Mateus 13
Na Alangaia Falu 'ana Baea 'i Baegu (BVD) vs VC
1 'Ana tii fa dani nai gwana, sa Disas nia ruu 'i maa fasi lao luma nai da nii lao na, nia ka lea kau ka gooru 'i saegano uri toolangaidoo lae 'i ninimana 'osi bae.
1 Naquele dia, saiu Jesus e sentou-se à beira do lago.
2 Ma na konia baita tasa nai daka koni kali nia. 'I seeri nia ka raa lao tii baru nai, ma na konia nai daka uu kau 'i sara sulia malitikwa nai.
2 Acercou-se dele, porém, uma tal multidão, que precisou entrar numa barca. Nela se assentou, enquanto a multidão ficava à margem.
3 Nia ka bae fuana konia nai sulia doo 'oro 'ana tarifula lae ki, ka bae 'urii, “Tii wane nia lea ka afusia migana wiiti lao ola nia nai.
3 E seus discursos foram uma série de parábolas.
4 Ma si kada nia afusia migana wiiti nai, tai miga wiiti daka 'asia sulia taala ni liu lao ole ma na saaro ki daka lofo mai daka 'ani tiifau gwada ai.
4 Disse ele: Um semeador saiu a semear. E, semeando, parte da semente caiu ao longo do caminho; os pássaros vieram e a comeram.
5 Ma tai miga wiiti daka 'asia 'i otofana fau ki kula si saegano 'e rauraua gwana ai. Kera daka tae 'ali'ali gwada lao si saegano rauraua nai.
5 Outra parte caiu em solo pedregoso, onde não havia muita terra, e nasceu logo, porque a terra era pouco profunda.
6 Ma si kada na sato nia tae mai ka satofida kera daka kuku lau gu 'ada, suli lalida ki nao dasi sifo dasi lea tau guu.
6 Logo, porém, que o sol nasceu, queimou-se, por falta de raízes.
7 Tai miga wiiti ki lau daka 'asia 'i matangana migana lalano kwakware ki, ma si kada lalano nai ki da tae mai daka buru na faafia wiiti nai.
7 Outras sementes caíram entre os espinhos: os espinhos cresceram e as sufocaram.
8 Ma tai miga wiiti ki daka 'asia naa 'i lao si saegano diane, ne kera daka tae ma daka alua fange. Tai wiiti daka fungu 'ana tii talanga fuaedoo ki, tai doo daka fungu 'ana ono taafuli fuaedoo ki, ma tai doo lau daka fungu 'ana olu taafuli fuaedoo ki.”
8 Outras, enfim, caíram em terra boa: deram frutos, cem por um, sessenta por um, trinta por um.
9 Ma sa Disas ka faasuia bae lana ka 'urii, “'Oe waa ne 'o too 'ana alingamu, 'o rongo doo nai ki 'oko rongo diana ai.”
9 Aquele que tem ouvidos, ouça.
10 Na toa kwairooi nia ki da lea mai siana daka ledi 'urii 'ani nia, “Nee wala? Tee ne adea lea 'oe bae fuana konia neki ma 'oko tarifula ki sui guu?”
10 Os discípulos aproximaram-se dele, então, para dizer-lhe: Por que lhes falas em parábolas?
11 Sa Disas nia luu kera ka bae 'urii, “Ni kamolu 'ana ne God nia faatainia sui naa malutana 'initoaa God fuamolu. Aia ma na toaa nee sui gwana ne kera nao lau toaa kwairooi nau ki, nau nao kwasi faatainia doo nai ki fuada.
11 Respondeu Jesus: Porque a vós é dado compreender os mistérios do Reino dos céus, mas a eles não.
12 Tii ne saitomadooa nia tu'uu gwana 'ana malutana 'initoaa ne 'i salo, God tara nia kai faafonosia uri waa nai ka too lau 'ana saitomadooa baita tasa 'ana malutana 'initoaa ne 'i salo. Ma tii ne nia nao si dooria guu saitomadooa nai, kasi saitomadooa ne nia ka too boroi ai sulia 'initoaa ne 'i salo, God nia kai ngalia faasia wane nai.
12 Ao que tem, se lhe dará e terá em abundância, mas ao que não tem será tirado até mesmo o que tem.
13 Doo ne adea nau ku tarifula sulia doo ki fuada nia 'urii: Sui boroi 'ana kera daka liotoi doo ki, kera nao dasi lio saitomana guu. Ma sui boroi 'ana kera daka rongoa baea laku, kera nao dasi saitomana guu.
13 Eis por que lhes falo em parábolas: para que, vendo, não vejam e, ouvindo, não ouçam nem compreendam.
14 Si baea nia God ne brofet 'Aesaea nia saea mai 'ana kada 'i nao nia fuli mamana naa 'ana toaa nee, bae nia bae 'urii,
14 Assim se cumpre para eles o que foi dito pelo profeta Isaías: Ouvireis com vossos ouvidos e não entendereis, olhareis com vossos olhos e não vereis,
15 Suli na liomolu ki da sadi naa ma na alingamolu ki daka 'afitai naa uri rongo lana doo ki.
15 porque o coração deste povo se endureceu: taparam os seus ouvidos e fecharam os seus olhos, para que seus olhos não vejam e seus ouvidos não ouçam, nem seu coração compreenda; para que não se convertam e eu os sare {Is 6,9s}.
16 Ma sa Disas ka bae lau 'urii, “Aia ni kamolu, na maa molu ki da diana tasa suli da lio saitomana na raoa ne nau ku ilia, ma na alingamolu ki daka diana tasa suli da rongo saitomana doo neki nau ku bae sulia ki.
16 Mas, quanto a vós, bem-aventurados os vossos olhos, porque vêem! Ditosos os vossos ouvidos, porque ouvem!
17 Si doo mamane nau ku faarongo kamolu ai nia 'urii, na brofet 'oro ki ma na wane 'o'olo 'oro ki 'ana kada 'i nao, kera dooria 'asia naa suana lana doo neki kamolu suai ki tari'ina, ma sui ka nao kera dasi suai gu. Kera daka dooria 'asia naa rongo saitoma lana doo neki kamolu saitomana ki 'i tari'ina, ma sui ka nao kera dasi rongo saitomana guu.
17 Eu vos declaro, em verdade: muitos profetas e justos desejaram ver o que vedes e não o viram, ouvir o que ouvis e não ouviram.
18 “Molu gwalinge fasi sulia si tarifulaa sulia waa bae nia afusia migana wiiti.
18 Ouvi, pois, o sentido da parábola do semeador:
19 Si kada ne wane nia rongoa si faarongoa sulia 'initoaa God, ma ka nao si filoa, sa Saetan 'e lea mai ka laua lau gwana bae lana God faasia waa nai 'e rongoa. Si doo nai ka ilingia na miga wiiti baki da 'asida sulia taale lao ole, ma saaro ki kera ka 'anida.
19 quando um homem ouve a palavra do Reino e não a entende, o Maligno vem e arranca o que foi semeado no seu coração. Este é aquele que recebeu a semente à beira do caminho.
20 Ma na miga wiiti neki da 'asia 'i lao si saegano 'e faula, kera ilingia na waa ne rongoa bae lana God, ma ka ngalia 'ana ele lae.
20 O solo pedregoso em que ela caiu é aquele que acolhe com alegria a palavra ouvida,
21 Sui ma, bae lana God ka nao si lalifuu guu lao mauri lana. Nia ka faamamane guu sulia si kada tu'uu. Sui, kada ilitooe ma 'afitaie ki dao tona guu faafia ne nia faamamanea bae lana God, nia ka nao si faamamanea naa.
21 mas não tem raízes, é inconstante: sobrevindo uma tribulação ou uma perseguição por causa da palavra, logo encontra uma ocasião de queda.
22 Ma na waa ne nia ilingia miga wiiti neki kera 'asida 'i matangana 'oko kwakware ki. Nia rongoa na bae lana God, sui boroi ma nia ka manata sala 'ana sulia doo ki 'ana mauria nia, ma nia ka manata baita 'ana malefo. Ma doo nai ki, ka ilingia na 'oko kwakware ki da nuku faafia na bae lana God lao mauri lana. Nia nao si tatala guu lao mauri lana ka ilingia na wiiti ne nao si fungu guu 'ana ta fuaedoo.
22 O terreno que recebeu a semente entre os espinhos representa aquele que ouviu bem a palavra, mas nele os cuidados do mundo e a sedução das riquezas a sufocam e a tornam infrutuosa.
23 Ma ta waa lau ne nia ilingia na miga wiiti neki da 'asida 'i lao si saegano diane. Nia rongoa bae lana God, ma ka malingainia, ma ka faatainia tooa 'o'olo ka ilingia wiiti neki da fungu 'ana fuaedoo ki. Tai wiiti ka fungu 'ana tii talange fungii doo, ma tai wiiti na ono akwala fungii doo, ma tai wiiti lau olu akwala fungii doo.”
23 A terra boa semeada é aquele que ouve a palavra e a compreende, e produz fruto: cem por um, sessenta por um, trinta por um.
24 Sa Disas ka saea lau tii tarifulaa fuada ka 'urii, “Na rao lana 'Initoaa God nia ilingia si kada tii wane nai nia afusia migana wiiti lao ola nia.
24 Jesus propôs-lhes outra parábola: O Reino dos céus é semelhante a um homem que tinha semeado boa semente em seu campo.
25 Lao rodo si kada wane ki sui da maleu 'ada, na malimae nia 'e lea mai ka afusia lau guu migana lalano ta'ae ki matangana miga doo diana nai ki, sui nia ka lea na 'ana faasia.
25 Na hora, porém, em que os homens repousavam, veio o seu inimigo, semeou joio no meio do trigo e partiu.
26 Aia, si kada na wiiti nai ki da tae mai lelea daka safali taka naa, kera daka suana migana lalano ta'aa nai ki da tae lau gu fai kera.
26 O trigo cresceu e deu fruto, mas apareceu também o joio.
27 Na wane ni rao nia ki, kera daka lea mai dao siana daka ledi 'urii 'ani nia, ‘Nee waa baita kani, 'oe 'o fasia na miga doo diana ki bae. Ma sui 'utaa ne lalano kwasi ki daka tae lau gu fai kera loko?’
27 Os servidores do pai de família vieram e disseram-lhe: - Senhor, não semeaste bom trigo em teu campo? Donde vem, pois, o joio?
28 Nia 'e luu kera ka 'urii, ‘Na malimae naa na ilia si doo nai na!’ Na wane ni rao nia ki daka ledi 'urii, ‘'Oe dooria uri lea meli ka kwaia lalano ta'aa loko ki faasi kera?’
28 Disse-lhes ele: - Foi um inimigo que fez isto! Replicaram-lhe: - Queres que vamos e o arranquemos?
29 Nia ka 'urii, ‘Nao. Too 'ada ade lea molu ka kwaia lalano kwasi loko ki ma molu ka kwaia lau guu wiiti ki fai kera.
29 - Não, disse ele; arrancando o joio, arriscais a tirar também o trigo.
30 Alu kera tae kwaimani gwada 'uri nai lelea ka dao 'ana si kada ni koni doo lae. Tara dao 'ana si kada nai fatai nau kwafi saea fua toaa nau ki ni koni doo lae uri kera lea daka kwaia fasi 'ada na lalano kwasi ki 'i nao ma daka kania ifidoe ki sui ngali kau daka suungida naa lao ere. Ade 'uri nai sui fatai kera dafi falia wiiti ki ma dafi ngalida fua lao babala nau ni alu fanga lae.’”
30 Deixai-os crescer juntos até a colheita. No tempo da colheita, direi aos ceifadores: arrancai primeiro o joio e atai-o em feixes para o queimar. Recolhei depois o trigo no meu celeiro.
31 Sui sa Disas ka unu lau sulia tii si tarifula laa ka 'urii, “Na rao lana 'Initoaa God nia mala 'ana tii wane nai nia fasia migana doo nai da saea 'ana mastad lao ola nia. Doo nai migana tu'uu 'isi.
31 Em seguida, propôs-lhes outra parábola: O Reino dos céus é comparado a um grão de mostarda que um homem toma e semeia em seu campo.
32 Ma sui boroi 'ana miga doo nai ka tu'uu 'isi talua miga doo ki sui guu, si kada nia tae mai, nia ka tae mala 'ana ta 'ai ma ka baita lelea ka talua sui guu doo ki 'i lao ola nai. Ma si kada nia baita ka sarala, na saaro ki boroi kera lea mai daka saungainia nui kera ki 'i sarana.”
32 É esta a menor de todas as sementes, mas, quando cresce, torna-se um arbusto maior que todas as hortaliças, de sorte que os pássaros vêm aninhar-se em seus ramos.
33 Sui sa Disas ka bae lau 'ana ta tarifulaa ka 'urii, “Na 'initoaa God nia ilingia na isi tu'uu fuana faabose lana kumu 'ana flaoa, ne ta wela keni nia ngalia, ka dolaa fai nia flaoa baita nai ma ka bose lelea ka 'ogaa sui naa kumu nai.”
33 Disse-lhes, por fim, esta outra parábola. O Reino dos céus é comparado ao fermento que uma mulher toma e mistura em três medidas de farinha e que faz fermentar toda a massa.
34 Sa Disas nia tarifula sui guu si kada nia bae sulia doo ki fuana konia nai.
34 Tudo isto disse Jesus à multidão em forma de parábola. De outro modo não lhe falava,
35 Nia ili 'uri nai uri ka faamamanea na bae lana God ne brofet nia kedaa ka 'urii,
35 para que se cumprisse a profecia: Abrirei a boca para ensinar em parábolas; revelarei coisas ocultas desde a criação {Sl 77,2}.
36 Sui sa Disas ka faasia konia nai 'i seeri, nia lea ka ruu lao tii luma nai. 'I seeri na toa kwairooi nia ki da lea kau siana daka bae 'urii, “'O 'inifitaa fasi na malutana tarifulaa bae sulia lalano ta'aa bae lao ola bae fuameli wala.”
36 Então despediu a multidão. Em seguida, entrou de novo na casa e seus discípulos agruparam-se ao redor dele para perguntar-lhe: Explica-nos a parábola do joio no campo.
37 Nia luuda ka bae 'urii, “Sa wala bae nia fasia na miga doo diana baki, nia toolangainia ni nau gwana bae, nau 'Alakwa nia wane.
37 Jesus respondeu: O que semeia a boa semente é o Filho do Homem.
38 Ma na ola bae, nia naa ne fera ne 'i saegano. Na miga doo diana baki, nia naa ne toaa ne da nii lao 'initoaa God. Ma na lalano bae, nia naa ne toaa neki da roo sulia sa Saetan.
38 O campo é o mundo. A boa semente são os filhos do Reino. O joio são os filhos do Maligno.
39 Ma na malimae bae nia fasia lalano bae, nia naa ne sa Saetan. Ma kada ni koni dooa bae, nia naa ne 'isi lana fera ne 'i saegano. Na toaa ni koni doo bae, nia naa ne 'ensel ki.
39 O inimigo, que o semeia, é o demônio. A colheita é o fim do mundo. Os ceifadores são os anjos.
40 Kada bae wane ni rao ki da konia lalano uri daka suungia lao ere ai, nia naa ne 'ana 'isi lana fera ne 'i saegano.
40 E assim como se recolhe o joio para jogá-lo no fogo, assim será no fim do mundo.
41 Nau kwai odua 'ensel ki, uri kera ka lafua toaa neki sui guu da ilia doo ta'aa ki, ma toaa ne kera talai garo 'ana toae ki faasia lao 'initoaa nau.
41 O Filho do Homem enviará seus anjos, que retirarão de seu Reino todos os escândalos e todos os que fazem o mal
42 Ma kera daka 'ui 'ani kera 'i lao ere, kula ne kera kai too ai 'ana angia ma didi didilifoe.
42 e os lançarão na fornalha ardente, onde haverá choro e ranger de dentes.
43 Ma na toaa ne da ilia kwaidooria nia God daka too faatai tiifau lao 'initoaa maa kera God ka mala gu 'ana sato loo. 'Oe waa ne 'o too 'ana alingamu, 'o rongo doo nai ki 'oko rongo diana ai.”
43 Então, no Reino de seu Pai, os justos resplandecerão como o sol. Aquele que tem ouvidos, ouça.
44 Sa Disas ka bae lau 'urii, “Na 'initoaa God nia ilingia na ogogania nai da saufinia lao tii ola nai, ma tii waa nai ka dao toi. Si kada sa wala nai nia dao toi, nia ngalia ka saufinia lau gwana. Sui nia ka ele 'asia naa, ka lea ka faafoli tiifau 'ana 'okodoo nia tiifau, sui ka folia naa ola nai uri ka ngalia naa malefo baita nai.
44 O Reino dos céus é também semelhante a um tesouro escondido num campo. Um homem o encontra, mas o esconde de novo. E, cheio de alegria, vai, vende tudo o que tem para comprar aquele campo.
45 “Na 'initoaa God nia ilingia lau guu tii wane nai ni foli lae 'ana kekefe diane ki ne nia nani uri usi lana na kekefe diane ne liu lana baita tasa.
45 O Reino dos céus é ainda semelhante a um negociante que procura pérolas preciosas.
46 Kada nia dao tona tii kekefe liu lana baita tasa nai, nia ka lea ka faafoli 'ana doo nia ki tiifau sui oli ka folia naa na kekefe diana tasa nai fuana.
46 Encontrando uma de grande valor, vai, vende tudo o que possui e a compra.
47 “Na 'initoaa God nia ilingia lau guu na furai da ala ai ma daka 'abaa mai fai sakwari 'e'ete ki sui gwana.
47 O Reino dos céus é semelhante ainda a uma rede que, jogada ao mar, recolhe peixes de toda espécie.
48 Si kada furai nai fungu 'ana sakwari, na toaa ne da dee ki daka 'abaa na mai 'i sara. Sui kera gooru daka konia naa sakwari diane ki fua lao kukudu ki ma daka 'ui naa 'ana sakwari ta'ae ki faasia.
48 Quando está repleta, os pescadores puxam-na para a praia, sentam-se e separam nos cestos o que é bom e jogam fora o que não presta.
49 Talafana lau guu 'ana 'isi lana fera ne 'i ano nai. Na 'ensel ki kera dai lea mai, ma dai sangitaa toaa ta'ae ki uri daka too 'e'ete faasia toaa diane ki.
49 Assim será no fim do mundo: os anjos virão separar os maus do meio dos justos
50 Na toaa ta'ae ki, kera da kai 'ui 'anida lao ere si kula 'ana angie ma didi didilifoe.”
50 e os arrojarão na fornalha, onde haverá choro e ranger de dentes.
51 Sui sa Disas ka ledi kera ka bae 'urii, “Kamolu molu saitomana naa malutana doo nai ki?” Kera da olisi nia daka 'urii, “Iuka.”
51 Compreendestes tudo isto? Sim, Senhor, responderam eles.
52 Sa Disas ka bae lau 'urii fuada, “Na toa toolangaidoo neki 'ana taki ne kera da saitomana sui naa malutana taki ma sui daka saitomana lau guu malutana toolangaidooa 'ana 'initoaa God, kera da 'uria na wane gwaungai 'ana ta lume ne nia too 'ana doo diana 'oro lao luma nia. Ne nia saitomana ka tasaa sui gwana mai doo diana nia ki 'ana kada 'i nao ma na doo falu diana nia ki lau guu.”
52 Por isso, todo escriba instruído nas coisas do Reino dos céus é comparado a um pai de família que tira de seu tesouro coisas novas e velhas.
53 Sa Disas nia bae 'ana tarifulaa nai ki lelea sui, nia ka faasia 'i seeri ka lea naa.
53 Após ter exposto as parábolas, Jesus partiu.
54 Nia oli mai dao 'ana maefera nia bae 'i Naasaret, nia ka lea naa lao beu ni ofu laa kera nai uri ka toolangaidoo fuana toaa nai. Ma na toaa nai daka kwele 'asia naa, ma daka bae 'urii, “Na rigitaa sa tii ne adea nia ka toolangaidoo 'ana bae lana God 'urii fai nia ili lana doo kwaibalatana neki?
54 Foi para a sua cidade e ensinava na sinagoga, de modo que todos diziam admirados: Donde lhe vem esta sabedoria e esta força miraculosa?
55 Kolu saitomana gwakolu sa wala nee bae, nia na 'alakwa sa Diosef gwana ne, na waa ni saungai doo bae, ma gaa nia gu ne ni Meri. Na toolana ki ne sa Demes, sa Diosef, sa Saemon, ma sa Diudas.
55 Não é este o filho do carpinteiro? Não é Maria sua mãe? Não são seus irmãos Tiago, José, Simão e Judas?
56 Ma na waiwane nia ki, kera too gwada fai kolu 'i seki. 'Urifita ne nia ka liotoo ka tasa 'asia naa 'urii?”
56 E suas irmãs, não vivem todas entre nós? Donde lhe vem, pois, tudo isso?
57 Ma 'ana kada nai, kera daka susubutainia naa sa Disas.
57 E não sabiam o que dizer dele. Disse-lhes, porém, Jesus: É só em sua pátria e em sua família que um profeta é menosprezado.
58 Ma sa Disas ka nao si ilia guu tai doo kwaibalatana 'oro lao maefera nia, sulia na toaa nia ki da ote kera doori faamamane nia.
58 E, por causa da falta de confiança deles, operou ali poucos milagres.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.