Lucas 6
Na Alangaia Falu 'ana Baea 'i Baegu (BVD) vs NAA
1 'Ana tii fa dani 'ana Sabati, sa Disas fai toa kwairooi nia ki, kera lea kau daka liu folo lao olee wiiti nai. Ma tai waa 'ana waa kwairooi nia ki daka falia kau tai fufungi doo 'ana fungina wiiti nai lao ole. Kera daka dau 'ana dalodalofi lana fungidoe ki lao lofo 'abada ki, ma daka dau 'ana 'ani lana kau sulia taale.
1 Aconteceu que, num sábado, Jesus passava pelas searas, e os seus discípulos colhiam e comiam espigas, debulhando-as com as mãos.
2 Ma 'i seeri na Faarisii ki daka suai naa, daka bae na 'urii, “Doo nai kamolu ilia nai, nia 'oia naa taki bae sa Mosis alua mai nai! Tee kamolu rao naa nai, molu ka falia fufungina wiiti nai ki, doo bae 'e abu uri ili lana 'afa dani Sabati!”
2 E alguns dos fariseus lhes disseram: — Por que vocês fazem o que não é lícito aos sábados?
3 Sa Disas luu kera ka bae 'urii, “Kamolu molu teemainia buka abu molu ka saitomana gu 'amolu ununua bae sulia sa Defet fai kera, fa dani bae kera lea kau lelea daka fiolo mae bae.
3 Jesus tomou a palavra e disse:
4 Bae nia ruu 'i lao raa'ai bae God ma ka gania waa ni foa uri beret abu bae. Ma waa ni foa ka faa mai beret bae fua sa Defet, doo bae abutai lana talea God. Ma sa Defet ngalia ka tolingia gu 'ana fuada daka 'ani naa, doo bae abu 'asia naa fua ta waa tatakwai 'oko 'ania, ma otona guu waa ni foa ne nia mola uri 'ani lana! Ma sui God ka nao si keto nia gu uria bae!”
4 Como entrou na casa de Deus e, pegando os pães da proposição, comeu e deu também aos que estavam com ele, pães que não lhes era lícito comer, mas exclusivamente aos sacerdotes?
5 Sa Disas ka bae lau 'urii, “Nau, na 'Alakwa nia Wane, nau naa ne ku 'inito 'ana Sabati uri ili lana doe ai.”
5 Então Jesus lhes disse:
6 'Ana tafa dani Sabati lau guu, sa Disas nia lea kau lao beu ni ofu lae ka toolangaidoo fuana konia 'i seeri. Ma tii waa bali 'aba aolo nia mae, ka nii lau gu matangana konia nai.
6 Aconteceu que, em outro sábado, Jesus entrou na sinagoga e começou a ensinar. Estava ali um homem que tinha a mão direita ressequida.
7 Ma tai waa toolangaidoo 'ana taki ki ma Faarisii ki lau guu kera nii lao konia nai. Ma too daka bubungia naa sa Disas, uri lea nia guraa naa waa nai 'afa dani Sabati, kera daka kwaali nia na faafia.
7 Os escribas e os fariseus observavam Jesus, procurando ver se ele faria uma cura no sábado, a fim de acharem de que o acusar.
8 Ma sui sa Disas 'e saitomana gu 'ana manata lada. 'Uri nai, nia ka bae 'urii fua waa 'abana mae nai, “Tatae 'amua 'i langi, lea mai 'oko uu 'i see maana konia nee.” Ma waa nai ka tatae 'i langi ka lea ka uu na 'i seeri.
8 Mas Jesus, conhecendo os pensamentos deles, disse ao homem da mão ressequida: E ele, levantando-se, ficou em pé.
9 Sa Disas ka bae lau 'urii fua Faarisii ki fai waa toolangaidoo 'ana taki ki, “Nau ku ledi tomolu fasi. Tee gu ne taki kia 'e faolomainia kolu ka ilia 'afa dani Sabati? Nia faolomai kolu uri fuli lana dianaa, ma nao fua fuli lana ta'aa lae? Ma nao nia faolomai kolu uri faamauri lana wane, ma nao fua saumaeli lana?”
9 Então Jesus disse a eles:
10 Sa Disas nia bae 'uri nai sui ka bubungi kera kwailiu sui guu. Sui ka abulo ka bae na 'urii fua waa 'abana mae nai, “Tagaa kau 'abamu.” Nia tagaa kau 'abana 'uri nai guu, 'abana ka diana naa.
10 Então Jesus, olhando para todos que estavam ao seu redor, disse ao homem: Ele assim o fez, e a mão lhe foi restaurada.
11 Kada na toa nai da suai 'uri nai guu, rakeda sasu ka ta'aa naa. Daka safali bae ofu naa sulia tasi doo tee ne dai adea 'ana sa Disas.
11 Mas eles se encheram de furor e discutiam entre si quanto ao que fariam contra Jesus.
12 'Ana tasi kada lau guu 'ana kada nai ki, sa Disas nia lea ka raa gwauna uo nai ki 'i langi ka foa 'ana 'i seeri. Ma nia ka foa sulia fa rodo lalau nai lelea faanoe ka dani.
12 Naqueles dias, Jesus se retirou para o monte, a fim de orar, e passou a noite orando a Deus.
13 Dani 'uubongi, nia ka 'ailia waa kwairooi nia ki ma ka fili kera naa. Nia fili kera 'ada akwala ma roo waa sarenga ki, ma ka 'ailida 'ana 'aboosol ki.
13 E, quando amanheceu, chamou a si os seus discípulos e escolheu doze dentre eles, aos quais deu também o nome de apóstolos:
14 Na satada ne: sa Saemon bae sa Disas 'aili nia lau guu 'ana sa Bita, ma sa 'Andru toolana sa Saemon, sa Demes, sa Dion, sa Filib, sa Baatolomiu,
14 Simão, a quem acrescentou o nome de Pedro, e André, seu irmão; Tiago e João; Filipe e Bartolomeu;
15 sa Matiu, sa Toomas, sa Demes 'alakwa sa 'Alfias, sa Saemon waa 'ana toa bae da doori tari lana toaa Rom fasi 'Israel bae,
15 Mateus e Tomé; Tiago, filho de Alfeu, e Simão, chamado Zelote;
16 sa Diudas 'alakwa sa Demes, ma sa Diudas 'Iskariot na waa labulili bae.
16 Judas, filho de Tiago, e Judas Iscariotes, que se tornou traidor.
17 Sa Disas ka koso na mai fai waa kwairooi nia ki fasi gwauna uo nai. Kera 'ada akwala ma roo waa sarenga. Kera koso mai dao lao otefoloa nai daka dao tona ta bali ada lau guu ne da nii lao konia baita nai da lea mai burina. Nia ka uu na 'i seeri lao otefolo nai. Toaa 'oro ne da koni nai, kera lea ki mai fasi kula 'e'ete 'oro ki sui gu 'ana, mala bali lolofaa 'i Diudia, fai maefera baita loo 'i Durusalem. Ma bali ada ka lea tau ki mai fasi fera tau loki sulia asi loo 'alaa 'i Taea fai 'i Saedon.
17 E, descendo com eles do monte, Jesus parou num lugar plano onde se encontravam muitos discípulos seus e grande multidão do povo, de toda a Judeia, de Jerusalém e do litoral de Tiro e de Sidom,
18 Kera lea mai da fafurongoa bae lana sa Disas, ma fua nia ka guraa mataia kera ki. Toaa ne anoedoo ta'aa ki faagaro kera, da lea lau gu mai uri nia ka 'adomi kera.
18 que vieram para o ouvir e para ser curados de suas doenças. Também os atormentados por espíritos imundos eram curados.
19 Ma na konia nai sui guu daka sasi uri dau lae tona noni sa Disas, sulia na tetedea nai 'e lea mai faasi nia ka gura kera sui guu.
19 E todos da multidão procuravam tocar em Jesus, porque dele saía poder; e curava todos.
20 Kada sa Disas 'e abulo ka lio kau uri waa kwairooi nia ki, nia ka bae 'urii,
20 Então, olhando para os seus discípulos, Jesus lhes disse:
21 'E diana tasa fuamolu toaa ne molu fiolo mae tari'ina, sulia kamolu kai fanga abusu.
21 — Bem-aventurados são vocês
22 'E diana tasa fuamolu kada kera suamolu ka ta'aa daka susubutai kamolu, daka bae kwakwala fuamolu, ma daka faa ta'aalia satamolu molu roo suli nau na 'Alakwa nia Wane.
22 — Bem-aventurados são vocês quando as pessoas os odiarem, expulsarem da sua companhia, insultarem e rejeitarem o nome de vocês como indigno, por causa do Filho do Homem.
23 Ele, noni sasala molu ka wae sasaka kada da ili 'uri nai ki 'amolu, sulia kwaiaraa kamolu ne nii fera loo 'i salo 'e baita tasa. Toaa ne da ili 'uri nai 'amolu, na kokoo kera ki kada 'i nao da ili 'uri nai lau gu mai 'ana toaa brofet ki.
23 Alegrem-se naquele dia e exultem, porque grande é a recompensa de vocês no céu; porque os pais dessas pessoas fizeram o mesmo com os profetas.
24 Aia, ma toaa ne molu suadoo baita 'asia naa 'i tari'ina, kwaimanatai sulia nia kai ta'aa fuamolu. Kaa suadooa ne faadianaa manatamolu ne molu ngalia sui na 'amolu nai.
24 — Mas ai de vocês, os ricos,
25 Toaa ne molu fanga abusu ki na 'amolu 'i tari'ina, kai ta'aa 'asia naa fuamolu sulia kamolu kai fiolo mae.
25 — Ai de vocês
26 Ta'aa ka tasa fuamolu kada ne toaa ki da tango kamolu, sulia na brofet suke baki 'i nao da tango kera lau gu mai 'uri nai.”
26 — Ai de vocês, quando todos os elogiarem, porque os pais dessas pessoas fizeram o mesmo com os falsos profetas!
27 Sa Disas nia toolangaidoo ka bae lau gu 'urii, “Aia ma ni nau, na bae laku fua molu toaa ne molu fafurongoa bae laku nai 'e 'urii guu. Molu liosau 'ana toaa ne da susubutai kamolu ma na malimae kamolu ki, molu ka ilia doo diana ki fuada.
27 — Digo, porém, a vocês que me ouvem: amem os seus inimigos, façam o bem aos que odeiam vocês.
28 Molu gania God ka 'oilaketainia toaa ne da saketo kamolu ma daka agi kamolu uri mae lae ki.
28 Abençoem aqueles que os amaldiçoam, orem pelos que maltratam vocês.
29 Lea waa 'e fidalia babalimu, 'oko bulasia ruana bali 'oko faolomainia uri nia ka fidalia lau guu. Lea ta waa 'e ngalia na 'ana si maku baite 'oe ni ofi, 'oko faolomainia lau guu si maku tu'uu 'oe 'i fara fuana.
29 Ao que lhe bate numa face, ofereça também a outra; e, ao que lhe tirar a capa, deixe que leve também a túnica.
30 Tii gu 'ana ne gani 'oe uri si doe, 'oko faa fuana, nao 'osi luia doe ki. Ma nao 'osi gani nia lau uri ka oli fainia fuamu.
30 Dê a todo o que lhe pedir alguma coisa; e, se alguém levar o que é seu, não exija que seja devolvido.
31 Doo ne 'oe dooria waa ki daka ilia fuamu, nia lau gu ne 'oe ilia fuada.
31 Façam aos outros o mesmo que vocês querem que eles façam a vocês.
32 “Lea kamolu molu liosau gwamolu 'ana toaa kwaimani kamolu ki, nia 'afitai fua molu ka ngalia ta kwaiaraa uri maana. Sulia na toaa abulo ta'aa neki boroi nee, ili lada ki naa ne 'uri nai. Da liosau gu 'ada 'ana toaa kwaimani kera ki.
32 — Se vocês amam aqueles que os amam, que recompensa terão? Porque até os pecadores amam aqueles que os amam.
33 Ma lea kamolu ka nao molu si 'e'ete guu faasi kera, ne molu liosau gu 'amolu 'ana toaa kwaimani kamolu ki, nia 'afitai fua molu ka ngalia ta kwaiaraa uri maana. Sulia na toaa abulo ta'aa neki boroi nee, ili lada ki naa ne 'uri nai.
33 Se fizerem o bem aos que lhes fazem o bem, que recompensa terão? Até os pecadores fazem isso.
34 Ma lea kamolu molu faa gu 'amolu 'ana toaa ne molu manata ngado 'ani kera dai faa lau gu mai 'amolu, nia 'afitai fua kamolu ka ngalia ta kwaiaraa uri maana. Sulia na toaa abulo ta'aa neki boroi nee, ili lada ki naa ne 'uri nai. Da faa gu 'ada 'ana toaa ne da manata ngado 'ani kera dai faa lau gu mai ada.
34 E, se emprestam àqueles de quem esperam receber, que recompensa terão? Também os pecadores emprestam aos pecadores, para receberem outro tanto.
35 Aia ma ni kamolu, molu ka liosau 'ana malimae kamolu ki, molu ka ade diana fuada. Molu ka faa 'ana toae ki, nao lau sulia ne molu manata ngado 'ani kera dai faa lau gu mai 'amolu. Lea kamolu ade 'uri nai, kamolu kai ngalia kwaiaraa baita uri maana. Ma molu kai usulia mamana guu God, ne nia baita ka talua doo ki sui. Suli God nia waa ade diana fua toae ki sui, ka lea boroi 'ana ta waa ne nao si sae diana lana guu doo neki God 'e ilia ki fuana.
35 Vocês, porém, amem os seus inimigos, façam o bem e emprestem, sem esperar nada em troca; vocês terão uma grande recompensa e serão filhos do Altíssimo. Pois ele é bondoso até para os ingratos e maus.
36 Kamolu ka 'ofea waa ki ka ilingia ne God nia 'ofe kamolu.
36 Sejam misericordiosos, como também é misericordioso o Pai de vocês.
37 “Kamolu nao molu si ketoa ta waa kau, uri God lau guu ka nao si keto kamolu. Ma ka nao molu si alua ta kwakwaea faafi ta waa kau, uri God lau guu ka nao si alua ta kwakwaea fuamolu. Molu manata lukea waa ki, uri God lau guu ka manata luke kamolu.
37 — Não julguem e vocês não serão julgados; não condenem e vocês não serão condenados; perdoem e serão perdoados;
38 Molu ka fale 'ana waa ki, suli God lau guu nia fale diana 'amolu. God kai tolingi diana tasa 'ani kamolu 'ana doo diane ki, ma kamolu kai taungia 'ana wai kamolu ki lelea ka sata guu, ka fungu 'alamaa ka 'asia guu 'i sara. Lea kamolu molu fale diana 'ana waa ki, God lau guu nia kai faledoo diana fuamolu.”
38 deem e lhes será dado; boa medida, prensada, sacudida e transbordante será dada a vocês; porque com a medida com que tiverem medido vocês serão medidos também.
39 Sa Disas nia ka saea lau gu tii si baea ni tarifula lae fuada ka bae 'urii, “Nia 'afitai fua ta waa maana rodo ka talaia lau gu ta waa maana rodo. Lea nia ade 'uri nai tara keeru sui guu kai 'asi keeru 'i lao kilu.
39 Jesus lhes contou também uma parábola:
40 Aia, na waa kwairooi lae gu 'ana, nia nao si talua waa ni toolangaidooa nia. Sui ta, lea waa ni kwairooi 'e filoa sui naa doo neki da tooa ki siana, nia ka usulia lau gu 'ana waa ni toolangaidooa nia.
40 — O discípulo não está acima do seu mestre; todo aquele, porém, que for bem-instruído será como o seu mestre.
41 “'Oe, na abulo ta'aa laa talingai 'e nii gu 'ana lao mauria 'oe, ma sui 'oko ngatafia 'amu waa ne nia ilia gu 'ana kasi abulo ta'aa laa tu'uu. Talafana bae sae 'oe 'o sasi 'amu fai kau lana si lolo tu'uu 'asia guu fasi lao maana toolamu nai, mani 'oe 'oko too 'amua fai gaafana si tofi 'ai talingai nai lao maamu 'osi bae gu sulia. Ade laa 'uri nai ka nao.
41 — Por que você vê o cisco no olho do seu irmão, mas não repara na trave que está no seu próprio olho?
42 Nao 'osi bae gu 'amu 'urii fua toolamu, ‘'Oe too 'amu fasi ili lana doo garo ki wala.’ Ma sui 'oe 'oko dau gu 'amu 'ana ili lana doo garo baita ki 'asia naa, ka nao si 'oga 'oe guu. 'Oe waa suke 'ua nee. 'O lea 'oko 'olosia fasi 'amu abulo ta'aa lae talingai 'oe nai ki, sui 'o too aoloa fatai ta 'ofi 'olosia kasi abulo ta'aa lae tu'uu toolamu.”
42 Como você poderá dizer a seu irmão: “Deixe, irmão, que eu tire o cisco que está no seu olho”, se você não repara na trave que está no seu próprio olho? Hipócrita! Tire primeiro a trave do seu olho e então você verá claramente para tirar o cisco que está no olho do seu irmão.
43 Sa Disas ka saea lau gu tii si baea ni tarifula lae fuada ka bae 'urii, “Na 'ai ni 'anie nia 'afitai ka fungu 'ana fuaedoo bubulo. Ma na 'ai bubulo boroi nia 'afitai ka fungu 'ana fuaedoo diana.
43 — Não há árvore boa que dê mau fruto, nem árvore má que dê bom fruto.
44 'Ai ne diana ma nao ta 'ai ne bubulo boroi, na fuana naa ne kolu kai filoa ai. Na 'oko kwakware ma ka kwasi neki, kera 'afitai fua ta waa ka ngedaa lau ta fuaedoo diana faasida.
44 Porque cada árvore é conhecida pelos frutos que produz. Porque não se colhem figos de ervas daninhas, nem se apanham uvas dos espinheiros.
45 Talafana lau guu, na waa diana ka ilia lau gu doo diana ki ne tae mai fasi dianae lao liona, ma na waa ta'aa ka ilia lau gu doo ta'aa ki fasi ta'aa lae ne 'ita mai lao liona. Si doo ne fungulia mai lao lioewane, nia naa ne waa kai sae tafa ai.”
45 A pessoa boa tira o bem do bom tesouro do coração, e a pessoa má tira o mal do mau tesouro; porque a boca fala do que está cheio o coração.
46 Sa Disas ka bae lau 'urii fuada, “Kamolu, si kada molu bae tale nau molu ka bae 'ua gu 'urii, ‘'O Aofia 'ae,’ ma sui dodolofia guu molu ka ade sulia doo ne ku saea ki fua molu!
46 — Por que vocês me chamam “Senhor, Senhor!”, e não fazem o que eu mando?
47 Tii gu 'ana ne lea mai siaku uri fafurongo lana doo ne ku saea, ma ka ade sulia bae laku, si doo kui faabolatainia sulia 'e tio.
47 Eu vou mostrar a vocês a quem é semelhante todo aquele que vem a mim, ouve as minhas palavras e as pratica.
48 Nia 'e 'uria ta waa bae saungai luma, ma ka 'elia luma nai ka boongai fafona fau lalifuu nai. Bae ute dao ka 'arungi toi, ma kafo igwa ka liu toi ma sui boroi 'ana luma nai ka ngilo ka too gu 'ana, sulia kera saungai diana ai ka tio ngado fafona fau lalifuu.
48 Esse é semelhante a um homem que, ao construir uma casa, cavou, abriu profunda vala e lançou o alicerce sobre a rocha. Quando veio a enchente, as águas bateram contra aquela casa e não a puderam abalar, por ter sido bem-construída.
49 Tii gu 'ana ne nia fafurongoa bae laku, ma ka nao si ade gu sulia, nia talafana waa ne saungai luma gwana fafona one, ma ka nao si boongai lalifuu. Ma kada kafo nia igwa ka liu 'ana luma nai, nia ka ifu ma ka okosi tiifau.”
49 Mas o que ouve e não pratica é semelhante a um homem que construiu uma casa sobre a terra, sem alicerces, e, quando as águas bateram contra ela, logo desabou; e aconteceu que foi grande a ruína daquela casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.