Mateus 22
Nyanyapa Arrku Gun-nika Gun-molamola Janguny: Minypa Jesus Christ Guna-ganyja Arrburrwa Gun-geka Rum (BVR) vs VC
1 Lika Jesus barrwa a-wena burrwa meyali gu-murna, minypa a-yinanga,
1 Jesus tornou a falar-lhes por meio de parábolas:
2 “Gun-gata minypa Wangarr burr-yika gu-galiya yerrcha aburr-nirra nipa ana-murna, gun-narda minypa gun-guna gun-maywapa: An-gata an-ngardapa bunggawa, nipa janara gu-garrana a-ni, lika minypa barra balaja mbi-bay rrapa aburr-worlworlcha minypa an-nigipa an-walkurpa jiny-ma barra jin-nigipa jin-gumarrbipa niya.
2 The kingdom of the heavens has become like a king who made a wedding feast for his son,
3 Ganapiya, lika nipa burr-jerrmarra aburr-yigipa aburr-mujama barra burrbu-bamagutuwa wurra gama gorlk nipa mu-ngoyurra a-gonyjinga burrwa. Wurra birripa wurra gama gorlk aburr-jekarra; gala aburr-boyarna gurda.
3 and sent his bondmen to call the persons invited to the wedding feast, and they would not come.
4 Lika barrwa aburr-werranga aburr-yigipa aburr-mujama burr-jerrmarra burrwa, minypa nipa a-wena, ‘Ngaypa gipa nawanawa ngu-ni, ganapiya. Wurra buburr-boy gurda, balaja ngubu-bay rrapa nguburr-worlworlcha barra minypa an-ngaypa walkur jiny-ma barra jin-nigipa jin-gumarrbipa niya. Gipa ngu-buna bulugi morrpiny ngacha jiny-nyarlkuch barra ngubu-bay.’ A-yinagata a-wena.
4 Again he sent other bondmen, saying, Say to the persons invited, Behold, I have prepared my dinner; my oxen and my fatted beasts are killed, and all things ready; come to the wedding feast.
5 “Wurra aburr-gata minypa nipa bunggawa mu-ngoyurra a-gonyjinga burrwa, birripa gala aburr-galiyarrarna burrwa aburr-yigipa aburr-mujama. Minypa aburr-werranga burrbu-dalajinga, lika aburr-bona jama aburr-ji, minypa gu-gandin rrapa gu-birripa gu-rrawa;
5 But they made light of it, and went, one to his own land, and another to his commerce.
6 rrapa minypa aburr-werranga burrbi-rrimarra, burrbu-buna, bunggawa burr-yika aburr-mujama aburr-juwuna.
6 And the rest, laying hold of his bondmen, ill-treated and slew {them}.
7 Gu-gata wenga an-gata bunggawa burr-guya a-bachirramiyana burrwa aburr-gata, lika an-dakal a-jerrmarra burrwa, burrbu-buna rrapa gubi-yalpuna burrwa gun-birripa rrawa.
7 And {when} the king {heard of it he} was wroth, and having sent his forces, destroyed those murderers and burned their city.
8 “Lika nipa a-wena burrwa aburr-yigipa aburr-mujama, ‘Ngaypa gipa nawanawa ngu-ni barra balaja ngubu-bay rrapa nguburr-worlworlcha, minypa an-ngaypa walkur jiny-ma barra jin-nigipa jin-gumarrbipa niya. Wurra aburr-gata mu-ngoyurra ngaypa ng-gonyjinga burrwa, birripa gala aburr-molamola aburr-nirrarna apula rraka mbi-bangarna.
8 Then he says to his bondmen, The wedding feast is ready, but those invited were not worthy;
9 Wurra buburr-boy, buburr-gonyja gurda burrwa aburr-yinmiyapa nyirrbi-na gu-jarlakarr aburr-rrigirrgnga. Barra birripa aburr-boy gurda ngunyuna, barra nguburr-worlworlcha rrapa balaja ngubu-bay.’
9 go therefore into the thoroughfares of the highways, and as many as ye shall find invite to the wedding feast.
10 Lika aburr-gata aburr-mujama aburr-bona, burrbu-bamagutuwurra aburr-yinmiyapa birripa burrbi-nana gu-jarlakarr aburr-rrigirrgnga. Minypa aburr-molamola rrapa aburr-werra burr-guta burrbu-bamagutuwurra barra minypa gu-ngana aburr-maya gu-bala bunggawa gun-nika, minypa barra wugupa mbi-bay.
10 And those bondmen went out into the highways, and brought together all as many as they found, both evil and good; and the wedding feast was furnished with guests.
11 “Wurra nuwurra waypa bunggawa a-bena rrapa burr-nana aburr-gata gu-ngardapa aburr-negiyana nula gu-yigipa gu-rrawa, gatiya nipa a-nana an-ngardapa an-gugaliya gala a-barrbiyarna mun-mujanara mirikal.
11 And the king, having gone in to see the guests, beheld there a man not clothed with a wedding garment.
12 Lika bunggawa a-wena nula, ‘A-lay, ana-nga a-wena ngguluwa nyina-bona? Wurra mun-mujanara mirikal gala ny-barrbiyarna, ngarla!’ minypa nipa an-gata a-jurnjinga.
12 And he says to him, {My} friend, how camest thou in here not having on a wedding garment? But he was speechless.
13 “Lika bunggawa a-wena burrwa aburr-yigipa aburr-mujama, a-yinagata, ‘An-guna bubu-bicha murna a-jirra rrapa rrepara a-jirra, lika bubi-yerrnyja yarlanga gatiya an-munya a-maya a-jirra, gatiya barra a-rruwuja a-ni a-workiya rrapa rrirra gu-bay.’”
13 Then said the king to the servants, Bind him feet and hands, and take him away, and cast him out into the outer darkness: there shall be the weeping and the gnashing of teeth.
14 Lika Jesus janguny gu-mungbuna, a-yinagata a-wena, “Wangarr a-gonyjinga a-nirra burrwa aburr-bulapalawa gu-galiya yerrcha, wurra nipa aburr-jaranga ngika burr-ma barra; wurra jarra aburr-gurdowiya wupa burr-ma barra.”
14 For many are called ones, but few chosen ones.
15 Gu-gata wenga aburr-gata Berachi (Pharisee) yerrcha aburr-bona, wengga gubu-buna aburr-ni birripa aburr-yinmiya barra mari gubu-garra nula Jesus, minypa abu-wenggana gun-nga rrapa nipa a-yinmiya barra a-yolkiya a-wengga.
15 — ausente —
16 Ganapiya, lika burrbi-jerrmarra gurda nula Jesus aburr-yinmiyapa jawina, minypa Berachi yerrcha burr-yika rrapa Ayrat (Herod) burr-yika jawina aburr-bena nula, abu-wengganana, “Bunggawa, a-lay, ngayburrpa marn․gi nggula minypa jechinuwa ny-yeya ny-yorkiya gun-burral, minypa nginyipa nyirr-gurdagurdarraja ny-yorkiya Wangarr gun-nika jarlakarr. Ngardawa nginyipa gala ana-nga ny-jurkuja nula wurpa niya an-gata an-nelangga wana, wurra jechinuwa ny-yeya ny-yorkiya gun-burral.
16 And they send out to him their disciples with the Herodians, saying, Teacher, we know that thou art true and teachest the way of God in truth, and carest not for any one, for thou regardest not men's person;
17 Wurra ngaw minyja ny-yengga arrburrwa gun-nga nginyipa ny-borrwurra? Gun-ngayburrpa joborr gu-yinmiya gu-yurra? Gun-gata minypa bunggawa an-gata Rowm (Rome) a-nirra nipa rrupiya arr-gaypurda a-workiya minypa dek (tax), gun-narda gun-mola arrburrwa ngayburrpa nguburr-guna Yichrayal (Israel) nguburr-guyinda ngubu-wu, ya? Wurra gun-nyagara, ya?”
17 tell us therefore what thou thinkest: Is it lawful to give tribute to Caesar, or not?
18 Wurra Jesus nipa marn․gi birripa abu-yolkaja aburr-ni. Lika nipa a-yinanga burrwa, “Ana-goyburrpa nyiburr-gurda waykin nyiburr-molamola; wupa nyiburr-werra! Wurra an-nga nula ngunabu-yolkaja nyiburr-nirra, ya?
18 But Jesus, knowing their wickedness, said, Why tempt ye me, hypocrites?
19 Jarra ngunabu-gurdagurdarra mun-gata rrupiya minypa dek (tax) nyibu-barnjinga nyiburr-workiya.”
19 Shew me the money of the tribute. And they presented to him a denarius.
20 Ganapiya, lika Jesus a-wena burrwa, “Mun-guna an-mawunga ana-nga? Rrapa an-guna an-nelangga ana-nga?”
20 And he says to them, Whose {is} this image and superscription?
21 Birripa aburr-yinagata nula, “An-narda Jija (Caesar) an-gata Rowm a-nirra bunggawa.”
21 They say to him, Caesar's. Then he says to them, Pay then what is Caesar's to Caesar, and what is God's to God.
22 Gun-gata waypa birripa aburr-galiyana, gochila aburr-barrjinga. Lika abu-bawuna; aburr-bona lika.
22 And when they heard {him}, they wondered, and left him, and went away.
23 Gun-gata gun-maywapa ngorrngurra aburr-werranga Jejuchi (Sadducee) yerrcha aburr-bona gurda nula Jesus, aburr-gata birripa aburr-weya aburr-workiya jimarna bama aburr-yinaga an-gugaliya a-juwiya a-workiya Wangarr gala a-yinmiya barrwa a-jarrkarra. Aburr-gurdiya Jejuchi yerrcha aburr-bona gurda, lika abu-wengganana Jesus,
23 — ausente —
24 “Bunggawa, a-lay, nipa Mojich (Moses) a-wukurrjinga arrburrwa gun-gata joborr, minyja an-gugaliya jin-nigipa jin-gumarrbipa niya jiny-bawa minypa a-juwa, wurra nipa jin-gata gala delipa a-mengarna, lika an-gata an-nigipa worlapa niya jiny-ma barra jin-gata gama barra delipa a-barripa butula an-bitipa an-murnangana gipa mu-ngoyurra a-juwuna. Gu-gurda ngacha.
24 saying, Teacher, Moses said, If any one die, not having children, his brother shall marry his wife and shall raise up seed to his brother.
25 Wurra gun-guna rrawa mu-ngoyurra aburr-ni worlapa burra yerrcha birripa wupa arr-ngardapa arr-murna rrapa abirri-jirrapa, minypa 7, an-gata an-murnangana jin-gumarrbipa jin-dimarra, wurra a-juwuna, gala delipa a-rrimangarna.
25 Now there were with us seven brethren; and the first having married died, and not having seed, left his wife to his brother.
26 Lika minypa a-jurrjurrmurrapa jin-gata jiny-menga, wurra nipa a-yinagatiya. Rrapa barrwa a-guymurrapa a-yinagatiya. Rrapa aburr-werranga burr-guta worlapa niya yerrcha aburr-yinagatiya, minypa birripa wupa arr-ngardapa arr-murna rrapa abirri-jirrapa aburr-juwuna aburr-ni, wurra gala ana-nga delipa abi-rrimangarna.
26 In like manner also the second and the third, unto the seven.
27 Lika gu-gata wenga rrapa jin-gata gama jiny-juwuna.
27 And last of all the woman also died.
28 Gun-narda janguny, wurra minyja Wangarr ngayburrpa arr-jarrkarra, lika jin-gata gama ana-nga jin-nika jin-gumarrbipa niya jinyu-ni barra, ya? Ngardawa gipa arr-ngardapa arr-murna rrapa abirri-jirrapa jibu-malapuna aburr-ni.” Aburr-yinagata aburr-gata Jejuchi yerrcha abu-wengganana Jesus, minypa birripa gubu-borrwurra, jimarna bama aburr-yinanga Wangarr gala a-jarrkarra an-gugaliya mu-ngoyurra a-juwuna.
28 In the resurrection therefore of which of the seven shall she be wife, for all had her?
29 Wurra Jesus a-yinanga burrwa, “Ana-goyburrpa jarra nyiburr-yolkiya nyiburr-nirra! Ngardawa gala nyibi-nacharna meyali janguny mu-jurra gu-yurra, rrapa gala marn․gi ganyjarr gun-gata Wangarr gu-rrimanga.
29 And Jesus answering said to them, Ye err, not knowing the scriptures nor the power of God.
30 Wurra aburr-gata Wangarr burr-jarrkarra barra wanngu aburr-ni, birripa minypa waykin aburr-guyinda gala barra abirriny-malapachichiya abirrinyu-ni.
30 For in the resurrection they neither marry nor are given in marriage, but are as angels of God in heaven.
31 Wurra gun-gata minypa an-gugaliya a-juwiya a-workiya, gun-narda nula ngu-wengga barra ana-gorrburrwa minyja waygaji Wangarr a-jarrkarra, waygaji gun-nyagara. Wurra ana-goyburrpa gala nyibi-nacharna nyiburr-workiyarna mu-jurra gu-yurra, ya, gun-gata minypa Wangarr a-wena ana-gorrburrwa?
31 Quanto à ressurreição dos mortos, não lestes o que Deus vos disse:
32 Minypa nipa a-yinagata, ‘Ngaypa ng-guna Wangarr aburr-guna ngu-burriya: Aybriyam (Abraham) rrapa Ayjek (Isaac) rrapa Jeykap (Jacob).’ Nipa Wangarr a-yinagata a-wena wuriya aburr-gata minypa Aybriyam rrapa Ayjek rrapa Jeykap gipa mu-ngoyurra aburr-juwuna. Wurra yama ana-goyburrpa nyibu-borrwa? Minypa Wangarr nipa gala a-yinmiya an-birripa a-ni Wangarr minyja jimarna jarra gun-gata gun-nyagara gu-ni gun-gumungba. Ngika. Wurra jarra aburr-mola aburr-nirra Wangarr ana-murna.”
32 Eu sou o Deus de Abraão, o Deus de Isaac e o Deus de Jacó {Ex 3,6}? Ora, ele não é Deus dos mortos, mas Deus dos vivos.
33 Gun-narda wurra gama gorlk minypa aburr-galiyana, gochila aburr-barrjinga nula Jesus gun-nigipa janguny.
33 E, ouvindo esta doutrina, as turbas se enchiam de grande admiração.
34 Rrapa Berachi yerrcha gun-gata birripa aburr-galiyana minypa Jesus a-yinmiyana a-wena, rrapa minypa wengga burr-gaypuna aburr-gata Jejuchi yerrcha, lika birripa Berachi yerrcha wupa aburr-mulpiyana,
34 Sabendo os fariseus que Jesus reduzira ao silêncio os saduceus, reuniram-se
35 lika an-ngardapa an-birripa an-gata joborr marn․gi an-gunega, nipa a-wengganana Jesus, jimarna barra gu-janguny a-yolka minypa nipa Jesus a-yinmiya gu-ngurrja burrwa rrapa aburr-gatiya Berachi yerrcha mari gubu-garra nula.
35 e um deles, doutor da lei, fez-lhe esta pergunta para pô-lo à prova:
36 Minypa nipa an-gugaliya a-wena, “Bunggawa, a-lay, gun-ngiya joborr Wangarr gu-gurrmurra wana gun-babalapa, ya?”
36 Mestre, qual é o maior mandamento da lei?
37 Jesus lika a-wena nula, “‘An-goyburrpa an-ngardapiya ana-gorrburrwa Wangarr jal ni nula minypa burr-bama burr-molma burr-burral.’
37 Respondeu Jesus: Amarás o Senhor teu Deus de todo teu coração, de toda tua alma e de todo teu espírito {Dt 6,5}.
38 Gun-nardiya joborr wana gun-babalapa mu-ngoyurra gu-jirra,
38 Este é o maior e o primeiro mandamento.
39 rrapa barrwa gun-nerranga gu-yinagatiya: ‘An-nginyipa an-borrmunga jal ni nula minypa nginyipa ngardapa nggu jal nyi-nirra nggula.’
39 E o segundo, semelhante a este, é: Amarás teu próximo como a ti mesmo {Lv 19,18}.
40 Abirri-gurdiya abirri-jirrapa joborr nipa minypa banda gu-jirra gun-gata gun-jaranga joborr Mojich gu-barnjinga, rrapa gun-gata janguny burr-guta minypa Wangarr burr-yika aburr-mujaruk ngunyuna aburr-guyinda aburr-wena aburr-workiyana.”
40 Nesses dois mandamentos se resumem toda a lei e os profetas.
41 Gatiya waypa Berachi yerrcha aburr-mulpiyana nula, Jesus burr-wengganana,
41 Como os fariseus se agrupassem, Jesus interrogou-os:
42 “Gun-nga ana-goyburrpa nyibu-borrwuja Christ nula? Ana-nga murna a-wuna?”
42 Que pensais vós de Cristo? De quem é filho? Responderam: De Davi!
43 Nipa a-wena burrwa, “Minyja gun-narda gun-burral, gun-gata Mern An-mawunga wugupa nula Daybit, an-nga nula nipa a-ngurrjinga Christ Bunggawa? Minypa gun-gata nipa a-wena,
43 Como então, prosseguiu Jesus, Davi, falando sob inspiração do Espírito, chama-o Senhor, dizendo:
44 ‘Wangarr a-wena nula an-ngayburrpa Bunggawa,
44 O Senhor disse a meu Senhor: Senta-te à minha direita, até que eu ponha teus inimigos por escabelo dos teus pés {Sl 109,1}?
45 Minyja Daybit a-yinagata a-wena a-workiyana rrapa bunggawa a-negarra Christ, gun-narda minypa nipiya Christ wana, jarra Daybit nyanma ngika.”
45 Se, pois, Davi o chama Senhor, como é ele seu filho?
46 Jesus a-yinagata gu-ngurrjinga burrwa minypa aburr-gata aburr-jurnjinga. Rrapa gun-nardiya gugu gala ana-nga barrwa a-yinmiyarna a-wengganacharna gun-nga.
46 Ninguém pôde responder-lhe nada. E, depois daquele dia, ninguém mais ousou interrogá-lo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 22, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.