Atos 17
I 'utz laj tzij re i dios (ACR-ACC) vs NVT
1 I ma Páblo i ma Sílas, are xqui maj qui be, xe icʼaw pa tinimit Anfípolis, xak xe icʼaw pa tinimit Apolónia, teʼuri xe upon pa tinimit Tesalónica. Chila ʼo wi jun ja pa quiqui mol wi quib i aj Israel winak.
1 Então Paulo e Silas passaram pelas cidades de Anfípolis e Apolônia e chegaram a Tessalônica, onde havia uma sinagoga judaica.
2 I ma Páblo, ʼax coʼon wi, are ca cʼun i uxlambal ʼij, xa ʼe pa ja re i molbalʼib. Xak queje xu ʼan ile pa tinimit Tesalónica. Pa tak uxlambal ʼij xupon pa molbalʼib; oxmul xu ʼano man que u pixbaj i aj Israel winak.
2 Como era seu costume, Paulo foi à sinagoga e, durante três sábados seguidos, discutiu as Escrituras com o povo.
3 Xu ʼalijinsaj chique wach i cʼut-tal can chupam u wuj i Dios, chi i Tolque coyʼem, ʼo u chac cu tij ni uyej y ca cam na, teʼuri ca walij tan chic. Pa qʼuisbal-re xu bij chique:
3 Explicou as profecias e provou que era necessário o Cristo sofrer e ressuscitar dos mortos. “Esse Jesus de que lhes falo é o Cristo”, disse ele.
4 Je ʼo jujun chique i aj Israel winak xqui cojo wach i xqui bij, y xqui ya qui wach cuʼ i ma Páblo i ma Sílas. Xak je qʼui i aj Griégo winak chi ʼax quiqui ʼan wi quiqui coj u ʼij i Dios, xak xqui ya qui wach cuʼ. Xak queje xqui ʼan je qʼui ixokib chi ʼo qui ʼij pa tinimit.
4 Alguns dos judeus que o ouviam foram convencidos e se uniram a Paulo e Silas, bem como muitos gregos tementes a Deus e várias mulheres de alta posição.
5 Xui-ri, je ʼo juban aj Israel winak chi n-cacaj ta quiqui cojo; xpe coywal che chi xe oc i juban cuʼ. Rumal-i, xqui mol qui chiʼ jujun achiab chi ne te ʼutz, xak toʼ que percat pa tak be; xe qui cʼam bi cuʼ chi qui chʼujersaxic i winak y xe oc chu ʼanic chʼoʼoj pa tak be. Xe ʼe qui mina quib pa rachoch jun achi, ma Jason u bi, tzucbal que i ma Páblo i ma Sílas xqui ʼano. Cacaj ique que qui jach piquiʼab i winak.
5 Alguns judeus, porém, ficaram com inveja, reuniram alguns desordeiros e desocupados e, com a multidão, começaram um tumulto. Invadiram a casa de Jasom em busca de Paulo e Silas para entregá-los ao conselho da cidade,
6 N-xe qui rik taj, rumal-i xqui charej bi i ma Jason, junam cuʼ juban chic creyent chi je ʼo ruʼ, y xe qui cʼam bi chuwach i ʼatbal tzij. Xe siqʼuin chu bixquil i tzij-i:
6 mas, como não os encontraram, arrastaram para fora Jasom e alguns outros irmãos e os levaram diante do conselho. Gritavam: “Aqueles que têm causado transtornos no mundo todo agora estão aqui, perturbando nossa cidade,
7 Xak i ma Jason-i je u cʼulam ruʼ chi rachoch. Conojel ique quiqui kel i ka ʼatol tzij, man quiqui bij chi ʼo chic jun chic ʼatol tzij, ma Jesus u bi, que cha. (Queje xqui bij i winak ile.)
7 e Jasom os recebeu em sua casa! São todos culpados de traição contra César, pois afirmam que existe um outro rei, um tal de Jesus”.
8 I winak, xak i aj patanib re i ʼatbal tzij, are xqui ta i tzij-le, pacha xe chʼujer rumal.
8 Ao ouvir isso, o povo da cidade e o conselho se agitaram.
9 Teʼuri i je aj patanib xqui bij che i ma Jason junam cuʼ i rachiʼil, chi que tojon na; ique xqui tojo, teʼuri xe oʼtax bic.
9 Então os oficiais obrigaram Jasom e os outros irmãos a pagarem fiança, e depois os soltaram.
10 Are xoc aʼab, i creyent xqui ʼan pen chique i ma Páblo i ma Sílas chi que ʼel che i tinimit-le, que ʼe cʼa che i tinimit Beréa. Are xe upon chila xe ʼe pa molbalʼib que i aj Israel winak.
10 Ao anoitecer, os irmãos enviaram Paulo e Silas a Bereia. Quando lá chegaram, foram à sinagoga judaica.
11 I winak chila mas je ʼutz chiquiwach i je aj Tesalónica pa i je ʼanmajnak wi. Que quicotic, lic xqui coj retalil wach i xbix chique. N-xui ta la ile, ʼij ʼij cacajlaj u wuj i Dios, quiqui tabej-re we katzij wach i xu bij i ma Páblo.
11 Os judeus que moravam em Bereia tinham a mente mais aberta que os de Tessalônica e ouviram a mensagem de Paulo com grande interesse. Todos os dias, examinavam as Escrituras para ver se Paulo e Silas ensinavam a verdade.
12 Je qʼui i aj Israel chila xqui cuba qui cʼux che i Jesus, xak je qʼui chique i aj Griégo. N-xui ti achiab xqui cojo, xak queje ixokib chi ʼo qui ʼij pa tinimit.
12 Como resultado, muitos judeus creram, assim como vários gregos de alta posição, tanto homens como mulheres.
13 Xui-ri, i je aj Israel winak pa Tesalónica, are xqui ta rason chi ma Páblo xak ca tijin chu cʼutic u tzij i Dios pa tinimit Beréa, ique xe ʼe cʼa chila y xe oc chic chi qui chʼujersaxic i winak.
13 Mas, quando os judeus de Tessalônica souberam que Paulo estava pregando a palavra de Deus em Bereia, foram até lá e criaram um alvoroço.
14 Rumal-i, i creyent aj Beréa juntir xqui tak bi i ma Páblo cʼa pa cósta; xui-ri i ma Sílas, ruʼ i a-Timotéo xe canaj pa Beréa.
14 Os irmãos agiram de imediato e enviaram Paulo para o litoral, enquanto Silas e Timóteo permaneceram na cidade.
15 Je ʼo jujun xe ʼe ruʼ i ma Páblo cʼa pa tinimit Aténas. Teʼuri xe tzalij chic pa Beréa. I ma Páblo xu bij bi chique chi quiqui bij pan chique i ma Sílas i a-Timotéo chi weʼ que upon ruʼ.
15 Os que acompanharam Paulo o levaram até Atenas e, depois, voltaram a Bereia com instruções para Silas e Timóteo irem ao encontro dele o mais depressa possível.
16 I ma Páblo, tzʼakat je royʼem i ma Sílas i a-Timotéo pa Aténas, lic xcʼachir na man mas je qʼui i tiox je ʼo chupam i tinimit-le.
16 Enquanto Paulo esperava por eles em Atenas, ficou muito indignado ao ver ídolos por toda a cidade.
17 Rumal-i, lic xe u pixbaj i winak pa qui molbalʼib i aj Israel, xak queje chique i ne te aj Israel chi quiqui coj u ʼij i Dios. Xak ʼij ʼij xa ʼe pa qʼuebal chi lapanic cuʼ i winak chila.
17 Por isso, ia à sinagoga debater com os judeus e com os gentios tementes a Deus e falava diariamente na praça pública a todos que ali estavam.
18 I winak chi quiqui chap quib chi tzij ruʼ, je ʼo jujun chique je cachiʼil i je Epicúrios ca bixic, xak ʼo i je cachiʼil i je Estóicos17.18 ca bixic. ʼO jujun chique xqui bij:
18 Paulo também debateu com alguns dos filósofos epicureus e estoicos. Quando lhes falou de Jesus e da ressurreição, eles perguntaram: “O que esse tagarela está querendo dizer?”. Outros disseram: “Parece estar falando de deuses estrangeiros”.
19 Teʼuri ique xqui bij che i ma Páblo chi ca ʼe cuʼ pa quiqui mol wi quib pa nucʼbal tʼisbal, chi Areópago u bi. Are xe uponic, xqui bij che:
19 Então levaram Paulo ao conselho da cidade e disseram: “Pode nos dizer que novo ensino é esse?
20 ʼO i tzij ca bij chi n-caka ta tu be yoj, y cakaj caketamaj wach usucʼ queʼelok —xe cha.
20 Você diz coisas um tanto estranhas, e queremos saber o que significam”.
21 Conojel i aj Aténas, xak conojel i winak aj naj chi je jekel chila, ique xui quiqui ya quib chu tayic i cʼacʼ laj tak tzij, xak chu lapic niʼpa tak i nojbal cʼacʼ.
21 (Convém explicar que os atenienses, bem como os estrangeiros que viviam em Atenas, pareciam não fazer outra coisa senão discutir as últimas novidades.)
22 Are ʼuri i ma Páblo xtaqʼui ʼan chiquixol ique pa je ʼo wi pa Areópago, y xu bij chique:
22 Então Paulo se levantou diante do conselho e assim se dirigiu a seus membros: “Homens de Atenas, vejo que em todos os aspectos vocês são muito religiosos,
23 man yin, are xin malcat pi tinimit, xwilo chi mas je qʼui i cachoch i tiox pa qui coj wi i qui ʼij. Xak xin rik jun altar i yijbam, ʼo i tzʼib chuwach chi cu bij: “I altar-i, re i Dios chi n-ʼetamam tu wach,” cu bij. Are i Dios-le, chi qui coj u ʼij yix, tupu n-iwetaʼam tu wach, are i quin tijin yin chu bixquil chiwe.
23 pois, enquanto andava pela cidade, reparei em seus diversos altares. Um deles trazia a seguinte inscrição: ‘Ao Deus Desconhecido’. Esse Deus que vocês adoram sem conhecer é exatamente aquele de que lhes falo.
24 I Dios-le, chi yijbawnak i jyub taʼaj xak ronojel niʼpa i ʼo chuwach, ire n-ca qʼuiji ta chupam jun ja chi xa qui yijbam i winak. Ire are rajaw i ulew, rajaw i caj.
24 “Ele é o Deus que fez o mundo e tudo que nele há. Uma vez que é Senhor dos céus e da terra, não habita em templos feitos por homens
25 Are ire yawnak i ka cʼaslemal, yawnak i kuxlab, yawnak ronojel wach i rajwaxic chake. N-ta rajwaxic che ire, wach tak quiqui ya i winak che.
25 e não é servido por mãos humanas, pois não necessita de coisa alguma. Ele mesmo dá vida e fôlego a tudo, e supre cada necessidade.
26 Niʼpa i oj winak chuwach i jyub taʼaj, are ire xoj u yijba, xa jun achi i ka xebal konojel, y xu ya chake coj jeki che ronojel u wach i jyub taʼaj. Are ire nucʼuwnak pa i coj qʼuiji wi; are ire nucʼuwnak niʼpa junab coj cʼasi chuwach i jyub taʼaj.
26 De um só homem ele criou todas as nações da terra, tendo decidido de antemão onde se estabeleceriam e por quanto tempo.
27 Are ire xe u yijba i winak man quiqui tzucuj ire, quiqui ʼan pen u rikic. Queje ile caka tzucuj na, tupu ire n-naj ta ʼo wi chake, chaka jujunal.
27 “Seu propósito era que as nações buscassem a Deus e, tateando, talvez viessem a encontrá-lo, embora ele não esteja longe de nenhum de nós.
28 Katzij, i Dios n-naj ta ʼo wi, man xa rumal i Dios oj cʼaslic, xa rumal i Dios coj binic, xa rumal i Dios oj ʼo chuwach i jyub taʼaj. Katzij i tzij-i, chi cu bij i aj tzʼib iwe yix, chi u tzʼibam canok: “Oj u miʼal ralcʼwal i Dios,” cu bij.
28 Pois nele vivemos, nos movemos e existimos. Como disseram alguns de seus próprios poetas: ‘Somos descendência dele’.
29 Bay, we oj u miʼal ralcʼwal i Dios, maka bij ʼuri chi Dios xa ril ʼantalic; n-piqui nojbal ti winak petnak wi. Ire n-queje taj pacha tak i tiox ʼantal che i óro, ʼantal che i pláta, ʼantal che abaj cumal i winak.
29 E, por ser isso verdade, não devemos imaginar Deus como um ídolo de ouro, prata ou pedra, projetado por artesãos.
30 Ujer, i Dios toʼ xril qui mac i winak, n-ta xu bij, man n-xqui ta tu be chi n-ʼus ti quiqui ʼano; xui-ri woʼor u bim chique conojel, ronojel u wach jyub taʼaj, ʼo u chac quiqui jalwachij i qui noʼoj chi n-ʼus taj.
30 “No passado, Deus não levou em conta a ignorância das pessoas acerca dessas coisas, mas agora ele ordena que todos, em todo lugar, se arrependam.
31 Lic ʼo u chac ile, man i Dios u chʼicom chic i ʼij chi cu ʼat ni tzij piquiwi i winak, wach i qui ʼanom. Lic pusucʼ cu ʼan na ile; ya u chom chic i Achi chi ca ʼanaw na. I Dios u ʼalijinsam chake yoj konojel chi queje ile cu ʼan na, man u walijsam chic i Achi-le chiquixol i camnak. (Queje ile xu bij i ma Páblo chique i winak pa molbalʼib.)
31 Pois ele estabeleceu um dia para julgar o mundo com justiça, por meio do homem que ele designou, e mostrou a todos quem é esse homem ao ressuscitá-lo dos mortos”.
32 Are xqui ta u cʼastajic qui wach i camnak, ʼo jujun xqui yoʼya, xui-ri je ʼo juban chic xqui bij:
32 Quando ouviram Paulo falar da ressurreição dos mortos, alguns riram com desprezo. Outros, porém, disseram: “Queremos ouvir mais sobre isso em outra ocasião”.
33 Rumal-i i ma Páblo xel chiquixol.
33 Então Paulo se retirou do conselho,
34 Xui-ri, je ʼo jujun chique i xe tawic xqui cojo y xqui ya qui wach ruʼ. Jun chique ique, ma Dionísio u bi; ire jun chique i aj nucʼunel re i molbalʼib chi Areópago. Jun chic chi xu ya u wach cuʼ are i ati Dámaris. Xak je ʼo chic juban chic.
34 mas alguns se juntaram a ele e creram. Entre eles estavam Dionísio, membro do conselho, uma mulher chamada Dâmaris, e alguns outros.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 17, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.