Mateus 5
Akawaio NT (AKE_BSS) vs ARA
1 Sises uya anpisin pe ka'pon amʉ' ensa' a'tai, iyekainʉmʉ'pʉ i'kʉrʉ pona, mɨrɨpan ereuta'pʉ. Ipoitorʉ ton amʉra'pʉ ipiya',
1 Vendo Jesus as multidões, subiu ao monte, e, como se assentasse, aproximaram-se os seus discípulos;
2 mɨrɨpan kon enupa pɨ' iye'sara'tɨ'pʉ:
2 e ele passou a ensiná-los, dizendo:
3 — ausente —
3 Bem-aventurados os humildes de espírito, porque deles é o reino dos céus.
4 — ausente —
4 Bem-aventurados os que choram, porque serão consolados.
5 — ausente —
5 Bem-aventurados os mansos, porque herdarão a terra.
6 — ausente —
6 Bem-aventurados os que têm fome e sede de justiça, porque serão fartos.
7 — ausente —
7 Bem-aventurados os misericordiosos, porque alcançarão misericórdia.
8 — ausente —
8 Bem-aventurados os limpos de coração, porque verão a Deus.
9 — ausente —
9 Bem-aventurados os pacificadores, porque serão chamados filhos de Deus.
10 — ausente —
10 Bem-aventurados os perseguidos por causa da justiça, porque deles é o reino dos céus.
11 “Pori' pe ɨwesi kon mɨrɨ ka'pon amʉ' uya asapema kon a'tai, iwenai pʉra ɨkota'ma'nokon a'tai mɨrɨ awonsi'kɨ to' usaurokʉ ɨri pe rɨ ɨpɨ'nokon a'tai urɨ uriya'.
11 Bem-aventurados sois quando, por minha causa, vos injuriarem, e vos perseguirem, e, mentindo, disserem todo mal contra vós.
12 Mɨrɨ pe iyesi pɨ' ipan pe pori' pe kuru e'tɨ', apʉne pʉra eke rɨ ɨyepe'pʉ kon esi pɨ' Epʉn po, apʉne pʉra mɨrɨ kasa rɨ arawɨron kon pu'kena' amʉ' kota'mapɨtʉ'pʉ to' uya mɨrɨ.
12 Regozijai-vos e exultai, porque é grande o vosso galardão nos céus; pois assim perseguiram aos profetas que viveram antes de vós.
13 “Non waiyori pe rɨ ɨwesi kon, e'tane ine'ne' pe pʉra waiyo enasa' yau, nai kasa ine'ne' pe kanan iye'to' pe ikupʉ? Wakʉ pe pʉra rɨ iyesi mɨrɨ, eno'mato' pe rɨ iyesi ka'pon amʉ' uya iwasa'pɨ'to' pe tʉusarɨ kon a'tai.
13 Vós sois o sal da terra; ora, se o sal vier a ser insípido, como lhe restaurar o sabor? Para nada mais presta senão para, lançado fora, ser pisado pelos homens.
14 “Serɨ non weyu pe rɨ ɨwesi kon. Wʉ' pon pata e'so'namʉ pʉra iyesi mɨrɨ.
14 Vós sois a luz do mundo. Não se pode esconder a cidade edificada sobre um monte;
15 Mɨrɨ pe pʉra ka'pon amʉ' uya raan'pu po'tɨsa' nonka pʉra iyesi mɨrɨ pʉsau o'koi'. E'tane ru'ku, to' uya inonka iyapon pona, mɨrɨpan uya tanporon kon nɨ wei'tɨ ɨutɨ tau.
15 nem se acende uma candeia para colocá-la debaixo do alqueire, mas no velador, e alumia a todos os que se encontram na casa.
16 Mɨrɨ kasa, tɨwɨ ɨweyu pe na'ne' ne'wei'tɨi ka'pon amʉ' uya ento' pe. Mɨrɨ a'tai, wakʉ ɨnkupʉnʉ ento' pe to' uya, mɨrɨ awonsi'kɨ Papa, ɨkʉipʉnʉ, Epʉn pon apurɨpɨ'to' pe to' uya nɨrɨ.
16 Assim brilhe também a vossa luz diante dos homens, para que vejam as vossas boas obras e glorifiquem a vosso Pai que está nos céus.
17 “Pu'kena' amʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ Mosi' nekama'pʉ Main eno'mai' uye'sa' tukai' kʉsi'tutʉu. Eno'mase'na uye'sa' pen e'tane a'ku'tɨi' ru'ku uye'sa'.
17 Não penseis que vim revogar a Lei ou os Profetas; não vim para revogar, vim para cumprir.
18 I'napairon ekama uya ɨpɨ'nokon; Epʉn mɨrɨ awonsi'kɨ non e'weuka pʉ'kʉ pona, ɨ'rɨ rɨ mo'ka pʉra iyesi Papa Maimu yapai. Aiko pe rɨ na'ne' pen nʉwarai'ka'pʉ esi moro rɨ Main pe tanporon nɨ uta'ku'tɨ pʉ'kʉ pona.
18 Porque em verdade vos digo: até que o céu e a terra passem, nem um i ou um til jamais passará da Lei, até que tudo se cumpra.
19 Ɨnʉ' rɨ aiko pe rʉ'kwɨ na'ne' Main tonpa i'kwɨ'nin mɨrɨ awonsi'kɨ tʉron kon enupanin mɨrɨ rɨ marɨ ku'to' pe to' uya e'to' oton aiko pe Papa e'to' esa' wannɨ pe yau; e'tane ɨnʉ' rɨ Main kupʉ pɨ' na'ne' mɨrɨ awonsi'kɨ ipɨ' enupanin pe na'ne' e'to' oton eke pe kuru Papa e'to' esa' wannɨ pe yau.
19 Aquele, pois, que violar um destes mandamentos, posto que dos menores, e assim ensinar aos homens, será considerado mínimo no reino dos céus; aquele, porém, que os observar e ensinar, esse será considerado grande no reino dos céus.
20 Ta uya ɨpɨ'nokon, wakʉ rɨken ku'to' auya'nokon pe iyesi Pari'si amʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ Main pɨ' enupanin nan entai; mɨrɨ kupʉ auya pʉra iyesi a'tai, Papa e'to' esa' wannɨ pe ya' ɨyepa'kato' oton kon parɨ pen nɨ,” ta'pʉ iya.
20 Porque vos digo que, se a vossa justiça não exceder em muito a dos escribas e fariseus, jamais entrareis no reino dos céus. Do homicídio
21 Miyarɨ rɨ usenupan nɨto' ekama'pʉ Sises uya; “Eta'pʉ auya'nokon pena rɨ ka'pon amʉ' pɨ' ta'pʉ, ‘Ɨtonpa kʉ'wɨnɨi,’ tawon, mɨrɨ awonsi'kɨ, ‘Ɨnʉ' rɨ tʉtonpa wɨnin nʉ'pʉ kota'mato' oton,’tawon,
21 Ouvistes que foi dito aos antigos: Não matarás; e: Quem matar estará sujeito a julgamento.
22 e'tane ta uya ɨpɨ'nokon, ɨnʉ' rɨ sakoro' pe na'ne' tʉtonpa pɨ' kota'mato' oton Papa uya. Takapʉ uya kanan, ɨnʉ' rɨ tʉtonpa esa'nin ‘Ra'ka,’tukai' esi Esuwerʉ amʉ' Konsʉrʉʉi ton nʉkota'ma ton pe, e'tane ɨnʉ' uya, ‘Ɨmɨrɨ, iya'kwarʉ pʉn!’ tasa' a'tai tʉtonpa pɨ', ɨsɨ rɨ apo' e'ma tau iyesi mɨrɨ.
22 Eu, porém, vos digo que todo aquele que [sem motivo] se irar contra seu irmão estará sujeito a julgamento; e quem proferir um insulto a seu irmão estará sujeito a julgamento do tribunal; e quem lhe chamar: Tolo, estará sujeito ao inferno de fogo.
23 “Mɨrɨ pe iyesi pɨ', ɨuse'mato' Papa ena' esi a'tai, moro ɨyenu yau ɨri pe ɨtonpa e'ku'to' ɨpɨ' tʉku'se itɨkɨ ɨtonpa e'ku'to' ɨri pe ɨpɨ' konekai'.
23 Se, pois, ao trazeres ao altar a tua oferta, ali te lembrares de que teu irmão tem alguma coisa contra ti,
24 Papa ena' use'man nɨto' apon piyau ɨntʉrʉnʉ tʉnonkai', wapiya ɨtonpa a'kɨrɨ ekoneka ta, ɨyenna'po pa ɨntʉrʉnʉ tʉse'na.
24 deixa perante o altar a tua oferta, vai primeiro reconciliar-te com teu irmão; e, então, voltando, faze a tua oferta.
25 “Oko pe pʉra ɨyeyaton ko'tʉ ta' ayayai'ne' a'kɨrɨ ekonekaka'kɨ ipokon pe rɨ marɨ ɨwesi koro'tau, ɨkota'mato' ya' ɨtʉrʉ iya wapiya, eseru aimenkanin uya ɨtʉrʉ pʉresiman ena', mɨrɨ awonsi'kɨ ɨyeno'ma to' uya pariki'si ta'.
25 Entra em acordo sem demora com o teu adversário, enquanto estás com ele a caminho, para que o adversário não te entregue ao juiz, o juiz, ao oficial de justiça, e sejas recolhido à prisão.
26 I'napairon nɨ ekama uya ɨpɨ'nokon; ɨyepa'kato' oton pen nɨ tanporo ɨne'manʉ kon i'ma'ka auya'nokon pʉ'kʉ pona rɨ.
26 Em verdade te digo que não sairás dali, enquanto não pagares o último centavo. Do adultério
27 “Eta'pʉ auya'nokon; ‘Tʉtaan'pʉ kenan kʉsekumankai,’ tawon.
27 Ouvistes que foi dito: Não adulterarás.
28 E'tane ekama uya ɨpɨ'nokon; ɨnʉ' uya rɨ uri'san ensa' a'tai ekumai' pe, iyekumaka'sa' rɨ mɨrɨ uri'san a'kɨrɨ tewan yau.
28 Eu, porém, vos digo: qualquer que olhar para uma mulher com intenção impura, no coração, já adulterou com ela.
29 Enwo'ne' winon ɨyenu uya ɨye'makoima emapu'tɨ pe iyesi yau, imo'kakɨ eno'ma pa; wakʉ iwa pe rɨ iyesi tikin nɨ ɨpun tonpa'kasa' auya a'tai, tanporo ɨpun eno'ma ekota'man nɨto' ya' entai.
29 Se o teu olho direito te faz tropeçar, arranca-o e lança-o de ti; pois te convém que se perca um dos teus membros, e não seja todo o teu corpo lançado no inferno.
30 Enwo'ne' winon ɨyemiyatʉ uya ɨye'makoima emapu'tɨ pe iyesi yau, a'tɨkɨ eno'ma pa; wakʉ iwa pe iyesi mɨrɨ tikin nɨ ɨpun tonpa'kasa' auya a'tai, tanporo ɨpun eno'ma ekota'man nɨto' ya' entai,” ta'pʉ Sises uya.
30 E, se a tua mão direita te faz tropeçar, corta-a e lança-a de ti; pois te convém que se perca um dos teus membros, e não vá todo o teu corpo para o inferno.
31 “Tasa' iya kanan, ‘Ɨnʉ' uya rɨ tʉno'pʉ nonka a'tai, tɨwɨ nʉkaretai'tɨi kuru rɨ iye'nonka karetaai ke,’
31 Também foi dito: Aquele que repudiar sua mulher, dê-lhe carta de divórcio.
32 e'tane ekama uya ɨpɨ'nokon; ɨnʉ' rɨ tʉno'pʉ nonkayai'ne', iyekumasa' pen nɨ e'tane uya tekumasen pe iyesi emapu'tɨ mɨrɨ, mɨrɨ awonsi'kɨ ɨnʉ' rɨ inonkasa' rʉ'pʉ mari'mayai'ne', ekuma pe iyesi mɨrɨ.
32 Eu, porém, vos digo: qualquer que repudiar sua mulher, exceto em caso de relações sexuais ilícitas, a expõe a tornar-se adúltera; e aquele que casar com a repudiada comete adultério. Dos juramentos
33 “Eta'pʉ auya'nokon pena rɨ kanan ka'pon amʉ' pɨ' ta'pʉ, ‘Ausauro'sa' rʉ'pʉ ipɨ', iku'to' pe auya kʉ'pʉremekʉi, e'tane Papa ya' ausauro'sa' rʉ'pʉ awɨrɨ rɨ e'kɨ.’
33 Também ouvistes que foi dito aos antigos: Não jurarás falso, mas cumprirás rigorosamente para com o Senhor os teus juramentos.
34 E'tane ekama uya ɨpɨ'; ɨ'rɨ rɨ kʉkai ɨnku'ton pen nɨ pɨ', Epʉn nɨ kʉsesakʉi—Papa apon mɨrɨ,
34 Eu, porém, vos digo: de modo algum jureis; nem pelo céu, por ser o trono de Deus;
35 non nɨ kʉsesakʉi—Papa pʉta apon mɨrɨ; Surusiran nɨ kʉsesakʉi—eke kin pata'se' mɨrɨ.
35 nem pela terra, por ser estrado de seus pés; nem por Jerusalém, por ser cidade do grande Rei;
36 Mɨrɨ awonsi'kɨ a'pai rɨ kʉsesakʉi, apʉne pʉra tikin nɨ rɨ a'pai i'po' aimu'naka auya pʉra iyesi mɨrɨ awonsi'kɨ i'kʉrʉntanʉkʉ auya pʉra rɨ iyesi.
36 nem jures pela tua cabeça, porque não podes tornar um cabelo branco ou preto.
37 Ewai' ta auya a'tai, ewai' ka'kɨ; kane ta auya a'tai, kane ka'kɨ rɨ nɨrɨ. Tʉron nɨ pe ausaurokʉ a'tai mɨrɨ esi Makoi winon pe.
37 Seja, porém, a tua palavra: Sim, sim; não, não. O que disto passar vem do maligno. Da vingança
38 “Eta'pʉ auya'nokon nɨ, ‘En epe'pʉ pe en nɨ esi; ɨ epe'pʉ pe ɨ rɨ esi,’ tawon.
38 Ouvistes que foi dito: Olho por olho, dente por dente.
39 E'tane ekama uya ɨpɨ'nokon; ɨri pe ɨku'nin nʉ'pʉ pɨ' kɨse'mai. Ɨnʉ' uya rɨ ɨwɨnɨ yau enwo'ne' winon ɨye'peta pɨ', iratoi rʉ'pʉ rɨ marɨ ira'tɨkɨ iwinɨkʉi'.
39 Eu, porém, vos digo: não resistais ao perverso; mas, a qualquer que te ferir na face direita, volta-lhe também a outra;
40 Mɨrɨ awonsi'kɨ ɨnʉ' uya rɨ ayarɨ pe iyesi yau ko'tʉ ta' ɨ'rɨ wenai rɨ, mɨrɨpan uya ɨpon mo'ka pe iyesi yau itepe'pʉ pe, tɨwɨ ipʉro'pon pokon pe ɨpon mo'kai.
40 e, ao que quer demandar contigo e tirar-te a túnica, deixa-lhe também a capa.
41 Ɨnʉ' uya rɨ ta'kwarʉkai' ayarɨ ta'kɨrɨ a'tai 1 mayirʉ, enta 2 mayirʉ e'to' airɨ.
41 Se alguém te obrigar a andar uma milha, vai com ele duas.
42 Ɨyekama'poyai'ne'nokon irepatɨ', mɨrɨ awonsi'kɨ kera'tɨi ɨnʉ' rɨ ɨyekama'ponin ɨiwano' pɨ' piyapai.
42 Dá a quem te pede e não voltes as costas ao que deseja que lhe emprestes. Do amor ao próximo
43 “Eta'pʉ auya'nokon; ‘Ɨtonpa i'nʉnkakɨ,ɨyeyaton ewaruma'tɨi'ma.’
43 Ouvistes que foi dito: Amarás o teu próximo e odiarás o teu inimigo.
44 E'tane ekama uya ɨpɨ'nokon; ɨyeyaton kon nɨ i'nʉnkatɨ',mɨrɨ awonsi'kɨ ɨpʉrematɨ' ɨkota'manin kon pona,
44 Eu, porém, vos digo: amai os vossos inimigos e orai pelos que vos perseguem;
45 Epʉn pon ɨkʉipʉnʉ kon munkɨ amʉ' pe ɨwesi kon pa. Ɨri ton nɨ mɨrɨ awonsi'kɨ wakʉ ton nɨ weyu pe wʉi enu enuku emapu'tɨnin. Ipokena' ton mɨrɨ awonsi'kɨ ipokena' ton pen nɨ pona tuna ennoko iya.
45 para que vos torneis filhos do vosso Pai celeste, porque ele faz nascer o seu sol sobre maus e bons e vir chuvas sobre justos e injustos.
46 Ɨi'nʉnkanin kon nɨken i'nʉnka auya'nokon yau, ɨ'rɨ ken si ɨyepe'pʉ kon eporo auya'nokon mɨrɨ? Mɨrɨ pe' kupʉ pʉrata amʉranʉ'nin nan uya pʉra nai?
46 Porque, se amardes os que vos amam, que recompensa tendes? Não fazem os publicanos também o mesmo?
47 Mɨrɨ awonsi'kɨ ɨtonpa ton nɨken nɨ pɨ' miyarɨ ta auya'nokon yau, ɨ'rɨ ken si kupʉ auya'nokon tʉron kon entai? Mɨrɨ pe' kupʉ Papa apurɨnin nan pen uya pʉra nai?
47 E, se saudardes somente os vossos irmãos, que fazeis de mais? Não fazem os gentios também o mesmo?
48 Mɨrɨ pe iyesi pɨ', wakʉ pe e'tɨ', ɨkʉipʉnʉ kon, Epʉn pon esi wakʉ pe kasa.”
48 Portanto, sede vós perfeitos como perfeito é o vosso Pai celeste.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.