João 11
Wakʉ Itekare: Emenna' Pe Ekonekan Nɨto' (AKENT) vs NVT
1 Moro takuru'kenan ka'pon esi'pʉ Ʉrasaras itese', Pe'tani eke iwa pata pon, Meri mɨrɨ awonsi'kɨ Mata pata'se'.
1 Um homem chamado Lázaro estava doente. Ele morava em Betânia com suas irmãs, Maria e Marta.
2 Pʉse rɨ Meri, ipi na'ne' esi'pʉ takuru'ke, kʉrɨ rɨ esi'pʉ Sises karapaimanin nʉ'pʉ, i'ta nɨrɨ a'munakanin nʉ'pʉ tʉnse' ke.
2 Foi Maria, a irmã de Lázaro, que mais tarde derramou perfume caro nos pés do Senhor e os enxugou com os cabelos.
3 Mɨrɨ a'tai, ipasi ton uya ikɨ'mai' tʉmaimu kon ennoko'pʉ, “Itepuru, ipan pe ɨni'nʉnkanʉ man takuru'ke,” tukai'.
3 As duas irmãs enviaram um recado a Jesus, dizendo: “Senhor, seu amigo querido está muito doente”.
4 Sises uya mɨrɨ etasa' a'tai, ta'pʉ iya, “Serɨ paran uya eri'nʉ'ka pen nɨ, e'tane Papa meruntɨrʉ usenpoikato' pe, Papa Mumu apurɨto' pe ipɨkɨrɨ iyesi,” ta'pʉ iya.
4 Quando Jesus ouviu isso, disse: “A doença de Lázaro não acabará em morte. Ela aconteceu para a glória de Deus, para que o Filho de Deus receba glória por meio dela”.
5 Sises uya Mata, itakon, mɨrɨ awonsi'kɨ Ʉrasaras i'nʉnka esi'pʉ.
5 Jesus amava Marta, Maria e Lázaro.
6 Takuru'ke iyesi tukai' etasa' tʉuya a'tai, asa'rɨ wʉi iko'mamʉ'pʉ tesi'pʉ yau rɨ.
6 Ouvindo, portanto, que Lázaro estava doente, ficou mais dois dias onde estava.
7 Mɨrɨ tʉpo, tʉpoitorʉ ton pɨ', “Isutiya pona kanan utɨnpai'nokon,” ta'pʉ iya.
7 Depois, disse a seus discípulos: “Vamos voltar para a Judeia”.
8 Ipoitorʉ ton uya ta'pʉ ipɨ', “Rapai, pena kuru pʉra rɨ Esuwerʉ amʉ' esi'pʉ ɨwɨnɨ i'se tɨ' ke. Mɨrɨ pe' e'tane mɨrɨ ya' ɨutɨkapʉ kanan?” ta'pʉ to' uya.
8 Os discípulos se opuseram, dizendo: “Rabi, apenas alguns dias atrás o povo da Judeia tentou apedrejá-lo. Ainda assim, o senhor vai voltar para lá?”.
9 Sises uya to' maimu eikʉ'pʉ, “12 kaisa rɨ wʉi yau pata weyu pʉra pe' nai? Ɨnʉ' usarɨ a'tai wʉi nai ita'mo'ka pen, apʉne pʉra a'kwa pe non esi wenai.
9 Jesus respondeu: “Há doze horas de claridade todos os dias. Durante o dia, as pessoas podem andar com segurança. Conseguem enxergar, pois têm a luz deste mundo.
10 E'tane ewarupɨ yau ka'pon usarɨ a'tai, ita'mo'ka, apʉne pʉra a'kwa pe pʉra iyesi ke,” ta'pʉ iya.
10 À noite, porém, correm o risco de tropeçar, pois não há luz”.
11 Serɨ ton ta tʉpo, ta'pʉ iya to' pɨ', “Utonpa kon Ʉrasaras e'nʉmʉ, e'tane utɨ enpakase'na iye'nʉnto' apai,” ta'pʉ iya.
11 E acrescentou: “Nosso amigo Lázaro adormeceu, mas agora vou despertá-lo”.
12 Mɨrɨ tʉpo ipoitorʉ ton uya ta'pʉ, “Itepuru, iye'nʉnsa' pe iyesi yau, ito'pamʉ rɨ mɨrɨ,” ta'pʉ to' uya.
12 Os discípulos disseram: “Senhor, se ele dorme é porque logo vai melhorar!”.
13 Sises usaurokʉ esi'pʉ iyeri'sa' pɨ', e'tane iye'nʉmʉ pɨ' isaurokʉ pe to' uya ekama'pʉ.
13 Pensavam que Jesus falava apenas do repouso do sono, mas ele se referia à morte de Lázaro.
14 Mɨrɨ a'tai nin si to' pana'tɨkaa'pʉ iya mɨrɨ wakʉ pe, “Ʉrasaras eri'sa' kuru rɨ mɨrɨ, tukai'.
14 Então ele disse claramente: “Lázaro está morto.
15 Pori' pe e'ai', ɨmɨrɨ'nokon pɨ', mɨrɨ yau e'sa' pʉra iyesi pɨ', apurɨ kon pa. E'tane pʉra utɨnpai'nokon ipiya',” ta'pʉ iya.
15 E, por causa de vocês, eu me alegro por não ter estado lá, pois agora vocês vão crer de fato. Venham, vamos até ele”.
16 Mɨrɨ tʉpo, Tamas (Titimas tukai' tesa'sen) uya ta'pʉ tʉtonpa ton, ipoitorʉ ton pɨ', “Utɨnpai'nokon nɨ nɨrɨ uma'tan nɨto' pe ipokon pe,” ta'pʉ iya.
16 Tomé, apelidado de Gêmeo, disse aos outros discípulos: “Vamos até lá também para morrer com Jesus”.
17 Sises uye'sa' a'tai, asakɨrɨ'ne wʉi uruwai' yau iko'manka'sa' eporo'pʉ iya.
17 Quando Jesus chegou a Betânia, disseram-lhe que Lázaro estava no túmulo havia quatro dias.
18 Pe'tani esi'pʉ ɨnnɨ pʉra Surusiran piyapai, 2 mayirʉ e'to' airɨ rɨ.
18 Betânia ficava a cerca de três quilômetros de Jerusalém,
19 Mɨrɨ a'tai, tu'kan kon Esuwerʉ amʉ' uyee'pʉ Meri mɨrɨ awonsi'kɨ Mata pokon a'kwarʉ ne'pɨ'se'na to' pi pata'pʉ yau.
19 e muitos moradores da região tinham vindo consolar Marta e Maria pela perda do irmão.
20 Mata uya Sises uyepʉ eta pe rɨ, itɨ'pʉ ite'matai, e'tane Meri esi'pʉ ɨutɨ tau moro rɨ.
20 Quando Marta soube que Jesus estava chegando, foi ao seu encontro. Maria, porém, ficou em casa.
21 Mɨrɨ a'tai, Mata uya ta'pʉ Sises pɨ', “Itepuru, serɨ yau ɨwesi yau, upi nʉma'tai'no pen.
21 Marta disse a Jesus: “Se o Senhor estivesse aqui, meu irmão não teria morrido.
22 E'tane i'tu uya ɨ'rɨ rɨ ekama'po auya a'tai Papa pɨ', Papa uya ɨrepa,” ta'pʉ iya.
22 Mas sei que, mesmo agora, Deus lhe dará tudo que pedir”.
23 Sises uya ta'pʉ ipɨ', “Ɨpi kanan e'mʉ'sa'kato' oton,” ta'pʉ iya.
23 Jesus lhe disse: “Seu irmão vai ressuscitar”.
24 Mata uya imaimu eikʉ'pʉ, “Si'tuyai' iye'mʉ'sa'kato' oton kanan e'mʉ'sa'kan weyu a'tai, pata weyu u'ma'sa' a'tai,” ta'pʉ iya.
24 “Sim”, respondeu Marta. “Ele vai ressuscitar quando todos ressuscitarem, no último dia.”
25 Sises uya ta'pʉ ipɨ', “Urɨ esi i'mʉ'sa'kanin pe, uko'man nɨto' ku'nin pe rɨ nɨrɨ esi. Urɨ yau apurɨnin esi a'tai, iyeri'sa' pe rɨ iye'tane, iko'manto' oton nɨ.
25 Então Jesus disse: “Eu sou a ressurreição e a vida. Quem crê em mim viverá, mesmo depois de morrer.
26 Ɨnʉ' rɨ tʉuko'mansen uyapurɨ pɨ' uma'tato' oton pen. Serɨ pe' mapurɨyan?” ta'pʉ iya ipɨ'.
26 Quem vive e crê em mim jamais morrerá. Você crê nisso, Marta?”.
27 “Ewai', uyepuru, sapurɨyai' Kʉrai pe ɨwesi, Papa Mumu pe tʉuye'ton serɨ non pona, tasa' rʉ'pʉ,” ta'pʉ iya.
27 “Sim, Senhor”, respondeu ela. “Eu creio que o senhor é o Cristo, o Filho de Deus, aquele que veio ao mundo da parte de Deus.”
28 Serɨ ta tʉuya tʉpo, itɨ'pʉ ama'ai takon kɨ'mase'na. “Ti'sa uye'sa' man, ɨkɨ'ma iya,” ta'pʉ iya.
28 Em seguida, voltou para casa. Chamou Maria à parte e disse: “O Mestre está aqui e quer ver você”.
29 Mɨrɨ eta tʉuya pe rɨ, iye'mʉ'sa'ka'pʉ, iyee'pʉ inke pʉra ipiya'.
29 Maria se levantou de imediato e foi até ele.
30 Sises uye'sa' pʉra rɨ marɨ iyesi'pʉ eke iwa pata pona, e'tane Mata uya teporo'pʉ yau rɨ marɨ iyesi'pʉ.
30 Jesus tinha ficado fora do povoado, no lugar onde Marta havia se encontrado com ele.
31 Esuwerʉ amʉ' Meri piyau iye'sa' kon ɨutɨ tau iya'kwarʉ nepʉ pɨ' uya iye'mʉ'sa'ka ensa' inke pʉra, mɨrɨpan epa'ka a'tai, to' uya e'ma'pʉka'pʉ, tʉuta'kwarʉkai' akaranse tɨ' akasa' uruwai' pe ya' itɨ pe tekamai'.
31 Quando as pessoas que estavam na casa viram Maria sair apressadamente, imaginaram que ela ia ao túmulo de Lázaro chorar e a seguiram.
32 Meri uya Sises pata eposa' a'tai, ensa' tʉuya a'tai, i'ta piyau ita'mo'ka'pʉ, “Itepuru, serɨ yau ɨwe'sa' yau, upi nʉma'tai'no pen nɨ,” tai'ma.
32 Assim que chegou ao lugar onde Jesus estava e o viu, caiu a seus pés e disse: “Se o Senhor estivesse aqui, meu irmão não teria morrido”.
33 Ikaramʉ ensa' tʉuya a'tai, mɨrɨ awonsi'kɨ Esuwerʉ amʉ' nɨrɨ iya'kɨrɨ iye'sa' kon ukaramʉ, ipan pe ipokoita'pʉ tewan temo'kai'.
33 Quando Jesus viu Maria chorar, e o povo também, sentiu profunda indignação e grande angústia.
34 “Nai yau inonkasa' auya'nokon?” ta'pʉ iya to' pɨ'.
34 “Onde vocês o colocaram?”, perguntou. Eles responderam: “Senhor, venha e veja”.
35 Sises ukaramʉ'pʉ.
35 Jesus chorou.
36 Esuwerʉ amʉ' uya, “Ipan pe i'nʉnka iya!” ta'pʉ.
36 As pessoas que estavam por perto disseram: “Vejam como ele o amava!”.
37 E'tane tʉron kon uya, “Tenku'nan enu a'kokanin nʉ'pʉ uya rɨ pe' pʉse rɨ ka'pon erikʉ namai' ikupʉ pʉra iyesi'pʉ?” ta'pʉ.
37 Outros, porém, disseram: “Este homem curou um cego. Não poderia ter impedido que Lázaro morresse?”.
38 Pokoi pe kuru rɨ marɨ esii'ma, Sises utɨ'pʉ uruwai' piya'. Tɨ' euta pe iyesi'pʉ eke tɨ' tʉsa' imʉra'taai po.
38 Jesus, sentindo-se novamente indignado, chegou ao túmulo, uma gruta com uma pedra fechando a entrada.
39 “Tɨ' amatɨ',” ta'pʉ iya.
39 “Rolem a pedra para o lado”, ordenou. “Senhor, ele está morto há quatro dias”, disse Marta, a irmã do falecido. “O mau cheiro será terrível.”
40 Mɨrɨ a'tai, Sises uya, “Apurɨ auya yau, Papa meruntɨrʉ ene auya tukai' pe' apana'tɨ uya pʉn?” ta'pʉ.
40 Jesus respondeu: “Eu não lhe disse que, se você cresse, veria a glória de Deus?”.
41 Mɨrɨpan kon uya tɨ' ama'pʉ. Mɨrɨ a'tai, kakʉi' tenu tʉtʉse Sises uya ta'pʉ, “Papai, tenki ukayai' umaimu etasa' auya pɨ'.
41 Então rolaram a pedra para o lado. Jesus olhou para o céu e disse: “Pai, eu te agradeço porque me ouviste.
42 I'tu uya umaimu etanin pe rɨ ɨwesi tɨwɨrɨ rɨ, e'tane ta uya rɨ nin pʉsamoro iye'soto'pɨ'sa' kon na'ne' uya rɨ nin apurɨto' pe uyenno'sa' auya tukai',” ta'pʉ iya.
42 Tu sempre me ouves, mas eu disse isso por causa de todas as pessoas que estão aqui, para que elas creiam que tu me enviaste”.
43 Serɨ ta tʉpo, eke pe ikɨ'pɨ'nʉmʉ'pʉ, “Ʉrasaras, epa'ka'!” tukai'.
43 Então Jesus gritou: “Lázaro, venha para fora!”.
44 Iyeri'sa' rʉ'pʉ epa'ka'pʉ, auronpɨ'sa' pe itemiyatʉ ton i'ta ton, pon saai'pɨ'sa' kusan ton pe epe'kena' pon renen tato' atʉ ke, mɨrɨ awonsi'kɨ pon atʉ itemʉ' woi.
44 E o morto saiu, com as mãos e os pés presos com faixas e o rosto envolto num pano. Jesus disse: “Desamarrem as faixas e deixem-no ir!”.
45 Mɨrɨ pɨ' si tu'kan kon ka'pon amʉ' Meri piya' iye'sa' kon, Sises nʉkupʉnʉ ennin nʉ'san uya apurɨ'pʉ.
45 Muitos dos judeus que estavam com Maria creram em Jesus quando viram isso.
46 E'tane tʉron kon utɨ'pʉ Pari'si amʉ' piya' Sises nʉkupʉ'pʉ ekamai' to' pana ya'.
46 Alguns, no entanto, foram aos fariseus e contaram o que Jesus tinha feito.
47 Mɨrɨ a'tai, use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru ton eke ton kuru mɨrɨ awonsi'kɨ Pari'si amʉ' uya tʉkonsʉrʉʉi kon mitimu kupʉ'pʉ.
47 Então os principais sacerdotes e fariseus reuniram o conselho dos líderes do povo. “Que vamos fazer?”, perguntavam uns aos outros. “Sem dúvida, este homem realiza muitos sinais.
48 Serɨ ku'tane iya enpɨ'sa' yau, tanporon kon uya rɨ apurɨ, mɨrɨ awonsi'kɨ Roman amʉ' uya use'man nɨto', ɨpʉreman nɨto' iwʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ upata kon mo'ka mɨrɨ,” ta'pʉ to' uya.
48 Se permitirmos que continue assim, logo todos crerão nele. Então o exército romano virá e destruirá nosso templo e nossa nação.”
49 Mɨrɨ a'tai, to' tonpa, Kaya'pas itese', use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru pe te'sen mɨrɨ wʉipiya yau, usaurokʉ'pʉ, “Ɨni'tunʉ kon pʉra rɨ iyesi mɨrɨ!
49 Caifás, o sumo sacerdote naquele ano, disse: “Vocês não sabem o que estão dizendo!
50 Ito'ka'nʉkʉ auya'nokon pʉra iyesi wakʉ iwa pe iyesi ɨpona'nokon tikin nɨ ka'pon eri'to' pe ka'pon amʉ' iwano' pe, tanporon kon ka'pon amʉ' ekota'ma entai,” ta'pʉ iya.
50 Não percebem que é melhor para vocês que um homem morra pelo povo em vez de a nação inteira ser destruída?”.
51 Tʉmɨrɨ pe serɨ ta'pʉ iya pen nɨ, e'tane use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru pe rɨ nin tesi pɨ' mɨrɨ wʉipiya yau, Sises eri'to' oton nɨ nin ekama'pʉ iya ka'pon amʉ' iwano' pe.
51 Não disse isso por si mesmo, mas, sendo o sumo sacerdote naquele ano, profetizou que Jesus morreria pela nação inteira.
52 Kamoro iwano' pe rɨken pen e'tane iye'ta'nʉ'sa' kon Papa munkɨ amʉ' iwano' pe rɨ nɨrɨ, to' amʉranʉ'nin pe tikin nɨ to' tʉkonekai'.
52 E não apenas por aquela nação, mas para reunir em um só corpo todos os filhos de Deus espalhados ao redor do mundo.
53 Mɨrɨ pɨ' nin si, iwɨnɨ pɨ' to' e'kama'pʉ mɨrɨ, mɨrɨ wʉi awonsi'kɨ.
53 Daquele dia em diante, começaram a tramar a morte de Jesus.
54 Mɨrɨ wenai, Sises si usarɨ pʉra iyesi'pʉ mɨrɨ Esuwerʉ amʉ' annawɨrɨ. E'tane ru'ku iyemo'ka'pʉ rɨmono'ta nono winɨkʉi', eke iwa pata E'pʉren tato' ya', mɨrɨ yau iyesi'pʉ tʉpoitorʉ ton pokon pe.
54 Por essa razão, Jesus parou de andar no meio do povo. Foi para um lugar próximo do deserto, para o povoado de Efraim, onde permaneceu com seus discípulos.
55 Esuwerʉ Amʉ' Epoi Itɨ'pʉ Weyu Rʉ'pʉ e'sepokapʉ rɨ a'tai, tu'kan kon nɨ utɨ'pʉ mɨrɨ pata yapai Surusiran pona, ekorʉkase'na mɨrɨ Weyu wapiya.
55 Faltava pouco tempo para a festa judaica da Páscoa, e muita gente de toda a região chegou a Jerusalém para participar da cerimônia de purificação, antes que a Páscoa começasse.
56 Sises ene i'se to' esi'pʉ, use'man nɨto', ɨpʉreman nɨto' iwʉ' airɨ te'soto'pɨ'se' to' usekama'popɨtʉ'pʉ, “Ɨ'rɨ tukai' mi'tuyatʉu? Iyepʉ pen nɨ pe' serɨ Weyu Rʉ'pʉ pɨ'?” ta'pʉ to' uya.
56 Continuavam procurando Jesus e, estando eles no templo, perguntavam uns aos outros: “O que vocês acham? Será que ele virá para a Páscoa?”.
57 Use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru ton mɨrɨ awonsi'kɨ Pari'si amʉ' uya tasa' esi'pʉ, ɨnʉ' uya rɨ Sises esi mɨrɨ yau tukai' i'tusa' yau, ekamato' pe iya, a'sito' pe tʉuya'nokon.
57 Enquanto isso, os principais sacerdotes e fariseus deram ordem para que, se alguém soubesse onde Jesus estava, o denunciasse de imediato, a fim de que o prendessem.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar João 11, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.