Lucas 12
Ri utzilaj tzij re ri kanimajawal Jesucristo (ACR_TNT) vs ARC
1 Catajin quimolotajic uqꞌuiyal winak na jinta chi quitakexic, y ruma waꞌ lic caquiminimaꞌ quib chiquiwach. Ecꞌuchiriꞌ, ri Jesús xujeko cacꞌutunic; nabe xujek cachꞌaꞌt cucꞌ rutijoꞌn, jewaꞌ xubiꞌij chique: «Lic miꞌan iwe pachaꞌ ri caquiꞌan ri fariseos, ma rique xa queb quipalaj. Jelaꞌ pachaꞌ ri levadura cojotal chupa ri kꞌor re pam yey waꞌ na quilitaj taj, jecꞌulaꞌ ri fariseos quewam ri na utz taj pa canimaꞌ.
1 Ajuntando-se, entretanto, muitos milhares de pessoas, de sorte que se atropelavam uns aos outros, começou a dizer aos seus discípulos: Acautelai-vos, primeiramente, do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Noꞌj copon ri kꞌij echiriꞌ ronoje ri chꞌukutal uwiꞌ woꞌora, quel lo chi sak; yey ronoje ri caꞌan xa xeꞌlakꞌay, quetaꞌmaxic.
2 Mas nada há encoberto que não haja de ser descoberto; nem oculto, que não haja de ser sabido.
3 E uwariꞌche copon ri kꞌij echiriꞌ janipa ri ibiꞌim riꞌix pa kꞌekuꞌm, quel lo chi kꞌij sak; yey e ri xa iwesewoꞌm pa juna ja, quesax utzijolal pa tak be.
3 Porquanto tudo o que em trevas dissestes à luz será ouvido; e o que falastes ao ouvido no gabinete sobre os telhados será apregoado.
4 »Cambiꞌij cꞌu chiwe riꞌix ix wamigos: Mixiꞌij iwib chiquiwach ri cꞌo paquikꞌab quixquicamisaj, ma waꞌ xew che ri cuerpo caquiꞌan wi; yey echiriꞌ ix caminak chic, na jinta chi caquiꞌan chiwe.
4 E digo-vos, amigos meus: não temais os que matam o corpo e depois não têm mais o que fazer.
5 Cambiꞌij cꞌu chiwe china chwach chirajawaxic wi quixiꞌij iwib: E chixiꞌij iwib chwach ri Jun cꞌo pukꞌab caresaj ricꞌaslemal riꞌix y tecꞌuchiriꞌ quixucꞌak bi chi xibalbaꞌ re tijbal cꞌax. Pakatzij wi e chixiꞌij iwib riꞌ chwach Rire.
5 Mas eu vos mostrarei a quem deveis temer: temei aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno; sim, vos digo, a esse temei.
6 »Iwetaꞌam woꞌob raltak co tzꞌiquin quecꞌayix xa chwa queb oxib raltak co meyo. Na rucꞌ ta cꞌu riꞌ, ri Dios na cumescꞌutaj ta cꞌana junok chique.
6 Não se vendem cinco passarinhos por dois ceitis? E nenhum deles está esquecido diante de Deus.
7 Macꞌuwariꞌ riꞌix na quixumescꞌutaj ta qꞌuenok, ma chujujunal ne riwiꞌ ajilam ruma Rire. E uwariꞌche, mixiꞌij iwib; ma riꞌix más cꞌo iwach chiquiwa ri raltak co tzꞌiquin.
7 E até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais, pois; mais valeis vós do que muitos passarinhos.
8 »Pakatzij wi cambiꞌij chiwe: E junok cukꞌalajisaj chiquiwach ri winak, cubiꞌij: “In tijoꞌn re ri Jesús”, jecꞌuriꞌlaꞌ canꞌan riꞌin che rire; ri in Alaxel Chiquixoꞌl Ticawex cambiꞌij chiquiwach ri ángeles re ri Dios: “Katzij, wa jun e nutijoꞌn” quinchaꞌ.
8 E digo-vos que todo aquele que me confessar diante dos homens, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus.
9 Noꞌj cꞌu ri cubiꞌij chiquiwach ri winak: “Riꞌin na in ta tijoꞌn re ri Jesús”, jecꞌuriꞌlaꞌ canꞌan riꞌin che rire; cambiꞌij chiquiwach ri ángeles re ri Dios: “Katzij, wa jun na nutijoꞌn taj” quinchaꞌ.
9 Mas quem me negar diante dos homens será negado diante dos anjos de Deus.
10 »We cꞌo junok cachꞌaꞌt chwij riꞌin, ri in Alaxel Chiquixoꞌl Ticawex, ri Dios cucuy umac we cutzelej utzij. Noꞌj china ri tzel cachꞌaꞌt chirij ri Santowilaj Ruxlabixel ri Dios, riꞌ na cacuytaj ta umac.
10 E a todo aquele que disser uma palavra contra o Filho do Homem ser-lhe-á perdoada, mas ao que blasfemar contra o Espírito Santo não lhe será perdoado.
11 »Mixiꞌij iwib echiriꞌ wuma riꞌin quixcꞌam bi chiquiwach raj wach re ri sinagogas o chiquiwach raj kꞌatal tzij y raj wach re ri tinamit; mubisoj ne icꞌuꞌx saꞌ ri cꞌulubal uwach quiꞌan chique,
11 E, quando vos conduzirem às sinagogas, aos magistrados e potestades, não estejais solícitos de como ou do que haveis de responder, nem do que haveis de dizer.
12 ma ri Santowilaj Ruxlabixel ri Dios cukꞌalajisaj chiwe saꞌ ri chirajawaxic quibiꞌij» xcha ri Jesús.
12 Porque na mesma hora vos ensinará o Espírito Santo o que vos convenha falar.
13 Ecꞌuchiriꞌ, jun chique ruqꞌuiyal winak xubiꞌij che ri Jesús: —Lal tijonel, biꞌij la che ri watz cuya ri takal chwe riꞌin che tak ri cuxtabal quiyaꞌom can ri kachu-kakaw —xchaꞌ.
13 E disse-lhe um da multidão: Mestre, dize a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Ecꞌu ri Jesús xucꞌul uwach: —Achi, ¿china incojoyom re in aj kꞌatal tzij pawiꞌ alak chaꞌ canꞌan wa jachanic? —xchaꞌ.
14 Mas ele lhe disse: Homem, quem me pôs a mim por juiz ou repartidor entre vós?
15 Tecꞌuchiriꞌ, xubiꞌij chique ri winak: —Tape alak, lic chajij ib alak chi utz chwach ronoje rayinic, ma na e ta rubeyomalil rachi ri cuya chomilaj cꞌaslemal che —xchaꞌ.
15 E disse-lhes: Acautelai-vos e guardai-vos da avareza, porque a vida de qualquer não consiste na abundância do que possui.
16 Ecꞌuchiriꞌ xutzijoj wa jun cꞌambal naꞌoj chique: «Cꞌo jun achi lic beyom yey ri rulew lic uqꞌuiyal molonic xuyaꞌo.
16 E propôs-lhes uma parábola, dizendo: a herdade de um homem rico tinha produzido com abundância.
17 Ecꞌu ri beyom xuchꞌob rakan chiribil rib: “¿Saꞌ canꞌano? Ma na jinta chi pa cancꞌol wi wuꞌqꞌuiyal molonic xinꞌano.”
17 E arrazoava ele entre si, dizendo: Que farei? Não tenho onde recolher os meus frutos.
18 »Tecꞌuchiriꞌ xubiꞌij chiribil rib: “E canꞌan waꞌ: Canwulij tak wa cꞌolibal nuꞌanom re molonic y canyac jujun chic más nimaꞌk, chaꞌ chupa cancꞌol wi ri numolonic y tak ri nubeyomalil.
18 E disse: Farei isto: derribarei os meus celeiros, e edificarei outros maiores, e ali recolherei todas as minhas novidades e os meus bens;
19 Y cambiꞌij cꞌu riꞌ chiwibil wib: Riꞌin lic qꞌui chi ri nubeyomalil cꞌoltalic, waꞌ cucuy re uqꞌuiyal junab. Ecꞌu woꞌora utz quinuxlanic, quinwaꞌic, cantij nuyaꞌ y canꞌan ronoje ri cuaj riꞌin.”
19 e direi à minha alma: alma, tens em depósito muitos bens, para muitos anos; descansa, come, bebe
20 »Noꞌj ri Dios xubiꞌij che: “Achi, lic na jinta cꞌana anaꞌoj. ¡Tokꞌoꞌ awach! Ma e wakꞌab catcamic; yey ronoje cꞌu rabeyomalil acꞌolom, ¿china re canok?” xuchixic.
20 Mas Deus lhe disse: Louco, esta noite te pedirão a tua alma, e o que tens preparado para quem será?
21 »Jecꞌuriꞌlaꞌ cucꞌulumaj juna achi we cucꞌol uqꞌuiyal beyomalil xa riꞌre, pero chwach ri Dios lic nibaꞌ» xcha ri Jesús chique ri winak.
21 Assim é aquele que para si ajunta tesouros e não é rico para com Deus.
22 Tecꞌuchiriꞌ xubiꞌij ri Jesús chique rutijoꞌn: «E uwariꞌche cambiꞌij waꞌ chiwe: Mubisoj icꞌuꞌx ricꞌaslem; mubisoj ne icꞌuꞌx saꞌ ri quitijo y saꞌ rikꞌuꞌ quicojo.
22 E disse aos seus discípulos: Portanto, vos digo: não estejais apreensivos pela vossa vida, sobre o que comereis, nem pelo corpo, sobre o que vestireis.
23 Ma ri kacꞌaslemal e más cꞌo uwach chwa ri kawa, yey ri kacuerpo e más cꞌo uwach chwa ri kakꞌuꞌ.
23 Mais é a vida do que o sustento, e o corpo, mais do que as vestes.
24 »Chebiwilape ri joj. Rique na queticoꞌnaj taj, na caquiꞌan tane quimolonic, na jinta ne pa caquicꞌol wi ri quimolonic; na rucꞌ ta cꞌu riꞌ ri Dios quebutzuku. ¡Macꞌuwariꞌ riꞌix, ri Dios quixuchajij! ¡Ma e más cꞌo iwach riꞌix chiquiwa ri tzꞌiquin!
24 Considerai os corvos, que nem semeiam, nem segam, nem têm despensa nem celeiro, e Deus os alimenta; quanto mais valeis vós do que as aves?
25 »¿Cꞌo neba junok chiwe riꞌix curik cunajtirisaj jun chic kꞌij che rucꞌaslem wara che ruwachulew? Na jinta junok tob ne lic cutij ukꞌij che.
25 E qual de vós, sendo solícito, pode acrescentar um côvado à sua estatura?
26 Ruma cꞌu riꞌ, na jinta cutikoj we lic cubisoj icꞌuꞌx ri cajawax chiwe.
26 Pois, se nem ainda podeis as coisas mínimas, por que estais ansiosos pelas outras?
27 »Chiwilapeꞌ suꞌanic caqꞌuiy ri cotzꞌiꞌj pa tak juyub. Waꞌ na cachacun taj y na caqueman ta nenareꞌ chaꞌ cuꞌan rukꞌuꞌ. Yey riꞌin cambiꞌij chiwe: Ri rey Salomón, tob lic cꞌo uchomal rukꞌuꞌ xucojo, waꞌ na xumaj ta cꞌana ruchomalil tak ri cotzꞌiꞌj.
27 Considerai os lírios, como eles crescem; não trabalham, nem fiam; e digo-vos que nem ainda Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como um deles.
28 Jecꞌulaꞌ we ri Dios uꞌanom chom che ri akꞌes cꞌo wakꞌij pa juyub yey chweꞌk xa caporox pa akꞌ, ¿na cuya ta cami riꞌ ri Dios rikꞌuꞌ cajawax chiwe? ¡Riꞌix lic xa jubikꞌ ri cubulibal icꞌuꞌx rucꞌ ri Dios!
28 E, se Deus assim veste a erva, que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, quanto mais a vós,
29 »Cambiꞌij cꞌu chiwe riꞌix: Mubisoj icꞌuꞌx saꞌ riwa y saꞌ rimikꞌinaꞌ quitijo. Mapax ne icꞌuꞌx che,
29 Não pergunteis, pois, que haveis de comer ou que haveis de beber, e não andeis inquietos.
30 ma jenelaꞌ caquiꞌan ri winak na quetaꞌam ta uwach ri Dios, e cubisoj quicꞌuꞌx tak waꞌ. Noꞌj riꞌix cꞌo jun Ikaw lic retaꞌam cajawax tak waꞌ chiwe.
30 Porque os gentios do mundo buscam todas essas
31 Ri lic chirajawaxic chiwe e lic chixoc il che rutakanic ri Dios; yey ronoje tak cꞌu ri cajawaxic, xa uwiꞌ chic cayaꞌtaj chiwe.
31 Buscai, antes, o Reino de Deus, e todas essas
32 »Riꞌix ix nutijoꞌn, muxiꞌij rib icꞌuꞌx che ricꞌaslem, ma riꞌix tob na ix ta qꞌui, ri Kakaw lic caquiꞌcot che cuya chiwe riꞌix quixoc chupa rutakanic y quixtakan rucꞌ Rire.
32 Não temas, ó pequeno rebanho, porque a vosso Pai agradou dar-vos o Reino.
33 Chicꞌayij ri beyomalil cꞌo iwucꞌ chaꞌ utz quebitoꞌ ri nibaꞌib. Ma we quiꞌan waꞌ, e pachaꞌ quicꞌol ribeyomalil pa na jinta cꞌo cucꞌulumaj wi y jelaꞌ cꞌo cutikoj chiwe chilaꞌ chicaj. Ma e tak ri cꞌo chilaꞌ chicaj na cajar taj, na capoqꞌuir taj, yey na jinta ne elekꞌomab queboc che.
33 Vendei o que tendes, dai esmolas, e fazei para vós bolsas que não se envelheçam, tesouro nos céus que nunca acabe, aonde não chega ladrão, e a traça não rói.
34 Ma pa cꞌo wi ribeyomalil riꞌix, puwi waꞌ queꞌec wi icꞌuꞌx.
34 Porque onde estiver o vosso tesouro, ali estará também o vosso coração.
35 »Lic chiyijbaꞌ iwib, pachaꞌ raj chaquib quiyijbam quib chi utz y tzijtal ri quicandil,
35 Estejam cingidos os vossos lombos, e acesas, as vossas candeias.
36 ma coyeꞌem ri cajaw catzelej lo pa ri nimakꞌij re cꞌulaniquil. Y jelaꞌ echiriꞌ rire cacꞌunic y cachꞌaw pan chwa ri puerta, caquijakalaꞌ tan lo che.
36 E sede vós semelhantes aos homens que esperam o seu senhor, quando houver de voltar das bodas, para que, quando vier e bater, logo possam abrir-lhe.
37 Nim quikꞌij calaxic raj chaquib we xcꞌun lo ri cajaw, queboluꞌrikaꞌ na quewar taj. Pakatzij wi cambiꞌij chiwe, ri cajaw quebucoj chwa mexa y quebunimaj chiquijujunal.
37 Bem-aventurados aqueles servos, os quais, quando o Senhor vier, achar vigiando! Em verdade vos digo que se cingirá, e os fará assentar à
38 Lic nim quikꞌij calaxic raj chaquib, tob ri cajaw xmayinic, we xcꞌun lo pa tiqꞌuil akꞌab o pa sakribal, queboluꞌrikaꞌ na quewar taj.
38 E, se vier na segunda vigília, e se vier na terceira vigília, e
39 Ecꞌu chiwetaꞌmaj waꞌ: Juna achi rajaw ja, we ta caretaꞌmaj ri ora echiriꞌ copon relekꞌom, riꞌ na cawar ta qꞌuenok y na cuya ta luwar carakix ri rocho re caꞌan elekꞌ chupa.
39 Sabei, porém, isto: se o pai de família soubesse a que hora havia de vir o ladrão, vigiaria e não deixaria minar a sua casa.
40 Jecꞌulaꞌ riꞌix chiyijbaꞌ iwib che rucꞌunibal Ralaxel Chiquixoꞌl Ticawex, ma cꞌaxtaj cacꞌunic echiriꞌ na jinta inaꞌbem» xchaꞌ.
40 Portanto, estai vós também apercebidos; porque virá o Filho do Homem à hora que não imaginais.
41 Ecꞌuchiriꞌ, ri Pedro xutzꞌonoj che ri Jesús: —Kajawal, ¿xew chike riꞌoj cabiꞌij la wa cꞌambal naꞌoj o chique conoje ri winak? —xchaꞌ.
41 E disse-lhe Pedro: Senhor, dizes essa parábola a nós ou também a todos?
42 Ecꞌu ri Kanimajawal xucꞌul uwach: «¿Chinok chiwe riꞌix e pachaꞌ juna aj chac lic jusucꞌ y cꞌo unaꞌoj, yaꞌtal pukꞌab quebutzuk chupa ruꞌorayil conoje ri e cꞌo pa rocho rupatrón?
42 E disse o Senhor: Qual é, pois, o mordomo fiel e prudente, a quem o senhor pôs sobre os seus servos, para
43 Lic cꞌu nim ukꞌij ralaxic riꞌ ri aj chac, we xcꞌun lo rupatrón, coluꞌrikaꞌ catajin che uꞌanic ruchac.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem o senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Pakatzij wi cambiꞌij chiwe: Rupatrón cuꞌana takanel che rire puwi ronoje rubitak re.
44 Em verdade vos digo que sobre todos os seus bens o porá.
45 »Noꞌj we waꞌ wa jun aj chac jewaꞌ cubiꞌij pa ranimaꞌ: “Ri nupatrón cꞌamajaꞌ catzelej lok” y cujek cꞌu lic quebuchꞌay raj chaquib chi achijab chi ixokib; yey ecꞌu rire xew cawaꞌic y cakꞌabaric, ¿saꞌ nawi riꞌ ri caꞌan che?
45 Mas, se aquele servo disser em seu coração: O meu senhor tarda em vir, e começar a espancar os criados e criadas, e a comer, e a beber, e a embriagar-se,
46 Cacꞌun lo riꞌ rupatrón chupa ri kꞌij y ri ora echiriꞌ waꞌ wa aj chac na royeꞌem taj. Cukꞌat cꞌu tzij puwi ri raj chac y lic cuya pa cꞌax junam cucꞌ conoje ri na e ta jusucꞌ.
46 virá o Senhor daquele servo no dia em que
47 »Ecꞌu juna aj chac, we retaꞌam saꞌ ri caraj rupatrón pero na cucoj ta utzij y na cuꞌan ta ri biꞌim che, riꞌ lic caꞌan cꞌax che.
47 E o servo que soube a vontade do seu senhor e não se aprontou, nem fez conforme a sua vontade, será castigado com muitos açoites.
48 Noꞌj juna aj chac cuꞌan ri na utz taj yey na retaꞌam ta cꞌut we na utz ta ri cuꞌano, riꞌ na lic ta cꞌax caꞌan che. Ma china ri lic cꞌo yaꞌtal chukul, chikawach apanok lic cꞌo royeꞌem ri Dios che; yey china ri lic qꞌui yaꞌtal pukꞌab, más ne royeꞌem ri Dios che chwa ri royeꞌem che ri jun na lic ta qꞌui ri yaꞌtal pukꞌab.
48 Mas o que
49 »Pachaꞌ akꞌ ri coꞌlnuquikꞌa che ruwachulew. ¡Ecꞌu ri canrayij riꞌin ta asu cumaj akꞌ!
49 Vim lançar fogo na terra e que mais quero, se já está aceso?
50 Lic cꞌu chirajawaxic quinicꞌow na chupa jun unimal cꞌaxcꞌobic. ¡Na quicꞌow ta ri bis chinucꞌuꞌx, cꞌa echiriꞌ quinicꞌow chupa waꞌ!
50 Importa, porém, que eu seja batizado com um certo batismo, e como me angustio até que venha a cumprir-se!
51 E chiwach riꞌix, ¿ri nucꞌunic che ruwachulew cucꞌam lo utzil chomal? Na e ta riꞌ. Ma pakatzij wi cambiꞌij e cucꞌam lo jachbal quipa tak ri ticawex.
51 Cuidais vós que vim trazer paz à terra? Não, vos digo, mas, antes, dissensão.
52 Chwi woꞌora y chikawach apanok we e cꞌo woꞌobok pa juna ja, wuma riꞌin cꞌo pa sak caquijach quipa; ma oxib quechꞌoꞌjin cucꞌ caꞌib y caꞌib quechꞌoꞌjin cucꞌ oxib.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois, e dois contra três.
53 Quechꞌoꞌjin chiquiwach rachi rucꞌ rucꞌajol, rixok rucꞌ ri ralit y ruchu-ralib rucꞌ ralibatz» xcha ri Jesús.
53 O pai estará dividido contra o filho, e o filho, contra o pai, a mãe, contra a filha, e a filha, contra a mãe, a sogra, contra sua nora, e a nora, contra sua sogra.
54 Yey xubiꞌij ri Jesús chique ruqꞌuiyal winak: «Echiriꞌ quil alak ri sutzꞌ quel lo pukajibal ri kꞌij, xew quil alak y cabiꞌij alak: “Cape jab” y e cuꞌano.
54 E dizia também à multidão: Quando vedes a nuvem que vem do ocidente, logo dizeis: Lá vem chuva; e assim sucede.
55 Y echiriꞌ cajum caꞌn ri tew cape lo pa sur, cabiꞌij alak: “Lic cuꞌan buc” y e cuꞌano.
55 E, quando assopra o vento sul, dizeis: Haverá calma; e
56 ¡Xa queb palaj alak! Carik alak uchꞌobic chi utz saꞌ ruꞌanom ruwa caj y ruwachulew; ¿suꞌchac cꞌu riꞌ na camaj tane alak usucꞌ ri catajin ri Dios che ucꞌutic chiwach alak wakꞌij ora?
56 Hipócritas, sabeis discernir a face da terra e do céu; como não sabeis, então, discernir este tempo?
57 »¿Suꞌchac na cachꞌob ta alak chi utz saꞌ ri lic usucꞌ chirajawaxic caꞌan alak?
57 E por que não julgais também por vós mesmos o que é justo?
58 We cacꞌam bi la pa kꞌatbal tzij ruma junok ucojom mac chiꞌij la, e lic utz ri caꞌan la utzil chomal rucꞌ pa be xalokꞌ cꞌamajaꞌ copon la chwa ri aj kꞌatal tzij. Ma we na xꞌan ta la waꞌ, copon na la chwach ri aj kꞌatal tzij. Y we xopon cꞌu la chwach rire, cayaꞌ bi la pukꞌab ri ausiliary rire cuꞌyaꞌa la pa cárcel.
58 Quando, pois, vais com o teu adversário ao magistrado, procura livrar-te dele no caminho; para que não suceda que te conduza ao juiz, e o juiz te entregue ao meirinho, e o meirinho te encerre na prisão.
59 Cambiꞌij cꞌut, na quel ta lo la chiriꞌ we na xtoj ta can la ronoje ri tzꞌonom chiꞌij la»xcha ri Jesús.
59 Digo-te que não sairás dali enquanto não pagares o derradeiro ceitil.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.