cidade, gritando: — Aqueles homens têm provocado desordens em todos os lugares! Agora chegaram até a nossa cidade,
7 'ink'ez Jason 'en bukoo hubuzdla. Ts'iyawh nehubudayi cho degha nus dezti khunek netl'aída'ai 'i k'uhunyis ho' hut'en 'ink'ez 'uyoon hubudayi cho unli, ‘'En Sizi ts'utni,’ nehútni.”
7 e Jasão os hospedou na casa dele. Eles estão desobedecendo às leis do Imperador romano, dizendo que existe outro rei, chamado Jesus.
8 'Et ndi khunek 'i be ts'iyawh 'ilhohuwezdel 'ink'ez keyah whumoodih tubulh ndulhcho 'ants'ih whuts'uhudutnik hoh huwu yahalhtuk.
8 Tanto a multidão como as autoridades ficaram agitadas quando ouviram essas palavras.
9 'Et keyah whumoodih, 'en Jason 'ink'ez 'onghuh chah tínahutedulh wheni sooneya k'enáhudedzai 'et bulanahudetnik.
9 E as autoridades soltaram Jasão e os outros, depois que eles pagaram a quantia exigida para isso.
10 'Et soo nadálhghel ibulh huba 'alha' hoont'ah Paul, Silas bulh keyah Berea ts'ih whebahalh'a. 'Et whuz huni'az, 'et Lizwif hubuluglez ts'ih dahaní'az.
10 Logo que anoiteceu, os irmãos enviaram Paulo e Silas para a cidade de Bereia. Quando chegaram lá, eles foram à sinagoga .
11 Ndunnah 'et whut'en, 'en Thessalonica whut'en whuch'a 'o nus hinzoo. Ndi khunek buts'ótl'aidelts'ut, 'i soo hika' nizun hoh Paul hiyoozélhts'ai, 'ink'ez dzin totsuk Yak'usda bughunek 'uk'une'úsduguz, 'i hik'uyalhtuk hiyodol'eh ka, ndi khunek Paul ye yálhtuk, 'i 'alha tulih 'int'ah t'ehontezeh hukwa' huninzun 'et huwa.
11 As pessoas dali eram mais bem-educadas do que as de Tessalônica e ouviam a mensagem com muito interesse. Todos os dias estudavam as Escrituras Sagradas para saber se o que Paulo dizia era mesmo verdade.
12 'Et lhanah huba 'alha' hoont'ah suli. Greek whut'en ts'ekoo 'ink'ez dune chah.
12 Assim muitos judeus naquela cidade creram, e também não judeus, tanto mulheres da alta sociedade como também muitos homens.
13 'Et Lizwif Thessalonica whut'en whulh 'úhudants'o keyah Berea huwhútni 'et chah Paul Yak'usda bughunek be hubulh yahálhtuk hoh whuz lhgha hidunindel 'ink'ez hubuch'a tínta' huhoolh'en hukwa' hut'en.
13 Mas, quando os judeus de Tessalônica souberam que Paulo tinha anunciado a palavra de Deus também em Bereia, foram até lá e começaram a agitar e atiçar o povo contra eles.
14 'Et 'ahoh huba 'alha' hoont'ah Paul yatoo ts'ih whenáhiyalh'a, 'et whunts'ih nahúlt'o Silas, Timothy bulh Berea 'aw 'et hanke.
14 Então os irmãos enviaram Paulo imediatamente para o litoral; porém Silas e Timóteo ficaram em Bereia.
15 Ndunnah dune ndun Paul bulh 'uhut'en 'en keyah Athens ts'un zeh hiyúlh lhusúdel. 'Ink'ez Silas, Timothy bulh soo 'a cho duts'un hutoo'as hubúlhni hoh hubuts'otl'a khunek yi'ai, 'et 'ahoh hits'un whin'az.
15 Os irmãos que protegiam Paulo o levaram até a cidade de Atenas. Depois voltaram para Bereia, levando um recado de Paulo; ele pedia que Silas e Timóteo fossem encontrá-lo em Atenas o mais depressa possível.
16 'Et Paul keyah Athens 'et Silas, Timothy bulh hubalh'i 'ink'ez bukeyah ndulhcho hoh buyak'usda k'edeltsi zeh hoonli, 'et Paul tube hubugha budzi nduda.
16 Enquanto estava esperando Silas e Timóteo em Atenas, Paulo ficou revoltado ao ver a cidade tão cheia de ídolos.
17 'Et Lizwif hubuluglez ts'ih, ndunnah Lizwif 'ink'ez ndan whuz ts'ih tenahududli chah, ndi Yak'usda bughunek 'i be hubulh howi yalhtuk, 'ink'ez njan 'uhóoket hoh, dzin totsuk ndan 'et nuhudelh, 'en chah hubulh howi yalhtuk.
17 Ele ia para a sinagoga e ali falava com os judeus e com os não judeus convertidos ao Judaísmo. E todos os dias, na praça pública, ele falava com as pessoas que se encontravam ali.
18 'Et ndunnah Epicurea hudedowh 'ink'ez ndunnah Stoic hudedoh dune hoodulh'eh hubugha hiyulh yálhtuk hoh bulunah howu yahalhtuk, “Ndun ilah teh ne'duni, daja dutenilh hukwa' ninzun ho' 'utni,” hutni. 'Et 'uyoonah chah 'uhutni, “Ndun, 'en 'uyoo yak'usda, 'en bughu yalhtuk 'ududil'i ho' 'utni.” Paul, Sizi 'ink'ez dinadija hubugha hubulh yálhtuk 'et huwa 'uhutni.
18 Alguns professores epicureus e alguns estoicos discutiam com ele e perguntavam: — O que é que esse ignorante está querendo dizer? Outros comentavam: — Parece que ele está falando de deuses estrangeiros. Diziam isso porque Paulo estava anunciando Jesus e a ressurreição .
19 'Et Paul dzulhyaz, Mars hiyúlhni, yedoh hiyúlh nenindel 'ink'ez 'uhiyúlhni, “Ndi k'an buneoodilh'eh, 'i bugha yailhtuk soo cho t'ets'untizeh hukwa' uzninzun.
19 Então eles o levaram a uma reunião da Câmara Municipal e disseram: — Gostaríamos de saber que novo ensinamento é esse que você está trazendo para nós.
20 Ndi bugha yailhtuk, tube neba hooncha ho' hoont'ah, 'et huwa daja ni ho' 'utni, soo cho t'ets'onozeh hukwa' ts'uninzun.”
20 Pois você diz algumas coisas que nos parecem esquisitas, e nós gostaríamos de saber o que elas querem dizer.
21 Keyah Athens whut'en 'ink'ez 'uts'un keyah whut'en chah 'et huwhut'i, 'en ts'iyawh k'an khunek bugha yatuk, 'i huhoont'i hoh 'ahoolhyez wheni huwu yahulhtuk k'us ndi khunek daja dutenilh hiyoozólhts'a.
21 É que todos os moradores de Atenas e os estrangeiros que viviam ali gostavam de passar o tempo contando e ouvindo as últimas novidades.
22 'Et Paul dune dilhts'i dzulhyaz k'ut, 'et 'ilhohuwezdel buniz seyin 'ink'ez ndo búlhni, “Athens whaht'en, t'enwhunazin tube 'ahoolhyez nuhyak'usda ts'un tenadahdli.
22 Então Paulo ficou de pé diante deles, na reunião da Câmara Municipal, e disse: — Atenienses! Vejo que em todas as coisas vocês são muito religiosos.
23 'Et nuwhu'az usyalh hoh nuhyak'usda bukw'uzdai lhe'ultsuk nulh'en. 'Ilhunuh Yak'usda bukw'uzdai k'ut buk'une'úsduguz ndutni, ‘Yak'usda t'echats'unízun, 'en ba 'int'ah.’ 'En t'enuzuhzun hoh buts'un tenadahdli, 'en k'an bugha nohwhulh yatelhtuk.
23 De fato, quando eu estava andando pela cidade e olhava os lugares onde vocês adoram os seus deuses, encontrei um altar em que está escrito: “ Ao Deus Desconhecido ”. Pois esse Deus que vocês adoram sem conhecer é justamente aquele que eu estou anunciando a vocês.
24 Ndun Yak'usda t'énuzuhzun, 'en 'int'ah, ndi yun k'ut 'ink'ez ndai buk'ut 'uyint'ah, 'i ts'iyawh 'uyínla. Nduk yak'uz 'ink'ez ndi yun k'ut ts'iyawh whumoodih unli, 'et huwa luglez whucho dune 'uhoonla 'et chaídah ho' hoont'ah.
24 — Deus, que fez o mundo e tudo o que nele existe, é o Senhor do céu e da terra e não mora em templos feitos por seres humanos.
25 'Et dune buyiz hiye khúna, 'i 'ink'ez ts'iyaintsuk chah soo dich'oh zeh huwá yúnle ho' 'int'ah. 'Et huwa 'aw dune 'uyínla, 'i yukacha'nizun.
25 E também não precisa que façam nada por ele, pois é ele mesmo quem dá a todos vida, respiração e tudo mais.
26 Yak'usda 'ilhunuh dune zeh ndi yun k'ut ts'iyannah dédowh 'ulya inle, 'ink'ez ndi yun k'ut nduhoolcho huwhut'i suli. 'Ink'ez 'en zeh ba' hoont'ah hoh nts'e keyah hudutelts'i. Nket'ah ndi yun dune 'utelilh 'ink'ez nts'e 'ahutet'ilh, 'et whutsuh 'uhóoja 'uda t'eoonínzun.
26 De um só homem ele criou todas as raças humanas para viverem na terra. Antes de criar os povos, Deus marcou para eles os lugares onde iriam morar e quanto tempo ficariam lá.
27 'Et whuz na'a 'uja didut hika itóo'en 'et huwa dune chawhés'en k'una'a hoh hikudúlnih t'eh nahiyóolhtelh tulih. 'Et whunts'ih Yak'usda 'aw nilhdza neghucha'ít'ah ho' 'int'ah.
27 Ele fez isso para que todos pudessem procurá-lo e talvez encontrá-lo, embora ele não esteja longe de cada um de nós.
28 'En bugha dune ts'inli 'ink'ez ts'ukhuna. 'Ink'ez bulunah nuhtah 'uk'une'úsduguz 'uhutni,
28 Porque, como alguém disse: “Nele vivemos, nos movemos e existimos.” E alguns dos poetas de vocês disseram: “Nós também somos filhos dele.”
29 'Et huwa wheni Yak'usda bugha dune ts'inli t'eh, 'aw 'uk'edeltsi k'una'a gold k'us silver k'us tse be 'úlya, 'i Yak'usda uznóozen ghaít'ah. 'I ts'iyawh dune yuhoolh'ai, 'i 'int'ah.
29 E, já que somos filhos dele, não devemos pensar que Deus é parecido com um ídolo de ouro, de prata ou de pedra, feito pela arte e habilidade das pessoas.
30 'Et hoh da dune ndet t'ehonínzun huwa Yak'usda dzuh nuchaoobilhdzulh, 'et whunts'ih 'aw 'et k'an Yak'usda ts'iyannah dune ndulhcho lubeshi whuch'a hubeni nahondunooleh hubúlhni.
30 No passado Deus não levou em conta essa ignorância. Mas agora ele manda que todas as pessoas, em todos os lugares, se arrependam dos seus pecados.
31 'Et 'ilhudzin 'utahahó'ai ndet ndi yun k'ut ndulhcho ye ts'ah'un na'a 'int'ah, 'i be dune ba nahuteyeh ka. Ndun 'ilhunuh dune 'en dune ba nahuteyeh ka 'utahayálhti. 'En dinaidilhti 'et huwa 'alha 'et ndó tenilh.”
31 Pois ele marcou o dia em que vai julgar o mundo com justiça, por meio de um homem que escolheu. E deu prova disso a todos quando ressuscitou esse homem.
32 'Et Paul hidánts'o ndun dune dinadija yughu yailhtuk hoh, bulunah chah highudloh, 'ink'ez bulunah 'uhutni, “Doo chah zeh njan hubugha nelh yaóolhtuk hukwa' uzninzun,” hiyúlhni.
32 Quando ouviram Paulo falar a respeito de ressurreição, alguns zombaram dele, mas outros disseram: — Em outra ocasião queremos ouvir você falar sobre este assunto.
33 'Ink'ez Paul 'aw 'et 'ilhohuwezdel butahanája.
33 Então Paulo foi embora dali.
34 Bulunah dune hits'un nidendel. Hubutah 'ilhunuh, 'en Dionysius hiyúlhni, 'en nahéyilh 'ilhunuh, 'en 'int'ah. 'Ilhunuh ts'eke chah, Damaris hiyúlhni, 'ink'ez 'uyoon chah, 'en huba 'alha' hoont'ah suli.
34 Mas algumas pessoas creram e se juntaram a ele. Entre essas estavam Dionísio, que era membro da Câmara Municipal, uma mulher chamada Dâmaris e mais outras pessoas.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 17, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.