Mateus 21
Yù bilin ni Namarò nga meyannung kâ Apu Kesu Kiristu: Yù bagu nga tarátu ni Namarò sù ira nga mangikatalà kâ Apu Kesu Kiristu (ATT) vs NVT
1 Á ánge ra paga di Apu Kesu ta ili na Jerusalem, nakáranni ira ta babálay na Bepagi, ta garek na puddul na Olibo. Á pinapolu ni Apu Kesu yù duá nga sinudduán na.
1 Quando já se aproximavam de Jerusalém, Jesus e seus discípulos chegaram a Betfagé, no monte das Oliveiras. Jesus enviou na frente dois discípulos.
2 Á kinagi na nira, “Mapolu kayu lâ nga umay ta babálay,” kun na. “Á labbè naw tán, dagarágâ masingan naw yù dongki nga negálù ánna yù kígo na. Ubbarán naw ira laguk ta iyánge naw saw nikán.
2 “Vão àquele povoado adiante”, disse ele. “Assim que entrarem, verão uma jumenta amarrada, com seu jumentinho ao lado. Desamarrem os animais e tragam-nos para mim.
3 Á nu ajjan yù mangiyabbû nikayu, kagian naw lâ kuna, ‘Máwák na ira ni Apu,’ kun naw, á iyanugù na nga dagarágâ nga apan naw ira,” kun ni Apu Kesu nira.
3 Se alguém lhes perguntar o que estão fazendo, digam apenas: ‘O Senhor precisa deles’, e de imediato a pessoa deixará que vocês os levem.”
4 Á nesimmu danniaw tapè matuppál yù inipeyubobuk na ngaw ni Namarò nga nabayák, sù ngaw ábbilinán na, nga kunniaw:
4 Isso aconteceu para cumprir o que foi dito por meio do profeta:
5 “Kagiam mu sù ira tatolay ta Jerusalem, ‘Innan nawè. Umayin yù patul naw,
5 “Digam ao povo de Sião: ‘Vejam, seu Rei se aproxima. Ele é humilde e vem montado num jumento, num jumentinho, cria de jumenta’”.
6 Á yáyù nga minay laguk yù ira duá nga sinudduán ni Apu Kesu, á sinuppál da yù kinagi na.
6 Os dois discípulos fizeram como Jesus havia ordenado.
7 Iniyánge ra yù ayám ánna yù kígo na. Á iniyullák da yù gámì da sù barâ nayù ayám, á nattakay si Apu Kesu kuna.
7 Trouxeram a jumenta e o jumentinho e puseram seus mantos sobre o jumentinho, e Jesus montou nele.
8 Á aru yù ira tatolay nga nepappupúlù kuna, nga iniyullák da yù ira gagámì da sù dálan nga pallakarán na. Á yù ira káruán nga magaru, sippisippáng da yù pangapangá na káyu, nga iniyullák da gapay sù dálan.
8 Grande parte da multidão estendeu seus mantos ao longo do caminho diante de Jesus, e outros cortaram ramos das árvores e os espalharam pelo chão.
9 Á nagayáyâ nga nagaragiák ngámin yù ira magaru nga napolu kâ Apu ánna yù ira naporián kuna gapay. Á inikatakatol da nga kinagi, “Dayáwat tam yù Patul tam, nga ginaká ni Patul Dabid! Mepagayáyâ kâ Namarò yù Patul nga jinok na ta umay mammaguray! Meparáyaw si Apu Namarò ta lángì!” kud da.
9 E as pessoas, tanto as que iam à frente como as que o seguiam, gritavam: “Hosana, Bendito é o que vem em nome do Senhor! Hosana no mais alto céu!”.
10 Á labbè ni Apu Kesu ta Jerusalem, napállâ yù ira ngámin nga tatolay sù ili. “Asinni yaw?” kud da ngámin.
10 Quando Jesus entrou em Jerusalém, toda a cidade estava em grande alvoroço. “Quem é este?”, perguntavam.
11 Á simibbák yù ira magaru nga nepulupulù kâ Apu Kesu, á kinagi ra, “Si Apu Kesu yaw, nga ábbilinán ni Namarò nga taga Nasaret sù purubinsia na Galilia,” kud da.
11 A multidão respondia: “É Jesus, o profeta de Nazaré, da Galileia”.
12 Á pakatunù ni Apu Kesu ta Jerusalem, simillung sù karakalán nga kapilliá, nga mangilin nga bale ni Namarò, á pinaturiák na ngámin yù ira nga minálláku ta lágum nayù balay ánna yù ira nga gumugumátáng. Á binalabalittak na yù ira lamesá nayù ira minánnáli ta kuártu ánna yù ira ággitubangán nayù ira minálláku ta lummun.
12 Então Jesus entrou no templo e começou a expulsar todos que ali estavam comprando e vendendo animais para os sacrifícios. Derrubou as mesas dos cambistas e as cadeiras dos que vendiam pombas,
13 Á kinagi ni Apu Kesu nira, “Ajjan yù kinagi ni Namarò, nga netúrâ sù dán nga libru, nga kunniaw, ‘Mangngágan yù balè ta Balay nga Ákkimállatán na ngámin na tatolay.’ Ngam sikayu, pabbalinan naw ta patuttukán nayù ira minákkokò!” kun na.
13 dizendo: “As Escrituras declaram: ‘Meu templo será chamado casa de oração’, mas vocês o transformaram num esconderijo de ladrões!”.
14 Á minay laguk kâ Apu Kesu sù bale ni Namarò yù ira tatolay nga buling ánna pilay, á pinammapiá na ira ngámin.
14 Os cegos e os coxos vieram a Jesus no templo, e ele os curou.
15 Ngam yù ira kátannangán nga pári ánna yù ira mesturu nga mangituddu sù tunung na rilisiod da, napporay ira nu nasingad da yù pinagaddátu ni Apu Kesu nga makapállâ. Á nepallà yù pore ra ta pakaginná ra sù paddáyo nayù ira ábbing tán, nga nakkatakatol, nga kud da, “Dayáwat tam yù ginaká ni Patul Dabid.”
15 Quando os principais sacerdotes e mestres da lei viram esses milagres maravilhosos e ouviram até as crianças no templo gritar “Hosana, Filho de Davi”, ficaram indignados.
16 Á iniyabbû da laguk nayù ira pári kâ Apu Kesu, “Arám mu panò maginná yù kagian nayù ira ábbing?” kud da kuna. “Á wan,” kun ni Apu Kesu. “Maginnákay. Á arán naw panò binibbik yaw nga netúrâ nga Ubobuk ni Namarò? Ajjan netúrâ nga kunniaw,
16 “Está ouvindo o que as crianças estão dizendo?”, perguntaram a Jesus. “Sim”, respondeu ele. “Vocês nunca leram as Escrituras? Elas dizem: ‘Ensinaste crianças e bebês a te dar louvor’.”
17 Á kabalin na nakkagi ni Apu Kesu karanniaw, nánawán na ira laguk, á nánaw ta ili nga minay nagammâ sù babálay na Bitania.
17 Então ele voltou a Betânia, onde passou a noite.
18 Á ta pannawák, pattoli di Apu Kesu ta ili, á nabisinán.
18 De manhã, enquanto voltava para Jerusalém, Jesus teve fome.
19 Á nasingan na yù káyu nga igò ta aggik na dálan, á jimikkì kuna, ta innan na nu ajjan bungá na. Ngam awán bulubugá ta nasingan na nga bungá na, nu ari lâ dipúru don. Á kinagi na laguk sù káyu, “Ari ken bulubugá mabbungá!” Á dagarágâ nallelay ánna nakkatáng yù káyu.
19 Encontrando uma figueira à beira do caminho, foi ver se havia figos, mas só encontrou folhas. Então, disse à figueira: “Nunca mais dê frutos!”. E, no mesmo instante, a figueira secou.
20 Á yù ira sinudduán na, napállâ ira ta pakasingad da karanniaw. “Á ngattá, ta dagarágâ nga nakatáng yawe káyu?” kud da.
20 Quando os discípulos viram isso, ficaram admirados e perguntaram: “Como a figueira secou tão depressa?”.
21 Á simibbák si Apu Kesu, á kinagi na nira, “Kuruk yù kagiak ku nikayu. Nu kuruk nga mangikatalà kayu kâ Namarò, ánna ari kayu bulubugá mabbábáng, makuá naw gapay sangaw yù kunnay sù kingnguâ sawe káyu. Á ari lâ kunnian yù awayyá naw, ta nu kagian naw táne puddul, ‘Magalì ka tán nga umay ta bebay,’ á makuá laguk.
21 Jesus respondeu: “Eu lhes digo a verdade: se vocês tiverem fé e não duvidarem, poderão fazer o mesmo que fiz com esta figueira, e muito mais. Poderão até dizer a este monte: ‘Levante-se e atire-se no mar’, e isso acontecerá.
22 Á nu mangikatalà kayu kâ Namarò, maguray lâ yù kiddawan naw nga pakimállà naw kuna, á mapalurò sangaw,” kun ni Apu Kesu.
22 Se crerem, receberão qualquer coisa que pedirem em oração”.
23 Á nanoli laguk si Apu Kesu sù dakal nga bale ni Namarò, tapè mangituddu sù ira tatolay. Á pangituddu na nira, minay kuna yù ira kátannangán nga pári ánna yù ira karakalán nga Kudio, á iniyabbû da kuna, “Anni yù pakáwayyám nga mangnguá ta ngámin karanniaw nga akka-akkuám mu? Asinni yù nangiyawâ nikaw sù pakáwayyám?” kud da kuna.
23 Quando Jesus voltou ao templo e começou a ensinar, os principais sacerdotes e líderes do povo vieram até ele e perguntaram: “Com que autoridade você faz essas coisas? Quem lhe deu esse direito?”.
24 Á simibbák si Apu Kesu nira, á kinagi na, “Ajjan gapay bì yù iyabbû ku nikayu. Nu matabbák nawà, á kagiak ku gapay nikayu yù paggapuán nayù pakáwayyâ.
24 Jesus respondeu: “Eu lhes direi com que autoridade faço essas coisas se vocês responderem a uma pergunta:
25 Á yawe yù iyabbû ku. Isaw panò yù paggapuán nayù pakáwayyá ni Kuan nga Minánnigù? Naggapu kâ Namarò, onu naggapu ta tolay?” kun na. Á nakkaká-abba-abbû ira, “Anni yù itabbák tam? Nu kagiat tam ta naggapu kâ Namarò, á kun na sangaw nittam, ‘Á ngattá, ta ari kayu nanguruk kuna?’
25 A autoridade de João para batizar vinha do céu ou era apenas humana?”. Eles discutiram a questão entre si: “Se dissermos que vinha do céu, ele perguntará por que não cremos em João.
26 Á nu kagiat tam ta naggapu ta tolay, maganássing ittam sù ira tatolay, marakè akkuád da ittam. Ta aggira ngámin, ibiláng da ta kuruk nga ábbilinán ni Namarò si Kuan,” kud da.
26 Mas, se dissermos que era apenas humana, seremos atacados pela multidão, pois todos pensam que João era profeta”.
27 Á yáyù nga initabbák da kâ Apu Kesu, “Arám mi garè ammu,” kud da. Á kinagi ni Apu Kesu nira, “Á arák ku gapay laguk kagian nikayu yù paggapuán nayù pakáwayyâ nga mangnguá sù akka-akkuák ku,” kun na.
27 Por fim, responderam a Jesus: “Não sabemos”. E Jesus replicou: “Então eu também não direi com que autoridade faço essas coisas.”
28 Á nagángngarigán si Apu Kesu laguk, á kinagi na, “Anni yù kagian naw ta ure naw nga meyannung karanniaw. Ajjan yù tolay nga yáma na duá nga ánâ na nga lálláki. Á minay sù kaká, á kinagi na kuna, ‘Anâ ku, e ka bì mattarabáku sù komán,’ kun na.
28 “O que acham disto? Um homem que tinha dois filhos disse ao mais velho: ‘Filho, vá trabalhar no vinhedo hoje’.
29 ‘Molang ku,’ kun na anâ na kuna. Ngam sangaw, nabbabáwi sù initabbák na kâ ammò na, á minay galâ.
29 O filho respondeu: ‘Não vou’, mas depois mudou de ideia e foi.
30 Á minay yù yáma ra sù mekaruá nga anâ na, á kinagi na gapay kuna ta kunnay sù kinagi na sù kaká na. ‘Wan, Ammò. Umayà,’ kun nayù urián. Ngam ari minay.
30 Então o pai disse ao outro filho: ‘Vá você’, e ele respondeu: ‘Sim senhor, eu vou’, mas não foi.
31 Asinni nira yù nanuppál sù kinagi nayù yáma ra?” kun ni Apu Kesu. Á kinagi ra, “Yù kaká ngay!” Á kinagi ni Apu Kesu nira, “Wan, á kuruk yawe nga kagiak ku nikayu nga karakalán, ta yù ira minálliwâ nga kunnay sù ira minángngilogò nga mináttuki ta buwì ánna yù ira bábbay nga minákkarallaw, mapolu ira nga mesipà sù pammagurayán ni Namarò ánnè nikayu.
31 “Qual dos dois obedeceu ao pai?” Eles responderam: “O primeiro”. Então Jesus explicou: “Eu lhes digo a verdade: cobradores de impostos e prostitutas entrarão no reino de Deus antes de vocês.
32 Ta si Kuan nga Minánnigù, minay nga mangituddu nikayu sù napiá ánna matunung nga tuttulan naw nakuan, tapè mabbalin ta napiá yù ággangnguá naw, ngam arán naw kinuruk. Ngam nanguruk kuna yù ira mináttuki ta buwì ánna yù ira bábbay nga minákkarallaw. Á mássiki nu nasingan naw yù pabbabáwi ra, ari kayu paga nabbabáwi tapè kurugan naw yù inituddu na,” kun ni Apu Kesu.
32 Pois João veio e mostrou o caminho da justiça, mas vocês não creram nele, enquanto cobradores de impostos e prostitutas creram. E, mesmo depois de verem isso, vocês se recusaram a mudar de ideia e crer nele.”
33 Á kinagi na laguk ni Apu Kesu nira, “Ginnán naw paga yù tádday nga ángngarigák ku. Ajjan yù tolay nga nammulá ta úbas sù ákkomanán na. Á inalitukán na yù kobasán, á pidde na gapay yù áppappatán ta úbas, tapè apan na yù tabbuk na. Á pidde na gapay yù atannáng nga balay, nga ájjipatán nayù magguárdiá sù kobasán. Á ta kabalin na nappadday, inikárgu na sù ira minánnaron, á nánaw nga minay ta arayyu nga lugár.
33 “Agora, ouçam outra parábola. O dono de uma propriedade plantou um vinhedo. Construiu uma cerca ao redor, um tanque de prensar e uma torre para o guarda. Depois, arrendou o vinhedo a alguns lavradores e partiu para um lugar distante.
34 “Á gapu ta jiminakal nga nabbungá yù úbas, á jiminittál yù pappusik da. Á jinok na laguk nayù makákkuá ta kobasán yù ira aripan na sù ira manaron ta kobasán na, tapè málâ da yù balle na.
34 No tempo da colheita da uva, enviou seus servos a fim de receber sua parte da colheita.
35 Ngam ta labbè da ta kobasán, ginápù da ira nayù ira minánnaron. Á tádday yù pinalapalù da, á pinapáte ra yù mekaruá, ánna pinayáng da ta batu yù mekatallu.
35 Os lavradores agarraram os servos, espancaram um deles, mataram outro e apedrejaram o terceiro.
36 Á yáyù nga jinok na mángin nayù makákkuá yù aru nga aripan na ánnè sù ira olu nga minay. Ngam kingnguá ra má gapay ira nayù ira minánnaron ta kobasán.
36 Então o dono da propriedade enviou um grupo maior de servos para receber a parte dele, mas o resultado foi o mesmo.
37 “Á yáyù nga ninonò nayù makákkuá ta kobasán ta doban na laguk yù anâ na nga umay sù ira minánnaron, ta kagian na ta nonò na, ‘Yawe nga anâ ku yù kukurugán nga pakimorayád da,’ kun na.
37 “Por fim, o dono enviou seu filho, pois pensou: ‘Certamente respeitarão meu filho’.
38 Ngam ta pakasingan nayù ira minánnaron sù anâ na, inigagánge ra, ta kagiad da, ‘Ye! Aggina yù makákkuá ta kobasán sangaw nu matay yù yáma na. Arà! Et tamin, ta papatáyat tam tapè kukuá tam sangawin yù kobasán,’ kud da.
38 “No entanto, quando os lavradores viram o filho, disseram uns aos outros: ‘Aí vem o herdeiro da propriedade. Vamos matá-lo e tomar posse desta terra!’.
39 Á ginápù da laguk, á inilawád da sù nálitukán nga kobasán, á pinapáte ra.
39 Então o agarraram, o arrastaram para fora do vinhedo e o mataram.
40 “Á anni laguk yù akkuán nayù makákkuá ta kobasán sù ira minánnaron sangaw nu umay sù kobasán na?” kun ni Apu Kesu nira.
40 “Quando o dono da terra voltar, o que vocês acham que ele fará com aqueles lavradores?”, perguntou Jesus.
41 Á simibbák ira kuna, á kinagi ra, “Ari bulubugá mabbábáng nga mamapátay sù ira narákè nga minánnaron, tapè ikárgu na yù kobasán na sangaw sù ira tanakuán nga minánnaron nga mangiyawâ kuna sù balle na sangaw nu mapusik,” kud da.
41 Os líderes religiosos responderam: “Ele os matará cruelmente e arrendará o vinhedo para outros, que lhe darão sua parte depois de cada colheita”.
42 Á kinagi ni Apu Kesu nira, “Uwan á! Á arán naw paga panò nabibbik yù dán nga netúrâ nga Ubobuk ni Namarò? Ajjan yù netúrâ nga kunniaw,
42 Então Jesus disse: “Vocês nunca leram nas Escrituras: ‘A pedra que os construtores rejeitaram se tornou a pedra angular. Isso é obra do Senhor e é maravilhosa de ver’?
43 Á yáyù nga kagiak ku nikayu,” kun ni Apu Kesu nira, “mássiki nu sikayu nga Kudio yù piníli ni Namarò áddè ngaw, patalián na kayu sangaw. Ta gapu ta panakitán naw yù sinullà na nga mammaguray, ari kayu mesipà sù pammagure ni Namarò nu ari galâ yù ira tatolay nga magayáyâ nga manuppál sù ipakuá na nira.
43 Eu lhes digo que o reino de Deus lhes será tirado e entregue a um povo que produzirá os devidos frutos.
44 Á ngámin ira nga kun na mesiddúkal sù batu, kunnay ira ta mapakkapakká. Á ngámin yù ira mapannátán nayù batu sangaw, marappì ira nga maburuburâ,” kun ni Apu Kesu.
44 Quem tropeçar nesta pedra será despedaçado, e aquele sobre quem ela cair será reduzido a pó”.
45 Á pakaginná nayù ira kátannangán nga pári ánna yù ira Parisio sù ira ángngarigán ni Apu Kesu, nánnámmuád da ta aggira yù ubu-ubobugan na, nga meyárik sù ira nanakì sù makákkuá ta kobasán ánna meyárik ira gapay sù ira nanakì sù batu nga nabbáli ta ánnáddagán na balay. Á yáyù nga mappanà yù pore ra.
45 Quando os principais sacerdotes e fariseus ouviram essa parábola, perceberam que eles eram os lavradores maus a que Jesus se referia.
46 Á pinarubád da nakuan gaputan, ngam naganássing ira sù ira magaru nga tatolay, gapu ta kinuruk nayù ira tatolay ta ábbilinán ni Namarò si Apu Kesu.
46 Queriam prendê-lo, mas tinham medo das multidões, pois elas o consideravam um profeta.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 21, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.