Mateus 12

Akawaio NT (AKE_BSS) vs ARA

Sair da comparação
ARA Almeida Revista e Atualizada 1993
1 Mɨrɨ a'tai, Sises utɨ'pʉ a'nai' e'kwa nawɨrɨ Sapa' a'tai. Ipoitorʉ ton esi'pʉ iwan pe, mɨrɨpan kon e'sara'tɨ'pʉ a'nai' e'suruupɨ'sa' i'kwɨ'pɨtʉ pɨ', mɨrɨpan kon uya ɨku'pʉ.
1 Por aquele tempo, em dia de sábado, passou Jesus pelas searas. Ora, estando os seus discípulos com fome, entraram a colher espigas e a comer.
2 Pari'si amʉ' uya serɨ e'kupʉ ensa' a'tai, Sises pɨ' ta'pʉ to' uya, “Apʉne enkɨ, ɨpoitorʉ ton uya Main uya tʉku'sen pen Sapa' a'tai tasa' rʉ'pʉ kupʉ,” ta'pʉ to' uya ipɨ'.
2 Os fariseus, porém, vendo isso, disseram-lhe: Eis que os teus discípulos fazem o que não é lícito fazer em dia de sábado.
3 Sises uya to' eikʉ'pʉ, “Kin Tepi' nʉkupʉ'pʉ pe' etasa' auya'nokon pʉra nai, tʉpoitorʉ ton pokon pe iwan pe tesi kon a'tai?
3 Mas Jesus lhes disse: Não lestes o que fez Davi quando ele e seus companheiros tiveram fome?
4 Iyewomʉ'pʉ Esuwerʉ amʉ' use'mato', ɨpʉremato' iwʉ' ta' tʉtonpa ton pokon pe mɨrɨpan kon uya ipʉremasa' pʉreti ɨku'pʉ, to' nʉkupʉnʉ tasa' pen nɨ Main uya e'tane. Papa ena' use'man nɨto' tʉrawasomanin nan yu pe rɨken te'sen ɨku'pʉ to' uya.
4 Como entrou na Casa de Deus, e comeram os pães da proposição, os quais não lhes era lícito comer, nem a ele nem aos que com ele estavam, mas exclusivamente aos sacerdotes?
5 Mɨrɨ rɨken pe pʉra, ene auya'nokon pʉra pe' iyesi Main yau Papa ena' use'man nɨto' tʉrawasomanin nan uya Papa iwʉ' tau Sapa' a'tai Main i'kwɨtʉ'pʉ te'tʉrawasoma kon winɨ, e'tane wakʉ pe rɨ to' esi?
5 Ou não lestes na Lei que, aos sábados, os sacerdotes no templo violam o sábado e ficam sem culpa? Pois eu vos digo:
6 “Ɨpɨ'nokon ekama uya serɨ; moro rɨ iyesi serɨ yau eke pe te'sen Esuwerʉ amʉ' use'mato', ɨpʉremato' iwʉ' entaino.
6 aqui está quem é maior que o templo.
7 I'tusa' auya'nokon pe iyesi yau ɨ'rɨ ta e'kwa pe serɨ main esi tukai', ‘Ɨsentu'kena' pe ɨwesi kon i'se esi, o' ke ɨuse'ma kon i'se esi pen,’ tawon, wakʉ ton nɨ eno'masa' auya'nokon nesii'no pen.
7 Mas, se vós soubésseis o que significa:
8 Apʉne pʉra Ka'pon, Papa winon esi Sapa' Epuru pe rɨ,” ta'pʉ iya.
8 Porque o Filho do Homem é senhor do sábado.
9 Mɨrɨ apai tʉutɨi', itɨ'pʉ Esuwerʉ amʉ' usenupato' iwʉ' ta'.
9 Tendo Jesus partido dali, entrou na sinagoga deles.
10 Mɨrɨ yau, itemiyatʉ aipʉtasa' amʉrasa' ka'pon esi'pʉ. Sises eseru'tɨto' pe tʉuya'nokon, mɨrɨ yawon kon ka'pon amʉ' uya ekama'po'pʉ, “Main awɨrɨ pe' e'nɨ pe iyesi mɨrɨ, Sapa' a'tai ka'pon epi'tɨsa' a'tai?” ta'pʉ to' uya.
10 Achava-se ali um homem que tinha uma das mãos ressequida; e eles, então, com o intuito de acusá-lo, perguntaram a Jesus: É lícito curar no sábado?
11 Ta'pʉ iya to' pɨ', “Karimeru esa' pe ɨwesi kon yau mɨrɨpan uta'mo'ka yau akasa' ya' Sapa' a'tai, ta'sii' pe' anʉmʉ auya'nokon pen?
11 Ao que lhes respondeu: Qual dentre vós será o homem que, tendo uma ovelha, e, num sábado, esta cair numa cova, não fará todo o esforço, tirando-a dali?
12 Ka'pon esi i'nʉnkena' pe karimeru entai. Mɨrɨ pe iyesi pɨ', Sapa' a'tai ka'pon pika'tɨsa' esi Main awɨrɨ e'nɨ pe rɨ,” ta'pʉ iya.
12 Ora, quanto mais vale um homem que uma ovelha? Logo, é lícito, nos sábados, fazer o bem.
13 Mɨrɨpan a'tai, “Ɨyemiyatʉ ɨnka',” ta'pʉ Sises uya ka'pon pɨ', mɨrɨpan uya temiyatʉ ɨnka'pʉ, mɨrɨpan enna'po'pʉ tesi'pʉ ya', itemiyatʉ ratoi kasa rɨ marɨ.
13 Então, disse ao homem: Estende a mão. Estendeu-a, e ela ficou sã como a outra.
14 E'tane si Pari'si amʉ' epa'kasa' utɨ'pʉ, mɨrɨpan kon ekoneka'pʉ iwɨto' tʉuya'nokon pɨ'.
14 Retirando-se, porém, os fariseus, conspiravam contra ele, sobre como lhe tirariam a vida.
15 Sises uya Pari'si amʉ' ekonekasa' i'tusa' a'tai, itɨ'pʉ mɨrɨ pata apai. Tu'kan kon ka'pon amʉ' utɨ'pʉ ipɨkɨrɨ, mɨrɨ yau to' koro'tau takuru'kena' nan esi'pʉ, mɨrɨpan kon epi'tɨpɨtʉ'pʉ iya.
15 Mas Jesus, sabendo disto, afastou-se dali. Muitos o seguiram, e a todos ele curou,
16 To' panama'pʉ iya tʉron kon pɨ' kʉrɨ rɨ kʉrɨ rɨ ta to' uya namai' tʉpɨ'.
16 advertindo-lhes, porém, que o não expusessem à publicidade,
17 Serɨ kupʉ'pʉ iya pu'kena' Aisaya yai Papa usaurokʉ'pʉ uta'ku'tɨto' pe:
17 para se cumprir o que foi dito por intermédio do profeta Isaías:
18 — ausente —
18 Eis aqui o meu servo, que escolhi, o meu amado, em quem a minha alma se compraz. Farei repousar sobre ele o meu Espírito, e ele anunciará juízo aos gentios.
19 — ausente —
19 Não contenderá, nem gritará, nem alguém ouvirá nas praças a sua voz.
20 — ausente —
20 Não esmagará a cana quebrada, nem apagará a torcida que fumega, até que faça vencedor o juízo.
21 tawon.
21 E, no seu nome, esperarão os gentios.
22 Mɨrɨ yau, tʉron kon ka'pon amʉ' uya makoi yen ka'pon nee'pʉ Sises piya'. Kʉrɨ rɨ ka'pon esi'pʉ tenku'nan mɨrɨ awonsi'kɨ tʉusauro'sen pen. Mɨrɨpan epi'tɨ'pʉ Sises uya makoi a'kwarʉ tenpa'kai', mɨrɨpan enasa' esi'pʉ tʉusauro'sen pe, mɨrɨ awonsi'kɨ ennin pe.
22 Então, lhe trouxeram um endemoninhado, cego e mudo; e ele o curou, passando o mudo a falar e a ver.
23 Mɨrɨ a'tai, ka'pon amʉ' usewansiuka'pʉ, mɨrɨpan kon uya, “Tepi' pa rʉ'pʉ pe pe' iyesi serɨ, itenupɨkɨrɨ e'nɨto' Me'saya?” ta'pʉ to' uya.
23 E toda a multidão se admirava e dizia: É este, porventura, o Filho de Davi?
24 E'tane Pari'si amʉ' uya serɨ etasa' tʉuya'nokon a'tai, “Pirɨsipupʉ,makoi amʉ' epuru uya tʉpika'tɨi' makoi amʉ' enpa'kapɨtʉ pʉse rɨ uya mɨrɨ,” ta'pʉ to' uya.
24 Mas os fariseus, ouvindo isto, murmuravam: Este não expele demônios senão pelo poder de Belzebu, maioral dos demônios.
25 Sises uya to' usenuminkato' i'tusa' esi'pʉ, mɨrɨpan uya ta'pʉ to' pɨ', “Tanporo esa' wannɨ pe te'san epantakapɨ'sa' a'tai ɨsewa'nomai' tiwano' kon pe rɨ, to' uma'ta mɨrɨ; pata mɨrɨ pe pʉra ɨsiwʉ' tawon kon ka'pon amʉ' epantakapɨ'sa' a'tai ɨsewa'nomai' tiwano' kon pe rɨ uko'mamʉ pen nɨ mɨrɨ.
25 Jesus, porém, conhecendo-lhes os pensamentos, disse: Todo reino dividido contra si mesmo ficará deserto, e toda cidade ou casa dividida contra si mesma não subsistirá.
26 Mɨrɨ kasa si iyesi Se'tanuya Se'tan nɨrɨ enpa'kasa' a'tai, tiwano' pe rɨ iyepantakasa' pe iyesi ɨsewa'nomai'; mɨrɨ kasa iyesi a'tai, nai kasa ken Se'tan e'to' itesa' pe uko'mamʉ?
26 Se Satanás expele a Satanás, dividido está contra si mesmo; como, pois, subsistirá o seu reino?
27 Mɨrɨ awonsi'kɨ makoi amʉ' enpa'ka uya pe iyesi yau Pirɨsipupʉ ke, ɨnʉ' ke ken ɨpoitorʉ kon to' enpa'kanin nan? To' nin si esi mɨrɨ ɨyeseru kon aimenkanin nan pe.
27 E, se eu expulso demônios por Belzebu, por quem os expulsam vossos filhos? Por isso, eles mesmos serão os vossos juízes.
28 E'tane makoi amʉ' enpa'ka uya pe iyesi yau Papa A'kwarʉ ke, Papa e'to' esa' wannɨ pe nin si uye'sa' mɨrɨ ɨpona'nokon.
28 Se, porém, eu expulso demônios pelo Espírito de Deus, certamente é chegado o reino de Deus sobre vós.
29 “Mɨrɨ pe pʉra kanan, nai kasa ɨnʉ' rɨ ewomʉ pana'pan iwʉ' ta' itapuruui ton ase'na? Wapiya auronpɨ'sa' a'tai rɨ nin iye'kupʉ. Mɨrɨ a'tai nin itimamin arɨ iya itiwʉ' tapai.
29 Ou como pode alguém entrar na casa do valente e roubar-lhe os bens sem primeiro amarrá-lo? E, então, lhe saqueará a casa.
30 “Kʉrɨ rɨ ka'pon utonpa pe pʉra na'ne' esi mɨrɨ uyeyaton pe; kʉrɨ rɨ amʉranʉkʉ iya pʉra na'ne' uya'kɨrɨ uya, ita'nʉkʉ mɨrɨ.
30 Quem não é por mim é contra mim; e quem comigo não ajunta espalha.
31 Ekama uya ɨpɨ'nokon, tanporon nɨ makoi mɨrɨ awonsi'kɨ Papa sapema pe isauro'sa' kon ka'pon amʉ' pɨ' rɨ usentu'man, e'tane Iya'kwarʉ sapema pe isauro'sa' kon pɨ' usentu'man pen nɨ.
31 Por isso, vos declaro: todo pecado e blasfêmia serão perdoados aos homens; mas a blasfêmia contra o Espírito não será perdoada.
32 Ɨnʉ' rɨ Ka'pon, Papa winon pɨ' ewa'noma pe isauro'sa' rʉ'pʉ pɨ' usentu'man, e'tane ewa'noma pe Wakʉ A'kwarʉ pɨ' isauro'sa' rʉ'pʉ pɨ' usentu'man pen nɨ, serɨ a'tai'ne mɨrɨ pe pʉra serɨ entawon a'tai'ne rɨ.
32 Se alguém proferir alguma palavra contra o Filho do Homem, ser-lhe-á isso perdoado; mas, se alguém falar contra o Espírito Santo, não lhe será isso perdoado, nem neste mundo nem no porvir.
33 “Wakʉ pe yʉi iku'kɨ; mɨrɨ a'tai, wakʉ pe iteperu esi mɨrɨ. Mɨrɨ pe pʉra, ɨri pe yʉi iku'kɨ; mɨrɨ a'tai, ɨri pe rɨ iteperu esi mɨrɨ, apʉne pʉra yʉi usi'tu mɨrɨ iteperu winɨ.
33 Ou fazei a árvore boa e o seu fruto bom ou a árvore má e o seu fruto mau; porque pelo fruto se conhece a árvore.
34 Ɨmɨrɨ'nokon ɨkʉi munkɨ ton! Nai kasa ɨmɨrɨ'nokon ɨri pe te'san usaurokʉ wakʉ pe? Apʉne pʉra ɨyewan kon epe'tɨsa' apaino kuru enpa'ka auya'nokon mɨrɨ anta kon yai.
34 Raça de víboras, como podeis falar coisas boas, sendo maus? Porque a boca fala do que está cheio o coração.
35 Wakʉ ka'pon uya wakʉ ton enpa'ka mɨrɨ wakʉ usentɨsa' tʉyau, mɨrɨ awonsi'kɨ ɨri ka'pon uya ɨri enpa'ka mɨrɨ ɨri usentɨsa' tʉyau.
35 O homem bom tira do tesouro bom coisas boas; mas o homem mau do mau tesouro tira coisas más.
36 Serɨ ekama uya ɨpɨ'nokon, Papa uya ka'pon amʉ' aimenkato' oton tanporon nɨ tʉusenuminkai' pʉra rɨ to' usauro'sa' rʉ'pʉ pɨ'.
36 Digo-vos que de toda palavra frívola que proferirem os homens, dela darão conta no Dia do Juízo;
37 Wakʉ amaimu kon winɨ ayanʉnto' oton kon, ɨri amaimu kon winɨ ɨyeno'mato' oton kon,” ta'pʉ Sises uya.
37 porque, pelas tuas palavras, serás justificado e, pelas tuas palavras, serás condenado.
38 Mɨrɨ a'tai, Pari'si amʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ Main pɨ' enupanin nan uya ta'pʉ Sises pɨ', “Ti'sa, eke Papa tʉrawasooi ɨi'tuto' ipɨkɨrɨ kupʉ auya ɨnenpai ina man,” ta'pʉ to' uya.
38 Então, alguns escribas e fariseus replicaram: Mestre, queremos ver de tua parte algum sinal.
39 To' maimu eikʉ'pʉ iya, “Ɨri ton mɨrɨ awonsi'kɨ iyemari'masa' ekumankanin nan ka'pon amʉ' uya eke Papa tʉrawasooi i'tuto' tʉuya'nokon ipɨkɨrɨ ekama'po. Ikupʉ uya pen e'tane Isona, pu'kena' pɨ' i'tuto' ipɨ' rʉ'pʉ rɨken kupʉ uya.
39 Ele, porém, respondeu: Uma geração má e adúltera pede um sinal; mas nenhum sinal lhe será dado, senão o do profeta Jonas.
40 Apʉne pʉra Isona esi'pʉ osorʉwau wʉi mɨrɨ awonsi'kɨ osorʉwau ewarupɨ nɨrɨ eke moro' ewan yau. Mɨrɨ na'ne' kasa, Ka'pon, Papa winon uko'manto' oton osorʉwau wʉi mɨrɨ awonsi'kɨ osorʉwau ewarupɨ non ewan yau.
40 Porque assim como esteve Jonas três dias e três noites no ventre do grande peixe, assim o Filho do Homem estará três dias e três noites no coração da terra.
41 Ka'pon amʉ' Ninipa pon kon e'mʉ'sa'kato' oton eseru aimenka weyu a'tai serɨ a'taino kon pokon pe to' eno'ma pe; apʉne pʉra to' era'tɨ'pʉ tʉmakooi kon apai Isona uya itekare ekama pɨ'. Serɨ pe eke Isona entaino man serɨ yau.
41 Ninivitas se levantarão, no Juízo, com esta geração e a condenarão; porque se arrependeram com a pregação de Jonas. E eis aqui está quem é maior do que Jonas.
42 Kwin, wʉi enu uye'to' kamisi winon e'mʉ'sa'kato' oton eseru aimenka weyu a'tai serɨ a'taino kon pokon pe to' eno'ma pe; apʉne pʉra iye'sa' wenai non u'matʉ apai Saraman pu'ketʉ etase'na. Serɨ pe eke Saraman entaino man serɨ yau,” ta'pʉ Sises uya.
42 A rainha do Sul se levantará, no Juízo, com esta geração e a condenará; porque veio dos confins da terra para ouvir a sabedoria de Salomão. E eis aqui está quem é maior do que Salomão.
43 “Makoia'kwarʉ epa'kasa' a'tai ka'pon apai, itɨ mɨrɨ tʉ'kenan pata ya'. Tereutato' yau warinpa pɨ', mɨrɨpan eporo iya pʉra iyesi.
43 Quando o espírito imundo sai do homem, anda por lugares áridos procurando repouso, porém não encontra.
44 Mɨrɨ a'tai, ‘Enna'po serɨ ɨutɨ unnɨmɨ'pʉ ta',’ ta iya. Iye'sa' a'tai, eporo iya itawon pʉra, wakʉ pe akorokasa' pe mɨrɨ awonsi'kɨ ikonekasa' pe.
44 Por isso, diz: Voltarei para minha casa donde saí. E, tendo voltado, a encontra vazia, varrida e ornamentada.
45 Mɨrɨ a'tai, itɨ 7 kaisaron kon a'kwarʉ ton ɨri ton kuru tentaino kon nepʉ iya ta'kɨrɨ, mɨrɨpan kon ewomʉ, to' uko'mamʉ mɨrɨ yau. Mɨrɨ a'tai, pʉse rɨ ka'pon esi mɨrɨ ɨri pe kuru wapiya tesi'pʉ entai. Mɨrɨ na'ne' kasa, ɨmɨrɨ'nokon ɨri pe nʉko'manyai'ne' nan serɨ a'taino kon e'to' oton,” ta'pʉ iya.
45 Então, vai e leva consigo outros sete espíritos, piores do que ele, e, entrando, habitam ali; e o último estado daquele homem torna-se pior do que o primeiro. Assim também acontecerá a esta geração perversa.
46 Anpisin auro'ka pɨ' Sises esi koro'tau rɨ marɨ, isan mɨrɨ awonsi'kɨ iyakon non e'soto'pɨ'sa' esi'pʉ pʉroroi po. Iya'kɨrɨ asauro'pai to' esi'pʉ.
46 Falava ainda Jesus ao povo, e eis que sua mãe e seus irmãos estavam do lado de fora, procurando falar-lhe.
47 Ka'pon uya ipana'tɨ'pʉ, “Asan mɨrɨ awonsi'kɨ ayakon non e'soto'pɨ'sa' man pʉroroi po. Ayauro'kapai to' esi,” ta'pʉ iya.
47 E alguém lhe disse: Tua mãe e teus irmãos estão lá fora e querem falar-te.
48 Eikʉ'pʉ iya, “Ɨnʉ' si usan? Ɨnʉ' yan si uyakon non?” ta'pʉ iya.
48 Porém ele respondeu ao que lhe trouxera o aviso: Quem é minha mãe e quem são meus irmãos?
49 Tʉpoitorʉ ton enusimai'ma ta'pʉ iya, “Pʉsamo nin usanon mɨrɨ awonsi'kɨ uyakon non.
49 E, estendendo a mão para os discípulos, disse: Eis minha mãe e meus irmãos.
50 Apʉne pʉra ɨnʉ' rɨ ukʉipʉnʉ, Epʉn pon e'to' i'se ku'nin esi mɨrɨ, uyakon pe, uparusi pe, mɨrɨ awonsi'kɨ usan pe,” ta'pʉ Sises uya.
50 Porque qualquer que fizer a vontade de meu Pai celeste, esse é meu irmão, irmã e mãe.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.