Atos 27
Nyanyapa Arrku Gun-nika Gun-molamola Janguny: Minypa Jesus Christ Guna-ganyja Arrburrwa Gun-geka Rum (BVR) vs NVT
1 Ganapiya, lika gun-gatiya gubu-borrwurra Paul ngatipa nyirrbi-jerrma barra Rowm (Rome), lika Paul rrapa aburr-werranga wupa aburr-ni burrbu-menga, lika murna abu-wuna Juliyach (Julius) an-gata an-dakal a-ganyja a-workiyana ana-gata burr-yika bunggawa Rowm a-nirra.
1 Quando chegou a hora, zarpamos para a Itália. Paulo e muitos outros prisioneiros foram colocados sob a guarda de um oficial romano chamado Júlio, capitão do Regimento Imperial.
2 Lika nipa Juliyach a-garlmuna, burr-ganyja, mu-michiyang aburr-gortkurrchinga aburr-ni. Mun-gata michiyang Adramítiyam (Adramyttium) mun-guyinda gipa nawanawa mu-ni, m-boy barra Aycha (Asia) gun-gata gochilawa gun-gata rrawa gu-jirra gu-boya. Rrapa ngatipa burr-guta nyirri-gortkurrchinga an-gata Aritárkach (Aristarchus) nipa Jechalónika (Thessalonica) an-guyinda gun-gata wana gu-bapala gu-rrawa Mechadóniya (Macedonia). Ganapiya, lika nyiburr-bona,
2 Aristarco, um macedônio de Tessalônica, nos acompanhou. Partimos num navio que tinha vindo do porto de Adramítio, no litoral noroeste da província da Ásia. Estavam previstas diversas paradas em portos ao longo da costa.
3 lika gun-nerranga gu-ni, lika nyiburr-bena Jaydan (Sidon). Rrapa nipa Juliyach an-mola a-ni nula Paul, nipa Paul a-bona aburr-yigipa aburr-borrmunga aburr-gata burr-nana, rrapa birripa abu-wuna mun-nga nipa jal a-ni.
3 No dia seguinte, quando ancoramos em Sidom, Júlio demonstrou bondade a Paulo permitindo-lhe que desembarcasse para visitar amigos e receber ajuda material deles.
4 Ganapiya, lika gu-gata wenga nyiburr-bona, bamara gun-gata gun-nelangga Jayprach (Cyprus) gu-gata gu-gera nyiburr-gomarriyana ngardawa gu-guta gu-gera barlmarrk wana.
4 Quando partimos de lá, fomos costeando a ilha de Chipre, devido aos ventos contrários que tornavam difícil manter o rumo.
5 Rrawa wana gun-bapala gun-gata nyiburr-munganaguwa gu-jinyja nyibu-beybana nyiburr-bamuna Jilíchiya (Cilicia) rrapa Bempíliya (Pamphylia), lika nyiburr-bena gu-murnangana rrawa Mayra (Myra) gun-gata wana gu-bapala gu-rrawa Lichiya (Lycia). Lika gatiya nyiburr-gortkurrchinga,
5 Prosseguindo por mar aberto, passamos pelo litoral da Cilícia e da Panfília, chegando a Mirra, na província de Lícia.
6 lika Juliyach m-barripuna mun-nerranga michiyang gipa nawanawa mu-ni m-boy barra Rowm. Lika nyirr-ganyja, lika nyiburr-gortkurrchinga nyiburr-ni mun-gata Alikchéndriya (Alexandria) mun-guyinda.
6 Ali, o oficial no comando encontrou um navio egípcio de Alexandria que estava de partida para a Itália e nos fez embarcar.
7 Lika nyiburr-bona.
7 Navegamos vagarosamente por vários dias e, depois de muita dificuldade, nos aproximamos de Cnido. Por causa dos ventos contrários, atravessamos para Creta, acompanhando o litoral menos exposto da ilha, defronte ao cabo de Salmona.
8 lika rrarnba gu-jirra nyibu-ganyja nyiburr-bamuna, wurra gun-derta arrburrwa. Lika rrawa nyiburr-bena gun-gata gun-nelangga Jurnaka Gu-ni, gun-gata yi-gurrepa Lechiya (Lasea).
8 Costeamos a ilha com grande esforço, até que chegamos a Bons Portos, perto da cidade de Laseia.
9 Gipa gun-jaranga ngorrngurra nyiburr-bona gurda rrapa gun-gatiya gugu yi-gurrepa mern mu-yurtcha minypa barlmarrk wana gu-beya gu-workiya. Lika Paul a-wena burrwa,
9 Havíamos perdido muito tempo. As condições climáticas estavam se tornando perigosas para a navegação, pois se aproximava o fim do outono, e Paulo tratou dessa questão com os oficiais do navio.
10 a-yinanga, “A-lay, ngaypa ngu-borrwurra minyja gun-guniya nguburr-boy, gun-nerra gu-ni barra arrburrwa. Minypa michiyang mu-guyba barra gun-guna gorlk gun-guyinda mu-michiyang gu-yurra burr-guta, rrapa ngayburrpa gu-galiya yerrcha nguburr-juwun.”
10 Disse ele: “Senhores, se prosseguirmos, vejo que teremos problemas adiante. Haverá grande prejuízo para o navio e para a carga, e perigo para nossa vida”.
11 Paul a-yinagata a-wena, wurra an-gata an-dakal a-ganyja a-workiya nipa gala gu-yagurrmungarna nula Paul. Wurra jarra abirri-gata abirri-werranga nipa marr a-balcha butula, nipa an-gata michiyang an-gurrimapa rrapa an-nigipa an-mujama.
11 Mas o oficial encarregado dos prisioneiros deu mais ouvidos ao capitão e ao proprietário do navio que a Paulo.
12 Bitipa gala jal abirri-nirrarna michiyang gata mu-jirrarna gun-gatiya mern mu-yurtcha. Ngardawa gun-gata rrawa marlgaway; gala gun-jong gu-ji rraka michiyang bongarramolma mu-ji. Lika aburr-werranga burr-guta jal aburr-ni aburr-boy barra minyja jimarna Biynik (Phoenix) aburr-bengga, gata michiyang mu-ji gun-gatiya mern mu-yurtcha. Gun-gata Biynik gu-maywapa gu-bamara Gurít, wurra barlmarrk gu-bena gu-workiyana, michiyang gata mu-ji mu-workiyana bongarramolma.
12 E, uma vez que Bons Portos era uma enseada aberta, um péssimo lugar para passar o inverno, a maioria da tripulação desejava ir a Fenice, que ficava mais adiante na costa de Creta, e passar o inverno ali. Fenice era um bom porto, com abertura apenas para o sudoeste e o noroeste.
13 Gun-gatiya barlmarrk gu-garlmuna, jalachang wenga guna-jekarra, lika gubu-borrwurra gun-molamola arrburrwa barra nyiburr-boy. Lika barlangu abu-menga, abu-barnjinga, lika nyiburr-garlmuna, nyiburr-bona, rrarnba gu-jirra nyibu-ganyja nyiburr-bamuna gun-gata bamara.
13 Quando um vento leve começou a soprar do sul, os marinheiros pensaram que conseguiriam chegar lá a salvo. Por isso, levantaram âncora e foram costeando Creta.
14 Wurra yibirrich barlmarrk wana gu-bena arrburrwa, lunggurrma wenga guna-jekarra.
14 Mas o tempo mudou de repente, e um vento com força de furacão, chamado Nordeste, soprou sobre a ilha e nos empurrou para o mar aberto.
15 Minypa michiyang m-buna gu-ni, lika mu-ngoyurragurdanyjinga arrburrwa, gochilawa nyiburr-bona, gala nyiburr-yinmiyarna nyiburr-jekngarna, rrawa nyiburr-beyarna, wurra gun-nyagara. Wurra nyibu-bawuna, nyiburr-ninya, rrapa barlmarrk nyirr-jalanggakaja.
15 Como os marinheiros não conseguiam manobrar o navio para ficar de frente para o vento, desistiram e deixaram que fosse levado pela tempestade.
16 Gun-delipa bamara gun-gata nyibu-beybana gun-nelangga Gorra (Cauda), gu-gapa gu-gera nyiburr-bamuna bongarramolma. Gun-gatiya lika derta nyiburr-negiyana, minypa dinggi (dinghy) mun-gata michiyang mun-nika nyibu-jarrkarrana, nyibu-barnjinga mu-michiyang, wurpa lika gun-derta gu-ni arrburrwa ngardawa barlmarrk rrapa bartpa.
16 Navegamos pelo lado menos exposto de uma pequena ilha chamada Cauda, onde, com muito custo, conseguimos içar para bordo o barco salva-vidas que viajava rebocado.
17 Rrapa mu-murndurn mu-guyinda michiyang goma mu-jirra nyibu-bichinga; gala yapa gera mu-jirra mun-guyinda mu-lopchin. Lika jumala mun-balmbarra nyibi-negarra, barlmarrk mu-ga barra michiyang, wurra gala yapa burr-guya mu-yurtchin, gu-japarna mu-warrchin gun-gata Libiya yi-gurrepa.
17 Então os marinheiros amarraram cordas em volta do casco do navio para reforçá-lo. Temiam ser arrastados para os bancos de areia de Sirte, diante do litoral africano, por isso baixaram a âncora flutuante para desacelerar o navio e deixaram que fosse levado pelo vento.
18 Wurra barlmarrk mu-nguy guna-bamuna, lika gun-nerranga gu-ni, lika gun-gata gorlk gun-guyinda mu-michiyang gu-yu gubi-yerrnyjinga aburr-ni gu-bugula; gala yapa gu-bugulawembiyan m-bamun michiyang.
18 No dia seguinte, como ventos com força de vendaval continuavam a castigar o navio, a tripulação começou a lançar a carga ao mar.
19 Lika gun-nerranga gu-ni, lika mun-gata michiyang mun-nika gerra rrapa gu-bugula mbi-yerrnyjinga aburr-ni.
19 No terceiro dia, removeram até mesmo parte do equipamento do navio e o jogaram fora.
20 Ganapiya, lika minypa ngorrngurra gun-jaranga gala marnnga nyibi-nacharna, delipa, wana, wurra burdak mu-nguy guna-bamunapa barlmarrk, lika ngayburrpa nyibu-borrwurra jimarna gun-burral nyiburr-guyba barra rrapa minypa gala nyiburr-yinmiya nyiburr-molamiya.
20 A tempestade terrível prosseguiu por muitos dias, escondendo o sol e as estrelas, até que perdemos todas as esperanças.
21 Gun-gatiya minypa gu-galiya yerrcha gun-baykarda mbi-bawuna balaja ngardawa gun-gata barlmarrk, lika nipa Paul a-garlmuna, birripa aburr-gochila a-jinyja, a-yinanga a-wena burrwa, “A-lay, jimarna jarra nyiburr-galiya apula rrapa minypa Gurít nguburr-ni, mun-guna michiyang mun-molamola gata mu-ji rrapa gorlk gun-guyinda gala nyibi-yerrnyja gu-bugula.
21 Fazia tempo que ninguém comia. Por fim, Paulo reuniu a tripulação e disse: “Os senhores deveriam ter me dado ouvidos no princípio e não ter deixado Bons Portos. Teriam evitado todo este prejuízo e esta perda.
22 Wurra ngu-wengga barra ana-gorrburrwa gun-gunaga: Ngoy derta buburr-ni rrapa gala barra wargugu nyiburr-ni. Ngardawa mun-guna michiyang mu-guyba barra, wurra gala ana-nga barra a-juwa.
22 Mas tenham bom ânimo! O navio afundará, mas nenhum de vocês perderá a vida.
23 Wurra Wangarr an-gata ngu-yigipa ngu-nirra nula jawina rrapa ngu-marrngoypiya nula ngu-workiya, geka ana-munya an-nigipa waykin an-guyinda an-mujaruk yi-gurrepa a-jinyja apula
23 Pois, ontem à noite, um anjo do Deus a quem pertenço e sirvo se pôs ao meu lado
24 rrapa minypa a-yinanga a-wena apula, ‘A-lay, Paul, gala barra ny-jurkuja, wurra bunggawa an-gata Rowm (Rome) a-nirra ny-bengga barra nula. Rrapa aburr-guna wugupa nyiburr-nirra, Wangarr gipa a-galiyana nggula, gala ana-nga barra a-juwa.’
24 e disse: ‘Não tenha medo, Paulo! É preciso que você compareça diante de César. E Deus, em sua bondade, concedeu proteção a todos que navegam com você’.
25 A-yinagata nipa an-mujaruk a-wena apula. Lika ana-goyburrpa ngoy derta buburr-ni rrapa gala barra wargugu nyiburr-ni. Ngardawa ngaypa Wangarr marr ngu-balcharra nula gu-yirda barra gu-ni minypa nipa a-wena apula.
25 Portanto, tenham bom ânimo! Creio em Deus; tudo ocorrerá exatamente como ele disse.
26 Wurra michiyang gu-japarna mu-warrcha barra yi-gurrepa bamara.” A-yinagata Paul a-wena burrwa mu-michiyang aburr-bamuna.
26 É necessário, porém, que sejamos impulsionados para uma ilha”.
27 Lika gun-gatiya ana-munya gu-ni, minypa barlmarrk gipa nyirr-buna gu-ni Jandi (Sunday) abirri-jirrapa gun-gata gu-bachirra nyiburr-bamuna bugula wana gun-nelangga Merrtaréyniyan (Mediterranean). Lika gu-gatiya wenga gornborrk gu-ni, lika aburr-gata minypa jama aburr-ji mun-gata michiyang birripa gubu-borrwurra yi-gurrepa jorrnyjurra nyiburr-bamuna.
27 Por volta da meia-noite, na décima quarta noite de tempestade, enquanto éramos levados de um lado para o outro no mar Adriático, os marinheiros perceberam que estávamos perto de terra firme.
28 Lika latung gubi-yerrnyjinga minyja rraka yi-gurrepa jel gu-jingin. Lika marn․gi aburr-ni marr gu-yinanga gu-lupa. Lika gun-baykarda ngika, lika latung mola gubi-yerrnyjinga, lika marn․gi aburr-ni marr gu-yinanga gun-japarna.
28 Lançaram a sonda e verificaram que a água tinha 37 metros de profundidade. Um pouco depois, lançaram a sonda novamente e encontraram apenas 27 metros.
29 Lika aburr-worijinga ngardawa gubu-borrwurra gu-jandarra m-bu barra. Lika aburr-garlmuna, michiyang m-barra barlangu abi-yerrnyjinga abirri-jirrapa abirri-jirrapa, lika aburr-ganana mipila gu-yinpa barra guna-gepa.
29 Temiam que, se continuássemos assim, seríamos atirados contra as rochas na praia. Por isso, lançaram quatro âncoras da parte de trás do navio e ansiavam para que o dia chegasse logo.
30 Lika gun-gatiya burdak ana-munya gu-ji, aburr-gata aburr-mujama gubu-borrwurra michiyang mbi-bawa barra, mu-dinggi aburr-boy barra aburr-mola. Lika dinggi gu-bugula mbi-barnjinga, nyiburr-werranga nyirrbu-yolkaja jimarna barlangu ngoyurra mu-jirra mu-guyinda abi-yerrnyja barra.
30 Dando a entender que iriam lançar as âncoras da parte da frente, os marinheiros baixaram o barco salva-vidas, na tentativa de abandonar o navio.
31 Wurra Paul a-wena burrwa aburr-gata an-dakal rrapa an-birripa bunggawa burr-guta, a-yinanga burrwa, “A-lay, minyja aburr-guna aburr-mujama mu-dinggi aburr-gortkurrcha, ana-goyburrpa gala nyiburr-yinmiya nyiburr-molamiya, wurra nyiburr-juwa barra.”
31 Paulo, então, disse ao oficial no comando e aos soldados: “Se os marinheiros não permanecerem a bordo, vocês não conseguirão se salvar”.
32 Gun-narda aburr-gata an-dakal aburr-galiyana nula Paul, warrika aburr-garlmuna, dinggi mun-nika murndurn mbi-gorndanga, lika mu-jalanggakaja m-bona rrapa aburr-mujama aburr-gata gala aburr-yinmiyarna aburr-gortkurrchingarna, wurra mu-michiyang aburr-ni.
32 Então os soldados cortaram as cordas do barco salva-vidas e o deixaram à deriva.
33 Nuwurra waypa ngana guna-ngarlcha, Paul burr-guya a-wena burrwa balaja mbi-bay barra. Minypa a-yinanga burrwa, “A-lay, gipa Jandi abirri-jirrapa ana-goyburrpa marr nula nyibu-mangga rrapa balaja nyibu-bawuja.
33 Enquanto amanhecia, Paulo insistiu que todos comessem. “De tão preocupados, vocês não se alimentam há duas semanas”, disse ele.
34 Wurra gun-guniya ngaypa burr-guya ngu-weya ana-gorrburrwa balaja bubu-bay barra gun․gun nguburr-boy, ngardawa michiyang mu-rrumiya barra.”
34 “Por favor, comam alguma coisa agora, para seu próprio bem. Pois nem um fio de cabelo de sua cabeça se perderá.”
35 A-yinagata a-wena nipa Paul, lika rakaraka mu-menga, lika gata birripa aburr-ni a-wengganana Wangarr, lika nuwurra mu-rrumurra rrapa mu-wurlchinga.
35 Em seguida, tomou um pão, deu graças a Deus na presença de todos, partiu-o em pedaços e comeu.
36 Lika birripa aburr-gata aburr-nyiljinga, lika wugupa mbi-barra aburr-ni.
36 Todos se animaram e começaram a comer.
37 Minypa ngayburrpa nyiburr-gata mu-michiyang nyiburr-ni nyiburr-jaranga gu-galiya yerrcha minypa 276.
37 Havia um total de 276 pessoas a bordo.
38 Gun-gatiya nyibu-barra nyiburr-ni mu-yinmiyapa jal nyiburr-ni, lika borichel m-balachi mu-guyinda mu-yu mbi-yerrnyjinga aburr-ni gu-bugula, barra rakaraka mu-ni michiyang.
38 Depois de se alimentar, a tripulação aliviou o peso do navio mais um pouco, atirando ao mar toda a carga de trigo.
39 Nuwurra guna-gepana, rrawa gubi-nana, wurra gala gubu-malawujarna. Wurra gubi-nana jurnaka gu-ni rrapa ana-jaranga, lika gubu-borrwurra michiyang barra gata mu-warrcha.
39 Ao amanhecer, não reconheceram a terra, mas viram uma enseada com uma praia e cogitaram se seria possível chegar ali e atracar o navio.
40 Lika barlangu mun-nika murndurn mbi-gorndanga rrapa barlangu abu-bawuna, gochilawa gata a-banyja a-yu. Lika murndurn mun-nerranga mbi-yarlayarlawurra, mu-ngoyurra guling abu-bichinga. Lika jumala mu-ngoyurra mu-jirra mu-workiya mbi-wenyagarra barra jechinuwa mu-warrcha mu-jarl michiyang.
40 Então cortaram as âncoras e as deixaram no mar. Depois, afrouxaram as cordas que controlavam os lemes, levantaram a vela da frente e foram rumo à praia,
41 Wurra gu-japarna mu-gartchinga ngoyurra mu-jirra, rrapa barra mu-jirra gu-bartpa m-buna gu-ni, lika mu-rrumiyana mu-ni.
41 mas o navio foi apanhado entre duas correntezas contrárias e encalhou antes do esperado. A parte da frente se encravou e ficou imóvel, enquanto a parte de trás, atingida pela força das ondas, começou a se partir.
42 Lika an-dakal aburr-gata wengga gubu-buna burrbu-bu barra brichina yerrcha birripa jaga aburr-ganana burrwa; gala yapa aburr-lijiwarriyan. Wurra an-gata minypa an-dakal a-ganyja a-workiyana, nipa a-garlmuna, burr-jobujobuna, ngardawa nipa jal a-ni Paul a-jarlapa barra a-ga.
42 Os soldados queriam matar os prisioneiros para que não nadassem até a praia e depois fugissem.
43 Lika a-wena arrburrwa nyiburr-werranga nyiburr-guralcha mu-ngoyurra nyiburr-gortkurrcha barra gu-bugula,
43 O oficial no comando, porém, desejava poupar a vida de Paulo e não permitiu que executassem seu plano. Ordenou aos que sabiam nadar que saltassem ao mar primeiro e fossem em direção a terra.
44 rrapa nyiburr-werranga jurdach nyiburr-gortkurrcha barra gun-jong nyibi-rrima barra nyiburr-yu michiyang gun-nika gipa mu-rrumiyana. Ganapiya, lika nyiburr-yinagata nyiburr-bulapalawa nyiburr-waywurra nyiburr-yu nuwurra ana-jaranga nyiburr-warrchinga nyiburr-mola.
44 Os outros se agarraram a tábuas ou pedaços do navio destruído. Assim, todos chegaram à praia em segurança.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 27, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.