Lucas 16
U̶mʉreco pacʉ wederique (BAONT) vs NAA
1 Ñucã cʉ̃ buerãre o biro ĩi cõoñari wedeupi Jesús:
1 Jesus disse também aos seus discípulos:
2 To biri cʉ̃re jʉo cojori, o biro cʉ̃re ĩiupʉ: “¿Ñee to niiti mʉ ca tiirijere yʉre cʉ̃ja ca wederijea? To biri mʉ ca paderiquere cõoñari, yʉre owa tuu cojoya. To cõrora yʉ yeere ĩa nʉnʉjee bojari majʉ mʉ nii yerijãarucu,” cʉ̃re ĩiupʉ.
2 Então, chamando-o, lhe disse: “Que é isto que ouço a seu respeito? Preste contas da sua administração, porque você não pode mais ser o meu administrador.”
3 ”To biro cʉ̃ ca ĩiro, cʉ̃ wiogʉ yeere ĩa nʉnʉjee bojari majʉ pea o biro ĩi tʉgoeñaupʉ: “Agó nija, ¿ñeere yʉ tiigʉti yua? Yʉ wiogʉ paderique manigʉ yʉre cũugʉ doogʉ tiimi. Yeparire ca padepʉ ʉno méé yʉ nii. Yʉ tutuati. Wapa tiirica tiiri jãirʉgʉ cãa, yʉ bobo jañu.
3 — O administrador, então, se pôs a pensar: “Que farei, agora que estou sendo demitido pelo meu patrão? Trabalhar na terra, não posso. De mendigar, tenho vergonha.
4 Jaʉ, mee yʉ maji, paderique manigʉ yʉ ca tuaro, aperã yʉre cʉ̃ja ca ñeepere biro ĩigʉ yʉ ca tiipere,” ĩiupʉ.
4 Já sei o que vou fazer, para que, quando for demitido, as pessoas me recebam em suas casas.”
5 ”To biri cʉ̃ wiogʉre ca wapa moorãre jʉo cojoupʉ. Ca nii jʉogʉre o biro ĩi jãiñaupʉ: “¿Mʉa, no cõro yʉ wiogʉre mʉ wapa mooti?” cʉ̃re ĩi jãiñaupʉ.
5 — Tendo chamado cada um dos devedores do seu patrão, perguntou ao primeiro: “Quanto você deve ao meu patrão?”
6 Cʉ̃ pea: “Cien daperi peti ʉje daperi yʉ wapa moo,” cʉ̃re ĩiupʉ. To biro cʉ̃ ca ĩiro cʉ̃ wiogʉ yeere ĩa nʉnʉjee bojari majʉ pea o biro cʉ̃re ĩiupʉ: “Jaʉ, ano duwiya. Ate nii mʉ ca wapa moorije. Yʉ wiogʉre cien mʉ ca wapa moorijere, cincuenta niirijera owa tuuya yua,” cʉ̃re ĩiupʉ.
6 Ele respondeu: “Cem barris de azeite.” Então o administrador disse: “Pegue a sua conta, sente-se depressa e escreva cinquenta.”
7 ”To biro cʉ̃re ĩi yapano, apĩre jʉo cojo, “¿Mʉa, no cõro mʉ wapa mooti?” cʉ̃re ĩi jãiñaupʉ. “Trigo cien poari ca eape cõro yʉ wapa moo,” cʉ̃re ĩi yʉʉupʉ. To biro cʉ̃ ca ĩiro: “Jaʉ, ano duwiya. Ate nii mʉ ca wapa moorije, cien poari mʉ ca wapa moorijere, ochenta poarira owa tuuya yua,” cʉ̃re ĩiupʉ.
7 Depois, perguntou a outro: “E você, quanto deve?” Ele respondeu: “Cem sacos de trigo.” O administrador lhe disse: “Pegue a sua conta e escreva oitenta.”
8 ”Cʉ̃ yeere ĩa nʉnʉjee bojari majʉ ca añutigʉ cʉ̃ ca tiiriquere majiri, cʉ̃ wiogʉ pea, “Ca tii majigʉ peti niijapi,” ĩiupʉ. Ati yepa macãrã, cʉ̃jare biro ca biirã mena cʉ̃ja ca ameri tii niijata, Ʉmʉreco Pacʉ yaarã ca boeropʉ ca niirã ametʉenero tii majima.
8 E o patrão elogiou o administrador infiel por sua esperteza. Porque os filhos do mundo são mais espertos na sua própria geração do que os filhos da luz.
9 To biri mʉja pea, ati yepa maquẽ apeye menara, mʉja mena macãrã bʉarʉgarã, cʉ̃jare tii nemoña. Ati yepa maquẽ apeye ca petiro to birora ca niicõa niiri wiijeripʉ mʉjare ca ñeerã ʉno cʉ̃ja ca niipere biro ĩirã.
9 — E eu recomendo a vocês: usem a riqueza injusta para fazer amigos, para que, quando a riqueza faltar, vocês sejam recebidos nos tabernáculos eternos.
10 ”Petoacãrena añuro ca ĩa nʉnʉjee majigʉa, pairopʉ cãare añuro ĩa nʉnʉjee majimi. Petoacã cãare ca ĩa nʉnʉjee majitigʉa, pairo cãare ĩa nʉnʉjee majitimi.
10 — Quem é fiel no pouco também é fiel no muito; e quem é injusto no pouco também é injusto no muito.
11 To biri ati yepa maquẽ apeye cʉti niirique ca bii ditorije cãare añuro mʉja ca ĩa nʉnʉjee majitijata, ¿apeye cʉti niirique ca nii majuropeerije peera, ñiru peti “Atere ĩa nʉnʉjeeya” mʉjare cʉ̃ ĩibogajati?
11 Portanto, se vocês não forem fiéis na aplicação da riqueza injusta, quem lhes confiará a verdadeira riqueza?
12 Mʉja yee ca niitirije cãare añuro mʉja ca ĩa nʉnʉjee boja majitijata, ¿ñiru pee mʉja yee ca niirijere mʉjare cʉ̃ tiicojobogajati?
12 Se vocês não são fiéis na aplicação do que é dos outros, quem lhes dará o que é de vocês?
13 ”Jĩcʉ̃ pade bojari majʉ ʉno peera pʉarã wiorãpʉre pade cote majitimi. To biro cʉ̃ ca biijata, jĩcʉ̃re ĩa tuti, apĩ peere mai, biicãcumi. Ñucã jĩcʉ̃ cʉ̃ ca dotirijere tii, apĩ cʉ̃ ca dotirije peera tiiti, biicãcumi. To biri mʉja, Ʉmʉreco Pacʉ peere pade nʉnʉjee pacarã ñucã, pairo apeye cʉti niirʉgarã tee pee cãare pade nʉnʉjee, mʉja tii majiti —ĩiupi.
13 Nenhum servo pode servir a dois senhores; porque irá odiar um e amar o outro ou irá se dedicar a um e desprezar o outro. Vocês não podem servir a Deus e à riqueza.
14 Fariseos wapa tiirica tiirire bʉaro ca boorã cãa, ate niipetirijere tʉori, boborije ĩi bui tutiupa Jesús're.
14 Os fariseus, que eram avarentos, ouviam tudo isto e zombavam de Jesus.
15 To biro cʉ̃ja ca ĩiro, Jesús pea o biro cʉ̃jare ĩiupi:
15 Mas Jesus lhes disse:
16 —Doti cũurique, to biri Ʉmʉreco Pacʉ yee quetire wede jʉgueri maja, Juan menara bii yapano eaupa. Tii tabe mena wãma wãme añurije queti Ʉmʉreco Pacʉ cʉ̃ ca doti niirije maquẽre wederique nii. Niipetirã toopʉre jãa waarʉgarã bii niima.
16 — A Lei e os Profetas duraram até João; desde esse tempo o evangelho do Reino de Deus vem sendo anunciado, e todos se esforçam para entrar nele.
17 Ati yepa, ati ʉmʉreco, ca petipe pea popiye méé ca nii pacaro, doti cũurique pea jĩcã wãme ʉnoacãra ca ĩirore biro biitirora yaicoa, biitirucu —ĩiupi.
17 E é mais fácil passar o céu e a terra do que cair um til sequer da Lei.
18 —Jĩcʉ̃ cʉ̃ nʉmore cõacãri, apeo peere cʉ̃ ca nʉmo cʉtijata, cʉ̃ nʉmo ca niitigo menapʉ niigʉ tiimi. Ñucã ca manʉ cõaricore ca nʉmo cʉtigʉ cãa, cʉ̃ nʉmo mena méé niigʉ tiimi —ĩiupi.
18 — Quem repudiar a sua mulher e casar com outra comete adultério; e aquele que casa com a mulher repudiada pelo marido também comete adultério.
19 —Niiupʉ jĩcʉ̃ ca apeye paigʉ, añurije juti jãña, to cãnacã rʉmʉra ĩaricaro añuro boje rʉmʉri queno, ca tii niirucugʉ.
19 — Ora, havia certo homem rico que se vestia de púrpura e de linho finíssimo e que se alegrava todos os dias com grande ostentação.
20 Niiupʉ ñucã, jĩcʉ̃ boo pacoro ca biigʉ, Lázaro ca wãme cʉtigʉ, cʉ̃ upʉ niipetiropʉra ca cami boagʉ. Ca apeye paigʉ yaa wii jope pʉtore duwirucuupʉ.
20 Havia também certo mendigo, chamado Lázaro, coberto de feridas, que ficava deitado à porta da casa do rico.
21 Cʉ̃ pea, ca apeye paigʉ, cʉ̃ ca baa bate ñoorijere baarʉgarucumiupʉ. Ñucã yaia menapʉra cʉ̃ camire nenirã earucuuparã.
21 Ele desejava alimentar-se das migalhas que caíam da mesa do rico, e até os cães vinham lamber-lhe as feridas.
22 ”To biro biirucu, jĩcã rʉmʉ bii yaicoaupʉ Lázaro. Cʉ̃ ca bii yairo, Ʉmʉreco Pacʉ pʉto macãrã pea Abraham pʉto añuri tabepʉ cʉ̃ niijato ĩirã, cʉ̃re amicoauparã. Ca apeye paigʉ cãa bii yaicoaupʉ. Cʉ̃ ca bii yairo, cʉ̃re yaa cõa, tiicãuparã.
22 E aconteceu que o mendigo morreu e foi levado pelos anjos para junto de Abraão. Morreu também o rico e foi sepultado.
23 Ca apeye paigʉ pea bojoca ñañarã cʉ̃ja ca waari tabepʉre ñañaro bii niigʉ, ĩa mʉene cojoma ĩigʉ, yoaropʉ Abraham're, ñucã Lázaro cãare cʉ̃ mena ca duwigʉre ĩaupʉ.
23 — No inferno, estando em tormentos, o rico levantou os olhos e viu ao longe Abraão, e Lázaro junto dele.
24 ”To biri cʉ̃re ĩacãgʉpʉa, o biro ĩi acaro buiupʉ: “Ñicʉ̃ Abraham, yʉre boo paca ĩaña nija petopʉra. Lázarore yʉ pʉtopʉ cʉ̃re tiicojoya. Cʉ̃ amo jũa yapa mena oco ñia bia doori, yʉ ñemerore cʉ̃ weyogʉ doojato. Ati pecamepʉre bʉaropʉra ñañaro peti yʉ tamʉocã,” cʉ̃re ĩiupʉ.
24 Então, gritando, disse: “Pai Abraão, tenha misericórdia de mim! E mande que Lázaro molhe a ponta do dedo em água e me refresque a língua, porque estou atormentado neste fogo.”
25 ”To biro cʉ̃ ca ĩiro, Abraham pea o biro cʉ̃re boca ĩi yʉʉupʉ: “Yʉ pãrami, atere tʉgoeñaña. Mʉa, mʉ ca cati niiri rʉmʉre añuro peti mʉ niiwʉ, Lázaro pea ñañaro cʉ̃ ca biicãro. To biri cʉ̃ pea mecʉ̃ra anopʉre añuro niigʉ tiimi. Mʉ pea ñañaro mʉ tamʉo.
25 Mas Abraão disse: “Filho, lembre-se de que você recebeu os seus bens durante a sua vida, enquanto Lázaro só teve males. Agora, porém, ele está consolado aqui, enquanto você está em tormentos.
26 Ñucã pairi ope nii mani watoare. To biri ano ca niirã toopʉre ca waarʉgarã do biro bii waa majiti, ñucã too macãrã pee cãa anopʉre do biro bii doo majiti, biicãma,” cʉ̃re ĩiupʉ.
26 E, além de tudo, há um grande abismo entre nós e vocês, de modo que os que querem passar daqui até vocês não podem, nem os de lá passar para cá.”
27 ”To biro cʉ̃ ca ĩiro, cʉ̃ pea o biro cʉ̃re ĩi yʉʉupʉ: “Ñicʉ̃ Abraham, yʉ pacʉ yaa wiipʉ Lázarore cʉ̃re tiicojoya.
27 Então o rico disse: “Pai, eu peço que mande Lázaro à minha casa paterna,
28 Yʉ yaarã jĩcã amo cõro ca niirãre cʉ̃ wede majiogʉ waajato, cʉ̃ja cãa, ati tabe ñañaro tamʉorica tabe pee cʉ̃ja ca dootipere biro ĩigʉ,” cʉ̃re ĩiupʉ.
28 porque tenho cinco irmãos; para que lhes dê testemunho, a fim de que não venham também para este lugar de tormento.”
29 ”Ñucã Abraham pea o biro cʉ̃re ĩi yʉʉupʉ: “Mee cʉ̃ja, Moisés cʉ̃ ca owariquere, to biri Ʉmʉreco Pacʉ yee quetire wede jʉgueri majare, cʉ̃jare cʉoma. Cʉ̃jare cʉ̃ja tʉo nʉnʉjeejato,” cʉ̃re ĩiupʉ.
29 Abraão respondeu: “Eles têm Moisés e os Profetas; ouçam-nos.”
30 ”To biro cʉ̃ ca ĩiro, ca apeye paigʉ pea o biro cʉ̃re ĩi yʉʉupʉ: “Tʉo nʉnʉjeeticuma, ñicʉ̃ Abraham. Jĩcʉ̃ ca bii yairicʉpʉ cati tuari cʉ̃jare cʉ̃ ca wedejata docare, tʉo nʉnʉjeeri ñañarije cʉ̃ja ca tiirucurijere tii yerijãabocuma,” cʉ̃re ĩiupʉ.
30 Mas ele insistiu: “Não, pai Abraão; se alguém dentre os mortos for até lá, eles irão se arrepender.”
31 ”To biro cʉ̃ ca ĩiro, Abraham pea o biro cʉ̃re ĩiupʉ ñucã: “Moisés cʉ̃ ca ĩirijere tʉo nʉnʉjeeti, ñucã Ʉmʉreco Pacʉ yee quetire wede jʉgueri maja cʉ̃ja ca ĩirije cãare tʉorʉgati, cʉ̃ja ca biijata, ca bii yairicʉ cati tuari cʉ̃ ca wedejata cãare, tʉo nʉnʉjeeticuma,” cʉ̃re ĩiupʉ —cʉ̃jare ĩi wedeupi Jesús.
31 Abraão, porém, lhe respondeu: “Se não ouvem Moisés e os Profetas, também não se deixarão convencer, mesmo que ressuscite alguém dentre os mortos.”
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 16, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.