Mateus 6
Almeida Revista e Atualizada (ARA, 1993) vs XGS
1 Guardai-vos de exercer a vossa justiça diante dos homens, com o fim de serdes vistos por eles; doutra sorte, não tereis galardão junto de vosso Pai celeste.
1 “Seyɨ́né ‘Naŋɨ́ owiimɨnɨ.’ nɨyaiwirɨ́ná ámá sɨŋwɨ́ nɨseanɨro weyɨ́ seamepɨ́rɨ nánɨ wigɨ́ sɨŋwɨ́ anɨgɨ́e dánɨ mɨwipanɨ. Seyɨ́né e nerónáyɨ́, séno, aŋɨ́namɨ ŋweaŋo rɨ́wéná ayá tɨ́ŋɨ́ wí seaiapɨnɨ́ámanɨ.
2 Quando, pois, deres esmola, não toques trombeta diante de ti, como fazem os hipócritas, nas sinagogas e nas ruas, para serem glorificados pelos homens. Em verdade vos digo que eles já receberam a recompensa.
2 Ayɨnánɨ ‘Uyípeayɨ́yo arɨrá nɨwirɨ rɨpɨ mɨnɨ owimɨnɨ.’ nɨyaiwirɨ́náyɨ́, ámá sɨpí erɨ naŋɨ́ erɨ yarɨgɨ́áyɨ́ ámá sɨŋwɨ́ nɨnanɨro weyɨ́ onɨmépoyɨnɨrɨ wigɨ́ ámá womɨ ‘Pékákɨ́ nɨra xámɨ nɨmeaɨ.’ nurɨrɨ óɨ́ eranɨ, rotú aŋɨ́yoranɨ, yarɨgɨ́ápa mepa éɨ́rɨxɨnɨ. Nionɨ nepa seararɨŋɨnɨ. Ámá weyɨ́ numerɨ́náyɨ́ ayɨ́ wigɨ́ wimónarɨŋɨ́pɨ rɨxa meaarɨŋagɨ́a nánɨ rɨ́wéná Gorɨxo ayá tɨ́ŋɨ́ bɨ wimɨnɨrɨ eŋɨ́pɨ meapɨ́rɨ́ámanɨ.
3 Tu, porém, ao dares a esmola, ignore a tua mão esquerda o que faz a tua mão direita;
3 — ausente —
4 para que a tua esmola fique em secreto; e teu Pai, que vê em secreto, te recompensará.
4 — ausente —
5 E, quando orardes, não sereis como os hipócritas; porque gostam de orar em pé nas sinagogas e nos cantos das praças, para serem vistos dos homens. Em verdade vos digo que eles já receberam a recompensa.
5 “Seyɨ́né rɨpɨ enɨ Gorɨxomɨ xwɨyɨ́á rɨrɨmɨ́ nɨwirɨ́ná ámá sɨpí rɨrɨ naŋɨ́ rɨrɨ yarɨgɨ́áyɨ́ ámá sɨŋwɨ́ nɨnanɨro weyɨ́ onɨmépoyɨnɨrɨ ge ge ámá obaxɨ́ tɨ́ŋɨ́ e rotú aŋɨ́yoranɨ, óɨ́ osɨsagwɨ́yoranɨ, éɨ́ nɨroro Gorɨxomɨ xwɨyɨ́á rɨrɨmɨ́ wiarɨgɨ́ápa mepa éɨ́rɨxɨnɨ. Nionɨ nepa seararɨŋɨnɨ. E yarɨ́ná ámá sɨŋwɨ́ nɨwɨnɨro weyɨ́ numerɨ́náyɨ́ ayɨ́ wigɨ́ wimónarɨŋɨ́pɨ rɨxa meaarɨŋagɨ́a nánɨ rɨ́wéná Gorɨxo ayá tɨ́ŋɨ́ bɨ wimɨnɨrɨ eŋɨ́pɨ meapɨ́rɨ́ámanɨ.
6 Tu, porém, quando orares, entra no teu quarto e, fechada a porta, orarás a teu Pai, que está em secreto; e teu Pai, que vê em secreto, te recompensará.
6 Seyɨ́né Gorɨxomɨ xwɨyɨ́á rɨrɨmɨ́ nɨwirɨ́ná re éɨ́rɨxɨnɨ. Dɨxɨ́ aŋɨ́yo ínɨmɨ nɨpáwirɨ ówaŋɨ́ nɨyárɨmáná dɨxɨ́ ápomɨ ínɨmɨ dánɨ rɨrɨmɨ́ wirɨ́ɨnɨ. Seyɨ́né ínɨmɨ dánɨ nerɨ́náyɨ́, Gorɨxo sɨŋwɨ́ nɨseanɨrɨ rɨ́wéná amɨpí ayá tɨ́ŋɨ́ xɨ́o seaiapɨnɨ́ápɨ ananɨ nɨseaiapɨnɨ́árɨnɨ.
7 E, orando, não useis de vãs repetições, como os gentios; porque presumem que pelo seu muito falar serão ouvidos.
7 Gorɨxomɨ xwɨyɨ́á rɨrɨmɨ́ nɨwirɨ́ná ámá Gorɨxo nánɨ majɨ́áyɨ́ omɨ xwɨyɨ́á rɨrɨmɨ́ nɨwirɨ́ná ayá wí nɨra nuro ‘Nene e nerɨ́náyɨ́, Gorɨxo arɨ́á neainɨŋoɨ.’ nɨyaiwiro yarɨgɨ́ápa mepa éɨ́rɨxɨnɨ.
8 Não vos assemelheis, pois, a eles; porque Deus, o vosso Pai, sabe o de que tendes necessidade, antes que lho peçais.
8 Seyɨ́né amɨpí wí nánɨ dɨ́wɨ́ nikeamónɨro sɨnɨ segɨ́ séno Gorɨxomɨ yarɨŋɨ́ mɨwipa eŋáná o rɨxa xámɨ nɨjɨ́á imónɨŋagɨ nánɨ Gorɨxo nánɨ majɨ́áyɨ́ yarɨŋɨ́ ayá wí nɨwia nuróná yarɨgɨ́ápa mepa éɨ́rɨxɨnɨ.
9 Portanto, vós orareis assim:
9 Gorɨxomɨ xwɨyɨ́á rɨrɨmɨ́ nɨwirɨ́ná re urɨ́ɨ́rɨxɨnɨ, ‘Negɨ́ ápoxɨnɨ, aŋɨ́namɨ ŋweaŋoxɨnɨ, “Ámá nɨ́nɨ joxɨnɨ ŋwɨ́áoxɨ eŋagɨ nánɨ wéyo orɨmépoyɨ.” neaimónarɨnɨ.
10 venha o teu reino;
10 “Joxɨ xwioxɨ́yo mɨmeámɨ́ nɨneairɨ neameŋwearɨ́a nánɨ oimónɨnɨ.” neaimónarɨnɨ. Aŋɨ́namɨ amɨpí joxɨ “E oépoyɨ.” simónarɨŋɨ́pɨ nánɨ yarɨgɨ́ápa nene “Xwɨ́á rɨrímɨ enɨ axɨ́pɨ e oyaneyɨ.” neaimónarɨnɨ.
11 o pão nosso de cada dia dá-nos hoje;
11 Agwɨ sɨ́á rɨyi aiwá nanɨ nánɨ neaiapeɨ.
12 e perdoa-nos as nossas dívidas,
12 Ámá nene ɨ́wɨ́ neaíɨ́áyo yokwarɨmɨ́ wiiarɨŋwápa joxɨ enɨ nene yokwarɨmɨ́ neaiiɨ.
13 e não nos deixes cair em tentação;
13 Ámá wí eŋɨ́ eánɨgɨ́árɨ́anɨrɨ iwamɨ́ó owíwapɨyípoyɨnɨrɨ sɨŋwɨ́ mɨneanɨpanɨ. Obo mɨmɨwiaíkɨ́ neainɨgɨnɨrɨ awí neameŋweáɨrɨxɨnɨ. [Xwioxɨ́yo mɨmeámɨ́ nɨneairɨ píránɨŋɨ́ neameŋweapaxoxɨ imónɨrɨ eŋɨ́ sɨxɨ́ eánɨpaxoxɨ imónɨrɨ ikɨ́nɨpaxoxɨ imónɨrɨ eŋoxɨ, íníná ayɨ́ joxɨnɨ eŋagɨ nánɨ rarɨŋɨnɨ. “E e imónɨ́wɨnɨgɨnɨ.” neaimónarɨnɨ.] Gorɨxomɨ rɨxɨŋɨ́ nurɨrɨ́ná e urɨ́ɨ́rɨxɨnɨ.
14 Porque, se perdoardes aos homens as suas ofensas, também vosso Pai celeste vos perdoará;
14 Seyɨ́né ámá wí ɨ́wɨ́ seaíɨ́áyo yokwarɨmɨ́ wiíánáyɨ́, séno Gorɨxo, aŋɨ́namɨ ŋweaŋo seyɨ́néyá enɨ yokwarɨmɨ́ nɨseaiinɨŋoɨ.
15 se, porém, não perdoardes aos homens [as suas ofensas], tampouco vosso Pai vos perdoará as vossas ofensas.
15 E nerɨ aí ɨ́wɨ́ seaíɨ́áyo yokwarɨmɨ́ mɨwipa éánáyɨ́, segɨ́ séno enɨ seyɨ́néyá yokwarɨmɨ́ seaiinɨmenɨŋoɨ.
16 Quando jejuardes, não vos mostreis contristados como os hipócritas; porque desfiguram o rosto com o fim de parecer aos homens que jejuam. Em verdade vos digo que eles já receberam a recompensa.
16 “Seyɨ́né aiwá ŋwɨ́á nɨŋwɨrárɨnɨrɨ́ná ámá sɨpí ero naŋɨ́ ero yarɨgɨ́áyɨ́ sɨ́mɨ́ nɨyɨmiro yarɨgɨ́ápa mepa éɨ́rɨxɨnɨ. Ayɨ́ ámá sɨŋwɨ́ nɨranɨro sɨ́mɨmaŋɨ́ siyó xeŋáná ayɨ́ re yaiwipɨ́rɨ ‘O aiwá ŋwɨ́á ŋwɨrárɨnɨŋorɨ́anɨ?’ oyaiwípoyɨnɨrɨ emearɨgɨ́ápa mepa éɨ́rɨxɨnɨ. Nionɨ nepa re seararɨŋɨnɨ, ‘Ayɨ́ ámá weyɨ́ onɨmépoyɨnɨrɨ e nero wigɨ́ wimónarɨŋɨ́pɨ rɨxa ámá weyɨ́ uméagɨ́a nánɨ ayá tɨ́ŋɨ́ rɨ́wéná wimɨnɨrɨ eŋɨ́pɨ wí meapɨ́rɨ́ámanɨ.’ seararɨŋɨnɨ.
17 Tu, porém, quando jejuares, unge a cabeça e lava o rosto,
17 — ausente —
18 com o fim de não parecer aos homens que jejuas, e sim ao teu Pai, em secreto; e teu Pai, que vê em secreto, te recompensará.
18 — ausente —
19 Não acumuleis para vós outros tesouros sobre a terra, onde a traça e a ferrugem corroem e onde ladrões escavam e roubam;
19 “Xwɨ́á tɨ́yo amɨpí ayá rɨmɨxarɨŋɨ́pɨ wí ípɨkwɨyɨ́ xwɨrɨ́á ikɨxerɨ wí nɨgiyɨ́ kirɨ wí rɨweaxwɨ́ imónɨro nɨ́kwirɨ nɨpáwiro ɨ́wɨ́ mearo epaxɨ́ eŋagɨ nánɨ wínɨ wínɨ nánɨ dɨŋɨ́ nɨmoro nɨmeaayiro mɨtɨpa éɨ́rɨxɨnɨ.
20 mas ajuntai para vós outros tesouros no céu, onde traça nem ferrugem corrói, e onde ladrões não escavam, nem roubam;
20 Seyɨ́né Gorɨxoyá sɨŋwɨ́yo dánɨ wé rónɨŋɨ́ nimónɨro yumɨ́í ámáyo arɨrá nɨwirɨ́náyɨ́ ayɨ́ seyɨ́né amɨpí ayá tɨ́ŋɨ́pɨ aŋɨ́namɨ awí eámeámɨ́nɨŋɨ́ yárarɨŋoɨ. E ípɨkwɨyɨ́ wí xwɨrɨ́á ikɨxerɨ nɨgiyɨ́ kirɨ rɨweaxwɨ́ imónɨro nɨ́kwiro nɨpáwiro ɨ́wɨ́ mearo epaxɨ́ mimónɨnɨ.
21 porque, onde está o teu tesouro, aí estará também o teu coração.
21 Segɨ́ amɨpí naŋɨ́ ayá rɨmɨxarɨgɨ́ápɨ xwɨ́á tɨ́yo weŋánáyɨ́ ayɨ́ xwɨ́á tɨ́yo nánɨ dɨŋɨ́ mopɨ́rɨ́árɨnɨ. Aŋɨ́namɨ weŋánáyɨ́ ayɨ́ e nánɨ dɨŋɨ́ mopɨ́rɨ́árɨnɨ.
22 São os olhos a lâmpada do corpo. Se os teus olhos forem bons, todo o teu corpo será luminoso;
22 “Segɨ́ sɨŋwɨ́ ayɨ́ uyɨ́wɨ́nɨŋɨ́ imónɨnɨ. Sɨŋwɨ́ tɨ́nɨ píránɨŋɨ́ nanɨro wé rónɨŋɨ́ nerónáyɨ́ dɨŋɨ́ naŋɨ́nɨ aumaúmɨ́ ninɨro segɨ́ xwioxɨ́yo wɨ́ánɨŋɨ́ seaókiarɨnɨ.
23 se, porém, os teus olhos forem maus, todo o teu corpo estará em trevas. Portanto, caso a luz que em ti há sejam trevas, que grandes trevas serão!
23 E nerɨ aí segɨ́ sɨŋwɨ́yo dánɨ ɨ́wɨ́ nánɨ nanɨrónáyɨ́ segɨ́ dɨŋɨ́ xwioxɨ́yo sɨ́ánɨŋɨ́ yimɨxárɨnarɨŋoɨ. Dɨxɨ́ xwioxɨ́yo wɨ́ánɨŋɨ́ ónɨŋɨ́pɨ sɨ́á nɨyimɨxɨrɨ́náyɨ́ ayɨ́ aga sɨ́á xaíwɨ́nɨŋɨ́ yimɨxárɨnarɨŋoɨ.
24 Ninguém pode servir a dois senhores; porque ou há de aborrecer-se de um e amar ao outro, ou se devotará a um e desprezará ao outro. Não podeis servir a Deus e às riquezas.
24 “Ámá wo ámá waúyá xɨnáínɨŋɨ́ nimónɨrɨ omɨŋɨ́ wiipaxɨ́ menɨnɨ. E nerɨ́náyɨ́ wɨ́omɨ dɨŋɨ́ sɨxɨ́ nuyirɨ wɨ́omɨ dɨŋɨ́ peá nɨmorɨ nerɨ wɨ́omɨ píránɨŋɨ́ ayá tɨ́nɨ nɨxɨ́dɨrɨ wɨ́omɨ peayɨ́ nɨwianɨrɨ enɨŋoɨ. Seyɨ́né nɨgwɨ́yɨ́yá omɨŋɨ́ wiiarɨŋɨ́nɨŋɨ́ nimónɨro ‘Nɨgwɨ́ wí mɨnɨmúropa oenɨ.’ nɨyaiwirɨ́náyɨ́, Gorɨxoyá omɨŋɨ́ wiiarɨŋɨ́ woxɨ́nɨŋɨ́ imónɨpaxɨ́ menɨnɨ.
25 Por isso, vos digo: não andeis ansiosos pela vossa vida, quanto ao que haveis de comer ou beber; nem pelo vosso corpo, quanto ao que haveis de vestir. Não é a vida mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as vestes?
25 Nionɨ re seararɨŋɨnɨ, ‘ “Arɨge píránɨŋɨ́ ŋweanɨréwɨnɨ?” mɨrɨpa nero aiwá tɨ́nɨ iniɨgɨ́ tɨ́nɨ nɨpɨ́rɨ nánɨ ududɨ́ mepa ero iyɨ́á aikɨ́ amɨpí waráyo yínɨpɨ́rɨ nánɨ ududɨ́ mepa ero éɨ́rɨxɨnɨ.’ seararɨŋɨnɨ. Ayɨ́ rɨpɨ nánɨ seararɨŋɨnɨ. Segɨ́ dɨŋɨ́ jɨ́ayɨ́ aiwá nánɨ moarɨgɨ́áyo seáyɨ e imónɨrɨ wará jɨ́ayɨ́ enɨ aikɨ́ yínarɨgɨ́áyo seáyɨ e imónɨrɨ eŋagɨ nánɨ seararɨŋɨnɨ.
26 Observai as aves do céu: não semeiam, não colhem, nem ajuntam em celeiros; contudo, vosso Pai celeste as sustenta. Porventura, não valeis vós muito mais do que as aves?
26 Seyɨ́né iŋɨ́ nánɨ dɨŋɨ́ mópoyɨ. Iŋɨ́ aiwá ɨwɨ́á urɨrɨ aiwá mirɨ aŋɨ́yo awí eámeámɨ́ yárɨrɨ mepa yarɨgɨ́á aiwɨ segɨ́ séno Gorɨxo, aŋɨ́namɨ ŋweaŋo nɨmerɨ aiwá mɨnɨ wiarɨŋɨ́rɨnɨ. Seyɨ́né ‘Iŋowa neamúroŋoɨ.’ rɨyaiwiarɨŋoɨ? Oweoɨ.
27 Qual de vós, por ansioso que esteja, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
27 Seyɨ́né woxɨ, ‘Sepiá ámɨ bɨ oimónɨmɨnɨ.’ nɨyaiwirɨ ududɨ́ éoxɨ sepiá ámɨ bɨ imónarɨŋɨ́ranɨ? Oweoɨ.
28 E por que andais ansiosos quanto ao vestuário? Considerai como crescem os lírios do campo: eles não trabalham, nem fiam.
28 Seyɨ́né apɨ aí wí mepaxɨ́ imónɨŋagɨ́a nánɨ aikɨ́ nánɨ pí nánɨ ududɨ́ yarɨŋoɨ? Ará adowayɨ́ amɨ́yo eŋɨ́náɨna nánɨ dɨŋɨ́ mópoyɨ. Anɨŋɨ́ minɨ́ iyɨ́á óɨ́ earɨ aikɨ́ yirɨ yarɨŋɨ́ranɨ? Oweoɨ.
29 Eu, contudo, vos afirmo que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
29 E nerɨ aí nionɨ re seararɨŋɨnɨ, ‘Eŋíná negɨ́ mɨxɨ́ ináyɨ́ Soromono nikɨ́nɨrɨ okiyɨ́á ninɨ́ɨsáná adowayɨ́ apɨ tɨ́nɨ xɨxenɨ mimónɨŋɨnigɨnɨ.’ seararɨŋɨnɨ.
30 Ora, se Deus veste assim a erva do campo, que hoje existe e amanhã é lançada no forno, quanto mais a vós outros, homens de pequena fé?
30 Gorɨxo adowayɨ́ tɨ́nɨ aráyo —Ará agwɨ eŋɨ́yo ananɨ nɨyoaro sɨ́á wɨyimɨ rɨ́á ikeaárɨpɨ́rɨ́árɨnɨ.” urɨŋɨnigɨnɨ. Wiepɨsarɨŋɨ́yɨ́ “Gorɨxo ará nánɨ ayá sɨ́wɨ́ muroarɨnɨ.” oyaiwípoyɨnɨrɨ Jisaso e nurɨrɨ re urɨŋɨnigɨnɨ, “Oxɨ́ apɨxɨ́yɨ́né, Gorɨxomɨ dɨŋɨ́ onɨmiápɨ ɨkwɨ́roarɨgɨ́áyɨ́né Gorɨxo adowayɨ́ tɨ́nɨ aráyo okiyɨ́ánɨŋɨ́ yarɨŋagɨ nánɨ soyɨ́né enɨ aŋɨpaxɨ́ aikɨ́ e seayírɨnɨ́árɨnɨ.
31 Portanto, não vos inquieteis, dizendo: Que comeremos? Que beberemos? Ou: Com que nos vestiremos?
31 Aiwá tɨ́nɨ iniɨgɨ́ tɨ́nɨ pí nanɨréwɨnɨrɨ ududɨ́ mepanɨ. Aikɨ́ enɨ pí yínanɨréwɨnɨrɨ ududɨ́ mepanɨ.
32 Porque os gentios é que procuram todas estas coisas; pois vosso Pai celeste sabe que necessitais de todas elas;
32 Émáyɨ́, ámá Gorɨxo nánɨ majɨ́áyɨ́ apɨ nɨpɨnɨ nánɨ anɨŋɨ́ minɨ́ nero meaanɨro yarɨgɨ́árɨnɨ. E nerɨ aí segɨ́ séno, aŋɨ́namɨ ŋweaŋo seyɨ́né apɨ nɨpɨnɨ nánɨ seainarɨ́ná o rɨxa nɨjɨ́á imónɨŋagɨ nánɨ seyɨ́né axɨ́pɨ e mepa éɨ́rɨxɨnɨ.
33 buscai, pois, em primeiro lugar, o seu reino e a sua justiça, e todas estas coisas vos serão acrescentadas.
33 Amɨpí apɨ meámɨnɨrɨ nánɨ mepa erɨ ‘Wé rónɨŋɨ́ Gorɨxo yarɨŋɨ́pɨ nionɨ oimónɨmɨnɨ.’ nɨyaiwirɨ erɨ Gorɨxo xwioxɨ́yo mɨmeámɨ́ nɨneairɨ neameŋweanɨ́e páwirɨ nánɨ amɨpí xɨ́o wimónarɨŋɨ́pɨ erɨ nerɨ́náyɨ́, Gorɨxo ananɨ apɨ nɨpɨnɨ nɨsiinɨ́árɨnɨ.
34 Portanto, não vos inquieteis com o dia de amanhã, pois o amanhã trará os seus cuidados; basta ao dia o seu próprio mal.
34 Ayɨnánɨ ‘Wɨ́áríná aikɨ́ pí yínɨrane aiwá pí nɨrane yanɨ́wárɨ́anɨ?’ nɨyaiwiro ududɨ́ mepanɨ. E nerɨ́ná ududɨ́ sɨ́á wɨyimɨ epɨ́rɨ́áyɨ́ tɨ́nɨ nawínɨ axínánɨ nɨkumɨxɨro ayá wí ududɨ́ yarɨŋoɨ.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.