Gênesis 37
Deo Ele Posanga (BCH) vs NVT
1 Iakop imamado Kenan ngan tibur toa itama Aisak imamado ngan mugaeai.
1 Jacó passou a morar na terra de Canaã, onde seu pai tinha vivido como estrangeiro.
2 Gid gergeu arangaranga ton Iakop ad titnga ga bedane:
2 Este é o relato de Jacó e sua família. Quando José tinha 17 anos, cuidava dos rebanhos de seu pai. Trabalhava com seus meios-irmãos, os filhos de Bila e Zilpa, mulheres de seu pai, e contava para seu pai algumas das coisas erradas que seus irmãos faziam.
3 Israel ikimkim Iosep kapei ta ele kimnga toa ne iasal ele kimnga ngan ele gergeu padengada. Ikim Iosep kapei toa bedaoa ngansa itna ipopo ei ngan ei eaba kapei tau. Tota ikado ele pononga mamarae toa aea sogonga kemikemi oa ta ibada pan.
3 Jacó amava José mais que a qualquer outro de seus filhos, pois José havia nascido quando Jacó era idoso. Por isso, certo dia Jacó encomendou um presente especial para José: uma linda túnica.
4 Ta Iosep itar kapeipei tigera mambe tamad ikim ei kapei, be gid tau mao. Tota lolod paeamao ngan ei, ta irangrang ngan tikado posanga eta kemi pan mao.
4 Os irmãos de José, por sua vez, o odiavam, pois o pai deles o amava mais que a todos os outros filhos. Não eram capazes de lhe dizer uma única palavra amigável.
5 Be ado ede Iosep ianun ta ininipu pagid itar kapeipei ngan. Gid tilongo ngan ianun toa oa, ta lolod paeamao pan kapei tau.
5 Certa noite, José teve um sonho e, quando o contou a seus irmãos, eles o odiaram ainda mais.
6 Be Iosep ininipu pagid bedane, “Alongo anunug ga oaine:
6 “Ouçam este sonho que tive”, disse ele.
7 Ega, gita takaukau gid wit aea tulua dadangai. Be mole mao, gau leg tulua idae imadid tutui, be gimi lemi tulua tibalil ngan gau leg ta tidol laborad ga isulug tanoeai boloma ngan gau leg.”
7 “Estávamos no campo, amarrando feixes de trigo. De repente, meu feixe se levantou e ficou em pé, e seus feixes se juntaram ao redor do meu e se curvaram diante dele!”
8 Itar kapeipei tilongo bedane ta tikeo, “Eao oangga ot maron kapei ngan gai, ta gai adio eao bagemeai na?” Tota itar kapeipei lolod paeamao ga paeamao tau ngan ei, ngansa ininipu pagid ngan ianun toa bedaoa.
8 Seus irmãos responderam: “Você imagina que será nosso rei? Pensa mesmo que nos governará?”. E o odiaram ainda mais por causa de seus sonhos e da maneira como os contava.
9 Idio ta ianun pade ta ininipu pagid itar kapeipei bedane, “Ega, gau anunug pade ta mole mao nagera ado ga taiko ga gigima sangaul igegea ede tikor aed ga tidol laborad ga isulug tanoeai pagau.”
9 Pouco tempo depois, José teve outro sonho e, mais uma vez, contou-o a seus irmãos. “Ouçam, tive outro sonho”, disse ele. “O sol, a lua e onze estrelas se curvavam diante de mim!”
10 Iosep ininipu pan itama toman ngan itar kapeipei ngan ianun toa oa, be itama idaba ei ta ikeo, “Anunum ne madongan? Eao oangga gaingada tnam ga am kapeipei anam akor aemai ta adol laboramai ga isulug tanoeai pago na?”
10 Dessa vez, contou o sonho não apenas aos irmãos, mas também ao pai, que o repreendeu, dizendo: “Que sonho é esse? Por acaso eu, sua mãe e seus irmãos viremos e nos curvaremos até o chão diante de você?”.
11 Tota Iosep itar kapeipei lolod paeamao ngan ei, be itama imata nanan posanga toa ne.
11 Os irmãos de José ficaram com inveja dele, mas seu pai se perguntou qual seria o significado dos sonhos.
12 Be ado ede Iosep itar kapeipei tila ngan tibur ede boloma ngan tuanga Sekem ngan ilonga tibur aea purup kemikemi ta led sipsip tianean.
12 Pouco depois, os irmãos de José levaram os rebanhos de seu pai para pastar junto de Siquém.
13 Ta Israel ikeo pan Iosep bedane, “Tadim kapeipei tila ngan tibur ede boloma ngan tuanga Sekem ngan ilonga tibur kemikemi ngan gid sipsip tian purup. Gau nakim eao la pagid.”
13 Então Jacó disse a José: “Seus irmãos estão cuidando das ovelhas em Siquém. Apronte-se, e eu o enviarei até eles”. “Estou pronto para ir”, respondeu José.
14 Tota Israel ikeo pan bedane, “La gera am kapeipei ga leda sipsip, timamado kemi, mao madongan? Eao gera ga kus ta eabalan posanga ga inam pagau.” Tota isula Iosep ga ila.
14 “Vá ver como estão seus irmãos e os rebanhos”, disse Jacó. “E traga-me notícias deles.” Jacó o enviou, e José viajou de sua casa no vale de Hebrom até Siquém.
15 Ei ilalala ngan tibur toa oa, be eaba ede iuot pan ta igera mambe ibuobuo ngan edap ta ibeta ei, “Eao iloilo saoa?”
15 Quando José chegou a Siquém, um homem da região notou que ele andava perdido pelos campos. “O que você está procurando?”, perguntou o homem.
16 Ta Iosep ikeo, “Gau nailoilo tadig kapeipei. Gid tibada led sipsip ga tila ngan tibur isaoa? Eao oatai pade?”
16 “Estou procurando meus irmãos”, respondeu José. “O senhor sabe onde eles estão cuidando dos rebanhos?”
17 Ta eaba toa oa ikeo, “Gid titnan tibur toa ne ta nalongo tikeo ga tila ngan tuanga Dotan.”
17 O homem lhe disse: “Sim, eles foram embora daqui, mas eu os ouvi dizer: ‘Vamos a Dotã’”. Então José foi atrás de seus irmãos e os encontrou em Dotã.
18 Gid tigera mambe ei ilalala aluai tede maitne, be mugaeai ngan ipaboloma gid, tirau posanga ngan pamatenga ei.
18 Quando os irmãos de José o viram, o reconheceram de longe. Antes que ele se aproximasse, planejaram uma forma de matá-lo.
19 Ta tiposa pol ngan gid bedane, “Ega, eaba toa ianun somisomi ta inama.
19 “Lá vem o sonhador!”, disseram uns aos outros.
20 Alongo! Kemi ngan tarau ei ga imate, ta tatado ipat ga idudunga ngan baba eta. Ga kus ta takeo ga, ‘Masilau saksak ede ian ei.’ Toa bedaoa ta tagera ianun toa ininipu ngan oa iuot madongan.”
20 “Vamos matá-lo e jogá-lo numa dessas cisternas. Diremos a nosso pai: ‘Um animal selvagem o devorou’. Então veremos o que será dos seus sonhos!”
21 Be Ruben ilongo mambe itar kakakau tiposa toa bedaoa, ta iuangga ibada ei mulian pagid bagedeai. Ta ikeo, “Tarau ei ga imate mao.
21 Mas, quando Rúben ouviu o plano, tratou de livrar José. “Não o matemos”, disse ele.
22 Tatado ei ga idudunga ngan eau aea baba ga eko, ngan tibur modamodanga toa ne. Be tapaeabu ngan ei mao.” Ruben ikado posanga toa ne ngansa iuangga ibada Iosep mulian pagid bagedeai ta ibada ei ga iluai mulian pan itama.
22 “Por que derramar sangue? Joguem-no nesta cisterna vazia aqui no deserto e não toquemos nele.” Rúben planejava resgatar José e levá-lo de volta ao pai.
23 Io, Iosep iuot pagid itar kapeipei ga kus ta tiluku ei ta titil ele pononga mamarae toa aea sogonga kemikemi oa.
23 Assim, quando José chegou, os irmãos lhe arrancaram a linda túnica que ele estava usando,
24 Ga kus ta titado ei ga idudunga ngan eau aea baba toa oa. Be baba toa oa mamasa.Titado ei ga idudunga ngan eau aea baba ede.|alt="Joseph in the pit" src="CO00707B.TIF" size="col" copy="© 1978 David C. Cook Publishing Co." ref="37.24"
24 o agarraram e o jogaram na cisterna vazia, ou seja, sem água.
25 Ga kus ta tidio timado ga tianean, be mole mao matad idae ta tigera panua iaoa ede Ismael ad tilalala ga tinam toman ngan led kamel. Gid titnan tibur Gileat ga tinam ta tiuangga tila Isip ngan panua tiuolol led danga sisid. Led tulua toa kamel paodeai oa iuon ngan bude kemikemi dibala aea, ga danga padengada iuad kemikemi, ga abei mer itekea.
25 Mais tarde, quando se sentaram para comer, viram ao longe uma caravana de camelos vindo em sua direção. Era um grupo de negociantes ismaelitas, que transportavam especiarias, bálsamo e mirra de Gileade para o Egito.
26 Be Iuda ikeo pagid itar kapeipei ga aea kakakau bedane, “Oangga tarau ei ga imate, be tapamumul ising, eine kadonga toa ne ga ilua gita madongan?
26 Judá disse a seus irmãos: “O que ganharemos se matarmos nosso irmão e encobrirmos o crime?
27 Alongo! Kemi ngan tadol ei ga idae pagid Ismael bagedeai ta tiuol ei ga iman led paeaeanga sapaean. Be tarau ei ga imate mao. Ngansa ei gita ada kakau ga gita sing kelede.” Ta Iuda itar kapeipei ga aea kakakau tinasi ele posanga.
27 Em vez de matá-lo, vamos vendê-lo aos negociantes ismaelitas. Afinal, ele é nosso irmão, sangue do nosso sangue!”. Seus irmãos concordaram.
28 Tota gid panua oalo ad toa led tuanga ipu Midian oa tinama tiuot. Be Iosep itar kapeipei tidada ei babaeai ga idae, ta tidol ei ga idae pagid Ismael toa oa bagedeai, ta tiuol ei ngan pat silva sangaul rua. Ta tibada ei ga ila Isip.
28 Então, quando os ismaelitas, que eram negociantes midianitas, se aproximaram, os irmãos de José o tiraram da cisterna e o venderam para eles por vinte peças de prata. E os negociantes o levaram para o Egito.
29 Idio ta Ruben iluai mulian babaeai, be ikakrik ngansa igera Iosep mao. Ta ilolo isat ga itaka ele pononga mulian.
29 Algum tempo depois, Rúben voltou para tirar José da cisterna. Quando descobriu que seu irmão não estava lá, rasgou as roupas.
30 Ta iluai ga ila pagid itar kakakau ta ikeo, “Ada kakau eoa mao! Eine ga nakado mado?”
30 Voltou a seus irmãos e lamentou-se: “O menino sumiu! E agora, o que farei?”.
31 Tota tipamate meme ede ta tibada ising ta tigasi Iosep ele pononga mamarae ga idudunga ngan.
31 Então os irmãos mataram um bode e mergulharam a túnica de José no sangue do animal.
32 Ta tibada pononga mamarae toa aea sogonga kemikemi oa ga ila pan tamad ta tikeo, “Gai alalala ngan tibur ede, be aot ngan danga ga oaine. Gera kemi. Kado natum ele pononga mamarae.”
32 Enviaram a linda túnica para o pai, com a seguinte mensagem: “Veja o que encontramos. Não é a túnica de seu filho?”.
33 Ta tamad igera ga iuatai ngan ta ikeo, “Tautaunga. Eine natug ele pononga mamarae! Kado masilau saksak eta ipaeabu ngan Iosep ga imate.”
33 O pai a reconheceu de imediato e disse: “Sim, é a túnica de meu filho. Um animal selvagem o deve ter devorado. Com certeza José morreu despedaçado!”.
34 Tota Iakop ilolo isat kapei ta itaka ele pononga mulian ta ikado mok lolo isat aea. Be ado ga ado itangtang ngan inat irangrang ngan taiko busa.
34 Jacó rasgou suas roupas e vestiu-se de pano de saco. Por longo tempo, lamentou profundamente a morte do filho.
35 Ele gergeu arangaranga ga taine toa ngada oa tila pan ta titoba ngan pamusnga ei, be ei itin ngan mao. Ta ikeo, “Gau ga natangtang ngan ei ga irangrang ngan namate ta nala pan ngan tibur togid panua matemate.” Tota itama itang kapei tau ngan ei.
35 A família toda tentou consolá-lo, mas ele se recusava. “Descerei à sepultura lamentando a morte de meu filho”, dizia, e continuou a lamentar-se.
36 Be gid panua Midian toa oa tibada Iosep ga ila Isip ta tidol ei ga idae pan madidnga kapei ede ibageai ieda Potipa, ta iuol ei ga iman ele paeaeanga sapaean. Potipa toa, ei madidnga ede ngan gid panua paraunga ad, be imariala ngan luma ton maron kapei Isip aea.
36 Enquanto isso, os negociantes midianitas chegaram ao Egito, onde venderam José a Potifar, oficial e capitão da guarda do faraó.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 37, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.